Uitbreiding Museum Spakenburg

Commissievoorstel 1174081 Uitbreiding Museum Spakenburg Commissiestuk: opiniërende bespreking Aan de commissie: commissie samenleving Datum commissievergadering: 19 januari 2023 Portefeuillehouder: P. van Asselt Beleidskader: Cultuur/erfgoedbeleid Opmerkingen griffie: Team: Omgevingsontwikkeling Ambtenaar: Christine Huisman, beleidsadviseur cultuur en erfgoed Telefoonnummer: 033 - 299 1414 E-mailadres: c.huisman@bunschoten.nl Datum: 5 december 2022 Aanvullende stukken 1. Titel: Kostenraming uitbreiding Museum Spakenburg - Van Twillert calculatiebureau - 02-0922 (geheimhouding opgelegd door college 20 december 2022) Bijlagen digitaal beschikbaar: nee Ter inzage: bij de griffie 2. Titel: 3Dtekening_2758 20201001 uitbreiding museum Bijlagen digitaal beschikbaar: ja Ter inzage: Richting Adviseer het college over de richting van de uitbreiding museum op basis van de in dit opinierende voorstel aangegeven argumenten Inleiding/aanleiding Vanaf 2007 zijn er gesprekken geweest over de uitbreiding van Museum Spakenburg tussen de gemeente en het bestuur van Stichting Museum Spakenburg. Dit heeft in het verleden geleid tot de aankoop van enkele panden rondom de Watersteeg door de gemeente, waaronder Oude Schans 59.

De afgelopen jaren zijn er meermaals informele gesprekken geweest met afgevaardigden van het museumbestuur en de verantwoordelijke wethouder(s) over de verdere uitbreiding van het museum en de financiering daarvan. Daarbij is ook de verantwoordelijkheid voor het werven van fondsen bij het museum neergelegd. De grondhouding van de betrokken wethouder(s) ten opzichte van uitbreiding van het museum was in die gesprekken positief. Planvorming uitbreiding (november 2019) In lijn met de reguliere procedure bij planvorming met betrekking tot een monument is een schetsontwerp op verzoek van de initiatiefnemer (stichting museum Spakenburg) voorgelegd aan MooiSticht. Op 25 november 2019 is een gecombineerd welstand en monumentenadvies op sloop huurwoning en realisatie van uitbreiding gegeven. Het advies was dat er geen bezwaar is vanuit het oogpunt cultuurhistorische waarde op sloop. Wel waren een paar kleine aanpassingen op ontwerp uitbreiding nodig. Deze aanpassingen zijn vervolgens op een later moment in een vooroverleg met MooiSticht en de afdeling bouw en erfgoed besproken. Proces 2021-2022 Er is een omgevingsvergunning verleend op 28 januari 2021 aan Stichting Museum Spakenburg voor de realisatie van nieuwbouw aan de Oude Schans 59. Er is een sloopvergunning verleend op 18 juni 2021 voor het slopen van het huidige pand aan de Oude Schans 59.

De bewoner van de huurwoning aan de Oude Schans 59 is inmiddels uit het pand vertrokken. Het pand staat leeg en er kan tot sloop over worden gegaan zodra de eigenaar van het pand, de gemeente, hiervoor toestemming geeft. Punt van aandacht vanuit de gemeente was dat er nog een boekwaarde op de woning lag. Op 31 maart 2021 en 13 september 2021 heeft bestuurlijk overleg plaats gevonden met de Stichting en drie wethouders. Onderwerp van gesprek was de voorgeschiedenis van de gewenste uitbreiding

Commissievoorstel 1174081 van het museum, de medewerking van de gemeente aan deze uitbreiding (en daarmee ook de sloop van de woning) en de wijze van financiering. De gemeente ziet het als wenselijk om zelf zorg te dragen voor de uitbreiding van het museum. Hiermee blijven de museumpanden geheel in eigendom van de gemeente. Op 3 oktober 2022 heeft het jaarlijks accountgesprek plaatsgevonden met het bestuur van de stichting en de wethouder. Door de stichting is navraag gedaan naar de langdurigheid van het traject om tot sloop en nieuwbouw over te gaan. De wethouder heeft hierop aangegeven te kijken waar nog blokkades liggen en vaart achter het traject te willen zetten. Op 24 november 2022 en 5 december 2022 heeft bestuurlijk overleg plaatsgevonden met de Stichting, de wethouder en ambtenaren. Hierbij is de planning van het proces besproken, de beoogde planning van sloop en bouw, de kosten, de opbouw van het huurbedrag en verdeling hiervan, de reeds betaalde kosten door het museum ten behoeve van de uitbreiding en het eventueel overkappen van de museumsteeg. De Stichting geeft in deze overleggen aan bereid te zijn de voorgestelde 50 procent van het huurbedrag bij te dragen. Ook zal de Stichting een presentatie geven tijdens de vergadering van de commissie samenleving op 19 januari 2023 om het belang van de uitbreiding duidelijk te maken.

Beleidscontext In dit kader kunnen de volgende regelingen/beleidsnota’s worden genoemd 

Coalitieakkoord 2022-2026 - Bouwen aan de toekomst 6.10. We verrichten onderzoek hoe cultuur binnen onze gemeente een plek kan krijgen (kan een bestaand gebouw zijn). 6.11. Als het gaat om uitingen van cultuur staat behoud van het eigen karakter en identiteit van onze gemeente centraal. Het is daarom belangrijk dat scholieren in aanraking komen met onze lokale cultuurvormen, waaronder de plaatselijke musea. Het stimuleren van muziekonderwijs op basisscholen valt hier ook onder.



Nadere regel subsidie Cultuur 2014 Artikel 3 Activiteiten die voor subsidie in aanmerking komen Subsidie op grond van deze regeling kan worden verstrekt voor de hierna in dit artikel volgende zaken. e. de kwalitatieve exploitatie en openbare openstelling van het gecertificeerde Museum Spakenburg, de bijbehorende panden op de Oude Schans en het beheer en de tentoonstelling van de historische collectie van de gemeente Bunschoten á: i. een vast bedrag voor de exploitatie (personele kosten en overige); ii. een vast bedrag voor de structurele huurkosten.



Nota Erfgoedbeleid ‘Een nieuwe nota voor historische waarden’ (vaststelling raad in 2008). 5.1.3.Voorlichting en educatie Exposities vormen een goede manier van informatieoverdracht. Dat kan via Museum Spakenburg maar ook via exposities op andere plaatsen. De educatieve waarde van het op deze manier onder de aandacht brengen is zeer groot en dragen bij aan belangstelling voor de geschiedenis c.q. het erfgoed van de streek. Visie en actieplan ‘Voor een samenhangend cultureel beleid’ (vaststelling college 2008). 2.1 Aanleiding en doelstellingen De gemeente Bunschoten heeft ambitieuze plannen om het cultuurhistorisch aanbod binnen de gemeente versterken en te streven naar een (regionale) samenwerking op dit gebied. Allereerst wordt het museum verder uitgebreid waarbij een aantrekkelijk bezoekerscentrum met betrekking tot de noordelijke Grebbelinie wordt ingericht. Kadernota cultuurbeleid ‘Sporen naar een blijvende opdracht’ (vaststelling raad in 2003). 5.4. Museumbeleid Deze exposities geven ook een beeld van de geschiedenis van onze gemeente of onderdelen daarvan. Het is van belang dat deze cultuuruitingen bewaard blijven. Voorkomen moet worden dat deze collecties in de toekomst op enigerlei wijze uit elkaar vallen. Mocht die situatie zich gaan voordoen, dan moet getracht worden deze collecties voor de gemeenschap te laten behouden. Waar mogelijk en noodzakelijk





2/4

Commissievoorstel 1174081 verdienen deze initiatieven de steun en de waardering van de gemeente. Dat laatste kan tot uitdrukking komen door het brengen van een bezoek aan deze musea.

Argumenten voor Onderstaand de argumenten die pleiten voor het doen van een voorstel aan de raad vooruitlopend op de kadernota begroting 2024. 1.1 Uitbreiding is wenselijk en biedt kansen vanuit oogpunt van gebruik en beheer van het museum Uitgangspunt van de voorgenomen uitbreiding is “naar een compleet en afgerond museum” waarin zowel de jeugd als ouderen worden aangesproken. Met de uitbreiding wordt zowel het tentoonstellingsoppervlak vergroot als ruimte gecreëerd voor het organiseren van educatieve (groeps-) activiteiten. 1.2 De woning wordt niet meer verhuurd en is in slechte conditie Met het oog op de uitbreiding van het museum is er de laatste jaren minimaal geïnvesteerd in het onderhoud van de woning. Hierdoor is de kwaliteit van de woning dermate slecht geworden dat de kosten van renovatie niet meer opwegen tegen de (verhuur)waarde van de bestaande woning. Sloop van de woning biedt ruimte om de uitbreiding te realiseren 1.3 Totale terrein kan worden benut voor het museum Door het vervallen van het recht van overpad voor de huurwoning kan het museumterrein geheel worden afgesloten na openingstijd. Daardoor kunnen ongenode bezoekers buiten de deur worden gehouden. De watersteeg kan dan worden ingericht als ‘openluchtmuseum” waarin een deel van de collectie kan worden tentoongesteld.

1.4 Bij afzonderlijk raadsvoorstel kan snel worden begonnen Voordeel van een raadsvoorstel buiten de kadernota om is dat er al snel kan worden begonnen met de voorbereiding voor de uitbreiding. Bij het traject via de kadernota kan de investering op z’n vroegst worden geraamd voor het jaar 2024. 1.5 Voor het vastgoed geen financiële verplichtingen van het museum anders dan aan de gemeente Het museum blijft geheel in eigendom van de gemeente en daarmee zijn er geen ander financiële verplichten op het onderpand als dan die de gemeente heeft.

Argumenten tegen Onderstaand de argumenten die pleiten tegen het doen van een voorstel aan de raad vooruitlopend op de kadernota begroting 2024. 1.1 De investering is nog niet geraamd in de programmabegroting 2023-2026 Integrale afweging van nieuwe investeringen vindt plaats bij de behandeling van de kadernota. Een eerste moment is dan de kadernota begroting 2024 1.2 De kosten voor de uitbreiding zijn gestegen De kosten voor het realiseren van de uitbreiding zijn flink gestegen door oplopende loon- en prijsstijgingen ten opzichte van 2021 (eerdere raming € 433.000,-- (incl. btw).

1.3 De opbrengst van de uitbreiding is nog onduidelijk Het is nog niet concreet wat de winst van de uitbreiding zal zijn. Kan het museum toelichten wat de verwachting is aan opbrengsten (financieel, educatief, maatschappelijk, cultureel) door de uitbreiding?

Financiën Voor de uitbreiding moet een krediet aan de raad worden gevraagd. Uitgaande van een krediet van afgerond € 550.000,-- (inclusief btw), een afschrijvingstermijn van 40 jaar en 2% rente komen de

3/4

Commissievoorstel 1174081 jaarlijkse kapitaallasten (annuïteit) voor de gemeente uit op € 20.106,--. Daarnaast moet nog rekening worden gehouden met een component zakelijke lasten die de gemeente als eigenaar moet betalen (OZB, verzekering), totaal plm. € 3.000,--. Op de woning die gesloopt wordt rust nog een boekwaarde per 1-1-2023 van bijna € 50.000,--. Deze boekwaarde kan worden ingebracht als waarde van de grond. Dit voorkomt dat het nu ineens moet worden afgeschreven. De rente over dit deel (2% van € 50.000,--) wordt meegenomen in de huurprijs. De huur die de stichting aan de gemeente zou moeten betalen voor het gebruik van het pand zal na de nieuwbouw verhoogd moeten worden met afgerond € 25.000,- per jaar. Uitgangspunt hierbij is dat deze lasten 50/50 worden verdeeld tussen de gemeente en de stichting. Er wordt nog onderzocht of we de BTW op de investering kunnen verrekenen. Vervolgstappen Afhankelijk van de uitkomst van deze opiniërende bespreking zal in Q1 2023 een raadsvoorstel worden ingediend zodat de raad een besluit kan nemen of wordt dit meegenomen in de kadernota begroting 2024.

4/4