Startnotitie Toekomstvisie 2040.docx
Tekst van het document
Startnotitie Toekomstvisie 2040 Gemeente Bunschoten
Auteur: Linda Burgler Team: Interne Service Datum: 4 juli 2024 Aanleiding In juni 2013 is de Toekomstvisie 2025 vastgesteld. Na deze vaststelling is voortvarend aan de slag gegaan met de uitvoering van deze visie. Inmiddels is het bijna 2025 en is deze visie toe aan
1
actualisatie. Om ook in de toekomst als gemeente betekenisvol en veerkrachtig te kunnen blijven, gaan we aan de slag met het opstellen van een nieuwe Toekomstvisie. Belangrijkste vraag daarbij is: Wie (wat voor gemeente) willen we zijn en wat is daarvoor nodig? Doel startnotitie Deze startnotitie is bedoeld om de focus van de Toekomstvisie te bepalen en het tijdpad af te stemmen. De kaders is deze startnotitie vormen de basis voor het plan van aanpak om te komen tot deze nieuwe Toekomstvisie. Toekomstvisie 2040 Als gemeente hebben we te maken met een aantal ontwikkelingen. Enkele voorbeelden zijn de krapte op de arbeidsmarkt, de complexer wordende taken en het verander(en)d bestuurlijk landschap. Deze en andere ontwikkelingen zorgen ervoor dat de focus van de Toekomstvisie veranderd. Ook de invoering van de Omgevingswet zorgt hiervoor. Door de invoering van deze wet, zijn recent ambities ten aanzien van het fysieke domein vastgelegd in de Omgevingsvisie 2040. Waar voorheen een Toekomstvisie werd opgesteld voor vrijwel alle beleidsterreinen, is dat nu dus niet meer aan de orde. Voorgesteld wordt om een visie op te stellen tot 2040 en de focus te leggen op de thema’s identiteit, bestuur en dienstverlening. Met een visie tot 2040 sluiten we met de termijn aan bij de Omgevingsvisie.
Voor wat betreft het sociale domein volgen de ontwikkelingen zich vaak in hoog tempo op, waardoor het lastig is een visie te maken tot 2040. De Toekomstvisie geeft richting aan toekomstige ontwikkelingen. Focus op 3 thema’s In de Toekomstvisie 2040 wordt de focus gelegd op 3 thema’s gelegd: identiteit, bestuur en dienstverlening. Hieronder wordt deze thema’s nader toegelicht. 1. Identiteit Onder identiteit valt het algemene beeld (dus de eigenheid en de kenmerken) van de gemeente. Bij dit thema worden de volgende vragen beantwoord: - Welke trends en ontwikkelingen komen op de gemeente af als het gaat om de identiteit van de gemeente? En welke externe kaders zijn relevant om hierin mee te nemen? - Wie willen we zijn in 2040 als Bunschoten-Spakenburg, Eemdijk en Zevenhuizen? Wat is de (gewenste) cultuur? Waar komen we vandaan? Wat waarderen we daarvan en willen we behouden? Wat willen in de toekomst anders? En hoe werken we daar naartoe? - Welke demografische ontwikkelingen gaan er plaatsvinden en wat betekent dit voor de samenstelling van onze inwoners? - Welke behoeften kent deze bevolkingssamenstelling? En wat vraagt dit aan (basis)voorzieningen? En wat mag dat kosten: Welke keuzes maken we als het gaat om voorzieningen en de betaalbaarheid daarvan?
2
2. Bestuurlijke toekomst Onder bestuur verstaan we het bestuur van de gemeente, dus de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders. Hieronder vallen ook de zelfstandigheid van de gemeente en de visie op samenwerken. Bij dit thema worden de volgende vragen beantwoord: - Welke trends en ontwikkelingen komen op de gemeente af als het gaat om de bestuurlijke toekomst van de gemeente? En welke externe kaders zijn relevant om hierin mee te nemen? - Wat is nodig om zelfstandig te blijven in 2040? - Wat is de visie op de bestuurlijke toekomst van de gemeente? - Welke rol willen we spelen in de regio/ samenwerkingsverbanden/ provincie? - Voor welke bestuurlijke structuren/ samenwerkingsverbanden kiezen we? - Wat is de benodigde bestuurskracht hiervoor (wat heeft de raad en het college nodig)? - Wat vraagt dit van de ambtelijke organisatie? En hoe binden en boeien we kwalitatief en voldoende personeel om de opgaven ook in de toekomst aan te kunnen? 3. Dienstverlening Onder dienstverlening valt de manier van het aanbieden van producten en diensten van de gemeente aan inwoners, bedrijven en organisaties.
Bij dit thema worden de volgende vragen beantwoord: - Welke trends en ontwikkelingen komen op de gemeente af als het gaat om de dienstverlening van de gemeente? En welke externe kaders zijn relevant om hierin mee te nemen? - Welke behoeften hebben inwoners, bedrijven en organisaties als het gaat om producten en diensten van de gemeente? En wat is daarbij het gewenste niveau van dienstverlening? - Op welke manier kan de gemeente daarin voorzien? / Wat wil de gemeente bieden? En wat heeft de gemeente daarbij nodig van inwoners, bedrijven en organisaties? - Wat vraagt dit van bestuur, ambtelijke organisatie, maar ook van type gebouw? En hoe houden we het betaalbaar? Waar gaan we het niet over hebben? Voorbeelden van onderwerpen die niet worden meegenomen bij het opstellen van de Toekomstvisie, omdat deze vaststaan of die elders belegd zijn, zijn: - Onderwerpen die zijn opgenomen in de Omgevingsvisie 2040 - Onderwerpen die recent een plek hebben gekregen in een beleidsnotitie Participatie Door middel van participatie worden verschillende doelgroepen betrokken bij het verzamelen van input voor de Toekomstvisie. De Toekomstvisie is de visie van de gemeente en daarmee van inwoners, bedrijven en organisaties. Participatie is daarom een belangrijk onderdeel om te komen tot de Toekomstvisie. Voor het opstellen van deze visie wordt begeleiding gevraagd van een extern bureau.
Met dit bureau en de communicatieadviseurs van de gemeente wordt gekeken op welke manier participatie wordt ingezet. Belangrijk in het participatieproces is dat ook de (financiële) consequenties van bepaalde keuzes duidelijk worden voorgelegd, zodat duidelijk is wat de gevolgen zijn van bepaalde keuzes en er goede afwegingen kunnen worden gemaakt. Rol gemeenteraad Aan het begin van het proces om te komen tot de Toekomstvisie worden de kaders voor het opstellen van deze visie ter besluitvorming voorgelegd aan de gemeenteraad. Om het proces te volgen, worden raadsleden op de hoogte gehouden via klankbordgroep (met daarin een afvaardiging vanuit de raad) en/ of een nieuwsbrief. Ook worden raadsleden uitgenodigd wanneer (participatie) bijeenkomsten
3
worden georganiseerd. Aan het eind van het proces wordt de Toekomstvisie ter besluitvorming aan de gemeenteraad aangeboden. Externe begeleiding Voorgesteld wordt om bij het traject een extern bureau te betrekken die vanuit expertise, een frisse blik en ervaring de gemeente kan adviseren en/of een deel van de uitvoering op zich kan nemen. Het bureau kan bijvoorbeeld kaders ophalen, het participatietraject begeleiden, scenario’s opstellen etc. Planning Voor de zomer van 2025 (begin Q3) moet de Toekomstvisie zijn vastgesteld door de gemeenteraad. De looptijd van het project is maximaal 10 maanden. Budget Voor het opstellen van de Toekomstvisie is een budget van 50.000 euro beschikbaar, waarvan een deel (15.000 euro) betrekking heeft op dienstverlening. Het proces wordt afgestemd op het beschikbare budget.
4