Schriftelijke mededeling

Schriftelijke mededeling Nummer 1180792 Aan de commissie: Samenleving Portefeuillehouder: P. van Asselt Beleidskader: Sociaal Domein 2019-2023 Opmerkingen griffie: Team: Samenleving Ambtenaar: Welmoed van Boven Telefoonnummer: 033 - 299 1411 E-mailadres: w.vanboven@bunschoten.nl Datum: 26-9-2023 Aanvullende stukken 1. Titel: Bijlage Analyse Taskforce Jeugdzorg 2023 Bijlagen digitaal beschikbaar: Ter inzage: 2. Titel: Bijlagen digitaal beschikbaar: Ter inzage: 3. Titel: Bijlagen digitaal beschikbaar: Ter inzage: Mededeling Inleiding Het eerste half jaar van 2023 is in het monitoringsoverleg vastgesteld dat het aantal unieke cliënten dat specialistische begeleiding of behandeling ontvangt sterk stijgt, ook in vergelijking met gemeenten in de eigen regio. Deze toename is groter dan was verwacht en leidt tot meer uitgaven dan begroot. Sinds het waarnemen van deze stijging van jeugdhulp is sinds mei 2023 een taskforce aan de slag gegaan met het diepgaander analyseren en duiden van deze stijging en het onderzoeken van de mogelijkheden hierop bij te sturen. Aanpak De Taskforce Jeugdzorgkosten wordt gevormd door een leidinggevende, de teamleider van het sociaal team, een senior beleidsadviseur, een financieel controller en een procesregisseur. Er is gekozen om de vraagstelling te behandelen volgens het Shiba & Walden model.

Dit model zorgt voor het gestructureerd onderzoeken en oplossen van organisatievraagstukken en biedt een stappenplan voor probleemoplossing. Het is een afwisseling tussen denkwerk/analyse en ervaringswerk, zodoende zijn er tientallen mensen gesproken om data aan te leveren voor dit vraagstuk. Dat betreft dataanalisten, triagisten, jeugdconsulenten, beleidsadviseurs, collega's van omliggende regiogemeenten, administratief zorgmedewerkers etc. De uitkomsten van deze analyse zijn hieronder kort samengevat en vanuit de belangrijkste afwijkingen zijn maatregelen en oplossingen voorgesteld. Uitkomst analyse De analyse heeft zich gericht op vijf thema’s; financieel, kwantitatief, kwalitatief, procesmatig en een vergelijkingsanalyse. De uitkomsten vormen een verklaring voor de oorzaken van de stijging van de jeugdzorgkosten. In de bijlage vindt u de uitkomsten terug en een overzicht van de voorgestelde maatregelen. In deze mededeling delen wij met u de conclusie en aanbevelingen. Conclusie Financieel lopen de kosten voor specialistische jeugdzorg sinds de afgelopen 1,5 jaar hard op, naar dit jaar 8 miljoen euro. Hoewel stijging van jeugdzorg een landelijke trend is, stijgen de kosten in Bunschoten toch harder dan landelijk en in onze regio het geval is. Een deel van de stijging komt door

een klein aantal kostbare ingewikkelde cases die langdurig veel inzet vergen. Een ander deel komt door een extra grote stijging van ambulante hulp. In totaal gaat het om ruim 700 jeugdigen die zorg nodig heeft, dit is 11,2% van alle jeugdigen in Bunschoten (t.o.v. 9,9% landelijk). De interventies zijn voor een deel van de groep zwaarder en langduriger. De stijging en aantallen zijn inhoudelijk geduid en de verklaring is met name dat de problematiek in Bunschoten zwaarder is dan in de regio, met een top 3 in ggz-problematiek, autisme/ADHD en LVB-problematiek (licht verstandelijke beperking). Door de complexe problematiek duren zorgtrajecten ook langer en moeten beschikkingen vaker verlengd worden. Daarbij zien we dat de doorstroom naar de Wlz na het 18 e levensjaar een punt van aandacht is. In gesprekken met andere gemeenten, hebben we gezien dat het mogelijk is om strakker te sturen op instroom en uitstroom. Ook helpt de inzet van groepsbegeleiding bij het verminderen van individuele zorg. En is een goede samenwerking met het voorveld een succesfactor, zoals het bieden van opvoedondersteuning en een integrale toegang. Maatregelen In gesprekken met het sociaal team zijn best practises van andere gemeenten gedeeld en zijn oorzaken en oplossingen besproken. Er zijn een aantal maatregelen ingesteld.

Een deel van de maatregelen gaat over een strakkere regie op het proces, we selecteren strenger aan de poort (zo doen we voorlopig geen diagnose-onderzoek meer onder de 12 jaar), we leveren alleen gecontracteerde zorg, zijn zeer terughoudend met verlengingen, zullen de professionele hulp eerder afsluiten en de begeleiding overdragen aan de eigen regie van het gezin en zullen consequent volgen of we de juiste zorg op de juist plek bieden of dat Wlz, WMO of het onderwijs meer passend is. Een aantal ontwikkelingen zijn nodig om strakker te sturen op het proces, zodat er voldoende voorzieningen zijn waar inwoners terecht kunnen. Denk hierbij aan het opzetten van opvoedtraining, groepsbegeleiding, spreekuren en een integrale toegang. De maatregelen worden op korte termijn geïmplementeerd. Sommige ontwikkelingen hebben tijd nodig en zullen in 2024 worden gerealiseerd. Daarbij zal gebruik gemaakt worden van de werkende voorbeelden die we in het onderzoek zijn tegengekomen. Er wordt uitgegaan van substitutie van zorg, de ontwikkeling vindt plaats binnen de bestaande budgetten. Tot slot Vanuit de analyse zijn concrete maatregelen geformuleerd die direct uitvoerbaar zijn. Daarnaast is onderzocht wat kansrijke interventies zijn die we kunnen inzetten, zodat op de middellange termijn het beroep op jeugdhulp structureel afneemt.

Dit is nodig om de houdbaarheid van het stelsel in deze gemeente te garanderen, zodat jeugdhulp blijvend ingezet kan worden voor de meest kwetsbare kinderen. We sluiten daarbij tevens aan bij de beweging die door de landelijke Hervormingsagenda Jeugd wordt ingezet, waarbij individuele jeugdhulp niet meer altijd vanzelfsprekend is. De maatregelen zijn erop gericht om waar mogelijk de instroom te beperken, de doorstroom te versnellen en de uitstroom te vergroten. Daarbij is er het uitgangspunt dat passende hulp wordt geboden gericht op vergroten van de eigen kracht en de kracht van het netwerk, zodat afhankelijkheid van professionele hulp zoveel als mogelijk wordt voorkomen. Ook andere ontwikkelingen als de samenwerking op de uitvoering van het sociaal domein met Baarn en Soest, en de veranderende wijze van inkoop en samenwerking met de contractpartner zijn bedoeld om benodigde hulp beschikbaar te houden. In het sociaal domein heb je altijd te maken met autonome maatschappelijke ontwikkelingen die de effecten van maatregelen beïnvloeden. Uit het onderzoek is echter gebleken dat bij andere gemeenten zichtbaar is geworden dat het mogelijk is om bij te sturen door soortgelijke maatregelen en meer eigen begeleiding in te zetten.