Schriftelijke mededeling
Tekst van het document
Schriftelijke mededeling Nummer 1179042 - Nieuwsbrief sociaal domein nr 58 Aan de commissie: Samenleving Portefeuillehouder: Peter van Asselt Beleidskader: Integraal beleidskader sociaal domein 2019-2022 met verlenging 2023 Opmerkingen griffie: Team: Samenleving Ambtenaar: Rosan Hilhorst Telefoonnummer: 033 - 299 1411 E-mailadres: r.hilhorst@bunschoten.nl Datum: 17 augustus 2023 Aanvullende stukken 1. Titel: Bijlagen digitaal beschikbaar: Ter inzage: 2. Titel: Bijlagen digitaal beschikbaar: Ter inzage: Mededeling In deze Nieuwsbrief Sociaal Domein wordt informatie gegeven over de ontwikkelingen en uitvoering van het Integrale Beleidskader Sociaal Domein 2019 – 2022. Dit beleidskader is met één jaar (kalenderjaar 2023) verlengd. De informatie wordt gekoppeld aan de maatschappelijk doelen zoals in dat beleidskader zijn geformuleerd. In voorgaande jaren werd in deze nieuwsbrief vooral informatie gegeven over de transitie naar aanleiding van de grote wetswijzigingen in 2015: Jeugdwet, inclusief Passend Onderwijs, Wet Maatschappelijke Ondersteuning 2015 en Participatiewet. Het Integrale Beleidskader Sociaal Domein 2019 – 2022 dat in oktober 2018 door de gemeenteraad is vastgesteld, betreft het brede sociale domein: Jeugd, Onderwijs, Sport, Volksgezondheid, Maatschappelijke Ondersteuning en Werk & Inkomen. Hierbij treft u de 58ste Nieuwsbrief Sociaal Domein aan.
Algemeen: In het Integrale Beleidskader Sociaal Domein 2019 – 2022 zijn vier missies geformuleerd: 1. Alle inwoners (jeugdigen en volwassenen) kunnen volwaardig meedoen en krijgen daarbij – waar nodig – ondersteuning 2. Alle inwoners ondersteunen elkaar en zetten zich actief in voor hun omgeving. 3. Alle inwoners hebben een optimale gezondheid 4. De jeugd kan zich optimaal ontwikkelen en groeit veilig op Om deze missies te realiseren zijn zeven maatschappelijke doelen geformuleerd. Een maatschappelijk doel zegt iets over hoe mensen met elkaar omgaan, over deelname aan de maatschappij of over het maatschappelijk verkeer. 1. Inwoners zijn duurzaam aan het werk 2. Inwoners functioneren zelfstandig 3. Inwoners krijgen passende zorg en ondersteuning 4. Inwoners en bedrijven zetten zich in voor dorp of buurt en helpen elkaar 5. Inwoners hebben een goede mentale gezondheid 6. Inwoners hebben een gezonde leefstijl 7. Jeugdigen ontwikkelen zich optimaal
1. Inwoners zijn duurzaam aan het werk Resultaten tweede kwartaal RWA/Amfors Het tweede kwartaal is wederom aan de slag gegaan met de thema’s vitaliteit en innovatie. Veel cursussen zijn aangeboden aan de Sw-medewerkers van Amfors over sociale veiligheid, taal, gezond werken en schuldenproblematiek. Ook worden nog steeds innovatietours gegeven door het Inclusive Fieldlab. Ten opzichte van de verwachting in de begroting 2023 daalt het aantal SW-medewerkers sneller dan eerder werd aangenomen. De nieuwe vroegpensioen- en seniorenverlofregeling uit de WSW-CAO, maar ook de uitstroom richting de WIA zijn de belangrijkste oorzaken. Met het ziekteverzuim gaat het goed. Het percentage verzuim voor SW-medewerkers ligt op 15,1%. Daarmee ligt het verzuim onder het niveau van vergelijkbare SW-bedrijven. Gezien het werknemersbestand steeds ouder wordt, is de verwachting dat het ziekteverzuim nog licht kan dalen, maar langzaam maar zeker ook de ondergrens nadert. Amfors heeft over de eerste zes maanden van 2023 een netto omzet gerealiseerd van € 6.549.000 en dit ligt in lijn met de begroting. De meeste units hebben voldoende aanbod van werk, al had het Productiebedrijf meer moeite om geschikte opdrachten aan te trekken. Dit werd veroorzaakt door leveringsproblemen bij onze opdrachtgevers. De kosten zijn per saldo € 190.000 hoger dan begroot.
Hiervan is het grootste gedeelte (€ 170.000) toe te schrijven aan de gestegen energiekosten. Het operationeel resultaat over de eerste zes maanden van 2023 bedraagt € 993.000 en ligt daarmee € 84.000 achter op begroting. Het RWA subsidieresultaat over het eerste half jaar 2023 komt uit op een negatief resultaat van € 1.174.000. Met het Amfors operationeel resultaat van € 993.000 en het negatieve RWA subsidieresultaat van € 1.174.000 komt het exploitatieresultaat RWA uit op € 181.000 negatief over het eerste half jaar. Het exploitatieresultaat is hiermee over het eerste halfjaar € 805.000 gunstiger dan begroot. Regionale aanpak jeugdwerkloosheid Het regionale plan van aanpak Jeugdwerkeloosheid 2023 en 2024 is vastgesteld. Het huidige beleid wordt gecontinueerd, met enkele nieuwe focuspunten: - Meer focus op jongeren in een kwetsbare positie (leerlingen van het Pro, Vso, VMBO-BL, MBO, MBO-2 en VAVO). Er wordt een onderzoek gedaan naar de aard en omvang van de doelgroep om zodoende te bepalen waar de focus op moet komen te liggen in begeleiding van het jongerenloket. - Vroegtijdig schoolverlaters (jongeren zonder startkwalificatie 18-23 jaar) benaderen en begeleiden wanneer daar behoefte aan is - Inzet op het Mbo, met het Leerwerkloket. - Aanvraag levensonderhoud & begeleiding bij zoektermijn of begeleiding van jongeren tot 23 jaar.
In de Participatiewet is een zoektermijn opgenomen voor jongeren tot 27 jaar die een uitkering aanvragen. Zij moeten zelf eerst vier weken zoeken naar een baan/opleiding, voordat de gemeente een uitkering verstrekt. Gekozen is om het plan voor twee jaar vast te stellen, omdat landelijk nieuw beleid in ontwikkeling is ten aanzien van het Doorkijkpunt (voorheen RMC). Vanaf 2025 verwacht het Rijk dat gemeenten jongeren tot 27 jaar in beeld brengen en houden vanuit het Doorkijkpunt. De leeftijdsgrens wordt dus opgehoogd van 23 naar 27 haar. Ook verandert de berekeningsgrondslag voor het budget voor vroegtijdig schoolverlaters (VSV) dat Amersfoort ontvangt als centrumgemeente voor de regio. Uit regionale incidentele middelen is nog voldoende budget beschikbaar voor de uitvoering van de komende twee jaren. 2. Inwoners functioneren zelfstandig Subsidieregeling Volwasseneneducatie regio Amersfoort 2024 Om zelfstandig en actief deel te kunnen nemen aan de maatschappij zijn basisvaardigheden nodig: een goede beheersing van de Nederlandse taal, een basisrekenvaardigheid en digitale vaardigheden. Mensen die deze basisvaardigheden niet beheersen noemen we laaggeletterden. Zij lopen door hun beperkte basisvaardigheden tegen allerlei problemen aan, online en offline. Laaggeletterden komen bijvoorbeeld vaker in de bijstand en zij hebben vaker een ongezonde levensstijl, waardoor ze vaker
naar de huisarts of naar het ziekenhuis moeten. Ook lopen laaggeletterden door lagere taal- en rekenvaardigheden jaarlijks inkomsten mis, en kan laaggeletterdheid zelfs een oorzaak zijn van leven in armoede of met schulden. Het vierjarige Regionale Programma Volwasseneneducatie loopt eind 2023 af. Vandaar dat in 2023 in regionaal verband is gewerkt aan het opstellen van een Regionaal Programma Volwasseneneducatie 2024. Hierin wordt beschreven hoe de gemeenten binnen de arbeidsmarktregio Amersfoort, het komende jaar (2024) volwasseneducatie willen inzetten bij de aanpak van laaggeletterdheid in onze regio: Subsidieregeling Volwasseneneducatie 2024 | Regio Amersfoort | Gemeente Amersfoort. Dit programma is inhoudelijk een voortzetting en actualisering van het Regionaal Programma Volwasseneneducatie (RPVE) 2020-2023 en de bijbehorende Subsidieregeling Volwasseneneducatie (SVE) 2020-2023. Er is echter gekozen voor een eenjarig programma omdat de bestuurlijke afspraken met het Rijk voor de jaren 2025-2028 eerst moeten worden afgewacht. De huidige taalaanbieders voor Bunschoten (periode 2020 – 2023) die vanuit het RPVE zijn gefinancierd zijn De Boei, de Bibliotheek Bunschoten, Danner en Danner en NL-Training. Zij zijn tijdig op de hoogte gebracht van deze ontwikkelingen voor 2024.
In het najaar 2023 zal regionaal een nadere selectie van de aanbieders plaatsvinden die zich hebben ingeschreven op basis van de criteria en het vastgestelde beoordelingsformulier zoals in de subsidieregeling voor 2024 is vastgelegd. Bijeenkomst Taal op de Werkvloer Aandacht besteden aan taal op de werkvloer levert veel voordelen op: werknemers werken veiliger (veiligheidsinstructies, nieuwsbrieven, etc. kunnen lezen en begrijpen), het ziekteverzuim neemt af, er worden minder fouten gemaakt en de productiviteit en de kwaliteit gaan omhoog. Bovendien is laaggeletterdheid één van de oorzaken van schuldenproblematiek bij werknemers door het ontbreken van basisvaardigheden (zie ook hiervoor bij Subsidieregeling Volwasseneneducatie regio Amersfoort 2024). Begin mei 2023 vond - op initiatief van de gemeente - een voorlichtingsbijeenkomst voor werkgevers plaats over wat werkgevers kunnen doen om hun medewerkers te ondersteunen om (digi)taalvaardiger te worden en welk aanbod voorhanden is voor werknemers met schulden. De voorlichtingsbijeenkomst werd samenwerking met het Leerwerkloket, WerkgeversServicepunt, Stichting Lezen en Schrijven (met een taalambassadeur) en de Bibliotheek Bunschoten georganiseerd. Zij hielden allen vanuit hun rol en expertise een (interactieve) presentatie.
Er was belangstelling vanuit 6 werkgevers waar relatief veel ongeschoolde en/of anderstalige werknemers in dienst zijn. De deelnemers waren enthousiast over de opgedane kennis over hoe laaggeletterdheid kan worden herkend, inzicht in het huidige taalaanbod en wat zij kunnen doen om de taalvaardigheid van hun werknemers te vergroten. Daarnaast vonden zij de informatie van de sociale kaart bij schuldenproblematiek heel verhelderend. Dit bleek uit de evaluatie en uit de opvolging achteraf. Informatiepunt digitale overheid Het Informatiepunt digitale overheid (IDO) is er voor mensen die moeite hebben met de digitale dienstverlening van de overheid en vragen hebben over het digitaal zaken 1 regelen met de overheid. IDO’s zijn belangrijk om inwoners meer zelfredzaam te maken en/of hen hierbij te helpen. Dit kan bijdragen aan ‘digitale inclusie’ van inwoners die moeite hebben met (digitale) basisvaardigheden. En wanneer inwoners met vragen komen bij een IDO, dan is het gemakkelijker om hen naar een passend aanbod ter versterking van de (digitale) basisvaardigheden (cursussen en workshops) te (ver)leiden die in de bibliotheek worden gegeven. Bovendien kan de ‘talige omgeving’ in de bibliotheek stimulerend werken. Vanzelfsprekend is (warme) doorverwijzing een belangrijke taak waarbij kennis van de sociale kaart en het onderhouden van het sociale netwerk in Bunschoten noodzakelijk is.
Per 1 januari 2023 zijn gemeenten zijn verantwoordelijk geworden voor de financiering van de IDO’s. Gemeenten ontvangen hiervoor een specifieke uitkering (SPUK) om het IDO instant te houden. De medewerkers van het IDO houden een registratie bij van de aantallen en soorten hulpvragen die binnenkomen alsmede de aantallen leermiddelen. Bijeenkomsten schuldhulpverlening Doordat de bestaanszekerheid onder druk staat, zullen wellicht meer inwoners te maken krijgen met schulden. Om deze problematiek aan te pakken, is het cruciaal dat maatschappelijke partners tijdig doorverwijzen naar passende hulpverlening. Samen met welzijnsorganisatie De Boei heeft de gemeente een presentatie verzorgt aan de diaconieën op 19 april 2023. De bijeenkomst was zeer goed bezocht en vond plaats in de Maranathakerk. Het herkennen van schulden, landelijke en lokale 1
Voorbeelden zijn: DigiD, Belastingen en Toeslagen, Zorg, Werk en Inkomen, Rijbewijs, AOW aanvragen, Verkeersboetes betalen, Inburgering, etc.
inkomensregelingen en het aanbod omtrent schuldhulpverlening (CLIP, formulierenbrigade, Administratie op Orde, Schuldhulpmaatjes, PLANgroep, Zuidweg & Partners) is nader toegelicht. Als de diaconieën in aanraking komen met inwoners met schulden, kunnen zij doorverwijzen naar de juiste hulpverlening. Ook is een presentatie gegeven aan Schuldhulpmaatjes. De gemeentelijke dienstverlening (Sociaal Team, Zorgloket, BBS) en bestaande inkomensregelingen zijn nader toegelicht. Schuldhulpmaatjes worden steeds beter gevonden door inwoners in Bunschoten. In 2022 zijn 15 koppelingen tot stand gebracht tussen mensen met (dreigende) schulden en schuldhulpmaatjes. De verwachting is, dat op basis van de huidige omstandigheden, een verdubbeling van hulpvragen, zal worden opgepakt door schuldhulpmaatjes. Schuldhulpmaatjes heeft een goede samenwerking met de Boei en PLANgroep, waardoor altijd afgestemd kan worden waar een casus thuis hoort. De casussen worden geanonimiseerd besproken. 3. Inwoners krijgen passende zorg en ondersteuning Voortgang Integraal Zorgakkoord en Gezond en Actief Leven Akkoord Eind 2022 werd op landelijk niveau het Integraal Zorgakkoord (IZA)2 gesloten. Dit akkoord heeft als doel om de zorg voor de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te houden. De afspraken zijn gemaakt tussen het ministerie van VWS en een groot aantal partijen in de zorg.
Ondertekenaars van het IZA zijn onder meer VNG en overkoepelende organisaties van ziekenhuizen, de geestelijke gezondheidszorg en de ouderenzorg. In januari 2023 is het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA)3 ondertekend door gemeenten, GGD’en, zorgverzekeraars en VWS. Dit akkoord heeft als doel om gezamenlijk te streven naar een gezonde bevolking in 2040, met vitale bewoners en een sterke sociale basis. IZA is het overkoepelende akkoord, waarbij de uitvoering op regionaal niveau plaatsvindt. Het GALA is een concrete uitwerking van het IZA en wordt lokaal uitgevoerd. Het IZA-GALA zal verder een duidelijke plek krijgen in het Beleidskader Sociaal Domein 2024-2027. Er zal landelijk een monitor komen vanaf 2024 waarin de resultaten te zien zijn van de voortgang van de GALA en IZA doelen. GALA GALA bundelt vijftien voormalige programma's voor het stimuleren van gezondheid, sport en bewegen, aanpak eenzaamheid, cultuurparticipatie en het versterken van de sociale basis. De financiering is voor de komende jaren gebundeld in één brede specifieke uitkering (SPUK). Voor 2023 zijn we deze uitkering op dit moment samen met onze partners aan het inzetten om de GALA doelen te bereiken. Voor de uitvoering van het GALA voor 2024-2026 heeft de GGD in juli 2023 een conceptplan opgeleverd.
Op dit moment wordt dit samen met de betrokken partijen besproken, zodat de definitieve versie uiterlijk 30 september ingediend wordt bij het Rijk om in aanmerking te komen voor de SPUK-gelden voor GALA voor 2024 - 2026. IZA In april 2023 is een regionaal opgaveteam voor IZA opgezet met ambtelijke trekkers uit iedere gemeente in de regio Amersfoort. Regionale besluitvorming die volgt uit het IZA vindt plaats via het Bestuurlijk Overleg (BO) van Samen Sterker Eemland (SSE)4 en het Bestuurlijk Overleg Sociaal Domein (BOSD). Voor de uitvoering van het IZA ontvangen gemeenten in regionaal verband middelen. Om aanspraak te kunnen maken op de gemeentelijke IZA middelen (de zgn. SPUK IZA) is vereist dat de gemeenten in de regio één gemeente in de regio mandateren. Dat is de gemeente Amersfoort. In juni 2023 heeft het college met dit mandaatbesluit5 ingestemd. Vanuit dit IZA-budget is inmiddels een programmamanager preventie en valpreventie aangesteld die een inventarisatie hebben gedaan en eerste aanpak hebben gedeeld. Ook is het regiobeeld6 opgesteld, dit is gezamenlijk met de hele zorgkantoorregio Utrecht gedaan. De volgende stap voor dit najaar is het opstellen van een regioplan die voor 31 december 2023 gereed moet zijn.
In dit regioplan zal de uitwerking staan van de regionale ketenaanpakken valpreventie, welzijn op recept, kansrijke start en aanpak overgewicht bij kinderen en volwassenen. Ook zal daarin aandacht moeten komen voor de belangrijkste uitdagingen die in het regiobeeld zijn geconstateerd voor onze regio, zoals dat de vraag naar zorg en ondersteuningen m.n. gerelateerd aan ouderen toeneemt, maar dat er krapte is in deze 2
Integraal Zorgakkoord (IZA) Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) 4 Website Samen Sterker Eemland (SSE) 5 Gepubliceerd mandaatbesluit 6 Regiobeeld Utrecht te vinden op de website van Juiste Zorg op de Juiste Plek 3
domeinen. Dat jeugd en jongeren in toenemende mate kwetsbaar zijn en dat organisatie en samenwerking lastig is door bekostigingsmodellen en regelgeving. Bij de totstandkoming van het regiobeeld en regioplan wordt de regio, de partners en ervaringsdeskundigen goed betrokken. 4. Inwoners en bedrijven zetten zich in voor dorp of buurt en helpen elkaar Geen nieuwe ontwikkelingen sinds voorgaande nieuwsbrief. 5. Inwoners hebben een goede mentale gezondheid Gezonde School-aanpak op Welbevinden Structureel werken aan welbevinden op school, zorgt voor een veilig schoolklimaat waar iedereen zichzelf mag zijn, leerlingen meer zelfvertrouwen hebben en weerbaarder zijn. Hierdoor kunnen ze zich beter inleven in een ander, beter omgaan met emoties van zichzelf en anderen, hechtere relaties opbouwen en beter leren. Met de Gezonde School-aanpak wordt gewerkt aan Educatie, Schoolomgeving, Signaleren en Beleid. Het Oostwende College is reeds actief bezig met de Gezonde School en heeft dit jaar de ondersteuningsgelden voor het thema Welbevinden. Daarbij zetten we o.a. het lespakket Je brein de baas van GGDrU in. 6. Inwoners hebben een gezonde leefstijl Stand van zaken rioolwateronderzoek In maart van dit jaar heeft het onderzoek plaatsgevonden naar drugsgebruik in het rioolwater. De bemonstering is goed verlopen. In eerste instantie zouden de resultaten in mei jl.
bekend worden gemaakt, maar het bedrijf heeft laten weten dat dit niet mogelijk is omdat de apparatuur die ze gebruiken voor het analyseren van drugsresten technische problemen heeft. Inmiddels is het technische probleem met de meetapparatuur verholpen. Dit heeft langer geduurd dan verwacht. Het laboratorium is de achterstand in metingen aan het inlopen. De verwachting is dat de rapportage eind september zal worden opgeleverd. Dobbel je fit Het door de kinderburgemeester gekozen thema is gezondheid. De kinderraad heeft de dobbelfitchallenge bedacht waarin alle groepen 8 werden uitgedaagd: de klassen gooiden elke dag met een grote dobbelsteen en deden daarbij een bijbehorende beweegopdracht. Door te bewegen in de klas hebben kinderen meer energie om aan de volgende les te beginnen en kunnen ze beter hun aandacht erbij houden. Nationale beweegweek voor ouderen Naast de jeugd werden ook alle senioren in Bunschoten met de dobbelsteen uitgedaagd om te bewegen. In mei was namelijk de Nationale Beweegweek voor Ouderen. Deze dobbelstenen zijn op plekken als bij De Haven, King Arthur Groep, De Boei, De Bron en Boulamis uitgedeeld. Via deze weg kunnen de ouderen op een laagdrempelige manier samen bewegen. De ontvangers waren blij met de dobbelstenen. Wereld Niet Roken Dag 31 mei jl. was het Wereld Niet Roken Dag. Vanuit het Preventieakkoord is de campagne Puur Rookvrij gelanceerd.
Kinderburgemeester Yilmaz Erdogan heeft longarts Judith Herder van het Meander Medisch Centrum geïnterviewd. Op www.bunschoten.nl/puur-rookvrij is het hele interview te zien. Daarnaast is er een flyer gemaakt over waar men in onze gemeente hulp en begeleiding kan krijgen bij het stoppen met roken. Deze flyer is verspreid onder bedrijven, organisaties en via onze eigen communicatiekanalen. Daarnaast konden zorgaanbieders de training Very Brief Advice (VBA) volgen. VBA is een gespreksmethode om in 30 seconden een rookstopadvies te geven. Buitenspeeldag Samen met Nationaal Bureau Sport Stimulering (NBSS) is de Buitenspeeldag 2023 georganiseerd. Op zes verschillende locaties waren er activiteiten. De buitenspeeldag werd geopend door kinderburgemeester Yilmaz Erdogan. Zijn wens als kinderburgemeester was een watertappunt bij het Aralveldje, zodat kinderen hun waterfles kunnen vullen tijdens het buitenspelen. Deze wens wordt gerealiseerd. Binnenkort is er een watertappunt bij het Aralveldje.
7. Jeugdigen ontwikkelen zich optimaal Leerlingenvervoer Voor de zomervakantie zijn alle aanvragen om bekostiging van het leerlingenvervoer afgehandeld. Alle gegevens zijn doorgegeven aan de gecontracteerde vervoerders, zodat zij in de zomer een planning kunnen maken. Volgens een voorlopige telling maken iets minder leerlingen gebruik van het leerlingenvervoer dan voorgaande jaren. Vermoedelijk is dit een gevolg van de combinatie van inclusiever onderwijs in Bunschoten, het stimuleren van zelfstandig naar school reizen en dat er überhaupt minder leerlingen aangewezen zijn op leerlingenvervoer in het schooljaar 2023 – 2024 omdat zij bijvoorbeeld hun (basis)school hebben doorlopen. De contracten van het leerlingenvervoer lopen na het schooljaar 2023 – 2024 af. Daarom moet het leerlingenvervoer vanaf het schooljaar 2024 - 2025 opnieuw ingekocht. De zes gemeenten Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Leusden, Soest en Woudenberg gaan gezamenlijk het leerlingenvervoer aanbesteden. Op de planning (opdracht) staat een nieuwe regionale verordening leerlingenvervoer met nadere regels, de voorbereiding van de aanbesteding en de aanbesteding van het leerlingenvervoer inclusief het contractmanagement. Ter voorbereiding wordt de inbreng van scholen, ouders, gemeenten en het door het bestuurlijke OOGO vastgestelde document met uitgangspunten voor het leerlingenvervoer meegenomen.
Er zijn inmiddels gesprekken gevoerd met de directeuren van het speciaal onderwijs (Beekdal, Klimboom en Plevier). Daarnaast zijn alle ouders van de 6 gemeenten die gebruik maken van het leerlingenvervoer uitgenodigd om deel te nemen aan een bijeenkomst (totaal zijn er 3 bijeenkomsten georganiseerd), zodat zij hun wensen en ideeën voor de nieuwe inkoop van het leerlingenvervoer kenbaar kunnen maken. Begin juli 2023 werd in Bunschoten een bijeenkomst gehouden en eind augustus 2023 zijn in Amersfoort twee bijeenkomsten gehouden voor ouders. De beleidsadviseurs leerlingenvervoer uit de regio zijn enkele dagdelen bijeengeweest, waarbij signalen vanuit verschillende invalshoeken werden aangegeven. Voor raadsleden uit de regio Amersfoort wordt op 24 oktober een bijeenkomst georganiseerd waarbij het leerlingenvervoer zal worden toegelicht. Zomerschool Afgelopen jaren vond in de zomervakantie een zomerschool plaats. Deze activiteiten zijn erop gericht om de beheersing van de Nederlandse taal te bevorderen bij leerlingen op het basisonderwijs met een grote achterstand in de Nederlandse taal (groep 5 tot en met groep 8). Deze kinderen gaan in de zomerperiode qua taalontwikkeling vaak achteruit, doordat ze thuis een minder rijke taalomgeving hebben en de vakantie te lang duurt om het behaalde niveau van vlak voor de zomervakantie te behouden tot de start van het nieuwe schooljaar.
In de zomervakantie 2023 kon de zomerschool niet doorgaan. De reden is dat er personeelstekort was om de zomerschool te kunnen uitvoeren. Excellente bibliotheek op school Het concept van de Bibliotheek op school is bij verschillende basisscholen uitgerold. Met Bibliotheek op school slaan scholen, bibliotheek en gemeenten de handen ineen. Het doel is: dagelijks aandacht voor leesplezier en mediawijsheid op school én thuis. We willen kinderen en jongeren stimuleren om meer te lezen (ontlezing tegengaan) en om beter en verstandiger om te gaan met internet, sociale media en games. De Bibliotheek helpt op basisscholen (en middelbare scholen) om deze doelen te bereiken. Dat doet de Bibliotheek met deskundige lees/mediaconsulenten, met inspirerende boeken en met een goede digitale lees- en leeromgeving. De Bibliotheek Eemland heeft de School met de Bijbel in Eemdijk in juni 2023 uitgeroepen tot eerste Excellente bibliotheek op school binnen de deelnemende gemeenten van Bibliotheek Eemland. Deze school zet zich bijzonder in voor leesbevordering en taalontwikkeling naast alle andere belangrijke vakken. Als de taal goed is dan werkt dit door naar andere vakken. Samen op de Bank Vanaf mei 2022 is het project ‘Samen op de Bank’ gestart. Het betreft een preventieve interventie om vroegtijdig signalen van leerlingen, maar ook van hun ouders en leerkrachten aan te pakken.
Een sociaal werker van De Boei is een vast dagdeel per week op de Sportbasisschool ’t Kruisrak aanwezig om op een laagdrempelige manier gesprekjes te hebben met leerlingen. Er is een ontspannen setting gemaakt: ‘Samen op de bank’. Kinderen kunnen gedurende de week bij hun leerkracht aangeven dat ze met de sociaal werker even letterlijk ‘samen op de bank’ willen zitten om een probleem te bespreken. ’t Kruisrak is een school met relatief veel anderstalige leerlingen. De Boei heeft een
preventieve en maatschappelijke rol op school en werkt samen met andere maatschappelijk betrokken partners. Uit verschillende tussentijdse evaluaties blijkt dat het een succesvol project is voor leerlingen, ouders/verzorgers en leerkrachten. Samen op de bank is een pilot (maximaal 3 jaar) die uit incidentele middelen van het Nationaal Programma Onderwijs wordt gefinancierd. HackShield Kinderen bevinden zich steeds vaker op het internet. Dit brengt veel voordelen met zich mee, maar het internet brengt echter ook (nieuwe) gevaren met zich mee. Daarom willen we de digitale weerbaarheid van de jeugd in Bunschoten versterken door het gebruik van HackShield te stimuleren. HackShield is een online videogame voor kinderen van 8 tot 12 jaar waarin naast grotere onderwerpen als cybercriminaliteit en phishing ook geleerd wordt hoe zij om moeten gaan met bankgegevens op het internet en dat het niet oké is om zomaar foto’s van bijvoorbeeld klasgenoten zonder toestemming door te sturen. Door HackShield te spelen, verdienen kinderen punten en worden zij uiteindelijk een Cyber Agent voor de gemeente Bunschoten. Deze preventieve interventie wordt maximaal 3 jaar gefinancierd uit incidentele middelen van het Nationaal Programma Onderwijs. Aanpakken voortijdig schoolverlaten Tot en met het schooljaar waarin iemand 16 wordt, geldt een leerplicht.
Daarna valt de jongere onder de zogenoemde kwalificatieplicht7. Deze jongere moet een voltijdsopleiding volgen. Deze plicht duurt tot de dag waarop de jongere een startkwalificatie haalt of tot de jongere 18 jaar is. Het in beeld brengen en de begeleiding van jongeren vanaf 18 tot 23 jaar - die een school of opleiding verlaten zonder startkwalificatie - valt onder de wettelijke taakuitvoering van het Doorstroompunt (RMC) 8. Het doel is om een startkwalificatie te behalen en om maatschappelijke uitval te voorkomen door een passende opleiding en/of baan te vinden voor iedere jongere. Daar waar mogelijk is er een ‘doorgaande lijn’. Amersfoort is contactgemeente voor het Doorstroompunt (RMC). Ter bevordering van de lokale samenwerking rondom verzuim van jongeren, vond - op initiatief van de gemeente - in april 2023 een fysieke bijeenkomst plaats met vertegenwoordigers van het Sociaal Team De Lingt, De Boei, Doorstroompunt (RMC), Leerplicht en Onderwijs. Het doel was een nadere kennismaking met elkaar, elkaars professie kennen. Ter plekke werden nadere afspraken gemaakt om meer / beter samen te werken. Jongeren kunnen bijvoorbeeld bij meerdere disciplines bekend zijn zonder dat zij dit van elkaar weten.
Door deze signalen te bundelen kan er beter worden ingezet op jongeren waarbij de inzet kansrijk is en/of jongeren waarbij het vermoeden bestaat dat er een (verhoogd) risico is op verminderde zelfredzaamheid in de toekomst. Themaonderzoek Resultaatafspraken vroegschoolse educatie, gesprek met Inspecteurs van het Onderwijs In januari 2023 is de Inspectie van het Onderwijs gestart met een themaonderzoek naar de resultaatafspraken vroegschoolse educatie. Centraal in het onderzoek staan de belemmeringen en de succesfactoren die gemeenten ervaren bij het maken van afspraken over de gewenste resultaten van vroegschoolse educatie (= wettelijke opdracht). De ervaringen van gemeenten brengen de Inspecteurs in kaart met behulp van interviews van enkele gemeenten en hun schoolbesturen. Bunschoten is hiervoor - als één van de ongeveer negen gemeenten - geselecteerd. Bunschoten heeft namelijk – in tegenstelling tot veel andere gemeenten - wel met de betrokken partijen (basisonderwijs en de voorscholen) dorpsbrede resultaatafspraken gemaakt. Deze afspraken zijn vastgelegd in het ‘Convenant Voor- en Vroegschoolse Educatie Bunschoten en doorgaande leer- en ontwikkelingslijn (voorschool – basisschool) 2022 – 2026’ en zijn in juni 2023 geëvalueerd.
Bij het gesprek met de inspecteurs waren vertegenwoordigers uit het bestuur van STEV en Scholengroep Wijzer aanwezig zodat hun inbreng over de totstandkoming van de afspraken gedeeld kon worden. Alle succesfactoren die hebben bijgedragen aan het maken van resultaatafspraken en enkele punten van zorg zijn gedeeld met de Inspecteurs. Deze inbreng van Bunschoten zal op landelijk niveau (anoniem en samen met de inbreng van andere geïnterviewde gemeenten) worden gebruikt ter verbetering van maken van resultaatafspraken vroegschoolse educatie voor gemeenten met betrokken partners.
7 8
Een startkwalificatie is een diploma van de havo, het vwo of het mbo-niveau 2 of hoger.
De benaming Regionale meld- en coördinatiefunctie bleek te onduidelijk voor jongeren en partners; vandaar deze landelijke naamswijziging vanuit Ingrado. Per 1 januari 2024 verdwijnt de verwijzing naar RMC en wordt alleen nog de naam ‘Doorstroompunt’ gebruikt.
Verplichte informatieverstrekking over voor- en vroegschoolse educatie en lokale educatieve agenda Jaarlijks leggen gemeenten aan de minister verantwoording af over de uitvoering van hun wettelijke taken wat betreft de voor- en vroegschoolse educatie (vve) en de lokale educatieve agenda (lea) door het invullen van een daartoe vastgesteld formulier voor gegevensverstrekking. De Inspectie van het Onderwijs (de inspectie) is gemandateerd om het formulier namens de minister vast te stellen en stelt dit ter beschikking aan de gemeente. Per 1 januari 2023 is de nieuwe regeling 'Periodieke verstrekking systematische toezichtinformatie vve en lea’ ingegaan. Deze regeling verplicht gemeenten om zowel aan de minister als aan de gemeenteraad jaarlijks informatie te verstrekken over de uitvoering van een aantal taken op het terrein van de Wet op het primair onderwijs (WPO) en de Wet voortgezet onderwijs 2020 (WVO 2020). Vanaf 2024 is het verplicht om deze vragenlijst in te vullen en te delen met de gemeenteraad. De inspectie zal daar toezicht op houden. Deze informatie wordt door de inspectie gebruikt om toezicht te houden op de uitvoering van de aan het college van burgemeester en wethouders opgedragen taken bij of krachtens de genoemde taken uit de WPO en WVO.
De inspectie heeft het interbestuurlijk toezichtkader herzien met als doel meer samenhang en eenduidigheid binnen het interbestuurlijk toezicht vanuit de inspectie te realiseren. Tot op heden heeft de inspectie overigens - op grond van de ingevulde vragenlijst en de analyse van de overige bij hen bekende gegevens van onze gemeente – telkens jaarlijks aangegeven, dat zij ervan uitgaat dat Bunschoten voldoende uitvoering geeft aan deze wettelijk verplichte afspraken.