RV 1162637 Regiovisie Samen werken aan de specialistische jeugdhulp

Raadsvoorstel Regiovisie ‘Samen Werken aan de specialistische jeugdhulp’ Nummer 1162637 Aan de commissie: Samenleving Portefeuillehouder: de heer Van Asselt Beleidskader: Integraal beleidskader sociaal domein 2019 - 2022 Opmerkingen griffie: Team: Samenleving Ambtenaar: Sanne van Krimpen Telefoonnummer: 033 - 299 1433 E-mailadres: s.vankrimpen@bunschoten.nl Datum raadsvergadering: 23 september 2021 Aanvullende stukken 1. Titel: Regiovisie ‘Samen werken aan specialistische jeugdhulp’ Bijlagen digitaal beschikbaar: ja 2. Titel: Publieksversie regiovisie ‘Samen werken aan specialistische jeugdhulp’ Bijlagen digitaal beschikbaar: ja 3. Titel: Matrix met vragen, antwoorden en verwerkte aanpassingen in de regiovisie n.a.v. feedbackronde Bijlagen digitaal beschikbaar: ja Voorstel 1. Stel de regiovisie ‘Samen werken aan specialistische jeugdhulp’ vast. Inleiding Deze regiovisie vormt het kader voor de regionale samenwerking in de specialistische jeugdhulp (2021-2026). Om bepaalde vormen van jeugdhulp ook in de toekomst te kunnen blijven garanderen is het belangrijk dat gemeenten met elkaar samenwerken. In VNG verband is afgesproken dat gemeenten met elkaar niet vrijblijvende afspraken maken over hun samenwerking. Dit is uitgewerkt in de norm voor het opdrachtgeverschap (NvO).

Onderdeel van de NvO is dat de samenwerkende gemeenten een regiovisie opstellen, waarin zij vastleggen: • Op welke onderdelen zij regionaal samenwerken in de specialistische jeugdhulp • Wat zij willen bereiken, aan welke veranderingen zij werken • Hoe aan de (boven-) regionale samenwerking uitvoering wordt gegeven. In onze regio werken gemeenten al langere tijd samen in het beleid, de regelgeving en de inkoop van de specialistische jeugdhulp. De regiovisie ‘Samen Werken aan de specialistische jeugdhulp’ bouwt voort op wat al is vastgelegd in bijvoorbeeld gemeentelijke beleidskaders, de regionale inkoopstrategie, inkoopdocumenten en de verschillende transformatieplannen. Mogelijk wordt in de toekomst (per 1/1/2024) regionale samenwerking op onderdelen van de jeugdhulp verplicht gesteld door het rijk, via het wetsvoorstel ‘verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen’. De regiovisie is inhoudelijk in lijn met dit wetsvoorstel. Organisatorisch kan op termijn een aanpassing nodig zijn, omdat het wetsvoorstel uitgaat van samenwerking in de vorm van een gemeenschappelijke regeling. De hoofdlijnen van de regiovisie samengevat: De regiovisie vormt het kader voor de regionale samenwerking in de specialistische jeugdhulp de komende vijf jaar en is daarmee een belangrijke onderlegger voor o.a. de regionale inkoop.

In paragraaf 2 van de regiovisie is beschreven hoe we werken aan een eenvoudiger zorglandschap, waarin we o.a.: • lokaal werken aan een stevige sociale basisinfrastructuur • de toegang versterken door meer te investeren in de ondersteuning door het sociaal team en de ondersteuning bij de huisartsen door de POH Jeugd / SO JGGZ • inzetten op het creëren van sterkere samenwerkende netwerken tussen de lokale sociale basisinfrastructuur en de specialistische jeugdhulp (via gebiedsgerichte specialistische teams). Dat kunnen we alleen realiseren, als we meer investeren in partnerschap met een beperkter aantal specialistische jeugdhulpaanbieders.

•

Via de inkoop toewerken naar resultaatafspraken via een taakgerichte inkoop met een beperkt aantal jeugdhulpaanbieders. Daarbij leren we o.a. van ervaringen met de BSA jeugdhulp en kijken we ook goed naar landelijke ontwikkelingen.

In paragraaf 3 zijn de inhoudelijke uitgangspunten en veranderopgaven uitgewerkt. De inhoudelijke uitgangspunten zijn een compilatie van de ‘leidende principes’ uit de verschillende beleidsplannen sociaal domein van de gemeenten in onze regio. Voor de inhoudelijke veranderopgaven is o.a. gebruik gemaakt van de Transformatieplannen BSA jeugdhulp en de landelijke toekomstige veranderingen in de jeugdbeschermingsketen. De speerpunten zijn: • Het versterken van de specialistische ambulante jeugdhulp, om escalatie en uithuisplaatsingen te voorkomen • De transformatie van verblijf: meer pleegzorg en kleinschalige woonvoorzieningen • Betere samenwerking in de veiligheidsketen: meer gezinsgericht i.p.v. kindgericht • Versterking van de regievoering • Meer aandacht voor het cliëntperspectief In paragraaf 4 is beschreven hoe de specialistische jeugdhulp samenhangt met de sociale basisinfrastructuur en hoe we in onze regio de toegang tot de jeugdhulp hebben georganiseerd. Hoe de sociale basisinfrastructuur eruit ziet, is voor iedere gemeente anders. Iedere gemeente is immers verschillend in omvang en bevolkingssamenstelling. Toegelicht is hoe gemeenten werken aan het versterken van de preventieve inzet en de toegang (lokale teams en de praktijkondersteuners). Op deze manier willen we het beroep op specialistische jeugdhulp verminderen.

Daarnaast gaat deze paragraaf in op de regionale samenwerkingsagenda met de onderwijssamenwerkingsverbanden. Hoe we de regionale samenwerking hebben ingericht, is uitgewerkt in paragraaf 5. Deze paragraaf beschrijft de huidige situatie. In het wetsvoorstel ‘Verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen’ is opgenomen, dat gemeenten moeten samenwerken op grond van de Wet gemeenschappelijke regeling. Het kan zijn dat we onze vorm van samenwerking hierop moeten aanpassen per 1 januari 2024. In paragraaf 6 zijn de inrichtingsprincipes voor de regionale inkoop uitgewerkt: • Voldoende en kwalitatief goede hulp en ondersteuning • Duurzame relaties in partnerschap, samenwerking met beperkt aantal aanbieders • Afspraken op taakopgaven: transformatie en netwerksamenwerking • Gebiedsgericht werken, regionaal gebonden organisaties met lokale inbedding • Gezamenlijke verantwoordelijkheid voor monitoring • Effectievere inzet van accountmanagement, intensieve relatie met de aanbieders Bij de wijze van bekostiging staat beschreven dat we op dit moment twee vormen van bekostiging hanteren in onze regio bij de inkoop van specialistische jeugdhulp. We willen op onderdelen in onze inkoop meer naar een taakgerichte bekostiging. In samenspraak wordt het regionale taakgerichte budget (meerjarig) bepaald en worden de lasten per gemeente verdeeld.

De regiovisie gaat niet in op HOE we de kosten delen bij de nieuwe contracten vanaf 2023 via de taakgerichte inkoop. De methodiek van de kostenverdeling wordt later dit jaar uitgewerkt. Argumenten 1.1 De gemeenteraad is bevoegd om de Regiovisie ‘Samen Werken aan de specialistische jeugdhulp’ vast te stellen. 1.2

De norm voor opdrachtgeverschap jeugd (NvO) stelt een regiovisie jeugd verplicht. De gemeenten hebben de NvO in juli 2020, opgesteld door de VNG, vastgesteld. Doel van de NvO is om de zorg voor jeugdigen te waarborgen, ook als die zorg de schaal van de individuele gemeenten te boven gaat. Door vaststelling van de regiovisie ‘Samen Werken aan de specialistische jeugdhulp’ wordt voldaan aan de NvO.

1.3

De regiovisie is inhoudelijk in lijn met het wetsvoorstel ‘verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen’. Het wetsvoorstel ‘Verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen’ stelt een regiovisie verplicht. Mocht dit wetsvoorstel per 1 januari 2024 van kracht worden, dan voldoen we op dit onderdeel al aan de eisen.

1.4

De regiovisie geeft helderheid over de inhoudelijke transformatie die we beogen en hoe we hieraan werken. De regiovisie vormt het kader voor de verdere uitvoering, zoals in de regionale inkoop 2023.

Kanttekeningen • Het wetsvoorstel ‘verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen’ gaat uit van regionale samenwerking in de vorm van een gemeenschappelijke regeling. Op dit moment is de regionale samenwerking privaatrechtelijk vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst en in dienstverleningsovereenkomsten. Organisatorisch zijn er indien het huidige wetsvoorstel wordt aangenomen mogelijk aanpassingen nodig in onze vorm van de regionale samenwerking. Vanuit de VNG is er veel kritiek op dit onderdeel van het wetsvoorstel. Daarom wordt eerst afgewacht of dit wetsvoorstel wordt aangenomen. • De beoogde veranderingen van het zorglandschap geven we lokaal en regionaal vorm middels transformatie en uitvoeringsprogramma’s en via de inkoop. Transformatie en verandering van het zorglandschap kan gevolgen hebben voor jeugdhulporganisaties en hun cliënten. Dit zal mogelijk leiden tot onrust en onzekerheden. Door goed overleg, communicatie en waar nodig overgangsmaatregelen wordt dit zoveel mogelijk beperkt. Aan de andere kant zien we dat binnen het huidige zorglandschap de beoogde transformatie onvoldoende van de grond komt en leidt tot een groeiend beroep op jeugdhulp en overschrijdingen op de gemeentelijke begrotingen. Voor de cliënten is een belangrijke randvoorwaarde die wordt meegenomen in de inkoop, dat zij hun zorgtraject af kunnen maken (continuïteit van zorg).

• De in de visie opgenomen begrippen en terminologie kunnen op onderdelen afwijken van lokale beleidskaders. Voorbeelden hiervan zijn bijvoorbeeld: o de lokale teams (een verzamelbegrip voor de sociale (wijk) teams) o de term sociale basis infrastructuur Financiën De regiovisie sluit aan op de gemaakte afspraken. Daarom zijn er geen directe financiële consequenties. Over uitwerking van de visie in lokale en regionale transformatie- en uitvoeringsprogramma’s vindt afzonderlijke besluitvorming plaats, waarbij de financiële consequenties in beeld worden gebracht. Ook bij de nadere uitwerking van de inkoop 2023 vindt er besluitvorming plaats over de financiën (jaarlijks regionaal inkoopvoorstel sociaal domein, dat aan elk college van de regiogemeenten ter besluitvorming wordt voorgelegd). Uitvoering Deze regiovisie dient als kader voor de lokale en regionale uitvoering, waaronder de nieuwe regionale inkoop jeugd per 1 januari 2023. Communicatie Op 15 maart jl. heeft er een regionale raadsbijeenkomst plaatsgevonden, waarin er een toelichting is gegeven op de inhoudelijke uitgangspunten en het proces rondom de regiovisies jeugd en beschermd wonen. Op 24 juni jl. heeft er een regionale raadsbijeenkomst plaatsgevonden, waarin een toelichting is gegeven op de regiovisies jeugd en beschermd wonen, de taakgerichte inkoop en de ervaringen met de gebiedsteams BSA Jeugdhulp.

Bij het ontwikkelen van de regiovisie is gekozen voor de aanpak om een ontwerpversie op te stellen en actief feedback op te halen bij de stakeholders, zodat hun input nog meegenomen kon worden in de definitieve versie. De adviesraden Sociaal Domein zijn uitgenodigd om te reageren. Met de adviesraden is ook een gesprek geweest, waarin de regiovisie is toegelicht en waarin procesafspraken tussen de raden zijn gemaakt. De Adviesraad Sociaal Domein Bunschoten heeft deelgenomen aan dit gesprek. Hun input is verwerkt in de regiovisie. Cliënten zijn geraadpleegd via de BSA en de ervaringsacademie van ouders en jongeren. Organisaties zijn o.a. via de Nieuwsbrief Sociaal Domein van de gemeente Amersfoort uitgenodigd om hun input te geven. Uiteindelijk hebben 22 organisaties feedback gegeven op de regiovisie, zoals de adviesraden, huisartsenvereniging Eemland, de Raad voor de Kinderbescherming en verschillende jeugdhulporganisaties. Deze reacties kunt u teruglezen in de bijlage bij de regiovisie.

De raad van de gemeente Bunschoten, Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 29 juni 2021, nummer 1162537; Gelet op de Gemeentewet: Besluit 1. De regiovisie ‘Samen werken aan specialistische jeugdhulp’ vast te stellen. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Bunschoten van 23 september 2021, Griffier Drs. E. Hoogstraten Voorzitter M. van de Groep