Document · PDF

Programmabegroting 2026 - 2029 definitief.pdf

Gemeenteraad 30 oktober 2025, gemeente BunschotenBij agendapunt: RV 1226626 Programmabegroting 2026-202929.420 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Begroting 2026 - 2029

september 2025

Voorwoord Aan de raad Voor u ligt de programmabegroting 2026 – 2029 die is opgesteld in overeenstemming met de uitgangspunten van de kadernota 2026, zoals die in de raad van 3 juli 2025 is vastgesteld. In de programmabegroting 2026 – 2029 zijn de besluiten verwerkt die de raad heeft genomen. Toch is er sinds de vaststelling van de kadernota begroting 2026, waarin de besluiten van de Voorjaarnota van het Rijk zijn verwerkt, het nodige gebeurd wat onzekerheid met zich meebrengt voor het komende jaar. Het kabinet is gevallen en demissionair en moet voor Prinsjesdag een Rijksbegroting opstellen. De verwachting is dat daar weinig nieuw beleid in wordt opgenomen, omdat er voor 29 oktober 2025 nieuwe verkiezingen zijn uitgeschreven voor de Tweede Kamer. De nieuwe regering zal wellicht andere accenten opnemen wat tot een wijziging van de Rijksbegroting leidt. Het beeld dat uit deze programmabegroting naar voren komt is dat het begrotingsresultaat iets hoger uitkomt dan voorzien bij de kadernota. We zien dat het solvabiliteitspercentage in meerjarenperspectief boven het gewenst niveau van 30 blijft. Dat zijn positieve ontwikkelingen die ook nodig zijn om een buffer op te bouwen voor de toekomst. We moeten wel de vinger aan de pols blijven houden om dit resultaat ook daadwerkelijk te realiseren.

In deze begroting zijn een aantal stelposten verwerkt die nog wel gerealiseerd moeten worden. In de kadernota is besloten voorlopig geen verdere bezuinigingen door te voeren. Die zijn als het ware gepauzeerd, maar kunnen weer in beeld komen als de situatie daar aanleiding toe geeft. In de kadernota zijn in hoofdstuk vier de majeure projecten genoemd die op ons afkomen en financiële ruimte vragen in de begroting. In een unaniem door de raad aangenomen motie is aan het college verzocht om op hoofdlijnen de financiële impact van de majeure projecten in beeld te brengen voor zover daar financiële consequenties aan te verbinden zijn en de uitkomst hiervan met de raad te delen voor de behandeling van de meerjarenbegroting 2026 – 2029. In een afzonderlijke memo aan de raad is dat verder uitgewerkt. Gelet op de uitkomst ziet het college geen ruimte om de extra verhoging van de OZB te pauzeren. In de raad van september is de Toekomstvisie Bunschoten 2040 besproken. De hoofdthema’s van deze toekomstvisie zijn: Identiteit, Bestuur, Organisatie en Dienstverlening. De daaruit voortvloeiende besluiten konden niet meer in deze begroting worden verwerkt, maar zullen ongetwijfeld input zijn voor de politieke partijen in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 en het op te stellen collegeprogramma.

Tenslotte Het is gelukt een sluitende meerjarenbegroting 2026-2029 aan de raad aan te bieden. Uitgangspunt blijft het voorzieningenniveau voor de burgers op peil te houden en een gezonde financiële basis om de zelfstandigheid van de gemeente te borgen. Burgemeester en wethouders, secretaris,

burgemeester,

Drs. J.F.H. Jennekens

J.L. Geurts

Inhoudsopgave Voorwoord Samenvatting en besluitvorming Leeswijzer 1. FINANCIËLE POSITIE 1.1 1.2

Financiële beschouwing Totaaloverzicht 2026 – 2029

2. PROGRAMMAPLAN 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8

Bestuur en ondersteuning Veiligheid Verkeer, vervoer en waterstaat Economie Onderwijs Sport, cultuur en recreatie Sociaal domein Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing

3. PARAGRAFEN 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8

Lokale heffingen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid Openbaarheid

4. BIJLAGEN 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

Overhead Kerngegevens Overzicht directe en indirecte subsidies Totaaloverzicht per taakveld 2026 Afkortingenlijst

3 7 9 11 13 18 21 23 31 35 41 47 51 61 73 81 89 91 101 109 115 123 127 133 139 141 143 145 147 150 153

Samenvatting en besluitvorming De raad van de gemeente Bunschoten, gelezen de inhoud van de programmabegroting 2026 Besluit: I tot het vaststellen van de programmabegroting 2026 - 2029 II

akkoord te gaan met de tariefaanpassingen, zoals opgenomen in de paragraaf Lokale heffingen, waarvan de belangrijkste hieronder nog even worden genoemd: Onroerendezaakbelastingen (niet-woningen) 2,9% + 5% * Onroerendezaakbelastingen (woningen - eigenaren) 2,9% + 5% * Afvalstoffenheffing 2,9% * Vast tarief voor meerpersoonshuishouden van € 363,- (inclusief inflatie) Vast tarief voor eenpersoonshuishouden van € 329,- (inclusief inflatie) Rioolrechten 2,9% * Marktgelden 2,9% Begraafrechten 2,9% Bouwleges 2,9% Overige belastingen, leges en rechten 2,9%

III

akkoord te gaan met het beschikbaar stellen van middelen voor de uitvoering van de noodzakelijke investeringen in 2026

kennis te nemen van de ontwikkeling van het begrotingsresultaat in meerjarenperspectief, blijkend uit het overzicht op pagina 18

het budget onvoorzien vast te stellen op € 50.000,-

het resultaat van de begroting voorlopig toe te voegen aan de algemene reserve

* Zie pagina 99 voor de ontwikkeling van de lokale lastendruk

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 30 oktober 2025

de griffier,

de voorzitter,

Drs. E. Hoogstraten

J.L. Geurts

Leeswijzer In deze leeswijzer wordt in grote lijnen aangegeven hoe de programmabegroting is opgebouwd en welke informatie op welke plek is te vinden. Algemeen De digitale versie van deze programmabegroting werkt met automatische verwijzingen. Door te klikken op tekst met een oranje onderstreping, gaat het document automatisch naar de verwijzing toe. De inhoudsopgave werkt ook op deze wijze. In deze programmabegroting staan veel afkortingen. Om dit inzichtelijk te maken is een afkortingenlijst als bijlage toegevoegd. De afkortingen zijn oranje onderstreept en verwijzen automatisch naar de afkortingenlijst. Financiële positie Het eerste hoofdstuk van de programmabegroting staat in het teken van de financiële positie van de gemeente. Er wordt een financiële beschouwing gegeven, inclusief de begroting in één oogopslag en er is een totaaloverzicht van de programmabegroting te vinden op programmaniveau. Programmaplan Hoofdstuk twee staat in het teken van de programma’s. De programma’s bestaan uit verschillende taakvelden. De programma’s worden aan de hand van de drie W-vragen toegelicht: ▪ Wat willen we bereiken? Bij dit onderdeel worden de belangrijkste doelstellingen van het betreffende beleidsonderdeel opgesomd. De doelstellingen komen uit de beleidsnota’s. ▪ Wat gaan we er voor doen? De acties van het betreffende beleidsonderdeel worden hier genoemd.

Deze acties vloeien voort uit de doelstellingen die bij de eerste vraag zijn opgesomd. ▪ Wat mag het kosten? Deze vraag wordt beantwoord door middel van een tabel met de lasten en baten per taakveld, met een toelichting op hoofdlijnen. Ook worden de investeringen voor dat programma vermeld. Indicatoren Bij elk programma worden verplichte indicatoren, vanuit het BBV, opgenomen. Deze indicatoren zijn ook te vinden op www.waarstaatjegemeente.nl onder Lokaal bestuur en veiligheid en dan Besluit Begroting en Verantwoording. Daar is het mogelijk om de resultaten te vergelijken met andere gemeenten of provincies. Op www.waarstaatjegemeente.nl zijn veel meer gegevens te vinden over de gemeente dan alleen de verplichte indicatoren. Het is mogelijk om per thema gegevens te raadplegen en te vergelijken. Alle gegevens op deze website wijzigen, zodra er nieuwe informatie beschikbaar is. Zo is er altijd een actuele stand van zaken. Naast de verplichte indicatoren zijn er per programma ook indicatoren opgenomen die uit de beleidsnota’s zijn ontstaan. Paragrafen De paragrafen in hoofdstuk drie geven een dwarsdoorsnede van de financiële aspecten van de begroting, bezien vanuit een bepaald perspectief. De paragrafen staan op volgorde volgens het BBV. Bijlagen In het vierde hoofdstuk zijn diverse bijlagen opgenomen.

Een overzicht van de overheadskosten, de kerngegevens van de gemeente, een overzicht van verschillende subsidies, een totaaloverzicht van alle taakvelden en een afkortingenlijst. Meerjarenprognose grondexploitatie Het MPG wordt als afzonderlijk document door de raad vastgesteld en is geen onderdeel van de programmarekening of programmabegroting. Een toelichting wordt gegeven in de paragraaf Grondbeleid.

1. FINANCIËLE POSITIE

1.1 Financiële beschouwing In dit hoofdstuk wordt een beschouwing gegeven van de financiële positie van de gemeente voor de periode 2026 – 2029. Basis vastgestelde kadernota 2026 – 2029 Basis voor de opgestelde programmabegroting is de in de raad van 3 juli 2025 vastgestelde kadernota 2026 – 2029. Perspectief op sluitende meerjarenbegroting In de onderstaande tabel is de ontwikkeling van het begrotingsresultaat op een rij gezet. Voor de leesbaarheid is de tabel van de kadernota na amendering overgenomen en aangevuld met de effecten vanuit de programmabegroting 2026 - 2029. De uitwerking van de programmabegroting 2026 - 2029 is in lijn met het resultaat van de vastgestelde kadernota. Het gaat om marginale afrondingsverschillen. In het voorwoord aan de raad is aangegeven dat we de komende jaren voor grote uitdagingen staan met financiële impact waarvan de omvang nog niet duidelijk is. Omschrijving (Bedragen x € 1.000,-)

2026

2027

2028

2029

Begrotingsresultaat 2026 - 2029 basis

236

752

Nog te realiseren bezuinigingen

-61

-273

-536

Onttrekking aan reserve

-350

Gecorrigeerd begrotingsresultaat

-355

-37

216

Algemene uitkering (hoofdstuk twee)

1.312

1.293

826

828

Bestaand beleid (hoofdstuk drie)

-324

-294

-299

-298

Majeure projecten (hoofdstuk vier)

-200

-239

-200

Totaal noodzakelijke investeringen bestaand beleid

789

800

289

331

Begrotingsresultaat 2026 - 2029 na noodzakelijke aanpassingen

434

763

505

547

Afrondingen programmabegroting

Begrotingsresultaat 2026-2029

481

786

542

590

Ontwikkeling lokale lasten (hoofdstuk vijf)

Ontwikkeling financiële kengetallen In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing zijn de Financiële kengetallen opgenomen, hieronder staat ook een korte toelichting op diverse kengetallen.

Kengetal

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 2028 2029

Solvabiliteitsratio

34,4%

37,1%

35,5%

31,6%

33,6%

33,1%

Netto schuldquote

47,7%

71,1%

56,9%

72,2%

74,5%

74,1%

Kengetal grondexploitatie

10,7%

14,1%

10,6%

19,1%

14,4%

9,1%

Solvabiliteit Op basis van de jaarrekening 2024 komt de solvabiliteit uit op 34,4%. In meerjarenperspectief zien we dat dit percentage iets lager uitkomt in 2029, maar nog wel boven de minimale norm van 30% blijft.

Netto schuldquote De netto schuldquote loopt in 2027 fors op, omdat rekening is gehouden met het aantrekken van een langlopende lening van totaal € 22,5 miljoen op basis van de financieringsplanning. De gemeente blijft wat de netto schuldquote overigens wel ruim binnen de normen van de VNG (een ratio van 130% is te hoog). Kengetal grondexploitatie Het kengetal grondexploitatie stijgt tot en met 2027, door de ontwikkeling van bedrijventerrein De Kronkels-Zuid en Rengerswetering (eiland 5 en 6). De verkopen van De Kronkels-Zuid en eiland 6 worden met ingang van 2027/2029 verwacht wat een positieve invloed heeft op dit kengetal. Structurele begrotingsruimte De structurele begrotingsruimte is nog steeds positief namelijk 0,4%, en loopt in meerjarenperspectief op naar een percentage van 0,9%.

Meerjarenprognose grondexploitatie De meerjarenprognose grondexploitatie is geactualiseerd ten opzichte van de jaarrekening 2024. De belangrijkste ontwikkelingen zijn de ontwikkeling van bedrijventerrein De Kronkels-Zuid en de eilanden 5 en 6 van Rengerswetering. De uitdaging voor de komende jaren is of we kunnen blijven bouwen voor de verschillende doelgroepen en nog steeds sluitende grondexploitaties kunnen opstellen. De boekwaarde van de voorraad gronden stijgt van € 7,8 miljoen per 1 januari 2025 naar € 14,9 miljoen ultimo 2027 en daalt daarna tot een boekwaarde per ultimo 2029 van € 6,6 miljoen. In het MPG wordt zo goed mogelijk aangegeven wat de effecten zijn voor de VPB. Dit is vooral van belang als er sprake is van complexen die met een positief resultaat (winst) worden afgesloten.

Reservepositie Weerstandvermogen - risicoanalyse De risicoanalyse is op hoofdlijnen nagenoeg hetzelfde gebleven en is opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Op basis van die analyse is een weerstandsvermogen nodig van minimaal € 8,0 miljoen (excl. de risico’s binnen de grondexploitatie). Kijkend naar de stand van de algemene reserve dan is er een weerstandsratio van 3,2 in 2026. Een weerstandsratio groter dan 1,4 wordt als gezond en robuust gezien. In onderstaande tabel is de ontwikkeling van de reservepositie (ultimo van het jaar) weergegeven. Bedragen x € 1.000,-

2026

2027

2028

2029

Algemene reserve

25.243

25.994

26.485

27.019

Begrotingsresultaat

125

167

Algemene reserve grondexploitatie

3.850

3.790

Totaal weerstandsvermogen

29.140

29.872

30.400

30.976

Bestemmingsreserves

2.150

2.096

2.041

1.986

Bovenplanse voorzieningen

1.155

1.300

1.446

1.591

Totaal

32.446

33.268

33.887

34.554

Egalisatiereserves

Te zien is dat de reservepositie in meerjarenperspectief groeit. Op basis van de voorliggende programmabegroting zien we wel dat het begrotingsresultaat zich positief ontwikkelt. Dit is in lijn met de uitkomst van de kadernota begroting 2026. De stand van de algemene reserve heeft meer dan voldoende buffer voor het opvangen van de risico’s, zoals genoemd in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

Overzicht algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen worden ingezet ter dekking van de uitgaven binnen de programma’s die niet door inkomsten worden gedekt die binnen het programma geraamd worden. De belangrijkste onderdelen zijn de ontwikkeling van de algemene uitkering en de belastingopbrengsten. Er wordt kort ingegaan op een aantal ontwikkelingen. Algemene uitkering De algemene uitkering is een belangrijke inkomstenbron voor de gemeente, in 2026 50% van de totale inkomsten. De algemene uitkering is geraamd op basis van de meicirculaire 2025. Met ingang van 2028 is een korting voorzien in verband met de uitvoering van de hervormingsagenda Jeugd. Een verschuiving van het ravijnjaar. Een korting van € 0,8 miljoen die moet worden opgevangen door een eigen bijdrage jeugd (0,26 miljoen) een korting van € 0,5 miljoen op basis van al genomen besluiten. In de risicoparagraaf is benoemd dat het een risico is of deze dekking te realiseren is. Belastingen en rechten De belastingopbrengsten zijn in lijn met de uitgangspunten van de kadernota. De belangrijkste opbrengst is de opbrengst onroerendezaakbelasting. De opbrengst is geraamd op ruim € 6,2 miljoen. De tarieven zijn aangepast met het inflatiepercentage. Voor de jaren tot en met 2028 is een extra stijging met 5% boven inflatie in de meerjarenbegroting verwerkt.

De kostendekking van de marktgelden, afvalstoffenheffing en begraafrechten staat onder druk. Voor de afvalstoffenheffing en begraafrechten zijn de egalisatievoorzieningen nog voldoende. Voor de marktgelden zien we dat de dekking van de marktgelden structureel te laag is. Wij stellen voor daar het komende jaar verder onderzoek naar te doen om te komen tot structureel kostendekkende tarieven.

Treasury Op basis van een actualisatie van de financieringsplanning is de verwachting dat de komende jaren nog aanvullende financiering nodig is. Voor 2027 is een het aantrekken van een langlopende lening van € 15 miljoen geraamd. Bij de ontwikkeling van het kengetal netto schuldquote is dat nader toegelicht. Rente In de begroting is gerekend met een rente van 1%. We zien dat de rente rond de 3% schommelt en dat is meegenomen in de rentelasten van de nieuw aan te trekken geldleningen. Die hebben geraamd tegen een rentepercentage van 3. We blijven nog rekenen met een renteomslag over onze investeringen van 1%, maar het renteresultaat wordt wel lager door de effecten van de hogere rente. We blijven de ontwikkeling nauwlettend volgen.

Begroting in één oogopslag Hieronder is af te lezen welke inkomsten de gemeente ontvangt in 2026 (na mutaties in reserves). De inkomsten van de programma’s na mutaties in de reserves zijn € 81,3 miljoen. Algemene uitkering, 50%, € 40,3 miljoen

1% 4%

Leges, 2%, € 1,9 miljoen

22%

Belastingen (waaronder OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing), 14%, € 11,4 miljoen Grondexploitatie, 22%, € 18,1 miljoen

50%

Inkomensoverdrachten, 7%, € 5,6 miljoen Overige inkomsten, 4%, € 3,5 miljoen

14%

Mutatie reserves/voorzieningen, 1%, € 0,5 miljoen

Onderstaande cirkeldiagram geeft de uitgaven per programma voor 2026 weer. Hier zijn ook de mutaties van de reserves in verwerkt, totaal € 81,2 miljoen. 0. Bestuur en ondersteuning, 13%, € 10,1 miljoen 1. Veiligheid, 3%, € 2,4 miljoen 13%

18%

2. Verkeer, vervoer en waterstaat, 6%, € 4,4 miljoen

3% 6% 1%

11% 5%

34%

3. Economie, 1%, € 0,7 miljoen 4. Onderwijs, 5%, € 3,4 miljoen 5. Sport, cultuur en recreatie, 9%, € 6,5 miljoen 6. Sociaal domein, 34%, € 25,7 miljoen 7. Volksgezondheid en milieu, 11%, € 8,6 miljoen 8. Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing, 18%, € 13,2 miljoen

Beheer overige gebouwen Overhead Treasury Belastingen Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting Subtotaal alg. dekkingsmiddelen Raming saldo baten en lasten

Algemene dekkingsmiddelen

Bestuur en ondersteuning excl. algemene dekkingsmiddelen Veiligheid Verkeer, vervoer en waterstaat Economie Onderwijs Sport, cultuur en recreatie Sociaal domein Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Subtotaal programma's

Omschrijving programma Bestuur en ondersteuning Correctie algemene dek k ingsmiddelen

Bedragen x € 1.000,-

-170 6.743 -253 -6.870 -40.231 -83 -40.864 -667

256 39 1.260 7.151 40.231 358 49.295 71.679

86 6.782 1.007 281 275 8.431 71.012

-170 6.657 -213 -6.832 -39.598 -472 -40.627 -619

256 39 1.300 7.101 39.598 358 48.651 72.343

86 6.696 1.087 269 -114 8.024 71.724

-170 6.479 -204 -6.462 -40.349 -667 -41.374 -805

256 39 1.165 6.719 40.349 358 48.886 78.298

86 6.518 961 257 -309 7.513 77.493

-170 6.355 -295 -6.110 -40.309 -607 -41.136 -315

256 39 1.089 6.356 40.309 357 48.406 80.986

86 6.394 794 246 -250 7.270 80.670

-218 5.934 -47 -5.377 -39.019 -126 -38.852 252

-37.690 -151 768 -36.656 -1.263

781 40.197 2.171 22.384 2.952 62.581

786 40.008

3.575 23.692

4.361 63.700

789 40.569

6.767 29.412

7.556 69.981

799 40.821

12.442 32.579

13.240 73.400

952 39.104

-2.188 35.393

-394 5.967 -167 -4.989

1.678 2.381 3.885 451 2.436 5.906 20.227 2.453 474 16 736 6.358 1.100 705 4.808 6.016

2.151 2.397 4.621 6.809 3.536 6.610 25.035 8.469

1.677 2.376 3.842 475 2.469 5.954 19.965 2.465

474 16 736 6.267 1.100 705 4.808 6.012

2.150 2.392 4.578 6.742 3.569 6.659 24.772 8.477

1.688 2.369 3.776 455 2.409 5.795 20.830 2.458

474 16 736 9.093 1.070 705 4.548 6.003

2.162 2.386 4.512 9.548 3.478 6.499 25.378 8.461

1.694 2.350 3.653 529 2.359 5.676 21.301 2.459

474 16 736 6.517 1.039 840 4.418 6.097

2.167 2.367 4.390 7.046 3.399 6.516 25.720 8.556

1.433 2.230 3.486 476 2.459 5.557 20.163 2.349

1.932 2.094 3.175 476 2.299 4.972 20.497 2.136

Begrotingsjaar Raming begrotingsjaar Rekening Begroting 2029 2028 2027 2026 2025 2024 Saldo Baten Lasten Saldo Baten Lasten Saldo Baten Lasten Saldo Baten Lasten Saldo Saldo -38.562 49.839 11.277 -38.368 49.195 10.826 -38.904 49.489 10.585 -39.174 49.193 10.019 -37.752 -33.460 -40.240 49.365 9.125 -40.045 48.721 8.676 -40.593 49.016 8.423 -40.868 48.720 7.852 -39.185 -35.393

1.2 Totaaloverzicht 2026 – 2029

Verkeer, vervoer en waterstaat Dekking kapitaallasten Economie Dekking kapitaallasten Sport, cultuur en recreatie Corona Toekomstvisie Bovenplanse voorzieningen Gemeentelijk erfgoed Dekking kapitaallasten Sociaal domein Sociaal domein Risicoverevening jeugdzorg Volksgezondheid en milieu Dekking kapitaallasten Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Grondexploitatie Bovenplanse voorzieningen Omgevingswet Startersleningen Stimulering- en vangnetlening Dekking kapitaallasten Bestuur en ondersteuning Algemene dienst Mutatie in de reserves Raming na mutatie in reserves Resultaat Begrotingsresultaat

(last = storting ; bate = onttrekking)

Specificatie mutatie in reserves

1.912 1.960 697 -2.107 -1.410

-1 -1 -1 781 1.106 1.358 -1.370 -11

233 -1 -2

147

-1 -2

422 268 -47 -47

1 2

12 313 81.299 81.299

434 581 81.252 81.252

-60 147

-70 147

-80

4 147

-5

-1

147

-5

-75 -100

75 100

280

-1 -2

751 781 -23 -23

1 2

12 129 78.427 78.427

763 910 78.404 78.404

-1 -2

492 582 -37 -37

13 70 72.413 72.413

505 652 72.376 72.376

147

-5

1 2

-1 -2

534 624 -43 -43

13 70 71.749 71.749

547 694 71.706 71.706

147

-5

1 2

-34

-2 2

-2

74 -27 34

-2

-2 -50 -1

-2 -50

-34

-5

-6

-8

2. PROGRAMMAPLAN

2.0 Bestuur en ondersteuning (Commissie Bestuur en Financiën, portefeuillehouders J.L. Geurts en W.P. van der Es)

Omschrijving programma (missie) De gemeente Bunschoten vormt een hechte gemeenschap waar naar elkaar wordt omgezien. Het unieke karakter van de gemeente met grote sociale cohesie en kenmerkende ondernemersgeest weerspiegelt zich in een sterk en betrokken gemeentebestuur. Een actief, zichtbaar bestuur, dat open en bereikbaar is voor de Bunschoter gemeenschap en ruimte biedt aan initiatieven van inwoners, organisaties en ondernemers uit de verschillende kernen. Het goede financiële beleid wordt voortgezet, er is een hoog voorzieningenniveau en eventuele kwetsbaarheden worden verminderd door samen te werken met anderen. De gemeente ontwikkelt zich qua dienstverlening tot een laagdrempelige en efficiënte organisatie waar inwoners, bedrijven en instellingen via on- en offlinekanalen terecht kunnen. Werkprocessen worden zoveel mogelijk vanuit de optiek van de klant uitgevoerd. Vanuit het adagium: digitaal waar het kan, persoonlijk als het moet! biedt de gemeente persoonlijk maatwerk voor producten of doelgroepen die daarom vragen. Uitgangspunt is een sluitende meerjarenbegroting, waarbij de structurele uitgaven worden gedekt door structurele inkomsten.

Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: ▪ Bestuur ▪ Burgerzaken ▪ Beheer overige gebouwen en gronden ▪ Overhead ▪ Treasury ▪ OZB (niet) woningen ▪ Parkeerbelasting (niet van toepassing) ▪ Belastingen overig ▪ Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds ▪ Overige baten en lasten ▪ Vennootschapsbelasting ▪ Mutaties reserves ▪ Resultaat van de rekening van baten en lasten

Context en achtergrond Bestuur In 2025 zijn er weer gemeenteraadsverkiezingen. Aanvullend op de doelstelling “Een sterk en betrokken gemeentebestuur dat gericht is op samenwerking en participatie” zorgt de griffie ervoor dat de (nieuwe) raadsleden goed toegerust zijn op hun taak. Dat betekent dat er onder andere wordt gezorgd voor goede faciliteiten om mee te werken, dat er een goed inwerkprogramma wordt aangeboden en dat er trainingen worden verzorgd. Het coalitieakkoord ‘Bouwen aan de toekomst 2022-2026’ is naast de Toekomstvisie 2025, leidend voor de doelen van het bestuur en het gemeentelijk beleid. De gemeente werkt op diverse terreinen samen met partners om zelfstandig te kunnen blijven en zo de doelstellingen te realiseren en de dienstverlening aan de inwoners, bedrijven en organisaties hoog te houden. Overige taakvelden Niet alle taakvelden worden apart toegelicht. Een aantal taakvelden worden uitgebreid behandeld in de paragrafen (vanaf pagina 91).

Kaderstellende beleidsnota’s ▪ ▪

Coalitieakkoord 2022 - 2026 ‘Bouwen aan de toekomst’ Toekomstvisie 2025 ‘Gemeente Bunschoten zijn we samen!’

Taakveld Bestuur Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Een sterk en betrokken gemeentebestuur dat gericht is op samenwerking en participatie. Duurzaam verankeren van kinderparticipatie: een stevig fundament voor toekomstige deelname van kinderen aan onze democratische samenleving. Transparante, gedragen besluiten en resultaten. In stand houden van waarden die kenmerkend zijn voor de identiteit en het unieke karakter van de gemeente en haar inwoners. De kwaliteiten van de gemeente behouden en versterken.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Inwoners en politiek dichter bij elkaar brengen door met elkaar in gesprek te gaan en ruimte te bieden aan initiatieven uit de samenleving. Begeleiden kinderburgemeester en organiseren van een kindergemeenteraad. Zorgen voor transparante besluitvorming en verantwoording afleggen over genomen besluiten. Stimuleren van waarden en doorgeven van immaterieel erfgoed aan volgende generaties. Investeren om de kwaliteit van de gemeente te behouden en te versterken.

Indicator Bestuur Omschrijving

E Bron P Aantal af te leggen Vergader werkbezoeken commissie P schema raad E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2023

Werkelijk 2024

2026

Streefwaarden 2027 2028 2029 3

Taakveld Burgerzaken Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪

Optimaliseren E-diensten. Spreiding realiseren in aanvragen Paspoorten- en Rijbewijzenpiek. Goede (digitale) dienstverlening voor burgers. Zelfevaluatieproces optimaliseren.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪

E-dienstverlening aan laten sluiten bij wensen burgers. Processen aanpassen t.b.v. e-dienstverlening. Tijdig aanschrijven burgers herinnering verlopen reisdocument(-en). Jaarplanning processen Zelfevaluatie opzetten en implementeren.

Indicator Burgerzaken Omschrijving

E Bron P Aantal digitale transacties per Online jaar (digitale dienstverlening) omgeving E gem. Bunschoten E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2023

Werkelijk 2024

2026

Streefwaarden 2027 2028 2029

4.054

4.995

5.000

5.100

5.200

5.300

Taakveld Treasury Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪

Geld lenen tegen een zo laag mogelijk percentage, met inachtneming van de voorwaarden uit het treasurystatuut en het schatkistbankieren. Een goede balans tussen financiering met kort en lang geld op basis van actuele financieringsplanningen. Het op peil houden van een gezond weerstandsvermogen dat in staat is voorkomende tegenvallers op te vangen zonder direct ingrijpende beleidswijzigingen te hoeven doen.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪

Actief treasurybeleid en -beheer. Uitwerken van risicoanalyse en bepalen van het weerstandsratio. Begrotingsoverschotten en positieve resultaten van de tussentijdse bestuursrapportages worden aan de algemene reserve toegevoegd.

Taakveld Belastingen Wat willen we bereiken? ▪ ▪

Een lokale lastendruk die, voor de OZB in lijn is met een goed voorzieningenniveau binnen de gemeente. Voor de marktgelden, riool- en begraafrechten en afvalstoffenheffing kostendekkende tarieven.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪

Jaarlijks bij de kadernota afwegen hoe dit uitgangspunt in stand kan blijven. Jaarlijks bij de kadernota in beeld brengen of aanpassing van tarieven nodig is.

Taakveld Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Wat willen we bereiken? ▪

Het in beeld houden van de geldstromen vanuit het rijk.

Wat gaan we er voor doen? ▪

Rapporteren over de effecten van de diverse circulaires en andere gegevens verwerken tot een actuele stand van de algemene uitkering uit het gemeentefonds.

Taakveld Mutaties reserves Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪

Een solide weerstandsvermogen voor opvang van risico’s en aandacht voor een goede solvabiliteit. Geen beschikking over reserves voor structurele dekking. Buffer in de (tarief)egalisatievoorzieningen voor opvang van jaarlijkse schommelingen.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪

Jaarlijks uitvoeren van de financiële houdbaarheidstest van de VNG. In beeld brengen van de risico’s en dat jaarlijks actualiseren. Opnemen in de uitgangspunten voor samenstellen kadernota. In beeld brengen wat een reële omvang is van de (tarief)egalisatievoorzieningen.

Verbonden partijen Bestuur en ondersteuning Gemeenschappelijk belastingkantoor Lococensus-Tricijn Het GBLT richt processen zodanig in dat gemeentelijke (en waterschaps)belastingen maximaal worden geheven en geïnd en WOZ- en basisregistratieve taken efficiënt worden uitgevoerd. Voor Bunschoten zijn dat de volgende belastingen en heffingen: ▪ Onroerendezaakbelastingen ▪ Rioolheffing ▪ Afvalstoffenheffing ▪ Forensenbelasting ▪ Precariobelasting ▪ Marktgelden en havengelden ▪ BIZ-heffing

Indicatoren Bestuur en ondersteuning Indicator Formatie Bezetting Apparaatskosten Externe inhuur* Overhead

Eenheid Fte per 1.000 inwoners Fte per 1.000 inwoners Kosten per inwoner Kosten inhuur externen als % van totale loonsom % van totale lasten

Begroting 2026 6,1 5,6 € 667,75 0% 7,93%

* Externe inhuur is op begrotingsbasis op € 0,- geraamd, omdat de salarislasten zijn geraamd op basis van de benodigde formatie voor de uitvoering van taken. In werkelijkheid wordt er wel ingehuurd op eventuele openstaande vacatures of bij ziekte.

Wat mag het kosten? Programma Bestuur en ondersteuning (bedragen x € 1.000,-) Rekening Raming Raming 2024 2025 2026 Lasten programmaonderdeel Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Overhead Treasury OZB (niet) woningen Belastingen overig Algemene uitkering Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting Mutaties reserves Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal lasten Baten programmaonderdeel Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Overhead Treasury OZB (niet) woningen Belastingen overig Algemene uitkering Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting Mutaties reserves Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal baten

Meerjarenraming 2027 2028 2029

1.756 725 87 6.533 940 0 270 0 205 768 3.113

1.582 500 78 6.387 1.051 0 234 0 230 0 2.003

1.466 701 86 6.394 794 0 246 0 -250 0 581

1.461 701 86 6.518 961 0 257 0 -309 0 910

1.449 701 86 6.696 1.087 0 269 0 -114 0 652

1.450 701 86 6.782 1.007 0 281 0 275 0 694

1.410

-18

15.807

12.047

10.019 10.585

10.826

11.277

59 490 481 566 1.108 5.186 73 37.690 356 0 1.153

59 357 295 453 1.098 5.766 79 39.019 356 0 930

59 59 415 415 256 256 39 39 1.089 1.165 6.275 6.638 81 81 40.309 40.349 357 358 0 0 313 129

59 415 256 39 1.300 7.020 81 39.598 358 0 70

59 415 256 39 1.260 7.070 81 40.231 358 0 70

2.107

1.388

49.268

49.799

49.193 49.489

49.195

49.839

Rekening Raming Raming 2024 2025 2026 Saldo programmaonderdeel Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Overhead Treasury OZB (niet) woningen Belastingen overig Algemene uitkering Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting Mutaties reserves Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal saldo

1.697 1.523 1.408 235 143 286 -394 -218 -170 5.967 5.934 6.355 -167 -47 -295 -5.186 -5.532 -6.275 197 155 165 -37.690 -39.019 -40.309 -151 -126 -607 768 0 0 1.960 1.073 268 -697

Meerjarenraming 2027 2028 2029 1.402 286 -170 6.479 -204 -6.638 176 -40.349 -667 0 781

1.391 286 -170 6.657 -213 -7.020 188 -39.598 -472 0 582

1.392 286 -170 6.743 -253 -7.070 200 -40.231 -83 0 624

-1.406

-33.460 -37.752

-39.174

-38.904

-38.368

-38.562

Investeringen (Bedragen x €1,-)

2026

2027

2028

2029

Automatisering

347.500

386.800

77.750

233.000

Tractie

175.000

90.000

236.000

Bedrijfsvoering

50.000

7.500

6.500

Totaal

572.500

476.800

85.250

475.500

Toelichting De netto lasten op het taakveld Bestuur komen per saldo lager uit dan in de jaren 2024 en 2025. In 2024 is een extra storting verantwoord in de voorziening pensioenen (voormalige) wethouders. Met ingang van 2026 zijn de lasten lager geraamd, omdat de pensioenen voor de voormalige wethouders niet meer via de reguliere exploitatie worden verantwoord, maar ook zijn opgenomen in de hiervoor bestemde voorziening. Het resultaat op taakveld Burgerzaken is in lijn met de ontwikkeling 2024. De hogere raming voor de lasten en baten is vooral het effect van de zogenaamde piek in de afgifte van reisdocumenten de komende jaren. Op taakveld Overhead komt in meerjarenperspectief de groei van de formatie tot uitdrukking die gekoppeld is aan de groei van de gemeente. Afhankelijk van de invulling daarvan worden de kosten verdeeld naar het betreffende programma/taakveld. Het resultaat op het taakveld Treasury is het effect van enerzijds de werkelijke rentelasten die we moeten betalen op de geldleningen die we aantrekken en anderzijds de rente die op de boekwaarde van de investeringen wordt doorbelast. Ook is rekening gehouden met de doorberekende rente aan de grondexploitatie en een opbrengst op de gelden in verband met het schatkistbankieren. Voor dit laatste ontvangen we een marktconforme rente.

De onroerendezaakbelasting is geraamd op basis van de besluiten die genomen zijn bij de kadernota, waarin ook de 5% extra per jaar (t/m 2028) is meegenomen op basis van de perspectiefnota. De algemene uitkering is geraamd op basis van de meicirculaire 2025. Het taakveld Overige baten en lasten heeft aan de batenkant betrekking op de verrekening van de BTW in de tarieven voor de riolering en afval. Dit is in lijn met voorgaande jaren. Aan de lastenkant is het combinatie van een stelpost inflatie en nog te realiseren bezuinigingen vanaf 2027.

De mutatie in de reserves hebben voornamelijk betrekking op de toevoeging van het resultaat zoals bij de kadernota begroting 2026-2029 is voorzien. Voor het overige zijn het mutaties die vorig jaar ook al waren geraamd. Het resultaat na opstelling van de programmabegroting komt nog iets beter uit dan verwacht bij de kadernota. Dit wordt ook toegevoegd aan de algemene reserve. De ontwikkeling van de reservepositie komt terug in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

2.1 Veiligheid (Commissie Bestuur en Financiën, portefeuillehouder J.L. Geurts)

Omschrijving programma (missie) De gemeente is een mooie, fijne en veilige omgeving om in te leven, recreëren en werken. De uitdaging is om dit te borgen en, waar mogelijk, te verbeteren. Het uitgangspunt is dat eenieder zich veilig voelt. Dat vraagt om blijvende toewijding, aandacht en creativiteit. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: ▪ Crisisbeheersing en brandweer ▪ Openbare orde en veiligheid

Context en achtergrond ▪ Crisisbeheersing en brandweer De gemeente Bunschoten maakt onderdeel uit van de VRU. De VRU zet zich in voor een gedegen brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening en crisisbeheersing in de regio Utrecht. Dit gebeurt volgens de Gemeenschappelijke Regeling VRU. De gemeente en de VRU hebben de onderlinge afspraken vastgelegd in een taakuitvoeringsovereenkomst. ▪ Openbare orde en veiligheid Onder dit taakveld vallen onder andere openbare orde, sociale veiligheid en leefbaarheid. De gemeente streeft ernaar dat iedereen in de gemeente Bunschoten zich veilig kan voelen. Dit draagt ook bij aan een prettige woon- en leefomgeving in de gemeente. We blijven actief om dit verder te verbeteren. Daarbij is onder andere de bereikbaarheid en beschikbaarheid van politie en Boa’s van belang, net als een goede interactie met bewoners en ketenpartners. Hiernaast heeft de gemeente ook belang bij veilige bedrijfsterreinen en winkelgebieden.

Kaderstellende beleidsnota’s ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Coalitieakkoord 2022 - 2026 ‘Bouwen aan de toekomst’ Gemeenschappelijke regeling VRU Bestuursagenda Veiligheidsregio Utrecht 2024 – 2027 Handboek bevolkingszorg gemeentelijke crisisbeheersing 2.0 Regionaal risicoprofiel 2023 Regionaal Crisisplan Utrecht 2024 – 2027 Rampbestrijdings- en Incidentbestrijdingsplannen Dekkingsplan 2.0 Veiligheidszorg op Maat Regionale veiligheidsstrategie 2023 – 2026 Wie praat, die gaat 3.0 Integraal Veiligheidsplan BES 2023 – 2026 Convenant Veilig Uitgaan 2024 – 2027 Horeca- en evenementenbeleid Terrassennota, nota Standplaatsenbeleid Marktverordening Leidraad Centrumvisie Spakenburg 2024 – 2027 Beleidskader mensenhandel

Taakveld Crisisbeheersing en brandweer Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪

De VRU voert de wettelijke en gezamenlijke taken uit op het bestuurlijk gewenst niveau. Brandveilige en veilige fysieke leefomgeving. Een crisisorganisatie die snel en adequaat reageert op crisis. Maatschappelijke ontwrichting voorkomen door het versterken van de veerkracht en weerbaarheid in de gemeente Bunschoten.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Het monitoren van de uitvoering van de afspraken met de VRU, zoals vastgelegd in het gezamenlijk basistakenpakket en het individueel gemeentelijk pluspakket. Het monitoren of de Bestuursagenda VRU 2024-2027 wordt uitgevoerd danwel wordt gerealiseerd. Controles op brandveiligheid op gebouwen van onder andere bedrijven, scholen en (gezondheids-)instellingen en bij evenementen. In samenwerking met de VRU uitvoering geven aan de visie op veerkracht. Implementeren van steunpunten voor minder zelfredzame inwoners tijdens maatschappelijke ontwrichtingen. Uitrollen communicatiestrategie in het kader van zelfredzaamheid tijdens incidenten. Lokaal blijven zorgdragen voor een voldoende bezetting, training en bijdragen aan de regionale crisisorganisatie en regionale ontwikkelingen. Voortzetten versterken van de samenwerking binnen Eemland op het gebied opleiden, trainen en oefenen lokale functies (bijvoorbeeld juristen, notulisten en het KCC) in relatie tot crisisbeheersing. Leren van incidenten, implementeren van adviezen en handelingsperspectieven.

Indicatoren Crisisbeheersing en brandweer Omschrijving E Bron P Aantal uitrukken E VRU Het aantal loze meldingen P Idem E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2023 139 34

Werkelijk 2024 113 33

2025 < 110 < 30

Streefwaarden 2026 2027 2028 < 110 < 110 <110 < 30 <30 < 30

Taakveld Openbare orde en veiligheid Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Veilige omgeving voor wonen, werken en recreëren. Toezicht en handhaving op het gebied van leefbaarheid en veiligheid. Een veilig en leefbaar uitgaansgebied. Veilige evenementen binnen Bunschoten. Borgen van de openbare orde en veiligheid bij risicovolle voetbalwedstrijden. Verminderen van onveiligheidsgevoelens bij inwoners. Inzicht in de problematiek op het gebied van zorg & veiligheid binnen de samenleving. Een integrale aanpak tegen ondermijnende criminaliteit. Een integrale aanpak op jongeren die afglijden of die zijn afgegleden in het criminele circuit. Bewustzijn van digitale criminaliteit en de weerbaarheid ertegen vergroten.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Uitvoering geven aan het uitvoeringsplan integrale veiligheid BES 2026. Ontwikkelen van een nieuw integraal veiligheidsplan 2027-2030 binnen het basisteam BES en de daarbij horende uitvoeringsprogramma’s. Ontwikkelen strategie toezicht & handhaving in de openbare ruimte, waarin de inzet en de prioriteiten van de Boa’s worden beschreven. Ontwikkelen van een convenant veiligheid amateurvoetbal Bunschoten seizoen 2026/2027. Uitvoeren van het Convenant Veilig Uitgaan, een samenwerking tussen lokale horecaondernemers, politie en gemeente waarin onder andere wordt ingezet op het verminderen van alcohol- en drugsgebruik onder jongeren. Faciliteren en stimuleren van burgerinitiatieven op gebied van veiligheid. Inzet op activiteiten op het gebied van andere veiligheidsthema’s, uitvoeren van wettelijke 32

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

taken en reageren op incidenten en urgente vragen vanuit de samenleving. Het professionaliseren van de aanpak van georganiseerde ondermijnende criminaliteit. De meldingsbereidheid bij inwoners, bedrijven en organisaties vergroten over mogelijke ondermijnende criminaliteit. Het stimuleren van het gebruik van het meldpunt Meld Misdaad Anoniem onder inwoners. Intensiveren van de integrale controles in het kader van ondermijnende criminaliteit. Het houden van knock and talkgesprekken bij bedrijven in samenwerking met Platform Veilig Ondernemen. Het verbeteren van de informatiepositie op het gebied van ondermijnende criminaliteit. Uitvoering geven het uitvoeringsprogramma mensenhandel BES. Uitvoering geven aan de aanpak vitale vakantieparken. Uitvoering geven aan de aanpak woonoverlast. Een gerichte aanpak van drugshandel- en productie, in combinatie met het terugdringen van zogenaamde “jonge aanwas” ontwikkelen en uitvoeren. Uitvoering geven aan het 7-stappenmodel jeugdgroepen bij overlast van jongeren. Intensieve persoonsgerichte aanpak gericht op jongeren die structureel overlast veroorzaken of crimineel gedrag vertonen. Doorontwikkelen samenwerking met het jongerenwerk, politie en de gemeente, waaronder het JOR-overleg. Het versterken van de samenwerking met ketenpartners op het gebied van onbegrepen gedrag.

Weerbaarder maken van onze lokale samenleving tegen digitale criminaliteit. Het lokale beleid op orde. Uitvoering geven aan de wettelijke taak in het kader van dierenwelzijn waaronder een subsidierelatie met Dierenzorg Eemland.

Verbonden partijen Veiligheid Veiligheidsregio Utrecht De VRU organiseert de hulpverlening, rampenbestrijding en crisisbeheersing in de regio. Zij adviseren gemeenten, verlenen hulp bij ongevallen en houden toezicht op veiligheid binnen de Veiligheidsregio.

Indicatoren Veiligheid Indicator

Eenheid

Bron

Verwijzingen Halt

Aantal per 1.000 inwoners van 12-17 jaar Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners

Winkeldiefstal Geweldsmisdrijven Diefstal uit woning Vernieling en misdrijven

Bureau Halt

Bunschoten 2024 8

Nederland 2024 9

CBS

0,7

2,2

CBS

2,2

4,3

CBS

0,9

1,2

CBS

3,1

5,7

Wat mag het kosten? Programma Veiligheid (bedragen x € 1.000,-) Rekening Raming Raming 2024 2025 2026

Meerjarenraming 2027 2028 2029

Lasten programmaonderdeel Crisisbeheersing en brandweer Openbare orde en veiligheid

1.450 669

1.592 647

1.636 730

1.650 736

1.650 743

1.649 748

Totaal lasten

2.120

2.239

2.367

2.386

2.392

2.397

Baten programmaonderdeel Crisisbeheersing en brandweer Openbare orde en veiligheid

0 26

0 9

0 16

Totaal baten

Saldo programmaonderdeel Crisisbeheersing en brandweer Openbare orde en veiligheid

1.450 643

1.592 638

1.636 714

1.650 719

1.650 726

1.649 731

Totaal saldo

2.094

2.230

2.350

2.369

2.376

2.381

Investeringen (Bedragen x €1,-)

2026

2027

2028

2029

Elektrische fietsen boa's

14.500

Totaal

14.500

Toelichting De raming binnen het taakveld Crisisbeheersing en brandweer is vooral gebaseerd op de meerjarenbegroting 2026-2029 van de VRU. Het taakveld Openbare orde en veiligheid is gebaseerd op onder andere de raming van de inzet van de BOA’s. De raming voor 2026 is hoger in verband met de versterking van de formatie binnen dit taakveld.

2.2 Verkeer, vervoer en waterstaat (Commissie Ruimte, portefeuillehouder W.P. van der Es. Voor het taakveld havens is A. van de Groep portefeuillehouder, commissie Samenleving)

Omschrijving programma (missie) De gemeente Bunschoten draagt zorg voor een goede bereikbaarheid en een veilige, schone en goed onderhouden openbare ruimte, die bijdraagt aan de leefbaarheid van de gemeente. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: ▪ Verkeer en vervoer ▪ Parkeren ▪ Recreatieve havens ▪ Economische havens en waterwegen ▪ Openbaar vervoer

Context en achtergrond Dit programma heeft betrekking op het onderdeel wegen, verkeer en aanverwante openbare ruimte binnen de gemeente Bunschoten. Hieronder vallen onderdelen zoals: advisering en regulering verkeer, grote infrastructurele projecten, bruggen, de gemeentelijke rol in het openbaar vervoer, fietsmaatregelen, openbare verlichting, wegmeubilair, bermverhardingen en beheer en onderhoud van het wegennet.

Kaderstellende beleidsnota’s ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Coalitieakkoord 2022 - 2026 ‘Bouwen aan de toekomst’ Mobiliteitsplan (2020) Advies parkeernormen woningen Bunschoten 2023 Beleidsregel Parkeren Bunschoten 2023 Toekomstplan parkeren Spakenburg centrum 2022 - 2026 Beheerplan wegen 2022 - 2026 Beheerplan bruggen Bunschoten 2022 - 2036 Beleidsplan gladheidsbestrijding 2021 - 2030 Verlichtingsbeleid 2025 - 2034 Studie verkeersnetwerk 2010 Beheerplan Havens Gemeente Bunschoten en Laaksluis De Kooi 2020 - 2035 Beheerplan Oeververdediging en frontmuren 2016 - 2030

Taakveld Verkeer en vervoer Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪

Het beeld van de wegen, voet- en fietspaden en bijbehorende voorzieningen als bruggen en openbare verlichting zijn in overeenstemming met de door de gemeenteraad vastgestelde eisen. Het beheer wordt zoveel mogelijk integraal aangepakt, met oog voor duurzaamheid. Voor een aantal wegen, voet- en fietspaden de inrichting aanpassen op het huidige gebruik. Verkeersveiligheid verbeteren van gemotoriseerd verkeer, fietsers en voetgangers in de gemeente.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪

Een aantal asfaltwegen wordt gerehabiliteerd overeenkomstig de planning in de ‘Visie wegen buitengebied’. Een aantal straten wordt herstraat volgens de op basis van de weginspecties opgestelde planning voor elementverharding. De planning wordt gebieds- en wijkgericht aangepakt en wordt afgestemd op andere disciplines.

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

▪ ▪ ▪

Het kleine onderhoud in de wijken wordt uitgevoerd door de buitendienst. Daar waar meer inzet nodig is worden derden ingezet. Door middel van de uitvoering van het mobiliteitsplan wordt de verkeersveiligheid verder verbeterd, waaronder het aanpassen van de inrichting van de Beethovenlaan en de Zuidwenk tussen Schouw en Oostelijke Randweg, zodat de inrichting past bij een snelheid van 30 km/u. De uitvoeringsvoorbereidingen voor het asfalteren van de Westsingel is in voorbereiding en wordt na het project Beethovenlaan tot uitvoering gebracht. Er wordt uitvoering gegeven aan het nieuwe beheerplan wegen 2026 - 2030 (streven vaststelling eind 2025). Het mobiliteitsplan uit 2020 zal worden herzien en geactualiseerd. Het ontwerp voor het fietspad Oostelijke Randweg (vanaf Akkerweg naar het noorden) is gereed. Het streven is om tot uitvoering over te gaan in 2026. Dit is echter afhankelijk van de acties die de diverse nutspartijen moeten uitvoeren aan de bestaande kabels en leidingen. Het beheer en onderhoud aan de openbare verlichting wordt uitgevoerd volgens het vastgestelde beleid (vastgesteld in 2024). De uitvoering wordt uitgevoerd volgens het beleid en vindt plaats samen met een derde partij. Met deze partij hebben we sinds medio 2025 een overeenkomst afgesloten voor het beheer en onderhoud.

Er wordt een nieuw meerjarenoverzicht gemaakt voor de instandhouding en vervanging van de bruggen. Situationeel bepalen wat en waar de verkeerveiligheid vergroot kan worden, doorstroming en bereikbaarheid wordt hierbij niet vergeten. Een regionaal verkeersmodel bouwen.

Indicator Verkeer en vervoer Omschrijving

E Bron P

% meldingen ‘Snel Herstel’ die binnen 5 werkdagen zijn afgehandeld, of waarover binnen P Fixi 5 werkdagen terugkoppeling naar de melder heeft plaatsgevonden E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2023

Werkelijk 2024

2026

Streefwaarden 2027 2028 2029 95

Taakveld Parkeren Wat willen we bereiken? ▪

Waar mogelijk voldoende parkeergelegenheid binnen de gemeente voor alle inwoners en voor alle bezoekers.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪

Bij de aanleg en inrichting van nieuwe woonwijken en bedrijventerreinen wordt voorzien in de aanleg van voldoende parkeerplaatsen. Het parkeren blijft gratis. Waar dat mogelijk is, wordt gekozen voor ondergronds parkeren. Het verfijnen van de parkeerbehoefte na uitbreiden van de blauwe zones.

Taakveld Recreatieve/Economische havens en waterwegen Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Het gebruik van de havens is veilig voor bezoekers en gebruikers. In het beheerplan Havens Gemeente Bunschoten en Laaksluis de Kooi 2020 - 2035 zijn de daarin aangegeven investeringen en onderhoud voor dit jaar uitgevoerd. De historische kade van de Nieuwe Haven is veilig voor gebruikers. Alle watergangen zijn op diepte en de waterafvoer in deze watergangen is gewaarborgd. Watergangen zijn recreatief van waarde voor burgers en gebruikers. Gemeente en Waterschap spannen zich daarvoor in. De duikers die de watergangen met elkaar verbinden zijn schoon. Afsluiters in duikers zijn in goede staat van onderhoud en functioneren naar behoren.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ • •

Beheer en onderhoud in de havens stemmen we af met de watersportvereniging. Het Beheerplan Havens Gemeente Bunschoten en Laaksluis de Kooi 2020 - 2035 is leidend als het gaat om onderhoud en vervanging en daarmee kunnen we een veilig gebruik waarborgen. Het onderzoek van de historische kade aan de Nieuwe Haven heeft plaatsgevonden. Naar aanleiding van de resultaten van het onderzoek worden vervolgacties onderzocht. De nodige onderhoudswerkzaamheden aan zowel de Oostpier als de Westpier in de haven worden uitgevoerd. Uitvoeren van de in het Beheerplan Havens Bunschoten en Laaksluis de Kooi 2020 - 2035 opgenomen onderhoudswerkzaamheden. Periodiek controleren van de reddingsmiddelen op de wal en herstellen van de gebreken. Een aantal afsluiters wordt vervangen volgens het door de gemeenteraad vastgestelde GWRP 2022-2026 en het daaraan gekoppelde kostendekkingsplan. De bestaande duiker in de Schildersbuurt vergroten/vervangen om het afgekoppelde deel van de wijk adequaat te kunnen afvoeren, aangezien de huidige duiker daarvoor niet meer toereikend is.

Taakveld Openbaar vervoer Wat willen we bereiken? ▪ ▪

Het gebruik van de drie buslijnen van Keolis (Syntus Utrecht) door de gemeente naar de omliggende plaatsen Amersfoort (376/N76), Nijkerk (503/603) en Soest, Baarn en Amersfoort Vathorst (572) verder stimuleren. Het gebruik van het OV op peil houden en waar mogelijk trachten een verschuiving in gebruik van auto naar OV (en fiets) te bewerkstelligen.

Wat gaan we er voor doen? ▪

Overleg met Keolis (de vervoersmaatschappij) en de provincie Utrecht (opdrachtgever) over het gebruik van de buslijnen, de routes, de halteplaatsen en de frequentie. Dit overleg wordt gecontinueerd.

Wat mag het kosten? Programma Verkeer, vervoer en waterstaat (bedragen x € 1.000,-) Rekening Raming Raming 2024 2025 2026

Meerjarenraming 2027 2028 2029

Lasten programmaonderdeel Verkeer en vervoer Parkeren Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Openbaar vervoer

3.393 205 138 2 51

3.756 237 149 18 44

3.982 198 149 18 43

4.101 198 153 18 42

4.167 198 154 18 41

4.211 198 154 18 41

Totaal lasten

3.788

4.204

4.390

4.512

4.578

4.621

Baten programmaonderdeel Verkeer en vervoer Parkeren Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Openbaar vervoer

270 39 288 0 15

323 65 314 0 16

345 51 325 0 16

Totaal baten

613

718

736

Saldo programmaonderdeel Verkeer en vervoer Parkeren Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Openbaar vervoer

3.123 165 -151 2 35

3.433 172 -165 18 28

3.637 146 -175 18 28

3.756 146 -171 18 27

3.823 146 -171 18 26

3.866 146 -171 18 26

Totaal saldo

3.175

3.486

3.653

3.776

3.842

3.885

Investeringen (Bedragen x €1,-)

2026

2027

2028

2029

Gebakken straatstenen

350.000

Opwaarderen wegen (wegenbeheerplan)

562.500

Bermverharding (wegenbeheerplan)

85.000

30.000

Rehabilitatie asfaltwegen 2024-2028

2.668.915

284.000 1.629.000

900.000

Windwatermolen Zuiderzeehaven

21.000

Verlichting

59.900

61.000

117.200

63.400

Gladheidsbestrijding materieel

73.000

52.500

Mobiliteitsplan

50.000

Stroomkasten Oude Haven

35.000

Vervanging fontein Spuiplein

19.950

Vervangen beschoeiing Spakenburger gracht

800.000

Herstel damwand langs de Binnengracht

200.000

Beschoeiing Beethovenlaan

75.000

Herstel stortsteen Westpier 't Kleine Zeetje

65.000

Doortrekken fietspad Oost. Randweg naar Zuidwenk

456.625

Veilige fietsaansluiting Haarbrug-Zuid

7.000

Verbeteren (laad/los) voorziening Kerkstraat

15.000

Onderzoek parkeren bedrijventerrein bakwagens

2.000

Strekdam vaargeul Scouting

65.169

5.590.059 1.011.000 2.338.700

963.400

Totaal

Toelichting Binnen dit programma zijn er weinig veranderingen ten opzichte van de begroting 2025. De hogere kosten op dit taakveld in meerjarenperspectief zijn het effect van de hogere kapitaallasten die voortvloeien uit de geplande investeringen. Een ander effect is de hogere dotatie aan de voorziening Openbare verlichting op basis van het nieuwe beheerplan. De lagere kosten in 2024 binnen het taakveld verkeer en vervoer is vooral een incidenteel effect van de lagere kapitaallasten als gevolg van uitstel van investeringen.

2.3 Economie (Commissie Bestuur en Financiën, portefeuillehouder W.P. van der Es. Taakveld Economische promotie behoort in de portefeuille van A. van de Groep, commissie Samenleving)

Omschrijving programma (missie) Ondernemers zorgen voor werkgelegenheid, innovatie en productiviteit en dragen daarmee bij aan de welvaart en welzijn in de gemeente Bunschoten en de regio. Daarnaast draagt het bedrijfsleven, door innovatie, bij aan oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen onder meer op het gebied van de energietransitie, voedselvoorziening en de veiligheidssituatie. Het mede vormgeven aan een stimulerend, faciliterend en aantrekkelijk ondernemers- en vestigingsklimaat en het bieden van ruimte om te ondernemen, zijn belangrijke ambities van de gemeente. De gemeente Bunschoten zet in op het faciliteren van het ondernemersklimaat, een optimaal vestigingsklimaat en op de versterking van de samenwerking tussen bedrijven, inclusief gezamenlijke promotie (actief Citymarketing beleid). Binnen de regio Amersfoort wordt gezocht naar een versterking van de samenwerking. Daarnaast is het belangrijk de detailhandel in het centrum van Spakenburg aantrekkelijk te houden voor de eigen inwoners en interessant te maken voor de regionale bezoekers. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: ▪ Economische ontwikkeling ▪ Fysieke bedrijfsinfrastructuur ▪ Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen ▪ Economische promotie

Context en achtergrond De grootste economische aandachtspunten voor gemeente Bunschoten zijn op dit moment ruimte en arbeid en energie. Een belangrijk knelpunt voor de stimulering van de lokale economie ligt in de inrichting van de beschikbare bedrijfsruimte en de mogelijkheden tot uitbreiding en aanpassing op de veranderende (ruimtelijke) behoeften Een tweede aandachtspunt is de krapte op de arbeidsmarkt. Er is een tekort aan personeel in diverse sectoren, waaronder de techniek, bouw, productie en ambulante handel. Daarnaast zorgt de opbouw van de bedrijfsstructuur ook voor een kwetsbaarheid van Bunschoten. Voor de komende jaren zijn drie strategische uitgangspunten leidend. Deze uitgangspunten zijn ook een belangrijke leidraad voor het selecteren en uitvoeren van concrete projecten. 1. De gemeente Bunschoten als aantrekkelijke gemeente voor bedrijven en medewerkers. 2. De gemeente Bunschoten als ondernemersgerichte gemeente 3. De gemeente Bunschoten als bereikbare en gastvrije gemeente Bij het taakveld Fysieke bedrijfsinfrastructuur worden de projecten vermeld die horen bij grondexploitatie bedrijventerreinen.

Kaderstellende beleidsnota’s ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Coalitieakkoord 2022 - 2026 ‘Bouwen aan de toekomst’ Bunschoten toekomstvisie 2025 ‘Gemeente Bunschoten zijn we samen!’ Omgevingsvisie Bunschoten 2040 Economische en Toeristische visie 2021 – 2024 Strategie bedrijventerreinen Regio Amersfoort Provinciaal programma wonen en werken 2025 Herstructureringsplan bedrijventerrein De Kronkels Startnotitie De Kronkels-Zuid Behoefteonderzoek De Kronkels-Zuid Bestemmingsplan en exploitatieplan De Kronkels-Zuid Convenant bedrijventerreinen regio Amersfoort 2011 - 2030 Centrumvisie ‘Hart voor Spakenburg’ 2024 - 2030 Kansenkaart Spakenburg Centrum 2021 – 2025

Taakveld Economische ontwikkeling Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Als gemeente Bunschoten een aantrekkelijke vestigingsplaats voor (lokale) bedrijven blijven. Het bieden van ruimte voor nieuwe en groeiende lokale bedrijven. De gemeente Bunschoten profileren als MKB-vriendelijke gemeente. De (bestaande) organisatiegraad op de bedrijventerreinen behouden en versterken. Een toekomstbestendig, vitaal en compact centrum met een sterke eigenheid die vervlochten is met de toeristische functies van Spakenburg.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Inzetten op de ontwikkeling van De Kronkels-Zuid fase 1 en 2. Ondersteunen en faciliteren van initiatieven gericht op het behoud en de versterking van de organisatiegraad op de bedrijventerreinen. Uitvoering geven aan het actieprogramma van de Economische en Toeristische visie. Uitvoering geven aan het uitvoeringsprogramma van de Centrumvisie 2024-2030. De nieuwe samenwerkingsverbanden verder versterken en ondernemers, Samen SPKNBRG, cultuurorganisaties en andere partners betrekken bij de uitvoering van de Centrumvisie. In samenwerking met de Regio Amersfoort en de provincie Utrecht uitvoering geven aan de acties die voortvloeien uit de regionale bedrijventerreinenstrategie. De samenwerking met de Regio Foodvalley voortzetten en optimaliseren.

Taakveld Fysieke bedrijfsinfrastructuur Wat willen we bereiken? ▪ ▪

Realisatie De Kronkels-Zuid fase 1. Opname fase 2 De Kronkels-Zuid in het Provinciaal Programma Wonen en Werken.

Wat gaan we er voor doen? Op 3 november 2022 is het bestemmingsplan en exploitatieplan door de gemeenteraad vastgesteld. Eind 2023 heeft de gemeenteraad een herstelbesluit genomen voor het bestemmingsplan. Door diverse grondeigenaren is beroep tegen het bestemmingsplan en exploitatieplan ingesteld. Het is momenteel niet duidelijk wanneer dit door de Afdeling van de Bestuursrechtspraak van de Raad van State wordt behandeld. Voor de daadwerkelijke realisatie is in beginsel overeenstemming nodig met de diverse grondeigenaren. Getracht wordt minnelijke overeenstemming te bereiken, echter wordt ook het onteigeningstraject in gang gezet om tot realisatie te kunnen komen. De werkzaamheden om te komen tot de verwerving van de gronden zullen verder worden voortgezet, binnen de kaders van de door de raad vastgestelde grondexploitatie. Verder wordt getracht om fase 2 van De Kronkels-Zuid op te nemen in het Provinciaal Programma Wonen en Werken voor in de periode na 2030.

Indicator Fysieke bedrijfsinfrastructuur Omschrijving E Bron Werkelijk P 2023 Aantal hectaren te verkopen P Gemeente 0 bedrijventerrein (inclusief verhuur) E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2024

2026

Streefwaarden 2027 2028 2029 *

* Het is nu nog onduidelijk wanneer er grond kan worden uitgegeven voor De Kronkels-Zuid.

Taakveld Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪

Goede informatievoorziening en ondersteuning van (startende) ondernemers. Inzetten op het behoud en versterking van bedrijven en bedrijventerreinen. Het behouden en versterken van contacten tussen het (voortgezet) onderwijs en het bedrijfsleven. Ondernemers en zzp’ers goed en snel bedienen voor een optimaal ondernemersklimaat.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Het organiseren van een masterclassprogramma voor startende ondernemers. Vertegenwoordigers van de gemeente gaan regelmatig op bezoek bij lokaal gevestigde bedrijven. In 2026 wordt verder gewerkt aan de realisatie van Hotel Spakenburg en de inrichting van het openbaar gebied, zodat dit medio 2027 geopend kan worden. Samen met diverse stakeholders inzetten op het oplossen van knelpunten op de bedrijventerreinen. Ondersteunende en faciliterende rol in het parkmanagement Haarbrug-Zuid en de BIZ Haarbrug-Noord. Het faciliteren van goed contact tussen het bedrijfsleven en onderwijs. Een actieve en zichtbare rol van vertegenwoordigers van de gemeente Bunschoten binnen de bedrijvenkring.

Indicatoren Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Omschrijving E Bron Werkelijk P 2023 Periodieke Samen P Gemeente 2 overleggen SPKNBRG college Bedrijvenkring/ P Idem 2 JOBS SVV* P Idem 0 Bedrijfsbezoeken Het college P Idem 5 bedrijfscontactPortefeuilleP Idem 13 functionaris houder EZ Bedrijfscontact P Idem 13 -functionaris E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2024

2026

1 3

1 2

Streefwaarden 2027 2028 2029

* Dit overleg is één keer in de twee jaar.

Taakveld Economische promotie Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪

Professionalisering van de citymarketing inzet. Bunschoten profileert zich als een aantrekkelijke cultuurhistorische, watersport-, wandel-, fietsen dagrecreatiegemeente. Behouden en versterken van de sociaaleconomische vitaliteit: behouden van woonlusten eigen inwoners en bestaande bedrijvigheid.

▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Uitgangspunt voor de marketing is Spakenburg als merk. Er wordt ingezet op het versterken van Spakenburg, maar er is ook aandacht voor de recreatieve kwaliteiten van Bunschoten Er wordt planologische ruimte aan recreatieve ondernemers gegeven. Diversiteit en kwaliteiten van het aanbod staan in het beleid voorop. De gemeente signaleert hierbij een vraag naar meer dagrecreatie en staat dan ook open voor nieuwe initiatieven. Behouden van de kwaliteit van de wandel- en fietspaden en de routes. Verbeteren bereikbaarheid en parkeergelegenheid voor fietsers. Centrum aantrekkelijker maken voor wandelaars en fietsers.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15999577/1