Jaarverslag gemeentelijke ombudsman Bunschoten 2022.pdf

Jaarverslag gemeentelijke ombudsman 2022 Gemeente Bunschoten

Pagina 1 van 7

Inhoud 1.

Inleiding ........................................................................................................................................... 3

2.

Werkwijze ........................................................................................................................................ 4

3.

Ontvangen klachten 2022 ............................................................................................................... 5

4.

Overige activiteiten ......................................................................................................................... 6 Brainstorm besteding POK-gelden ...................................................................................................... 6 Samenwerking Nationale ombudsman ............................................................................................... 6 De Raadbaak ........................................................................................................................................ 6 Toelichting op de werkzaamheden van de ombudsman aan de gemeenteraad ................................ 6

5.

Vooruitblik ....................................................................................................................................... 7

Pagina 2 van 7

1. Inleiding In 2017 hebben de gemeenteraden van Bunschoten, Nijkerk en Putten besloten om een gezamenlijke gemeentelijke ombudsman en een plaatsvervanger1 aan te stellen. Voor u ligt het vijfde jaarverslag van de gezamenlijke ombudsman voor de gemeente Bunschoten. In dit jaarverslag staat een terugblik op de activiteiten in 2022, de klachten die aan de ombudsman zijn voorgelegd en volgt een korte vooruitblik. Het jaarverslag kent een algemeen deel, dat van toepassing is voor alle drie de gemeenten. Daarnaast is een specifiek deel voor de gemeente Bunschoten opgenomen. Dit jaarverslag is verzonden aan de gemeenteraad en aan het college van B&W van de gemeente Bunschoten2. De ombudsman hoopt ook het afgelopen jaar een bijdrage te hebben geleverd aan het versterken van het vertrouwen van burgers in de overheid. Door serieus naar klachten van burgers te luisteren, door uitleg te geven, te verwijzen en zo nodig door onderzoek te doen en een rapport op te stellen. De ombudsman concludeert dat de samenwerking met de gemeente Bunschoten ook in 2022 weer constructief is verlopen. Tot slot wil ik Sonja Dros bedanken voor het invullen van de rol van plaatsvervangend ombudsman in het afgelopen jaar. Helaas heeft zij besloten om haar werkzaamheden als plaatsvervangend ombudsman te moeten beëindigen. William Maassen, ombudsman

1 2

In dit jaarverslag wordt onder ‘ombudsman’ ook verstaan de plaatsvervangend ombudsman. Verordening gezamenlijke ombudsman 2018, artikel 7.

Pagina 3 van 7

2. Werkwijze De taak van de ombudsman is bijdragen aan goede verhoudingen tussen gemeente en burgers door: • rechtsbescherming via het uitspreken van een oordeel over gedragingen van de gemeente. Het oordeel van de ombudsman komt tot stand na onderzoek en na hoor en wederhoor van beide partijen; • bemiddeling of interventie. Hierbij probeert de ombudsman via overleg het proces tussen bestuur en burger weer in goede banen te leiden; • preventie. De ombudsman kan de gemeente een aanbeveling geven voor toekomstig handelen, of op eigen initiatief een onderzoek naar misstanden beginnen. Het is mogelijk dat deze drie methoden bij de behandeling van een klacht naast elkaar voorkomen. Als een klacht bij de ombudsman wordt ingediend, wordt eerst bekeken of de klacht in behandeling kan worden genomen. Soms is dat niet het geval omdat een burger eerst de interne klachtenprocedure bij de gemeente moet doorlopen. De gemeente heeft dan de mogelijkheid om zelf de verhouding met de burger te herstellen. Soms kan een klacht niet in behandeling worden genomen omdat de klacht niet gaat om een gedraging van de gemeente. Voor een burger is niet altijd duidelijk welke (overheids)instantie waarvoor verantwoordelijk is. Als de klacht geen betrekking heeft op de gemeente, zal de ombudsman zo nodig doorverwijzen.

Bij de beoordeling van een klacht toetst de ombudsman het gemeentelijk handelen aan een aantal normen voor behoorlijk overheidsoptreden. Deze behoorlijkheidsvereisten zijn ontwikkeld door de Nationale ombudsman. Op deze wijze kan worden bereikt dat de uitspraken niet gebaseerd zijn op subjectieve inzichten van de fungerend gemeentelijke ombudsman, maar op landelijk erkende opvattingen over de eisen van behoorlijk handelen die aan de overheid mogen worden gesteld3. De essentie van behoorlijk overheidsoptreden kan worden samengevat in vier kernwaarden: • open en duidelijk; • respectvol; • betrokken en oplossingsgericht; • eerlijk en betrouwbaar. De ombudsman kan een klacht na onderzoek gegrond verklaren, deels gegrond verklaren of niet gegrond verklaren. In uitzonderlijke situatie kan de ombudsman tot de conclusie komen dat hij niet kan beoordelen of (een onderdeel van) een klacht gegrond is. Tot slot kan de ombudsman ook een aanbeveling doen aan de gemeente. Een dergelijke aanbeveling staat los van de vraag of de klacht gegrond is.

3

De behoorlijkheidswijzer: https://www.nationaleombudsman.nl/folders-en-brochures/behoorlijkheidswijzer

Pagina 4 van 7

3. Ontvangen klachten 2022 In 2022 zijn over de gemeente Bunschoten twee klachten ontvangen. Dat is een daling ten opzichte van vorig jaar, maar wel in lijn met de afgelopen jaren. De ombudsman heeft ook een drietal meldingen ontvangen van personen die niet specifiek over (een klacht over) één gemeente gaan. Deze meldingen zijn niet in onderstaand overzicht opgenomen. Jaar Aantal klachten

2018 0

2019 3

2020 3

2021 5

2022 2

Er waren op 1 januari 2022 geen zaken uit voorgaande jaren meer in behandeling. Hieronder staat kort weergegeven waar de verschillende zaken uit 2022 betrekking op hadden en welke rol de ombudsman daarin heeft vervuld. Klager in zaak 22001B vroeg aandacht voor het uitblijven van renovatie van een speeltuin in de gemeente Bunschoten. Omdat klager zich nog niet tot de gemeente had gewend heeft de ombudsman doorverwezen naar de interne klachtafhandeling alvorens hierin zelf iets te kunnen betekenen. Zaak 22002B betrof een klacht over de handelswijze van de gemeente bij de verkoop van een achter een woning gelegen stuk grond. Nadat de ombudsman ter plaatse de situatie heeft bekeken, heeft hij klager kunnen informeren over de mogelijkheden om een klacht bij de gemeente in te dienen en een eventuele rechtsgang.

Pagina 5 van 7

4. Overige activiteiten Naast de behandeling van individuele klachten, heeft de ombudsman ook andere activiteiten verricht.

Brainstorm besteding POK-gelden In de kinderopvangtoeslagenaffaire bleek dat rechtvaardige dienstverlening en goede rechtsbescherming niet altijd vanzelfsprekend zijn. Daarover is een Parlementair Onderzoek Kinderopvangtoeslagen (POK) gestart. Gemeenten voelden de urgentie om hun dienstverlening te verbeteren, kwetsbare mensen meer te ondersteunen en het vertrouwen in de overheid te herstellen. Daarvoor ontvangen de gemeenten zogenaamde POK-gelden. De ombudsman heeft deelgenomen aan een brainstormsessie met de gemeenten Bunschoten, Nijkerk en Putten over de inzet van deze gelden.

Samenwerking Nationale ombudsman De ombudsman heeft in Leiden een congres bijgewoond dat werd georganiseerd door de Nationale ombudsman in samenwerking met de Universiteit Leiden met het thema “Overheid en burger: een kwestie van vertrouwen”. Daarin is gesproken over hoe het staat met de verhouding tussen overheid en burger, hoe de overheid gebroken vertrouwen kan herstellen, en welke rol de Nationale Ombudsman en gemeentelijke ombudslieden daarin kunnen spelen.

De Raadbaak Sinds het najaar van 2022 is de ombudsman aangesloten op het platform ‘De Raadbaak’. Dat is een platform van, voor en door gemeentelijke ombudslieden, de Nationale ombudsman en professionals die werken met kwetsbare burgers.

Toelichting op de werkzaamheden van de ombudsman aan de gemeenteraad In juni hebben ombudsman en plaatsvervangend ombudsman, in het kader van het introductieprogramma van (nieuwe) gemeenteraadsleden van de gemeente Nijkerk, een toelichting gegeven op het werk van de ombudsman. Daarna was er voor de raadsleden gelegenheid om vragen te stellen.

Pagina 6 van 7

5. Vooruitblik Zoals al in de inleiding vermeld, heeft Sonja Dros besloten om te stoppen als plaatsvervangend ombudsman. Inmiddels loopt de procedure voor de werving van een nieuwe plaatsvervangend ombudsman. Zodra die werving heeft geleid tot het vinden van een geschikte kandidaat, zal deze worden voorgedragen aan de gemeenteraden van Bunschoten, Nijkerk en Putten. Deze kandidaat zal over een jaar, als de termijn van zes jaar van de huidige ombudsman afloopt, de rol van ombudsman overnemen. Ik kijk uit naar de samenwerking met een nieuwe plaatsvervanger en hoop hiermee op eenzelfde prettige en positieve wijze te kunnen samenwerken als met de aftredend plaatsvervangend ombudsman. Ook hoop en verwacht ik dat de samenwerking met de gemeente Bunschoten in de toekomst op een even constructieve manier blijft verlopen als in de afgelopen jaren.

Pagina 7 van 7