Jaarverslag gemeentelijke ombudsman Bunschoten 2020
Tekst van het document
Jaarverslag gemeentelijke ombudsman 2020 Gemeente Bunschoten
Pagina 1 van 6
Inhoud 1.
Inleiding.......................................................................................................................................... 3
2.
Zichtbaarheid en vindbaarheid gemeentelijke ombudsman .......................................................... 4
3.
Contact met andere ombudsmannen............................................................................................. 4
4.
Werkwijze ....................................................................................................................................... 4
5.
Ontvangen klachten 2020 .............................................................................................................. 5
6.
Vooruitblik ...................................................................................................................................... 6
Pagina 2 van 6
1. Inleiding Voor alle inwoners en voor alle medewerkers van de gemeente Bunschoten zal 2020 in de herinnering een ‘bijzonder jaar’ blijven. De coronacrisis had en heeft nog steeds invloed op alles en iedereen. Ook op de contacten tussen inwoners en gemeente. Vanaf maart kregen inwoners te maken met een flink aantal maatregelen, en kregen gemeenten een aantal extra taken uit te voeren. In dit jaarverslag staat de ombudsman dan ook stil bij het effect van de coronacrisis op de behandeling van klachten. In 2017 hebben de gemeenteraden van Bunschoten, Nijkerk en Putten besloten om een gezamenlijke gemeentelijke ombudsman en een plaatsvervanger1 aan te stellen. Voor u ligt het derde jaarverslag van de gezamenlijke ombudsman voor de gemeente Bunschoten. In dit jaarverslag staat een terugblik op de activiteiten in 2020, de klachten die aan de ombudsman zijn voorgelegd en een korte vooruitblik. Het jaarverslag kent een algemeen deel, dat van toepassing is voor alle drie de gemeenten. Daarnaast is een specifiek deel voor de gemeente Bunschoten opgenomen. Dit jaarverslag is verzonden aan de gemeenteraad en aan het college van B&W van de gemeente Bunschoten2. De ombudsman hoopt ook het afgelopen jaar een bijdrage te hebben geleverd aan het versterken van het vertrouwen van de inwoners van de gemeente Bunschoten in de overheid.
Door serieus naar klachten van inwoners te luisteren, door uitleg te geven, door zo nodig te verwijzen naar het juiste loket of door zelf onderzoek te doen en een rapport op te stellen. De ombudsman concludeert ook dit jaar weer dat de samenwerking met de gemeente Bunschoten constructief is verlopen.
William Maassen, ombudsman Rob Paulussen, plaatsvervangend ombudsman
1 2
In dit jaarverslag wordt onder ‘ombudsman’ ook verstaan de plaatsvervangend ombudsman. Verordening gezamenlijke ombudsman 2018, artikel 7.
Pagina 3 van 6
2. Zichtbaarheid en vindbaarheid gemeentelijke ombudsman In de eerste twee jaren heeft de ombudsman aandacht besteed aan het vergroten van de bekendheid. Het beeld is, dat burgers inmiddels de ombudsman weten te vinden, veelal via het rechtstreeks e-mailadres ombudsman.bnp@outlook.com. Ook dit jaar hebben burgers daar weer regelmatig gebruik van gemaakt. Naar aanleiding van de bespreking van het jaarverslag van vorig jaar in de Commissie Bestuur en Middelen, zijn de ombudsman en de burgemeester van Bunschoten begin maart 2020 in gesprek gegaan over de zichtbaarheid en vindbaarheid van de ombudsman. De ombudsman heeft daarbij aangegeven tevreden te zijn over de informatie zoals die op de website van de gemeente Bunschoten staat. Daarnaast krijgt iedereen die een klacht bij de gemeente heeft ingediend en daarover een besluit ontvangt, bij dat besluit ook informatie over hoe een klacht vervolgens aan de ombudsman kan worden voorgelegd.
3. Contact met andere ombudsmannen In voorgaande jaren heeft de ombudsman voor de gemeenten Bunschoten, Nijkerk en Putten de banden met de Nationale en gemeentelijke ombudsmannen versterkt via een aantal fysieke bijeenkomsten. In 2020 hebben, mede als gevolg van de coronacrisis, dergelijke bijeenkomsten niet plaatsgevonden. Wel is er contact geweest waar dat nodig was. In december heeft via een videoverbinding een nadere kennismaking plaatsgevonden met Joyce Sylvester, substituut Nationale ombudsman. Daarbij is gesproken over hoe lokale en regionale ombudsmannen en de Nationale ombudsman elkaar kunnen versterken en samen kunnen werken waar het klachten betreft die de bevoegdheid van beiden raakt.
4. Werkwijze De taak van de ombudsman is bijdragen aan goede verhoudingen tussen gemeente en burgers door: rechtsbescherming via het uitspreken van een oordeel over gedragingen van de gemeente. Het oordeel van de ombudsman komt tot stand na onderzoek en na hoor en wederhoor van beide partijen; bemiddeling of interventie. Hierbij probeert de ombudsman via overleg het proces tussen bestuur en burger weer in goede banen te leiden; preventie. De ombudsman kan de gemeente een aanbeveling geven voor toekomstig handelen, of op eigen initiatief een onderzoek naar misstanden beginnen. Het is mogelijk dat deze drie methoden bij de behandeling van een klacht naast elkaar voorkomen. Als een klacht bij de ombudsman wordt ingediend, wordt eerst bekeken of de klacht in behandeling kan worden genomen. Soms is dat niet het geval omdat een burger eerst de Pagina 4 van 6
interne klachtenprocedure bij de gemeente moet doorlopen. De gemeente heeft dan de mogelijkheid om zelf de verhouding met de burger te herstellen. Soms kan een klacht niet in behandeling worden genomen omdat de klacht niet gaat om een gedraging van de gemeente. Voor een burger is niet altijd duidelijk welke (overheids)instantie waarvoor verantwoordelijk is. Als de klacht geen betrekking heeft op de gemeente, zal de ombudsman zo nodig doorverwijzen naar het juiste loket. Bij de beoordeling van een klacht toetst de ombudsman het gemeentelijk handelen aan een aantal normen voor behoorlijk overheidsoptreden. Deze behoorlijkheidsvereisten zijn ontwikkeld door de Nationale ombudsman. Op deze wijze kan worden bereikt dat de uitspraken niet gebaseerd zijn op subjectieve inzichten van de fungerend gemeentelijke ombudsman, maar op landelijk erkende opvattingen over de eisen van behoorlijk handelen die aan de overheid mogen worden gesteld3. De essentie van behoorlijk overheidsoptreden kan worden samengevat in vier kernwaarden: open en duidelijk; respectvol; betrokken en oplossingsgericht; eerlijk en betrouwbaar. De ombudsman kan een klacht na onderzoek gegrond verklaren, deels gegrond verklaren of niet gegrond verklaren. In uitzonderlijke situaties kan de ombudsman tot de conclusie komen dat hij niet kan beoordelen of een klacht gegrond is.
Tot slot kan de ombudsman ook een aanbeveling doen aan de gemeente. Een dergelijke aanbeveling staat los van de vraag of de klacht gegrond is.
5. Ontvangen klachten 2020 Zoals in de inleiding al is vermeld, zal 2020 als gevolg van de coronacrisis herinnerd worden als een ‘bijzonder jaar’. In de eerste twee maanden liet het aantal contacten met de ombudsman voor de gemeenten Bunschoten, Nijkerk en Putten een normaal beeld zien. Vanaf maart werd het echter stil. Wellicht omdat mensen andere zaken aan hun hoofd hadden dan het indienen van een klacht. Wellicht omdat er minder contacten waren tussen inwoners en de gemeente. Pas vanaf juni nam het aantal contacten weer toe tot een normaal niveau. Bij navraag bij de Nationale ombudsman bleek dat beeld voor veel andere gemeenten ook zo te zijn. Bij de ombudsman waren op 1 januari 2020 geen lopende klachten uit 2019 in behandeling.
3
De behoorlijkheidswijzer: https://www.nationaleombudsman.nl/system/files/infomateriaal/No%20Behoorlijkheidswijzer%20juni%20201 9.pdf
Pagina 5 van 6
In 2020 heeft de ombudsman drie nieuwe klachten over de gemeente Bunschoten ontvangen. In 2019 ontving de ombudsman eveneens een drietal klachten. Of het beperkte aantal klachten dat bij de ombudsman is ingediend een goed teken is of niet, is niet in te schatten. Zoals hierboven is vermeld, heeft de ombudsman daarover in het afgelopen jaar gesproken met de burgemeester. Als het aantal bij de ombudsman ingediende klachten wordt bezien in het grotere geheel van bij de gemeente ingediende meldingen, bezwaren en klachten, ontstaat mogelijk een beter beeld over hoe de gemeente omgaat met signalen vanuit de inwoners van de gemeente. De ombudsman beveelt daarom aan deze verschillende overzichten in gezamenlijkheid te agenderen. Hieronder staat kort weergegeven waar de verschillende zaken uit 2020 betrekking op hadden. In zaak 20001B betrof het een klacht over hinder en gevaar als gevolg van overhangende en afbrekende takken. Op een melding hierover aan de gemeente was volgens klager geen actie ondernomen. De ombudsman heeft de klacht onder de aandacht gebracht van de gemeente, waarop het team Beheer en Groen is verzocht om de zaak op te pakken. In zaak 20002B betrof het een klacht over het verstrekken van foutieve informatie aan GBLT, waardoor een foutieve, te hoge WOZ-aanslag zou zijn opgelegd. Klager had inmiddels bezwaar gemaakt bij GBLT.
Omdat klager over het handelen van de gemeente nog geen klacht bij de gemeente zelf had ingediend, heeft de ombudsman hem eerst verwezen naar de klachtenprocedure van de gemeente. In zaak 20003B zocht klager de ombudsman op omdat hij ontevreden was over het besluit van de gemeente om zijn WMO-voorziening (scootmobiel) in te trekken. Omdat tegen dit besluit bezwaar mogelijk is, is de ombudsman niet bevoegd. De ombudsman heeft klager hierover geïnformeerd. Verder heeft de ombudsman de gemeente gevraagd hem op de hoogte te houden van de verdere ontwikkelingen in het dossier. De gemeente heeft daarop een gesprek met klager gehad waarin er afspraken zijn gemaakt waarmee de onvrede bij klager was weggenomen.
6. Vooruitblik Zoals al in de inleiding vermeld, is de samenwerking met de gemeente Bunschoten ook dit jaar constructief verlopen en spreekt de ombudsman de hoop en verwachting uit dat dat ook in de toekomst zo blijft. De ombudsman hoopt dat inwoners van de gemeente Bunschoten en de gemeente samen eventuele klachten kunnen oplossen en dat, waar dat niet het geval is, de inwoners van Bunschoten de ombudsman weten te vinden.
Pagina 6 van 6