Het MPG 2025.pdf
Tekst van het document
Meerjaren Prognose Grondexploitatie (MPG) 2025
2
Inhoudsopgave Samenvatting ..................................................................................................................................................................................................... 5 1.
Inleiding ....................................................................................................................................................................................................... 9
2.
Systematiek ............................................................................................................................................................................................... 11
3.
Grondexploitaties ..................................................................................................................................................................................... 15 3.1
Plan De Kronkels-Zuid
Complex 4 .............................................................................................................................................. 16
3.2
Plan Rengerswetering; Zuiderland (eiland 4)
3.3
Plan Rengerswetering; Zuidelijke Hoven (eiland 5) Complex 46 ........................................................................................................ 20
3.4
Plan Rengerswetering; (eiland 6)
3.5
Overige complexen in exploitatie ......................................................................................................................................................... 25
3.6
Vrijkomende schoollocaties (niet zijnde grondexploitaties) ................................................................................................................... 27
Complex 45 ................................................................................................................ 18
Complex 47 .............................................................................................................................. 22
4.
Totaaloverzicht gronden in exploitatie .................................................................................................................................................... 28
5.
Totale cumulatieve kasstroom ................................................................................................................................................................. 31
6.
Risicoanalyse ............................................................................................................................................................................................ 32
3
4
Samenvatting Dit is de elfde Meerjaren Prognose Grondexploitatie (MPG). Het MPG 2025 staat net zoals voorgaande jaren los van de jaarrekening. In het jaar 2025 zijn er weer veel ontwikkelingen geweest en de aankomende jaren blijven we doorgaan met plannen maken en het uitvoeren daarvan. We hebben duidelijk gemerkt dat er een behoorlijke hoogconjunctuur is geweest de afgelopen jaren. Door deze hoogconjunctuur zijn de opbrengsten gestegen en worden de kosten die gemaakt moeten worden niet minder. Hieronder volgt een samenvatting van de grondexploitaties. Verkopen De verkopen zijn in 2025, zoals verwacht relatief hoger dan de afgelopen jaren. In 2024 was de waarde van de verkopen bijna € 8,1 miljoen. In 2025 is er bijna voor € 9,1 miljoen verkocht aan gronden voornamelijk van de Zuidelijke Hoven (eiland 5) en een klein gedeelte van De Kronkels-Zuid. In 2025 zijn er in totaal 75 woningbouwkavels overgedragen. De verwachting is dat deze lijn de volgend jaren (2026 en 2027) doorzet en vervolgens weer afzwakt, tenzij er op de markt of elders aspecten zich voor doen welke zich buiten onze invloedsfeer bevinden. De eerste volgende woningbouw percelen welke verkocht gaan worden, zijn verder gepland in 2026, 2027 en 2028 op de Eiland 6.
Lopende grondexploitaties De lopende grondexploitaties zijn bijgesteld aan de hand van de werkelijke uitgaven en inkomsten in 2025 en waar nodig zijn de prognoses bijgesteld. De raming van de opbrengst grondverkopen is gebaseerd op de huidige ontwikkeling, er is zo veel mogelijk rekening gehouden met de motie “Bouwen, Bouwen, Bouwen”, van 27 mei 2021. We dienen ook rekening te houden met andere stakeholders, waardoor het proces soms langer duurt. De risico’s zijn opnieuw geïnventariseerd en uiteengezet in hoofdstuk zes van dit MPG: Risicoanalyse. Bedrijventerrein De Kronkels-Zuid Door de raad is op 10 december 2020 de grondexploitatie van De Kronkels-Zuid oorspronkelijk vastgesteld. Op 19 oktober 2022 is het exploitatieplan en het bestemmingsplan vastgesteld. Op 30 oktober 2025 is de herziene grondexploitatie van De Kronkels-Zuid vastgesteld door de raad. Hieruit kwam een positief resultaat naar voren van € 60.092,-. Dit is echter met de vaststelling van het MPG 2025 minimaal veranderd in een positief resultaat van € 44.900,-. Wel zijn er een aantal wijzigingen geweest in de grondexploitatie. Het rentepercentage is aangepast van 2,0% naar 1,5%. Dit sluit meer aan bij de programmabegroting 2026-2029.
Daarnaast is op basis van de laatste stand van zaken met betrekking tot de verwervingsgesprekken en het door de raad genomen onteigeningsbesluit zekerheidshalve de uitgaven voor bouw- en woonrijp maken en de verwachte inkomsten twee jaar verder in de tijd gezet. Hierdoor zijn de plankosten ook bijgesteld. De risicoreservering die in de grondexploitatie zat is verder toegevoegd aan het bouw- en woonrijp maken. Dit naar aanleiding van de actuele geopolitieke situatie met aanzienlijke gevolgen voor de wereldwijde energievoorziening en maritieme handel. Er is verder zoveel als mogelijk uitgegaan van de huidige kaders van het exploitatieplan, met dien verstande dat tegen het vastgestelde bestemmings- en exploitatieplan beroep is ingediend en het ter beoordeling ligt bij de Raad van State. Ten tijde van het schrijven van dit stuk heeft de zitting bij de Afdeling nog niet plaatsgevonden. Deze vindt plaats op 28 april 2026. De doorlooptijd van dit complex zal door hetgeen hiervoor beschreven is waarschijnlijk hierdoor enige vertraging oplopen wat mogelijke financiële implicatie kan hebben, waar nu al wel deels rekening mee is gehouden.
5
Woningbouwontwikkeling Rengerswetering Op Rengerswetering Zuiderland (eiland 4) is in 2025 doorgegaan met het woonrijp maken van het eiland. Er kan voor 2025 een tussentijdse winst worden genomen van € 395.265,- welke voor circa 75% ten goede komt van het rekeningresultaat van 2025. De overige 25% zal worden gereserveerd voor de vennootschapsbelasting. Het totaal verwacht resultaat voor dit complex, inclusief tussentijdse winstneming, is nu ingeschat op € 2.921.594,-. 2026 is het laatste jaar dat deze grondexploitatie naar verwachting loopt, aangezien de laatste uitgaven in 2026 worden verwacht. De grondexploitatie Zuidelijke Hoven (eiland 5) is in de raad van 13 april 2023 vastgesteld. Na vaststelling van de raad is er snel van start gegaan met de voorbereidingen van het bouwrijp maken van het eiland. Dit heeft onder ander geresulteerd dat in 2025 de laatste gronden zijn verkocht, dit alles is in een hoog tempo gegaan. Het verwachte resultaat in het MPG 2024 was berekend op € 369.479,-. Er wordt nu een positief resultaat verwacht van € 98.720,-. Dit komt omdat er in 2025 een tussentijdse winst kan worden genomen van € 251.174,-. Daarnaast zit in de reserve grondexploitatie per 01-012025 nog € 250.000,-. De grondexploitatie van eiland 6 is in de raad van 27 mei 2021 vastgesteld. Er is een samenwerkingsovereenkomst gesloten met twee projectontwikkelaars.
Gelet op de voortgang van eiland 5, is in 2025 een start gemaakt met de voorbereidingen voor het bouwrijp maken van eiland 6. De eerste uitgifte van de kavels wordt in 2026 verwacht. De benodigde natuurvergunningen zijn inmiddels binnen, waardoor we de risicoreservering hebben bijgesteld naar € 1.250.000,-, dit is € 750.000,- lager dan vorig jaar. Het verwacht resultaat wordt in het MPG 2025 geschat op € 4.908.053,-, waarvan de helft € 2.454.026,het gemeentelijke aandeel is. In het MPG 2024 was het verwachte resultaat nog € 1.470.422,-. In 2025 is duidelijk geworden wat het definitieve programma gaat worden en kon er een betere inschatting gemaakt worden van de V.O.N. prijzen. Zodoende is de grondexploitatie voor de verwachte opbrengsten geactualiseerd waarbij rekening is gehouden met de huidige marktomstandigheden. Deze actualisatie heeft een aanzienlijk positief effect gehad op het eindresultaat. De gevolgen van netcongestie blijven echter ook in dit project een ongrijpbaar risico. Overige complexen We hebben het hierover gronden die in 2025 e.v. verkocht (gaan) worden of zijn, niet zijnde grondexploitatie, maar ook niet onder het project grondgebruik/snippergroen vallen. Er zijn wederom voorbereidingskosten gemaakt voor de verkoop Tiny Houses.
In totaal gaat dit om een bedrag van € 38.861,- wat geactiveerd is op de balans als voorbereidingskosten, dit is meegenomen in de jaarrekening 2025. Deze ontwikkeling heeft nog geen effect op de jaarrekening. De intentie is dat de kosten van de Tiny Houses volledig worden gedekt uit de opbrengsten. Wel zijn we inmiddels een paar jaar verder en is het niet goedkoper geworden, hier zijn we over in gesprek. Als hier meer over bekend is, zal hier over worden gecommuniceerd. De ontwikkeling Hotel Westdijk is in 2025 van start gegaan. Percelen zijn getransporteerd en de werkzaamheden zijn begonnen. Er is naast het transport een bedrag van € 26.475,- uitgegeven aan de werkzaamheden.
6
Scholen (niet zijnde grondexploitaties) Het gaat hier over de oude locaties van de Calvijnschool (Margrietstraat 17), Groen van Prinstererschool (Vivaldiweg 1) en Het Talent (Jan van Riebeeckstraat 27). De Calvijnschool wordt op het moment van schrijven nog gebruikt voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. De totale boekwaarde van de Margrietstraat 17 per 31-12-2025 bedraagt € 207.710,-. De Groen van Prinstererschool is in 2023 vrijkomen als schoolgebouw en zal verkocht worden. Dit traject is eind 2023 opgepakt en de commissie Ruimte is door middel van een opiniërende bespreking op 14 februari 2024 hierover geïnformeerd. De totale boekwaarde van Vivaldiweg 1 per 31-12-2025 bedraagt € 411.702,-. De school Het Talent is in 2025 vrijkomen als schoolgebouw, er zal verder worden gekeken wat we met deze locatie gaan doen. Dit traject zal verder opgepakt gaan worden. Het Talent heeft geen boekwaarde meer Voorziening verlieslatende complexen Voor toekomstige risico’s en ontwikkelingen in de lopende en de nog niet actieve grondexploitaties kan een voorziening verlieslatende complexen worden gevormd. De stand van deze voorziening bedraagt op 31 december 2025 € 0,-. Per 31 december 2024 was dit ook € 0,-. Boekwaarde De totale boekwaarde is in 2025 afgenomen met € 5.034.649,- naar een bedrag van € 2.802.039,- (zonder voorziening verlieslatende complexen).
7
8
1. Inleiding De raad en het college worden in een apart voorstel geïnformeerd over het MPG 2025. In dit MPG zijn alle mutaties tot en met 2025 verwerkt en is, voor zover mogelijk, een herziening gemaakt van de verwachte uitgaven en inkomsten voor de komende jaren. Alle projecten worden op dezelfde manier inzichtelijk gemaakt. Hierdoor wordt er voor meer efficiëntie in de besluitvorming gezorgd. Dit komt tot uiting doordat alle exploitaties op één moment worden geactualiseerd en vastgesteld. Grondexploitatie Een grondexploitatie is een begroting waarin de beleidsuitgangspunten voor een bepaald grondbeleid project zijn opgenomen. De uitgangspunten zijn onder andere het woningbouwprogramma, de verwachte aankoopprijs voor de grond, de gronduitgifteprijs en de planning van de werkzaamheden. Een grondexploitatie moet door de gemeenteraad worden vastgesteld. In de bouwrekening staan de volgende posten aan de kostenkant: aankoop van grond, bouwrijp maken van de grond, inrichten van de openbare ruimte, overhead (maken van het plan en de begeleiding van de uitvoering van het plan) en eventuele tussentijdse winstneming. Aan de opbrengstenkant staat de verkoop van bouwrijpe grond en eventuele subsidies en bijdragen.
9
10
2. Systematiek Aanpak Bij het maken van dit MPG is gebruik gemaakt van actuele cijfers per project per 31 december 2025. Dit betreft voor de lopende projecten de gemaakte kosten en opbrengsten en de fasering van de nog te maken kosten en de te realiseren opbrengsten. De financiële gegevens, aantal woningen en vierkante meters, die zijn opgenomen in het MPG zijn gebaseerd op: ▪ Gerealiseerde uitgaven en inkomsten per 31 december 2025 (boekwaarden) ▪ Vastgestelde grondexploitaties ▪ Prognose woningaantallen lopende en toekomstige projecten Er wordt gerekend met de werkelijke rekenrente van 1,0%. Voor het meerjarig perspectief is er uitgegaan van een percentage van 1,5%. Dit is een inschatting van de gemiddelde rente over de looptijd van de grondexploitatieprojecten en is gebaseerd op de programmabegroting 2026 - 2029. Bij het complex eiland 6 is gerekend met een rente van 1,0%. Dit is een gezamenlijke grondexploitatie en hier kan niet van het percentage worden afgeweken vanwege gemaakte afspraken. Berekensystematiek Bij de gemeente Bunschoten werd er in het verleden voornamelijk een actief grondbeleid gevoerd. Dit hield in dat alle fases voor rekening en risico van de gemeente kwamen. De fases zijn: aankoop van gronden, sloop en/of bouwrijp maken en de uitgifte/verkoop van bouwgrond. Daarnaast legde de gemeente ook de publieke voorzieningen aan (in de openbare ruimte).
De productiekosten konden doorberekend worden in de gronduitgifteprijzen, mits de marktprijs niet werd overschreden. Sinds 2012 voert de gemeente Bunschoten een faciliterend grondbeleid, doormiddel van een beslisboom. In sommige gevallen blijft dit een actief grondbeleid. De gemeentelijke sturingsrol blijft beperkt tot het publiekrecht. De tabellen met bijbehorende inkomsten en uitgaven over de projecten die in hoofdstuk drie worden vermeld, zijn ook opgebouwd als faciliterend grondbeleid. IFLO-norm Er bestaat geen eenduidige rekenmethode om de risico’s te berekenen, risico’s hangen af van veel factoren. Vanuit het Ministerie van Binnenlandse Zaken is de IFLO-norm opgesteld. Dit betekent: Inspectie Financiën Lagere Overheden. De gemeente Bunschoten gebruikt deze norm alleen als er geen andere risicoanalyse is uitgevoerd. De IFLO-norm zet de hoogte van de benodigde weerstandscapaciteit af tegen de boekwaarden van de complexen in exploitatie en de nog te maken kosten. De norm bestaat daardoor uit twee elementen: ▪ x% van de boekwaarden van de exploitaties ▪ x% van de nog te maken kosten in deze exploitaties De IFLO-norm is een snelle en eenvoudige manier om het risico te berekenen, maar geeft slechts een indicatieve en minimale schatting. Er zijn enkele nadelen aan het volgen van de IFLO-norm. De methode levert geen maatwerk ten opzichte van de risico’s die worden gelopen.
Daarnaast houdt de IFLOnorm onvoldoende rekening met jaarlijkse fluctuaties in de twee gebruikte grootheden, het resultaat is slechts een momentopname.
11
Daarbij worden de risico’s van aankomende exploitaties niet meegenomen. De gemeente Bunschoten heeft de IFLO-norm niet toegepast op de grondexploitaties, maar hanteert eigen inventarisaties. Per project wordt een analyse gemaakt van mogelijke risico’s (mix van generieke en projectgebonden risico’s). Generieke risico’s Om de generieke economische risico’s binnen de grondexploitaties te kwantificeren wordt gepleit voor het toepassen van een planmatig en cyclisch risicomodel. Dit risicomodel kenmerkt zich door het financieel vertalen van een situatie waar sprake is van een (geringe) verslechtering van de economische situatie of stagnatie op de vastgoedmarkt. Om tot een kwantificering van deze risico’s te komen, kan dan een zogenaamd ‘slecht weer’ scenario worden doorgerekend voor alle projecten, waarbij rekening kan worden gehouden met bijvoorbeeld: ▪ Stagnatie in de gronduitgifte ▪ Uitfaseren van de kosten bouw- en woonrijp maken rekening houden de stagnatie in de gronduitgifte ▪ De kostenstijging van bouw- en woonrijp maken ▪ De opbrengstenstijging Projectgebonden risico‘s Projectgebonden risico’s zijn risico’s die specifiek voor een bepaald project gelden. Bijvoorbeeld verplichtingen in contracten met ontwikkelaars of grondeigenaren, locatiekenmerken, vervuiling, planschade etc. Per project wordt geïnventariseerd of er sprake is van project specifieke risico’s.
Deze risico’s worden zo mogelijk gekwantificeerd. Hierbij krijgen we, naast de generieke risico’s, meer inzicht in de project specifieke risico’s per grondexploitatie en de daarbij behorende beheersmaatregelen. Tussentijdse winstneming Er wordt in sommige grondexploitaties tussentijdse winst genomen. Het is volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) sinds 1 januari 2017 verplicht om tussentijds volgens de Percentage Of Completion methode (POC-methode) winst te nemen. Voorziening De voorziening correctie boekwaarde is opgenomen in de voorziening verlieslatende complexen. Deze voorziening is niet apart zichtbaar, zoals een voorziening onderhoud gebouwen, omdat deze direct in mindering gebracht wordt op de boekwaarde van het betreffende complex. De hoogte van de voorziening is opgebouwd uit: ▪ Het verschil tussen de boekwaarde de taxatiewaarde/marktwaarde bij nog niet actieve grondexploitaties; ▪ Verwachte verliezen bij afsluiting bij lopende grondexploitaties. Mandatering Een grondexploitatiebegroting maakt deel uit van een grondexploitatieplan. Deze begroting bestaat uit een grote verzameling van geplande uitgaven en inkomsten die gezamenlijk de budgetten vormen voor de diverse taken die nodig zijn voor het realiseren van het plan. Dit zijn bijvoorbeeld budgetten voor aankopen, bouw- en woonrijp maken, plankosten en inkomsten door verkoop.
Deze budgetten zijn continu in beweging en ook vindt er uitwisseling plaats tussen het ene budget en het andere. Het is onmogelijk om bij elke wijziging een nieuwe grondexploitatiebegroting aan de raad voor te leggen. Daarom is de afgelopen jaren gewerkt met onderstaande kaders.
12
Autorisatieniveau raad bij grondexploitaties: ▪ De raad stelt bij een nieuw plan ook expliciet de grondexploitatie vast ▪ Door het vaststellen van de grondexploitatie mandateert de raad het college om binnen de kaders uitgaven te doen voor dit plan De raad stelt vast: ▪ Het (resterende) krediet ▪ De prognose eindstand, (de prognose eindstand geeft weer hoe we verwachten dat we het project financieel gaan afsluiten) ▪ De einddatum van het project ▪ Het bedrag dat gemoeid is met risico’s Wijzigingen in lopende grondexploitaties die niet leiden tot wijzigingen van één van de bovenstaande variabelen vallen onder de bevoegdheid van het college. Zodra er ontwikkelingen zijn die wel tot wijziging leiden van één van bovenstaande kaders wordt de raad om toestemming gevraagd en een nieuwe grondexploitatie aan haar voorgelegd. Het MPG In het MPG wordt melding gemaakt van de voortgang van de lopende grondexploitaties. In deze grondexploitaties zijn voor (bijna) alle lopende complexen (geactualiseerde) bouwrekeningen opgenomen. Door vaststelling van dit document worden deze geactualiseerde grondexploitaties vastgesteld. Door het vaststellen van het MPG 2025 geeft de gemeenteraad het college toestemming om binnen de gestelde kaders uitgaven te doen.
13
14
3. Grondexploitaties In de gemeente Bunschoten zijn verschillende grondexploitaties in uitvoering. In de volgende paragrafen worden deze kort genoemd. Er staat een projectomschrijving, hier staat in om hoeveel oppervlakte het gaat. De tekening geeft een beeld hoe het project er uit ziet/gaat zien. Na elke projectomschrijving staat een bouwrekening met daarin onderstaande verdeling. Naast de boekwaarde per 31 december 2025 wordt ook een prognose gegeven van de uitgaven en inkomsten voor de komende jaren. De bouwrekening is als volgt opgebouwd: Uitgaven:
Grondverwerving Bouw- en woonrijp maken Plan kosten Bouwrente Overige kosten Tussentijdse winstneming Reserves en voorzieningen
Inkomsten:
Bijdragen Verkopen Reserves en voorzieningen
Eerst komt de grondverwerving aan bod: dit zijn uitgaven met betrekking tot de grond. Hier vallen ook eventuele kosten voor bodemvervuiling, archeologie en planschade onder. Dan komt het bouw- en woonrijp maken van de grond. Dit zijn bijvoorbeeld sloopkosten, kosten voor het aanbrengen van rioleringen, groenaanleg en het aanleggen van (bouw)straten en voetpaden. Plankosten zijn voornamelijk kosten van externen over planbegeleiding en onderzoek. Onder de bouwrente wordt de omslag en directe rente verstaan. Overige kosten zijn bijvoorbeeld kosten voor onvoorzien en kosten die onder een andere noemer kunnen vallen. Daarnaast wordt in sommige grondexploitaties tussentijdse winst genomen. Nutsvoorzieningen en afdrachten voorzieningen vallen onder de reserves en voorzieningen. Bij de inkomsten zijn bijdragen vaak toevoegingen van andere partijen, bijvoorbeeld ten behoeve van de sanering of subsidies. Verkopen zijn de tot dan toe verkochte woningen of verwachte verkopen (gronduitgifte). Reserves en voorzieningen zijn meestal interne boekingen.
15
3.1 Plan De Kronkels-Zuid
Complex 4
Projectomschrijving In 2018 zijn de voorbereidingen begonnen om een nieuw bedrijventerrein te realiseren. Waardoor in de raad van 10 december 2020 de grondexploitatie van De Kronkels-Zuid is vastgesteld. Volgens het MPG 2024 werd er een voordelig resultaat verwacht van € 13.260,-. Tijdens de raadsvergadering van 30 oktober 2025 is de grondexploitatie opnieuw vastgesteld, hieruit kwam een positief resultaat naar voren van € 60.092,-. Dit is echter met de vaststelling van het MPG 2025 minimaal veranderd in een positief resultaat van € 44.900,-. Er is zoveel als mogelijk uitgegaan van de huidige kaders van het exploitatieplan met dien verstande dat tegen het vastgestelde bestemmings- en exploitatieplan beroep is ingediend en het ter beoordeling ligt bij de Raad van State. Wel is inmiddels een zittingsdatum bekend. Tijdens het schrijven van dit stuk is de zitting nog niet geweest. Zoals vorig jaar gemeld is de tweede aankoop om verslaggeving technische redenen nog niet opgenomen in de grondexploitatie De Kronkels-Zuid en ook niet in dit MPG. Dit komt, omdat de daadwerkelijke levering van de grond nog niet in 2025 heeft plaats gevonden. In 2025 is de derde aankoop een feit geworden en verwerkt in de grondexploitatie.
Ruimtegebruik De totale oppervlakte van het plangebied is afgerond 131.000 m², totaal is er afgerond 75.000 m² uitgeefbaar.
In de risicoparagraaf wordt rekening gehouden met eventuele financiële risico's, mede omdat we nog aan het begin van het traject zitten en het eigenaarschap is versnipperd.
16
Omschrijving
Concept exploitatie opzet
Mutaties t/m 31-12-2024
Totaal mutaties 2025
Mutaties t/m 31-122025
Planjaar 2026
Planjaar 2027
Planjaar 2028
Planjaar 2029
Planjaar na 2029
A
B
C
D
E
F
G
H
I
Totaal nog Verwacht te resultaat bij verwachten afsluiting mutaties complex E t/m I
D t/m I
De Kronkels-Zuid Uitgaven Grondverwerving
9.729.626
860.773
753.576
1.614.349
8.186.693
-
-
-
-
8.186.693
9.801.042
Bouw en woonrijp maken
10.117.520
118.767
25.026
143.793
57.500
20.000
57.500
7.707.927
2.242.515
10.085.442
10.229.234
Plankosten
2.416.218
1.177.254
185.061
1.362.316
210.020
175.272
202.444
143.722
362.444
1.093.902
2.456.218
Bouwrente
1.464.896
64.480
22.213
86.693
39.878
168.436
174.277
181.413
810.832
1.374.836
1.461.530
-
-
2.058
2.058
-
-
-
-
-
-
2.058
1.640.067
-
-
-
76.489
25.660
41.511
1.481.494
705.671
2.330.826
2.330.826
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
25.368.328
2.221.275
987.934
3.209.209
8.570.580
389.368
475.733
9.514.556
4.121.462
23.071.700
26.280.909
Bijdragen
-
-
161.193
161.193
-
-
-
-
-
-
161.193
Verkopen
23.593.465
-
389.500
389.500
-
-
-
-
23.183.965
23.183.965
23.573.465
Inkomstenstijgingen
1.834.955
-
-
-
-
-
-
-
2.591.152
2.591.152
2.591.152
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
25.428.420
-
550.693
550.693
-
-
-
-
25.775.117
25.775.117
26.325.809
60.092
-2.221.275
-437.242
-2.658.516
-8.570.580
-389.368
-475.733
-9.514.556
21.653.654
2.703.417
44.900
-2.658.516
-11.229.097
-11.618.465
-12.094.198
-21.608.754
44.900
1,50%
1,50%
1,50%
1,50%
1,50%
Overige kosten Uitgavenstijgingen Reserves en voorzieningen Totale uitgaven Inkomsten
Reserves en voorzieningen Totale inkomsten
Saldo inkomsten -/- uitgaven Boekwaarde einde planjaar
-2.221.275
Rentepercentage
1,00%
Verwacht resultaat Eindwaarde na 2034
Risico's €
44.900
(Voordelig resultaat)
Totaal verwacht resultaat inclusief (mogelijke) tussentijdse winstneming
€ 44.900
positief
Eindwaarde is het bedrag aan winst of verlies dat bij de afsluiting van het project wordt behaald.
Looptijd grondexploitatie van 2020 t/m 2034
Boekwaarde per 1 januari 2026
€ -2.658.516
Prognose eindresultaat
€
Risicoanalyse
€ 2.500.000
17
44.900
3.2 Plan Rengerswetering; Zuiderland (eiland 4)
Complex 45
Projectomschrijving In de gemeenteraad van 5 maart 2020 is de grondexploitatie Zuiderland (eiland 4) vastgesteld. Alle verkooptransacties hebben plaats gevonden. Was het verwachte resultaat in 2024 nog berekend op € 564.414,- er wordt nu een positief saldo verwacht van € 173.581,- waarbij gezegd moet worden dat er een tussentijdse winstneming heeft plaatsgevonden van € 395.265,- in 2025, wat ten gunste komt van het resultaat van de jaarrekening 2025. In totaal is er nu voor € 2.748.013,aan tussentijdse winst genomen in dit complex.
Ruimtegebruik
m²
Oppervlakte eiland 4
Ongeveer
71.261
Totaaloppervlakte
Ongeveer
71.261
18
Omschrijving
Concept exploitatie opzet
Mutaties t/m 31-12-2024
Totaal mutaties 2025
Mutaties t/m 31-12-2025
Planjaar 2026
Totaal nog te verwachten mutaties
Verwacht resultaat bij afsluiting complex
A
B
C
D
E
E
D+E
Complex 45, Zuiderland (eiland 4) Uitgaven Grondverwerving
4.906.426
4.906.426
Bouw en woonrijp maken
6.129.256
5.084.734
Plankosten
1.072.588
1.515.326
Bouwrente
1.676.296
Overige kosten
4.906.426
-
370.732
5.455.466
648.018
648.018
6.103.484
180.482
1.695.808
170.000
170.000
1.865.808
1.515.792
-18.481
1.497.311
-12.278
-12.278
1.485.032
41.447
184.650
25.378
210.027
25.000
25.000
235.027
-
Tussentijdse winstneming Reserves en voorzieningen Totale uitgaven
-
-
4.906.426
2.352.748
395.265
2.748.013
-
-
2.748.013
738.169
1.165.589
266.962
1.432.551
5.000
5.000
1.437.551
14.564.183
16.725.265
1.220.338
17.945.603
835.740
835.740
18.781.343
190.777
190.777
Inkomsten Bijdragen
3.409.060
3.027.506
3.218.283
190.777
Verkopen
10.591.042
15.545.865
-
15.545.865
-
-
-
-
Reserves en voorzieningen
-
Totale inkomsten
Saldo inkomsten -/- uitgaven
-
-
18.573.370
190.777
18.764.147
190.777
190.777
18.954.924
-564.082
1.848.105
-1.029.561
818.544
-644.963
-644.963
173.581
818.544
173.581
1.848.105
Rentepercentage
1,00%
Resultaat
1,50%
Risico's €
15.545.865
14.000.101
Boekwaarde einde planjaar
Eindwaarde na 2026
3.409.060
-
173.581
Totaal verwacht resultaat inclusief tussentijdse winstneming
Looptijd exploitatieplan van 2018 t/m 2026
(Voordelig resultaat)
Boekwaarde per 1 januari 2026
€
818.544
€
Prognose eindresultaat
€
173.581
Risicoanalyse
€
2.921.594
positief
Eindwaarde is het bedrag aan winst of verlies dat bij de afsluiting van het project wordt behaald.
-
19
3.3 Plan Rengerswetering; Zuidelijke Hoven (eiland 5)
Complex 46
Projectomschrijving In de raad van 13 april 2023 is de grondexploitatie Zuidelijke Hoven vastgesteld en is er vrij snel gestart met het bouwrijp maken van het eiland. Was het verwachte resultaat in het MPG 2024 nog berekend op € 369.479,-. Er wordt nu een positief resultaat verwacht van € 98.720,-. waarbij gezegd moet worden dat er een tussentijdse winstneming heeft plaatsgevonden van € 251.174,- in 2025, wat ten gunste komt van het resultaat van de jaarrekening 2025. In totaal is er nu voor € 251.174,aan tussentijdse winst genomen in dit complex.
Ruimtegebruik
m²
Oppervlakte eiland 5
Ongeveer
61.898
Totaal oppervlak
Ongeveer
61.898
20
Concept exploitatie opzet
Mutaties t/m 31-12-2024
A
B
Mutaties 2025
Mutaties t/m 31-122025
Planjaar 2026
Planjaar 2027
Planjaar 2028
Planjaar 2029
C
D
E
F
G
H
Planjaar na 2029
Totaal nog te verwachten mutaties
Verwacht resultaat bij afsluiting complex
I
E t/m I
D t/m I
Omschrijving Complex 46, Zuidelijke Hoven (eiland 5) Uitgaven Grondverwerving
4.041.489
4.031.489
6.206
4.037.695
2.500
2.500
2.500
-
-
7.500
4.045.195
Bouw en woonrijp maken
6.897.279
1.511.667
1.181.857
2.693.524
1.500.000
1.250.000
750.000
550.584
-
4.050.584
6.744.107
Plankosten
1.146.946
793.931
212.659
1.006.590
200.000
150.000
125.000
125.000
-
600.000
1.606.590
Bouwrente
-83.999
-52.255
-27.424
-12.972
-4.312
-180.962
2.273.044
2.402.142
2.441.373
12.633
2.454.006
Overige kosten
150.985
87.865
35.030
122.895
30.000
25.000
20.000
20.000
-
95.000
217.895
Uitgavenstijgingen
327.765
-
-
-
126.907
130.044
93.413
87.757
-
438.120
438.120
Tussentijdse winstneming
-
-
251.174
251.174
-
-
-
-
-
-
251.174
Reserves en voorzieningen
1.041.082
459.246
110.644
569.890
340.871
150.094
-
-
-
490.965
1.060.855
Totale uitgaven
16.007.686
9.325.572
1.810.202
11.135.774
2.116.279
1.655.384
963.489
770.369
-4.312
5.501.208
16.636.982
Verkopen
16.008.818
8.062.311
8.673.390
16.735.701
-
-
-
-
-
-
16.735.701
Totale inkomsten
16.008.818
8.062.311
8.673.390
16.735.701
-
-
-
-
-
-
16.735.701
1.131
-1.263.260
6.863.188
5.599.927 -2.116.279
-1.655.384
-963.489
-770.369
4.312
-5.501.208
98.720
5.599.927
3.483.648
1.828.264
864.776
94.407
98.720
1,50%
1,50%
Inkomsten
Saldo inkomsten -/- uitgaven Boekwaarde einde planjaar Rentepercentage
1,00%
Resultaat Eindwaarde per 31 december 2032
1,50%
Risico's € 98.720
(Positief resultaat)
Totaal verwacht resultaat inclusief (mogelijke) tussentijdse winstneming € 349.894 Positief Eindwaarde is het bedrag aan winst of verlies dat bij de afsluiting van het project wordt behaald.
Looptijd exploitatieplan van 2023 t/m 2032 Boekwaarde per 1 januari 2026 € 5.599.927 Prognose boekwaarde eind 2032 Risicoanalyse
€ €
21
98.720 250.000
3.4 Plan Rengerswetering; (eiland 6)
Complex 47
Projectomschrijving In de raad van 27 mei 2021 is de grondexploitatie vastgesteld waarbij tegelijkertijd contracten zijn gesloten met een aantal marktpartijen. In 2025 is er een begin gemaakt met het bouwrijp maken van het eiland. De eerste uitgifte van de kavels worden in 2026 verwacht. De benodigde natuurvergunningen zijn inmiddels binnen, waardoor we de risicoreservering hebben bijgesteld naar € 1.250.000,-, dit is € 750.000,- lager dan vorig jaar. Het verwacht resultaat wordt nu geschat op € 4.908.053,-. In het MPG 2024 was het verwachte resultaat € 1.470.422,-. In 2025 is duidelijk geworden wat het programma gaat worden en kon er een betere inschatting gemaakt worden van de V.O.N. prijzen. Zodoende is de grondexploitatie voor de verwachte opbrengsten geactualiseerd waarbij rekening is gehouden met de huidige marktomstandigheden. Deze actualisatie heeft een aanzienlijk positief effect gehad op het eindresultaat. De gevolgen van netcongestie blijven echter ook in dit project een ongrijpbaar risico.
Ruimtegebruik
m²
Oppervlakte eiland 6
Ongeveer
64.155
Totaal oppervlak
Ongeveer
64.155
22
Concept exploitatie opzet
Mutaties t/m 31-122024
Mutaties 2025
Mutaties t/m 31-122025
Planjaar 2026
Planjaar 2027
Planjaar 2028
Planjaar 2029
C
D
E
F
G
H
Planjaar na 2029
Totaal nog te verwachten mutaties
Verwacht resultaat bij afsluiting complex
I
E t/m I
D t/m I
Omschrijving A
B
Complex 47, Eiland 6 Uitgaven Grondverwerving
5.887.458
5.839.731
456
5.840.186
10.923
-
-
-
-
10.923
5.851.109
Bouw en woonrijp maken
6.111.670
-
167.810
167.810
2.061.000
2.721.690
1.049.951
1.049.951
-
6.882.592
7.050.402
Plankosten
852.031
192.699
131.469
324.168
135.447
135.447
135.447
83.808
-
490.149
814.317
Bouwrente
376.093
167.827
62.003
229.830
65.620
-8.261
-71.578
-74.082
-60.971
-149.271
80.559
Overige kosten
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
892.815
-
-
-
380.384
551.536
295.212
251.398
-
1.478.530
1.478.530
Reserves en voorzieningen
2.171.631
-
-
-
307.210
307.210
307.210
-
1.250.000
2.171.631
2.171.631
Totale uitgaven
16.291.698
6.200.258
361.737
6.561.994
2.960.584
3.707.623
1.716.243
1.311.074
1.189.029
10.884.554
17.446.548
Bijdragen
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Verkopen
15.125.685
-
-
-
10.348.643
10.039.350
1.966.607
-
-
22.354.601
22.354.601
Inkomstenstijgingen
1.171.312
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
16.296.997
-
-
-
10.348.643
10.039.350
1.966.607
-
-
22.354.601
22.354.601
5.299
-6.200.258
-361.737
-6.561.994
7.388.059
6.331.727
250.364
-1.311.074
-1.189.029
11.470.047
4.908.053
-6.561.994
826.065
7.157.792
7.408.156
6.097.082
4.908.053
1,00%
1,00%
1,00%
1,00%
1,00%
Uitgavenstijgingen
Inkomsten
Reserves en voorzieningen Totale inkomsten Saldo inkomsten -/- uitgaven Boekwaarde einde planjaar Rentepercentage
1,00%
Resultaat
Risico's Looptijd exploitatieplan van 2021 t/m 2030
Eindwaarde per 31 december 2030 € 4.908.053 (Positief resultaat) Totaal verwacht resultaat gemeente inclusief (mogelijke) tussentijdse winstneming € 2.454.026 Eindwaarde is het bedrag aan winst of verlies dat bij de afsluiting van het project wordt behaald.
Boekwaarde per 1 januari 2026
€ -6.561.994
Prognose boekwaarde eind 2030
€ 4.908.053
Risico reservering
€ 1.250.000
positief
23
24
3.5 Overige complexen in exploitatie Enkele complexen zijn nog niet in uitvoering. De onderstaande locaties zijn in exploitatie. Deze complexen zijn echter niet opgenomen in de bouwrekeningen, omdat deze exploitaties of door projectontwikkelaars worden uitgevoerd of dat dit tot nadeel voor de gemeente kan zorgen als de onderbouwing openbaar wordt, omdat er nog geringe kosten/inkomsten gerealiseerd moeten worden. Overige complexen Er zijn wederom voorbereidingskosten gemaakt voor de verkoop Tiny Houses. In totaal gaat dit om een bedrag van € 38.861,- wat geactiveerd is op de balans als voorbereidingskosten, dit is meegenomen in de jaarrekening 2025. Deze ontwikkeling heeft nog geen effect op de jaarrekening. De intentie is altijd geweest dat de kosten van de Tiny Houses volledig worden gedekt uit de opbrengsten. Inmiddels zijn we een aantal jaar verder en is gebleken dat het niet goedkoper is geworden. Wij zijn hierover in gesprek. Op dit moment is nog niet alles duidelijk, maar de verwachting is dat dit nadelig zal zijn voor de gemeente. Zodra er meer duidelijkheid is, zal hier over worden gecommuniceerd. De ontwikkeling Hotel Westdijk is in 2025 van start gegaan. Percelen zijn getransporteerd en de werkzaamheden zijn begonnen. Er is naast het transport een bedrag van € 26.475,- uitgegeven aan de werkzaamheden.
25
26
3.6 Vrijkomende schoollocaties (niet zijnde grondexploitaties) De onderstaande drie locaties zijn geen grondexploitaties. Dit moet puur gezien worden als (mogelijke) verkoop van eigen bezittingen. Calvijnschool We zijn inmiddels drie jaar verder en de Calvijnschool (Margrietstraat 17) is een plek waar vluchtelingen verblijven. Doordat de verkoop nu on hold staat, maakt dit de verwachte inkomst onzeker en komt de verkoop verder in de toekomst te liggen. Om speculatie tegen te gaan is er nu voor gekozen om geen verwachte inkomst te schetsen. De huidige boekwaarde van het pand 31-12-2025 bedraagt € 207.710,-.
School Het Talent De school Het Talent (Jan van Riebeeckstraat 27) is in 2025 vrijkomen als schoolgebouw, er zal verder worden gekeken wat we met deze locatie gaan doen. Dit traject zal verder opgepakt gaan worden. Het Talent heeft geen boekwaarde meer.
Groen van Prinstererschool De Groen van Prinstererschool is in 2023 vrijgekomen als schoolgebouw en zal verkocht worden. Dit traject is eind 2023 opgepakt en de commissie Ruimte is middels een opiniërende bespreking op 14 februari 2024 hierover geïnformeerd. De totale boekwaarde van Vivaldiweg 1 per 31-12-2025 bedraagt € 411.702,-.
27
4. Totaaloverzicht gronden in exploitatie In het totaaloverzicht grondexploitaties worden de rekeningcijfers van 2025 weergegeven en voor de jaren vanaf 2026 een prognose van de uitgaven en inkomsten. Complexen
B/E
0 4 4 45 45 46 46 47 47
B B E E E E E E
Algemeen beheer De Kronkels-Zuid Afwikkeling (positief) resultaat Zuiderland (eiland 4) Afwikkeling (positief) resultaat Zuidelijke Hoven (eiland 5) Afwikkeling (negatief) resultaat Eiland 6 Afwikkeling (positief) resultaat TOTAAL COMPLEXEN
AF: voorziening verlieslatend Balanswaarde: Algemeen beheer Bedrijventerreinen Gronden in exploitatie Verliesvoorziening toevoeging
Saldo Boekwaarde per 31-12-2024 -2.221.275
Uitgaven rekening 2025
Inkomsten Saldo rekening Boekwaarde 2025 per 31-12-2025
Prognose Inkomsten 2026
Prognose Boekwaarde per 31-12-2026
8.570.580
-
-11.229.097
190.777
-
Prognose Uitgaven 2027
Prognose Inkomsten 2027
Prognose Boekwaarde per 31-12-2027
389.368
-
-11.618.465
1.655.384
-
1.828.264
987.934
550.693
-2.658.516
1.848.105 1.220.338
190.777
818.544
-1.263.260 1.810.202
8.673.390
5.599.927
835.740 173.581 2.116.279
-
3.483.648
-6.200.258 361.737 -7.836.688 4.380.211
-
-6.561.994
2.960.584 10.348.643
826.065
3.707.623 10.039.350
7.157.792
-2.802.039 14.656.765 10.539.420
-6.919.384
5.752.375 10.039.350
-2.632.409
-2.802.039
-6.919.384
-2.658.516 8.570.580 -143.523 6.086.185 10.539.420 -2.802.039 14.656.765 10.539.420
-11.229.097 4.309.713 -6.919.384
9.414.859
-7.836.688 B E
Prognose Uitgaven 2026
-2.221.275 987.934 -5.615.413 3.392.277 -7.836.688 4.380.211
550.693 8.864.167 9.414.859
-2.632.409 389.368 5.363.007 10.039.350 5.752.375 10.039.350
-11.618.465 8.986.057 -2.632.409
28
Prognose Prognose Prognose Prognose Boekwaarde Uitgaven Inkomsten Boekwaarde B/E per 2028 2028 per 31-12-2027 31-12-2028
Complexen
0 4 4 45 45 46 46 47 47
Algemeen beheer De Kronkels-Zuid Afwikkeling (positief) resultaat Zuiderland (eiland 4) Afwikkeling (positief) resultaat Zuidelijke Hoven (eiland 5) Afwikkeling (negatief) resultaat Eiland 6 Afwikkeling (positief) resultaat TOTAAL COMPLEXEN
B B E E E E E E
AF: voorziening verlieslatend Balanswaarde: Algemeen beheer Bedrijventerreinen Gronden in exploitatie Verliesvoorziening vrijval
Grijs vlak
=
Prognose Prognose Inkomsten Boekwaarde 2029 per 31-12-2029
-11.618.465
475.733
-
-12.094.198
9.514.556
-
-21.608.754
1.828.264
963.489
-
864.776
770.369
-
94.407
7.157.792 1.716.243
1.966.607
7.408.156
1.311.074
-
-2.632.409 3.155.464
1.966.607
-3.821.266 11.595.999
-
-2.632.409 B E
Prognose Uitgaven 2029
-11.618.465 475.733 8.986.057 2.679.731 -2.632.409 3.155.464
-3.821.266 1.966.607 1.966.607
-12.094.198 9.514.556 8.272.932 2.081.443 -3.821.266 11.595.999
-
Prognose Uitgaven na 2029
Prognose Inkomsten na 2029
Prognose Boekwaarde na 31-12-2029 -
4.121.462 25.775.117 44.900
-4.312 98.720 6.097.082 3.643.056 2.454.026 -15.417.265 10.357.852 25.775.117
-
-15.417.265
-
-21.608.754 4.166.363 25.775.117 6.191.489 6.191.489 -15.417.265 10.357.852 25.775.117
-
-
Exploitatie resultaat
29
30
5. Totale cumulatieve kasstroom Onderstaande tabel geeft de cumulatieve kasstroom voor de komende jaren weer. Hierin staan de geldelijke stromen die nodig zijn voor de grondexploitatie. Daarnaast staan ook de inkomsten. In deze kasstroom zijn alleen de projecten meegenomen die ook in hoofdstuk drie zijn genoemd. Mutaties 2025
Tot en met 31-12-2025
Planjaar 2026
15.638.419
760.237
16.398.656
8.200.116
6.715.168
1.745.425
8.460.593
4.850.298
Overige kosten
272.515
62.466
334.981
55.000
Totale uitgaven
22.626.102
2.568.128
25.194.230
Verkopen
23.608.176
9.062.890
Totale inkomsten
23.608.176 982.074
Omschrijving
Tot en met 31-12-2024
Planjaar 2027
Planjaar 2028
Planjaar 2029
Planjaren na 2029
Totaal
Uitgaven Grondverwerving Bouw en woonrijp maken
2.500
-
- 24.603.773
4.698.931 2.287.587
2.500
11.129.110
2.948.186 34.374.704
25.000
20.000
20.000
2.454.026
2.909.007
13.105.414
4.726.431 2.310.087
11.149.110
32.671.066
10.348.643
10.039.350 1.966.607
- 25.775.117 80.800.783
9.062.890
32.671.066
10.348.643
10.039.350 1.966.607
- 25.775.117 80.800.783
6.494.762
7.476.836
-2.756.771
5.312.919
5.402.212 61.887.484
Inkomsten
Saldo inkomsten -/- uitgaven
-343.480 -11.149.110 20.372.904 18.913.299
31
6. Risicoanalyse Algemene reserve grondexploitatie De algemene reserve grondexploitatie dient onder andere voor het opvangen van verliezen en risico’s van complexen binnen het grondbedrijf. Wanneer een complex financieel wordt afgewikkeld wordt het voor- of nadelig saldo in principe ten gunste of ten laste van deze reserve geboekt. Ook is het mogelijk éénmalige kosten (opbrengsten) ten laste (ten gunste) van deze reserve te brengen. De algemene reserve grondexploitatie moet voldoende groot zijn om de berekende risico’s op te kunnen vangen. De algemene reserve grondexploitatie is een beklemde reserve, dat betekent dat deze reserve niet vrij te bestemmen is door de raad, anders dan door een herziening van de risicoanalyse. De minimale stand van de reserve is bepaald op één miljoen euro plus de berekende risico’s voor zover deze niet kunnen worden opgevangen binnen het complex zelf. Dit wordt hieronder verder uiteengezet. Risicoanalyse Voor alle complexen in uitvoering is een risicoanalyse gemaakt. Een risicoanalyse heeft tot doel het vergroten van het inzicht in de bandbreedte van het saldo van de grondexploitaties. Daarnaast heeft zij ook tot doel het noemen van maatregelen om negatieve risico’s te beperken en positieve risico’s te benutten. Om dit inzicht te krijgen worden de positieve en negatieve risico’s geïnventariseerd en gekwantificeerd.
De reserve grondexploitatie dient minimaal als buffer voor het totaal van geïnventariseerde risico’s plus één miljoen euro. De stand van de reserve grondexploitatie is per 31-12-2025 € 4.012.312,-. Hieronder worden per grondexploitatie de risico’s op hoofdlijnen uiteengezet, om een totaalbeeld te schetsen. Risicoanalyse per grondexploitatie Complex Risico’s De Kronkels-Zuid Het resultaat van dit complex is minimaal en staat aan de start van de uitwerking. Risico op hogere verwervingskosten, lasten ontsluiting, netcongestie, doorlooptijd en lagere inkomsten qua verkoop. Inschatting van € 2.500.000,-. Zuiderland (eiland 4)
Zuidelijke Hoven (eiland 5)
Door de huidige marktontwikkeling is het verwacht resultaat van dit complex ruim € 2,9 miljoen (prognose eindresultaat + tussentijdse winstnemingen). Het eventuele risico dat zich kan voordoen, is dat kosten voor het woonrijp maken tegenvallen. Gezien de status van de planvorming en omdat de grondexploitatie in 2026 afgesloten kan worden, wordt dit risico zeer laag ingeschat en kan dit zeer waarschijnlijk door de grondexploitatie gedekt worden. In de grondexploitatie zit nog een verwacht resultaat van € 173.000,- en dit moet voldoende zijn. Het huidige verwachte positieve resultaat bedraagt € 349.984,- (prognose eindresultaat + tussentijdse winstnemingen). Vorig jaar is voorgesteld om de reserve
Gedekt in de grondexploitatie? Nee, dit is niet mogelijk, want bedragen zijn niet definitief en onzeker. Ja, de risico’s zijn afgedekt in de grondexploitatie en in beeld.
Gedeeltelijk, want dit laat het saldo van de grondexploitatie gedeeltelijk toe.
Dekkingsmiddel Het bedrag van € 2,5 miljoen dient als buffer in de reserve grondexploitatie aanwezig te zijn. Er hoeft geen buffer in de reserve grondexploitatie voor dit complex aanwezig te zijn.
Het bedrag van € 250.000,- dient voorzichtigheidshalve als 32
Complex
Eiland 6
Risico’s grondexploitatie voor € 750.000,- te laten vrijvallen. Hierdoor zit er voor dit complex nog € 250.000,- in de reserve grondexploitatie. Aan de volgende risico’s is gedacht: Stijgende kosten van het bouw- en woonrijp maken, vertraging van het project en een stijgend rentetarief. Aangezien de verkopen allemaal hebben plaatsgevonden, de risico’s enigszins beperkter worden, kan het risico voorzichtigheidshalve in de reserve grondexploitatie € 250.000,- blijven. Inclusief het verwachte eindresultaat van € 99.000,-, is er een buffer van € 350.000,-. Dit is circa 8% van de kosten die we nog moeten maken voor het bouw- en woonrijp maken. Dit is een gezamenlijke grondexploitatie. De gemeente loopt maximaal 50% risico als er een negatief resultaat is. Het huidige verwachte resultaat bedraagt € 4.908.053,-, met daarin een risicoreservering van € 1,25 miljoen. Op dit moment zijn de eventuele risico’s voldoende afgedekt. Daarnaast heeft de gemeente uit deze grondexploitatie nog ongeveer € 67.000,- beschikbaar voor plankosten. Dit bedrag is toegevoegd aan de reserve grondexploitatie om als buffer te dienen voor kosten van het ambtelijk apparaat.
Gedekt in de grondexploitatie?
Dekkingsmiddel buffer in de reserve grondexploitatie aanwezig te zijn.
Ja, de risico’s zijn afgedekt in de grondexploitatie en in beeld.
Er hoeft geen extra buffer in de reserve grondexploitatie voor dit complex aanwezig te zijn.
Overige factoren In de commissie Ruimte van 6 juni 2021 is de schriftelijke mededeling (1158655): Bijzondere verkoopbepalingen starterswoningen vierde eiland Rengerswetering behandeld. In deze memo staat o.a. dat indien er als gevolg van de winstafdrachtregeling inkomsten voor de gemeente komen, deze in een afzonderlijk fonds worden opgenomen dat ingezet kan worden voor sociale nieuwbouwprogrammering. De gelden worden in de tussentijd toegevoegd aan de reserve grondexploitatie en zullen jaarlijks in het MPG worden verantwoord. Per 31-12-2024 was dit saldo al € 31.000,-. In 2025 zijn er wederom gelden binnengekomen. Namelijk, voor de zelfbewoningsplicht een bedrag van € 50.000,- en voor het anti-speculatiebeding een bedrag van € 11.000,- gezamenlijk € 61.000,-. Dit bedrag is aan de reserve grondexploitatie toegevoegd. Daarnaast is er sinds 5 november 2025 de Realisatiestimulans. De Realisatiestimulans is een landelijke, structurele regeling waarbij gemeenten van 20262030 een vaste bijdrage van € 7.000,- (excl. btw) per gestarte betaalbare woning ontvangen. Het doel is het stimuleren van de bouw van betaalbare woningen (sociale huur, middenhuur, betaalbare koop tot € 405k). Voor 2025 ging het om negen betaalbare woningen, een bedrag van in totaal € 63.000,die we ontvangen.
Het voorstel is om net als bij de bijzondere verkoopbepalingen starterswoningen, dit bedrag toe te voegen aan de reserve grondexploitatie en zullen jaarlijks in het MPG worden verantwoord. In de loop van 2026 zal hier verder beleid voor worden opgesteld, hoe we met deze bedragen omgaan.
33
De huidige reserve grondexploitatie zal per 31-12-2025 € 4.012.312,-. bedragen. Door het besluit van de Realisatiestimulans, zal de reserve grondexploitatie op een bedrag komen van € 4.075.312,-. Door bovenstaande analyse en de minimale buffer van één miljoen euro, zal het minimale bedrag van de reserve grondexploitatie € 3.972.000,- dienen te bedragen. Dit is een verschil van € 103.312,-. Gelet op de grote ontwikkelingen in de verschillende grondexploitaties wordt voorgesteld om dit jaar niets te onttrekken uit de reserve grondexploitatie. Zodat de stand van de reserve grondexploitatie € 4.075.312,- zal worden.
34