Evaluatie Centrale Voorziening Arbeidsmigranen.docx

Evaluatie Centrale Huisvesting ‘Coolstay’ Amersfoortseweg 16

Bunschoten, mei 2023

INLEIDING Op 12 september 2017 is de omgevingsvergunning verleend voor een voorziening voor centrale opvang voor de huisvesting van arbeidsmigranten aan de Amersfoortseweg 16, de zogeheten Coolstay. Deze vergunning heeft een instandhoudingstermijn van 10 jaar. De centrale opvang fungeert dus al geruime tijd als huisvestingslocatie voor arbeidsmigranten. Deze is destijds vergund en gerealiseerd omdat behoefte was aan huisvestingsmogelijkheden voor arbeidsmigranten én de wens om overbewoning in reguliere woningen door arbeidsmigranten tegen te gaan. Over deze centrale opvang is raadsbreed afgesproken dat deze geëvalueerd moet worden, temeer dus ook omdat sprake is van een nieuwe voorziening. In het huidige coalitieakkoord is hierover expliciet het volgende opgenomen: We blijven het beleid rondom de huisvesting van arbeidsmigranten monitoren en evalueren. In onze gemeente is sprake van één centrale voorziening voor huisvesting van arbeidsmigranten. Een tweede voorziening is inmiddels vergund. Van verdere uitbreiding van deze centrale voorzieningen kan pas sprake zijn nadat een evaluatie van de huidige centrale huisvesting heeft plaatsgevonden. Tijdens de vergadering van de commissie Bestuur en Financiën van 8 december 2022 is gesproken over de ‘Stand van zaken 2022 Nota Arbeidsmigranten en verzoek uitbreiden logiesgebouw Coolstay’.

De commissie heeft toen aangegeven een evaluatie van het bestaande gebouw te willen. Daarom is deze evaluatie nu gemaakt. Hierbij is nadrukkelijk ingegaan op de punten die vanuit de gemeenteraad naar voren zijn gebracht om te betrekken bij de evaluatie. Dit is door de griffier in januari expliciet aan de gemeenteraad gevraagd. Op de door de raad ingebrachte punten wordt verderop in deze rapportage stilgestaan. Conclusie Uit deze evaluatie kan worden geconcludeerd dat de Centrale Voorziening voorziet in een behoefte en dat in zijn algemeenheid kan worden gesteld dat de voorziening goed werkt. Dit zit hem vooral ook in de aanwezigheid van een beheerder. Het voorziet vooral ook in een behoefte omdat de arbeidsmigranten die hierin zijn gehuisvest er gemiddeld vijf maanden zitten. Het is niet zo dat arbeidsmigranten jarenlang op een industrieterrein wonen. Nu ligt een verzoek voor om de Centrale Voorziening uit te breiden naar het pand Amersfoortseweg 14. In het raadsvoorstel waarvan deze evaluatie deel uitmaakt, wordt hierop ingegaan. Hieronder nu eerst de evaluatie van de bestaande Centrale Voorziening aan de Amersfoortseweg 16.

BEHEER Zoals reeds gememoreerd was de centrale voorziening destijds een nieuwe voorziening voor de huisvesting van arbeidsmigranten. Tot dan werden arbeidsmigranten ondergebracht in reguliere woningen in woonwijken die vaak door uitzendorganisaties werden en worden gehuurd en vervolgens onderverhuurd aan arbeidsmigranten. In reguliere woningen werden meestentijds 6 arbeidsmigranten gehuisvest, waarbij overigens door de gemeenteraad is aangegeven dat dit er in principe maximaal 4 mogen zijn. Door een centrale voorziening te creëren met 70-74 arbeidsmigranten is het vanzelfsprekend belangrijk dat één en ander goed is geregeld op velerlei vlak om ervoor te zorgen dat de leefomstandigheden voor de arbeidsmigranten goed zijn en dat geen overlast voor de omgeving ontstaat. Daarom is destijds de eis vanuit de gemeente opgelegd dat sprake moet zijn van beheer door de exploitant van het gebouw. Het beheer aan de Amersfoortseweg wordt geregeld door EE-accommodations, een erkend huisvester in de wereld van arbeidsmigranten. Om een goed beeld te krijgen van deze centrale opvang wordt hieronder uiteengezet waaruit het beheer aan de Amersfoortseweg ondermeer bestaat: 

        

24/7 beheer. Dit houdt in dat de beheerder, die 40 uur per week aanwezig is inclusief de weekenden, 24/7 bereikbaar moet zijn voor noodgevallen. EEaccommodations heeft zelf ook nog een afzonderlijk nummer voor de beschikbaarheidsdiensten. De beheerder is de bewaker van de orde, rust en netheid op en rondom de locatie van Coolstay. De beheerder moet ook een actuele en correcte nachtregistratie bijhouden. Bij ernstige overtreding treedt de beheerder in contact met de uitzendorganisatie waar de arbeidsmigrant in dienst is en vindt zonodig verwijdering plaats. Aanspreekpunt voor omwonenden. Schoonmaken algemene ruimtes en onderhoud rondom het gebouw. Verwelkomen nieuwe bewoners. Vaststellen van de persoonsgegevens van nieuwe bewoners door middel van controle van een identiteitsbewijs. Toevoegen aan de nachtregistratie en indien van toepassing de datum van vertrek noteren. Informeren van nieuwe bewoners over de huis/locatie en leefregels.

Convenant Zoals bekend is enkele jaren geleden vanuit de gemeente een convenant gesloten met uitzendorganisaties en huisvesters inzake arbeidsmigranten. Hierin staan afspraken die ervoor moeten zorgen dat goed wordt omgegaan met arbeidsmigranten, maar ook dat alles in het werk moet worden gesteld om overlast te voorkomen. Een actuele versie van dit convenant is momenteel in voorbereiding. In het kader van dit convenant wordt regelmatig overlegd met de betrokken uitzendorganisaties en huisvesters. Deze gesprekken worden binnenkort weer ingepland.

DE PRAKTIJK Hiervoor is ingegaan op de beheerderskant van de centrale voorziening en het convenant dat hierop uiteraard ook van toepassing is. Aan de voorkant is het in ieder geval goed geregeld. Belangrijk aspect van deze evaluatie is uiteraard hoe de praktijk is. Op papier is het goed geregeld, dat is belangrijk, vooral ook om ervoor te zorgen dat het in de praktijk goed werkt. Nu is aan de orde of het in de praktijk daadwerkelijk goed kan werken. In dit kader zijn door de griffier aan de raadsleden gevraagd welke punten onderdeel van deze evaluatie moeten zijn. Daaruit zijn ook aspecten naar voren gekomen. Hieronder puntsgewijs zaken die betrekking hebben op de praktijk, gecombineerd met punten die door raadsleden zijn aangedragen: 



 









  

Incidenten waarbij politie en/of ambulance betrokken zijn geweest, waren er in de afgelopen jaren gemiddeld drie keer per jaar. Incidenten die behandeld en opgelost zijn door de aanwezigheid en hulp van de locatiebeheerder, waren er ongeveer 15 per jaar. Het voordeel van dit type locaties, centrale voorziening met daarbij behorend beheer, is dat er te allen tijde begeleiding en hulp aanwezig is. De uitzendorganisaties en huisvesters blijven erop hameren dat er nog veel behoefte is aan extra arbeidsplaatsen en dus ook woonruimte, de vraag vanuit de arbeidsmarkt is erg groot, zo wordt aangegeven. Uitzendorganisaties en huisvesters geven aan dat zij de arbeidsplaatsen alleen willen invullen als voor betrokkenen huisvesting is geregeld. Uitzendorganisaties zorgen zoveel mogelijk voor begeleiding bij inschrijvingen in het BRP voor arbeidsmigranten die langer dan drie maanden in de Centrale Voorziening in Bunschoten verblijven. De bewoners van de Centrale Voorziening zijn blij met hun huisvesting aan de Amersfoortseweg. Het is goed bereikbaar en dicht bij het werk, zo geven ze aan. De indeling van de studio’s wordt als positief ervaren. De studio’s zijn bijna allemaal voorzien van een eigen badkamer en toilet. Er zijn meerdere grote keukens. De studio’s voldoen allen aan de normen van de SNF, Stichting Normering Flexwonen.

Daarnaast zijn momenteel alle studio’s voorzien van extra comfort, zoals airconditioning. De uitzendorganisaties zijn zelf ook tevreden omdat de centrale voorziening dicht bij het werk is, waardoor op fietsafstand woonruimte wordt geboden en het vervoer eenvoudig is. Er is ruime parkeergelegenheid aan de voor- en achterzijde van het gebouw. Ook voor fietsen is er ruimte gemaakt om te stallen, omdat zoals hiervoor al aangegeven veel werknemers werkzaam zijn in de directe omgeving, regelmatig ook nog op hetzelfde industrieterrein. De gemiddelde huurprijs is gelijk aan die van reguliere woningen. Als wordt gekeken naar de bevindingen van de omwonenden, moet worden geconstateerd dat er nauwelijks meldingen zijn inzake overlast en incidenten. Omliggende bedrijven waren in eerste instantie sceptisch over de huisvesting, dat had vooral te maken met de angst voor overlast omdat veel mensen bij elkaar wonen. Inmiddels is gebleken dat dit niet of nauwelijks niet zo is en lijkt het erop dat omliggende bedrijven geen moeite hebben met de centrale voorziening.







Gemiddeld wonen de arbeidsmigranten vijf maanden in de centrale voorziening, waarbij er variatie is van enkele weken tot langer dan vijf maanden. De bewoners van de centrale voorziening zijn allen werkzaam in onze gemeente. Hieraan moet worden toegevoegd dat de centrale voorziening alleen toegankelijk is voor arbeidsmigranten die via een gecontracteerd uitzendbureau in dienst zijn. Deze uitzendbureaus zijn net als EE-accommodations aangesloten bij de Stichting Normering Flexwonen. Wanneer een arbeidsmigrant uit de centrale voorziening geen werk meer heeft omdat zijn/haar contract wordt beëindigd krijgt deze nog enkele weken de tijd daar te blijven wonen, zodat er voldoende tijd is om de terugreis naar het land van herkomst te plannen. Er is ook de mogelijkheid dat arbeidsmigranten vanuit de centrale voorziening, shortstayers doorstromen naar een reguliere woning. Hierbij moet direct worden aangetekend dat dit op de huidige woonmarkt bijzonder lastig is.

Tot slot moet nog worden benoemd dat de gemeentelijke toezichthouders uiteraard ook toezicht houden als het gaat om de huisvesting van arbeidsmigranten. Die heeft zich de afgelopen maanden vooral ook gericht op woningen in woonwijken waar arbeidsmigranten wonen, we hebben het dan over 9 controles.