CS 1159721 Openbare verlichting keuzetraject

Opiniërende bespreking Openbare Verlichting keuzetraject Nummer 1159721 Aan de commissie: Datum commissievergadering: Portefeuillehouder: W. de Jong Beleidskader: Verkeer, vervoer en waterstaat onderdeel openbare verlichting Opmerkingen griffie: Team: Beheer en realisatie openbare ruimte Ambtenaar: Patrick de Bourgraaf/Marianne Wajer Telefoonnummer: 033 - 299 1411 E-mailadres: p.debourgraaf@bunschoten.nl / m.wajer@bunschoten.nl Datum: 8 september 2021 Aanvullende stukken 1. Titel: Keuzes openbare verlichting Bijlagen digitaal beschikbaar: X Ter inzage: X 2. Titel: Bijlagen digitaal beschikbaar: Ter inzage: 3. Titel: Bijlagen digitaal beschikbaar: Ter inzage: Richting 1. Adviseer positief om de openbare verlichting volledig in eigendom te krijgen. Kies hierbij voor een contractvorm met marktwerking zodat eigen regie mogelijk is; 2. Benoem aandachtspunten, bedreigingen en/of kansen bij een overgang naar de nieuwe contractvorm. Inleiding Om de openbare ruimte in de gemeente Bunschoten in de donkere dagdelen sociaal- en verkeersveilig te houden is openbare verlichting aanwezig. Deze kapitaalsgoederen moeten goed worden beheerd en onderhouden om de veiligheid te waarborgen. Aanleiding In 2014 is in de commissie Ruimte (19 november 2014, agendapunt 6) opiniërend gesproken over het beleid rondom de openbare verlichting in de gemeente Bunschoten.

Vervolgens heeft het beleid via de jaarlijkse meerjarenbegrotingen vorm gekregen in de openbare ruimte. Voor de toekomst moet een richting worden gegeven hoe verder te gaan met de openbare verlichting. Technisch Tot 2015 zijn de lichtmasten en armaturen geleverd en geplaatst door CityTec (derde partij die volgens een lease-overeenkomst de exploitatie en het beheer voor de gemeente uitvoert). Vanaf 2015 zijn nieuwe lichtmasten en armaturen in eigendom van de gemeente zelf geplaatst. Het areaal is voor circa 30 procent eigendom van de gemeente. Dit deel bestaat voor het grootste deel uit LEDverlichting. Nader informatie over het bestaande areaal is verwoord in de bijgevoegde rapportage (maart 2021). Juridisch In 2003 is de openbare verlichting via een lease-overeenkomst bij CityTec (toen Lumineus) ondergebracht. Dergelijke overeenkomsten waren in die tijd nog gebruikelijk. Volgens de huidige weten regelgeving mogen kapitaalgoederen niet meer zonder tijdsbeperking worden geleased door een overheidsinstantie. Daarnaast komt er meer druk door de Europese en Nederlandse regelgeving en jurisprudentie. Ook neemt de druk op de rechtmatigheid van het handelen op het gebied van inkoop

toe. Dit vormt namelijk de daaraan gerelateerde (goedkeurende) accountantsverklaring. Leveringen en diensten moeten periodiek worden aanbesteed volgens de aanbestedingswet. Financiën In 2014 was de commerciële waarde van de verlichting door CityTec berekend op circa € 2,5 miljoen. Bijna het gehele areaal was in eigendom van CityTec en de afkoop was geen garantie voor een daling van de kosten of een verbetering voor de openbare verlichting. In de afgelopen vijf jaar is 30 procent in eigendom van de gemeente gekomen. Ook is de ouderdom van het overige deel toegenomen. Beiden hebben naar verwachting bijgedragen aan een afname van de commerciële waarde. In de rapportage wordt de optie juridisch eigenaarschap aangedragen. Doordat gemeente Bunschoten financieel gezond is, is deze dure optie niet van toepassing. Beleidscontext Het programma 2 Verkeer, vervoer en waterstaat bevat het onderdeel wegen, verkeer en aanverwante openbare ruimte binnen de gemeente Bunschoten. Openbare verlichting is één van deze onderdelen. Verwijzing naar kaders - Verlichtingsbeleid 2014 – 2023 - Inkoop- en aanbestedingsbeleid Bunschoten 31 maart 2020 Contractvorm voor Bunschoten Voor het beheer en onderhoud zijn bij een volledig eigenaarschap van het areaal van de openbare verlichting diverse contractvormen mogelijk. Denk aan een prestatiegericht- of regie-contract.

Om zoveel mogelijk eigen regie te hebben (lees: het stuur in handen te hebben) past een regiecontract het beste bij de gemeente Bunschoten. Regiecontract De gemeente leent geld of financiert uit eigen vermogen. Het areaal is van de gemeente. Er wordt een derde partij geselecteerd die via een overeenkomst met gespecificeerde diensten en leveringen wordt aangestuurd. Argumenten voor - Alles komt in eigendom van gemeente of alleen het juridische eigendom; - Voldoen aan de aanbestedingswet; - Simpele aanbestedingsprocedure; - Diverse partijen die onderhoud en beheer kunnen doen (marktwerking); - Volledig zeggenschap over wat met areaal verder moet gebeuren; - Uitgaven worden bepaald door opdrachtgever; - Opdrachtgever stuurt in de keuzes en deze zijn eenvoudig politiek te verantwoorden; - Bekende patronen en juridische context; - Maximale flexibiliteit van de opdrachtgever. Argumenten tegen - Jaarlijks rente en aflossing; - Blijft lang op de balans staan, of gaat ten koste van andere investeringen; - Afhankelijk van inrichting organisatie meer taken bij gemeente; - Meer eigen kennis of via samenwerking met BLNP is noodzakelijk; - Opdrachtgever moet weten wat hij wil als resultaat; - Inhuur specialistische kennis is noodzakelijk; - Goed bestek/overeenkomst is noodzakelijk; - Geen prikkel om te optimaliseren na contractering.

Financiën Commerciële afkoopwaarde moet worden onderhandeld met CityTec. Daarnaast moet eigen inspectie van onderhoudstoestand plaatsvinden om te bepalen of geen sprake is van achterstallig onderhoud aan het areaal. De inhuur van specialisten voor het opstellen van de contactstukken is van toepassing. Na het afsluiten van het contract kan bij voldoende capaciteit het toetsen van het werk door eigen kennis plaatsvinden.

Organisatie Een regiecontract betekent ook een andere wijze van werken voor het ambtelijk apparaat. Openbare verlichting is een vak apart in het beheer en onderhoud van de openbare ruimte. Vaak is het een vreemde eend in de bijt. De beheermedewerkers zijn veelal minder specialistisch op het gebied van elektrotechniek. Bij de andere BLNP-gemeenten beheert men uiteraard ook openbare verlichting. In de vervolgstap (zie 3) wordt gekeken hoe men dit beheeronderdeel heeft ingebed in de organisatie. Vervolgstappen Na uw advies worden drie activiteiten nader uitgewerkt. 1. Allereerst wordt gestart om de huidige partij CityTec op de hoogte te stellen van uw advies. Hierbij wordt gemeld dat we willen onderhandelen over een overname / overdracht van het areaal dat niet in bezit is van de gemeente. 2. Parallel hieraan wordt een nieuwe aanbesteding voorbereid, op basis van een regie-overeenkomst. Na een overeenkomst tot overname / overdracht van het areaal van CityTec moet het beheer, en het leveren en plaatsen van openbare verlichting worden aanbesteed volgens de aanbestedingsregels. Voor het opstellen van de benodigde documenten en een beleidsplan wordt een deskundige partij ingeschakeld. Voor het verder uitwerken van het vervolgtraject wordt verzocht een extra krediet beschikbaar te stellen van € 25.000,-. Dekking ten laste van openbare verlichting. 3.

Binnen de BLNP – of eventueel andere gemeenten - wordt geïnformeerd welke ervaringen men heeft met de gekozen contractvorm (regie). Hierbij wordt de verbeter-/leerpunten in het traject die men tegen kwam meegenomen.