Beleidsactualisatie Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) fysieke domein

Raadsvoorstel Nummer 1173435 - Beleidsactualisatie Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) fysieke domein Aan de commissie: Ruimte Portefeuillehouder: W.de Jong Beleidskader: Omgevingwet/vergunningverlening toezicht en handhaving Opmerkingen griffie: Team: Omgevingsontwikkeling Ambtenaar: Judith Stijger Telefoonnummer: 033 - 299 1457 E-mailadres: j.stijger@bunschoten.nl raadsvergadering: 15 december 2022 Aanvullende stukken 1. Titel: VTH beleid gemeente Bunschoten (Antea, nr. 0462159.100) Bijlagen digitaal beschikbaar: ja Ter inzage: ja 2. Titel: Kwaliteitsverordening VTH gemeente Bunschoten Bijlagen digitaal beschikbaar: ja Ter inzage: ja 3. Titel: Beoordelingsbrief Interbestuurlijk Toezicht (IBT) Bijlagen digitaal beschikbaar: ja Ter inzage: ja 4. Titel: VTH Jaarrapportage RUD Bijlagen digitaal beschikbaar: ja Ter inzage: ja 5. Titel: VTH jaarverslag 2021& uitvoeringsprogramma 2022 Bijlagen digitaal beschikbaar: ja Ter inzage: ja

Voorstel 1

Stel de beleidsactualisatie Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) conform bijgevoegd concept vast. - Fysieke domein (RO, bouwen, milieu, monumenten, deel openbare ruimte) - Smart gemaakt - Omgevingswetproof gemaakt - Betreft gehele beleidscyclus (visie, beleid, uitvoering, monitoring etc.)

2

Stel de kwaliteitsverordening VTH conform bijgevoegd concept vast. - Omgevingswetproof gemaakt - Inwerkingtreding bij inwerkingtreding Omgevingswet

3

Trek de vigerende kwaliteitsverordening “ Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht 2017 gemeente Bunschoten” in - Intrekking bij inwerkingtreding Omgevingswet.

4 5 6

Neem kennis van de beoordelingsbrief van het Interbestuurlijk Toezicht (IBT). Neem kennis van het jaarverslag en uitvoeringsprogramma van de RUD. Neem kennis van het VTH jaarverslag 2021 & uitvoeringsprogramma 2022.

Inleiding Een professionele kwaliteit van de uitvoering van VTH is wat de samenleving van de overheid verwacht. Daarom dienen de VTH-taken op het gebied van bouwen, ruimtelijke ordening, monumentenzorg en milieu te voldoen aan wettelijke eisen. Deze bevatten de kwaliteitscriteria (criteria op het gebied van opleidingsniveau en kritieke massa) en eisen op procesniveau. Zo zien we VTHbeleid als cyclisch (opstellen, monitoren, evalueren) met een structurele risicogerichte aanpak. De insteek van het VTH-beleid is dan ook procesgericht.

Ons VTH-beleid dient al een aantal jaar te worden aangepast. Het is niet meer actueel en dit werkt door in het jaarverslag en uitvoeringsprogramma. Dit wordt al enkele jaren opgemerkt door de provincie Utrecht in haar rol als toezichthouder. Onze gemeente heeft echter in 2020 besloten de actualisatie gelijk te laten lopen met het “omgevingswetproof” maken van de gehele beleidscyclus. Zo voorkomen we dubbel werk. De invoering van de Omgevingswet laat echter op zich wachten. Wanneer we over “omgevingswetproof” spreken, bedoelen we daarmee niet alleen het voldoen aan de Omgevingswet maar ook aan de Wet kwaliteitsborging (bouwen). De datum van inwerkingtreding van beide wetswijzigingen is naar verwachting (na veel uitstel) 1 juli 2023. Op 28 juni 2022 heeft het college reeds het jaarverslag 2021 en het uitvoeringsprogramma 2022 (inclusief jaarverslag en uitvoeringsprogramma RUD) vastgesteld. Deze stukken maken integraal onderdeel uit van deze beleidsactualisatie. De stukken zijn op 28 juni tevens toegezonden aan de provincie Utrecht als toezichthouder.

Argumenten 1.1 Risicogestuurd, cyclisch werken als uitgangspunt Deze manier van werken stelt ons in de gelegenheid met onze beperkte capaciteit scherpe prioriteiten te stellen. Monitoring is daarbij een voorwaarde. Dit is voor de cruciale hoofdpunten van het beleid opgenomen. Voor een kleine gemeente is een goede balans tussen “gewoon werken” en cyclisch verantwoording afleggen (administratieve lasten) een uitdaging. Vanwege de werkbaarheid is gekozen om voor de taakvelden “bestaande bouw” en RO een vereenvoudigde toezichtstrategie te maken. Dit we hier geen proactief toezicht houden, maar vraaggestuurd handelen op basis van klachten, meldingen en handhavingsverzoeken. 1.2 Beleidscyclus is geheel omgevingswetproof Omgevingswetproof betekent niet alleen een “wetstechnische” aanpassing, maar ook het opnemen van het gedachtengoed van de Omgevingswet (bijvoorbeeld aandacht voor participatie). Van deze beleidscyclus maakt nu voor het eerst ook het deel van het taakveld “openbare orde”, wat betrekking heeft op het fysieke domein, deel uit. Denk hierbij bijvoorbeeld aan vergunningen voor evenementen. Tenslotte komen met inwerkingtreding van de Omgevingswet de VTH-bodemtaken op het bordje van de gemeente vanuit de provincie. 2.1 Verordening slechts wetstechnisch aangepast De kwaliteitsverordening wijkt inhoudelijk niet af van de huidige.

Het betreft slechts een wetstechnische aanpassing op de Omgevingswet, daarbij volgen we het model van de VNG. 4.1 Opmerkingen provinciale toezichthouder verwerkt In bijlage 8 van de beleidsactualisatie staan de opmerkingen van de toezichthouder met de door ons ondernomen acties opgenomen. 5.1 Jaarverslag en uitvoeringsprogramma van de RUD (regionale uitvoeringsdienst milieu) onderdeel van deze cyclus. De Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) rapporteert zelfstandig over de VTH-taken die zij voor onze gemeente uitvoert. Deze verantwoording maakt deel uit van onze beleidscyclus VTH, waarop uw gemeenteraad conform regelgeving toezicht houdt. 6.1 Jaarverslag 2021& uitvoeringsprogramma 2022 onderdeel van deze cyclus Ook deze verantwoording maakt deel uit van onze beleidscyclus VTH, waarop uw gemeenteraad conform regelgeving toezicht houdt. Deze verantwoording is op 28 juni 2022 door het college vastgesteld en naar de provincie als verticaal toezichthouder gezonden.

Kanttekening - Capaciteit beperkende factor in cyclisch en risico gestuurd werken.

Vanwege de beperkte capaciteit zijn scherpe keuzes gemaakt in bijvoorbeeld de prioritering van toezicht en monitoring. Het werken met een “piepsysteem (reageren op meldingen en klachten) beslaat een groot deel van de capaciteit van de toezichthouders. Daarmee is tevens geen vaste urenverdeling over de verschillende toezichtprioriteiten te maken. Dit heeft wel de voorkeur van de provincie als toezichthouder. -

Kritische massa aandachtspunt bij zowel RUD als gemeente. "Zelfs" een organisatie als de RUD heeft moeite met het voldoen aan de criteria voor kritische massa (capaciteit bij vooral specialistische taken. De robuustheid van de omgevingsdiensten (als onderdeel van een kwaliteitsverbeteringsopgave) is onderdeel van het landelijk Interbestuurlijk Programma Versterking VTH; dit naar aanleiding van een (kritisch) rapport van de commissie Aartsen over de uitvoering van VTH. Ook de capaciteit voor de VTH-thuistaken in onze gemeente is onvoldoende. Wij maken hiervoor al jaren gebruikt van “comply or explain”, zoals aangegeven in de kwaliteitsverordening. Onze motivering voor het tekort aan capaciteit op bepaalde VTH-onderdelen vinden we in uitbesteding (bijvoorbeeld de inhoudelijke controle op constructieberekeningen door een technisch bureau) en in de prioritering.

-

Een aantal zaken uit de APV (het deel dat de openbare ruimte betreft) gaat ook onder de Omgevingswet vallen. In dit VTH-beleid is dit deel daarom ook opgenomen. Dit betreft wel een onderdeel dat we de komende jaren willen uitwerken. Zo zien we mogelijkheden het toezicht op bouwwerken af te stemmen met de toezichtstaken van de BOA’s.

Financiën Conform begroting. Uitvoering De kwaliteitsverordening wordt opgenomen in de landelijke regelingenbank. De VTH-taken worden uitgevoerd conform het uitvoeringsprogramma dat onderdeel van deze beleidscyclus is. Naast deze procesgerichte aanpassing op de Omgevingswet zijn uiteraard ook andere zaken aangepast op de Omgevingswet. Denk hierbij aan de mandatering van de RUD (ook voor uitvoering bodemtaken) en samenwerkingsafspraken met ketenpartners.

Communicatie n.v.t.

De raad van de gemeente Bunschoten, Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 8 november 2022, nummer 1173995; Gelet op de Gemeentewet: Besluit 1. Tot vaststelling van de beleidsactualisatie VTH conform bijgevoegd rapport. 2. Tot vaststelling van de kwaliteitsverordening VTH conform bijgevoegde verordening. 3. Tot intrekking van de vigerende kwaliteitsverordening bij inwerkingtreding Omgevingswet. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Bunschoten van 15 december 2022, Griffier Drs. E. Hoogstraten Voorzitter M. van de Groep