Advies Beleidskader Sociaal Domein 2024; 20 oktober 2023.pdf

Aan

Via Betreft Bunschoten

Gemeente Bunschoten College van B&W & Gemeenteraad Wethouder Peter van Asselt Janet Berkhoudt - Hoornstra, beleidsadviseur Beleidskader Sociaal Domein 20 oktober 2023

Geachte College van B&W en Gemeenteraad Bunschoten,

Hierbij willen wij adviserend reageren op het Beleidskader Sociaal Domein 2024. Overwegingen en adviezen: 1. Het Beleidskader Sociaal Domein en aanverwante thema’s Een aantal onderwerpen waar de Adviesraad regelmatig over spreekt lijken niet direct over de inhoud van het Beleidskader te gaan. Echter, beleidsterreinen laten zich niet eenvoudig van elkaar onderscheiden, zij beïnvloeden eerder elkaar, zowel positief als negatief. De aandacht voor deze wisselwerking missen we in het Beleidskader Sociaal Domein. Met name twee onderwerpen springen daarbij in het oog; onderwerpen waar wij College en Raad van de Gemeente Bunschoten graag aandacht voor blijven vragen: o Wonen Wonen is een belangrijke voorwaarde voor goed leven, voor zelfstandig en samen leven ook in Bunschoten. Als Adviesraad zijn we bezorgd over trage procedures waardoor uitbreiding en/of inbreiding van woningen in en aan de randen van de woonkernen nauwelijks tot stand komt. Ook maken wij ons zorgen over het (schijnbaar) ontbreken van doorzettingsmacht en/of overredingskracht, waarmee tempo gemaakt zou kunnen worden zonder inspraakmogelijkheden aan de kant te zetten. Formele en informele wegen om met buurten en bewoners samen te komen tot uitbreiding en vernieuwing van een gemixt woningaanbod lijken actiever benut te kunnen worden.

We gaan er van uit dat een actief beroep door de Gemeente op buurten en bewoners om letterlijk en van harte ruimte te maken voor woonruimte; een warm welkom zowel voor jonge Bunschoters die zelfstandig gaan wonen als voor nieuwkomers die zich vestigen. o Werken Nieuwkomers in de Gemeente Bunschoten hebben niet altijd een passende baan, laat staan een eigen bedrijf. Een aantal Bunschoters kan niet anders dan -tijdelijk- gebruik te maken van Sociale Voorzieningen (uitkering). Echter, de focus bij het begeleiden van nieuwkomers lijkt te liggen op de weg van uitkering naar een baan. We vragen als Adviesraad aandacht voor de ambitie van diverse mensen uit ons netwerk die ondernemend aan de slag willen en kunnen – mits de ‘routes & regels’ in Nederland voor hen begrijpelijk en hanteerbaar zijn, wat nu vaak niet het geval is. Nieuwkomers ervaren nu vaak te weinig aandacht voor en begeleiding naar bijvoorbeeld ondernemerschap en/of “al doende leren op de werkvloer” en daarmee al werkend inburgeren en een volwaardige plek in de samenleving innemen. We gaan er van uit dat een beroep door de Gemeente op de vele ondernemers in Bunschoten om hierin proactief te zijn naar nieuwkomers en uitnodigend plaats te maken in de onderneming / op de werkvloer.

2. Samenwerking en kostenbewust werken in de (jeugd)zorg Een regelmatig terugkerend thema in de Adviesraad is het aanbod en gebruik van de zorg, specifiek ook de jeugdhulp. In vergelijking met gemeenten in de regio wordt in Bunschoten (te?) intensief gebruik gemaakt van (jeugd)hulp zoals psychologische begeleiding. o

o

o

o

Toename zorgvraag Wij volgen de nieuwe manieren van werken ook om helderheid te krijgen over de grote toename van zorg die de laatste jaren te zien is. We begrijpen dat niet alleen een groep jonge bewoners langdurige zorg nodig heeft, maar dat een (sterk groeiende) groep jeugdigen kortdurend individueel begeleid worden. Samenleven, samen verantwoordelijkheid dragen We willen en kunnen niet treden in de professionele beoordeling van nut en noodzaak. We vragen ons wel af of vraag en aanbod ook op andere, creatieve, gezamenlijke manieren georganiseerd kunnen worden Dat betekent: óók met medewerking van ouders en opvoeders, óók in groepsverband, óók als buurten en bewonersgroepen, als zorgzame samenleving. MetMaya We zijn als Adviesraad heel benieuwd hoe de nieuwe manier van de zorgdienstverlening onder de titel ‘MetMaya’ in de praktijk zal zijn en naar bewoners toe zal uitwerken. We hopen dat we het komende jaar regelmatig op de hoogte worden gehouden en zullen ons inzetten om ook ervaringen van bewoners naar voren te brengen; we zijn ons ervan bewust dat het ophalen van ervaringen door ons als Adviesraad niet eenvoudig en zeker niet uitgebreid en geen steekproef kunnen zijn. Opvoeden We vragen aandacht voor twee deelthema’s: * Balans tussen ingrijpen en ondersteunen: aandacht voor opvoedingsondersteuning en (opvoed)structuur in gezinnen en families.

* Taalachterstand, ook door dialect en/of verborgen analfabetisme een thema dat niet alleen gericht moet zijn op nieuwkomers, maar ook op gezinnen en kinderen van Bunschoters die hier al vele jaren wonen en leven.

3. Diversiteit, veelkleurig en veelzijdig Graag vragen we aandacht voor de vele aspecten van het thema Diversiteit en Inclusie, waar wij als adviesraad grote waarde aan hechten. We wonen, werken en leven (samen) in een gemeente met een van oorsprong sterke identiteit; schijnbaar zonder al te grote verschillen, met hechte (familie)verbanden en al dan niet herkenbare ingesleten gewoonten en opvattingen. Een gemeente echter die -bewust en onbewust- ook mee-verandert en mee-ontwikkelt met de veranderingen en ontwikkelingen in de bredere samenleving, in binnen- en buitenland. Het is in onze ogen van belang om aan deze verandering de waarde toe te kennen die gewenst is en bewust ruimte te bieden voor vernieuwing en verandering vanuit meerdere perspectieven: o identiteiten groeien, ontwikkelen en veranderen in de loop van de tijd; door ontwikkelingen van binnenuit en van buitenaf, soms onverwacht of zelfs schijnbaar ongewenst. o “gevestigden en nieuwkomers” leven in wisselwerking met elkaar; ontmoeting en samenwerking leiden tot groei en ontwikkeling, soms van harte en soms met pijn. o anders ‘blijven we doen wat we deden’, wat kan leiden tot stilstand in samenleven en/of onbegrip in tussen mensen. o vragen we ons / de gemeente zich voldoende af: wie wordt gehoord? wie beslist? wie mag meedoen en kan meewerken? welke stemmen komen niet vanzelf naar boven?

Nog té vaak horen we dat mensen die zogenaamd “anders zijn” (in afkomst of aard, in gedrag of opvattingen) dan hoe en wat “men gewend was”, zich niet eenvoudig thuisvoelen (en/of niet welkom zijn) in organisaties en samenwerkingsverbanden, in buurten en bedrijven in Bunschoten. We vragen als Adviesraad de Gemeente om hierin actief en inspirerend, voorbeeldig en uitdagend te werken. Zodat álle bewoners een betekenisvol leven kunnen leiden, wonen en werken, in de Gemeente Bunschoten.

4. Samen Wonen & Samen Leven: Burgerinitiatieven en ontmoeten Een samenleving waar het prettig leven en goed wonen is wordt gedragen door actieve bewoners. Bewoners die hierbij uitgenodigd worden en -waar nodig- gefaciliteerd door gemeente en professionals. Bewoners die geprikkeld worden verder te kijken dan vandaag of morgen, uitgedaagd worden om samenleven waardevol te laten zijn. We vragen als Adviesraad Sociaal Domein dan ook dit jaar aandacht voor: o Burger- en buurtinitiatieven met een uitnodigende gemeente, om mogelijk maken wat nog niet mogelijk leek, ruimte creëren om dingen op een nieuwe manier te doen, door initiatief actief op te halen en te belonen en ideeën welkom te heten. o Ontmoeten mogelijk maken door groei van de gemeente ontstaan nieuwe samenlevingsverbanden, in nieuwe wijken, met nieuwe bewoners. Daardoor zijn de aanwezige, min of meer vanzelfsprekende ontmoetingsplekken in de gemeente, in ‘het dorp’, niet altijd meer toereikend. We vragen dringend aandacht voor het ruimte geven aan en maken van laagdrempelige nieuwe ontmoetingsplekken, buurt- en activiteitenruimten. Samen met bewoners.

Wij kijken uit naar uw reactie op onze vragen en opvolging van onze adviezen! Met vriendelijke groet,

Crista Vonkeman Voorzitter