Accountantsverslag 2024 - gemeente Bunschoten definitief.pdf
Tekst van het document
ACCOUNTANTSVERSLAG 2024
9 JULI 2025
Aan de gemeenteraad van de gemeente Bunschoten Postbus 200 3750 GE Bunschoten Spakenburg
Datum 9 juli 2025 Ons kenmerk 1019575/ACV2024 Behandeld door J.H. Hop RA
Geachte leden van de gemeenteraad, Graag bieden wij u hierbij ons accountantsverslag met betrekking tot de controle van de jaarrekening 2024 van de gemeente Bunschoten aan. Onze opdracht is uitgevoerd in overeenstemming met onze opdrachtbevestiging van 5 november 2024. Dit verslag gaat in op onze belangrijkste bevindingen uit de controle van de jaarrekening 2024.
Bij de jaarrekening 2024 van de gemeente Bunschoten zullen wij een goedkeurend oordeel betreffende de getrouwheid afgeven. In onze verklaring hebben wij een paragraaf ter benadrukking van een gelegenheid opgenomen als gevolg van de door het college gerapporteerde onduidelijkheid in de rechtmatigheidsverantwoording. De jaarrekening 2024 is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Bunschoten. Bij deze jaarrekening zullen wij op 9 juli 2025 een goedkeurende verklaring verstrekken. Tevens zullen wij een paragraaf opnemen waarin wij benadrukken dat het college in haar rechtmatigheidsverantwoording aangeeft dat zij niet rechtmatig heeft gehandeld. Wij bedanken de medewerkers van de gemeente Bunschoten voor de open en constructieve wijze van samenwerking bij het verrichten van onze controlewerkzaamheden en zijn vanzelfsprekend graag bereid een nadere toelichting te verstrekken. Met vriendelijke groet, Eshuis Registeraccountants B.V. Caroline Louise Willems 2025.07.09 10:35:00 +02'00'
drs. C.L. (Caroline) Willems RA Partner
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
2
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie
▪ Bestuurlijke samenvatting controle 2024
4
▪ Belangrijkste bevindingen uit onze controle
8
▪ Rechtmatigheidsverantwoording
20
▪ De financiële positie van uw gemeente
28
▪ Financiële positie ▪ Resultaatanalyse
▪ Organisatie
32
▪ Administratieve organisatie en interne beheersing
▪ IT-audit
34
▪ Onze kijk op de algemene IT-beheersingsmaatregelen
Organisatie
Organisatie
▪ Betrouwbaarheid en continuïteit van IT omgeving
▪ Overige aangelegenheden
36
▪ Bijlagen
38
IT-audit
IT-audit
▪ Bijlage 1a: Niet-gecorrigeerde controleverschillen
Overig
Overig
▪ Bijlage 1b: Onzekerheden in de controle ▪ Bijlage 1c: Bevindingen controle SiSa-bijlage 2024
Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
▪ Bijlage 2: Onafhankelijkheid
3
Conclusies jaarrekeningcontrole 2024 Inleiding
Inleiding
Onderwerp
Beschrijving
Referentie
Getrouwheidsoordeel
•
Wij geven een oordeel met beperking af voor de getrouwheid vanwege een onzekerheid over de verantwoorde lasten Jeugdwet.
Pagina 10
•
De gehanteerde materialiteit voor fouten en onzekerheden bedraagt € 752.000 respectievelijk € 2.256.000.
•
De financiële positie ultimo 2024 is verbeterd ten opzichte van 2023. Dit is met name het gevolg van het positieve resultaat over 2024 ad. € 1,4 miljoen.
•
Het weerstandsvermogen bedraagt € 23,2 miljoen. Het weerstandsvermogen is ruim hoger dan de door de gemeente onderkende aanwezige risico’s ad € 8,0 miljoen.
•
In het najaar 2024 hebben wij onze interimcontrole uitgevoerd. Tijdens deze interimcontrole richten wij ons vooral op de opzet en bestaan van de administratieve organisatie. Onze bevindingen hebben wij in een management letter aan het college gerapporteerd. Onze algemene indruk van de gehele administratieve organisatie en interne beheersing bij de gemeente Bunschoten is positief. Met name de beheersing van de geautomatiseerde omgeving verdient meer aandacht gezien het aantal openstaande bevindingen.
Pagina 33
•
Tijdens de werkzaamheden voor de 2024 jaarrekeningcontrole zijn voor gemeente Bunschoten de algemene IT beheersmaatregelen in opzet en bestaan beoordeeld van de meest kritische applicaties rond inkoopfactuurverwerking, belastingen en het grootboek. Wij hebben dit gedaan vanuit de gedeelde back office met de andere BLNP-gemeentes. Hiervoor hebben wij diverse General IT Controls rond de relevante informatiesystemen getoetst. In een aantal systemen is sprake van ontwikkelpunten.
Pagina 35
•
Wij hebben het door het management toegepaste proces met betrekking tot belangrijke verslaggevingspraktijken geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd. Wij zijn van mening dat de verslaggevingspraktijken en de toegepaste inschattingen aannemelijk zijn en consistent worden gebruikt.
Pagina 11
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting
Financiële positie
Bevindingen
Bevindingen Interne beheersing
Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
Pagina 29
IT-audit Kwaliteit verslaggeving Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
5
Conclusies jaarrekeningcontrole 2024 Inleiding
Inleiding
Onderwerp
Beschrijving
Controleproces
•
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave
• Grondexploitatie
Samenvatting
•
Pagina 11
•
Wij hebben geen ongecorrigeerde controleverschillen (fouten en/of onzekerheden) in de verantwoorde informatie in de SiSa-bijlage 2024 geconstateerd.
Pagina 9
•
Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2024 niet strijdig zijn met de Wet normering topinkomens (WNT) en dat de jaarrekening 2024 van de gemeente Bunschoten voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT. Conform de afspraken met onze beroepsvereniging hebben wij het anti-cumulatiebeding voor de WNT niet gecontroleerd en dit ook gemeld in de controleverklaring.
•
Wij hebben de rechtmatigheidsverantwoording gecontroleerd op haar getrouwheid in lijn met de handreiking 1152 van de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants. In lijn met deze handreiking hebben wij afzonderlijke werkzaamheden gedaan op de werkzaamheden van de VIC-functie, op het voorwaarde-, M&O-, en begrotingscriterium. Het college heeft voor € 6,7 miljoen rechtmatigheidsonduidelijkheden gerapporteerd. Dit is boven de verantwoordingsgrens van € 2,3 miljoen. Om die reden kan het college geen oordeel geven of zij rechtmatig heeft gehandeld. Naast de onduidelijkheid rapporteert het college rechtmatigheidsfouten van € 1,2 miljoen. Dit is onder de hiervoor genoemde verantwoordingsgrens. De rechtmatigheidsafwijkingen groter dan de rapporteringsgrens van € 37.000 zijn toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering. Voor verdere toelichting verwijzen wij naar hoofdstuk “Rechtmatigheid.”
•
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
Overige Gemeente-specifieke onderwerpen
Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
Rechtmatigheidsverantwoording
IT-audit Overig
Overig
• •
Bijlagen
Bij de start van de controle waren de jaarstukken nagenoeg gereed, het controledossier was grotendeels compleet. De rechtmatigheidsverantwoording is tijdens de controle volledig aangeleverd en na de controle verwerkt in de definitieve versie van de jaarrekening. Wij willen de ambtelijke organisatie graag bedanken voor hun inzet en snelle oplevering. Wij hebben het proces beoordeeld waarmee het management schattingsposten met betrekking tot de grondexploitatie bepaalt, en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd. Een en ander in de context van onze verklaring bij de jaarrekening als geheel. De uitgangspunten voor de grondexploitatie achten wij acceptabel. Qua ontwikkeling resteren nu vooral De Kronkels-Zuid en Eiland 6. Beiden staan nog aan het begin van de ontwikkelfase. Voor De Kronkels-Zuid is sprake van een complexe en langdurige situatie rondom zowel grondverwerving als het bestemmingsplan. Dit zal naar verwachting een drukkend effect hebben op het resultaat.
Samenvatting Bevindingen
Referentie
Pagina 21
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
6
Conclusies jaarrekeningcontrole 2024
Inleiding
Inleiding Onderwerp
Beschrijving
Referentie
Schatkistbankieren
•
Met de Wet verplicht schatkistbankieren zijn alle decentrale overheden verplicht om hun overtollige middelen in de schatkist aan te houden (= alle middelen boven een per decentrale overheid te bepalen limiet). Voor uw gemeente geldt voor 2024 per kwartaal een limiet van € 1,4 miljoen. Decentrale overheden dienen in de jaarrekening verantwoording af te leggen over het gemiddelde banksaldo per kwartaal en de over- dan wel onderschrijding van de toegestane limiet. Uit de verantwoording van het schatkistbankieren over 2024 - zoals opgenomen in de paragraaf Financiering - blijkt dat de gemeente Bunschoten geen overschrijdingen laat zien.
Pagina 19
Sociaal domein
•
U heeft deze taken uitbesteed aan BBS respectievelijk de gemeente Amersfoort. Over boekjaar 2024 is ook voor hen het rechtmatigheidsoordeel verlegd van accountant naar college. U heeft met beide partijen afspraken gemaakt over de rechtmatigheidsverantwoording. Door BBS is gerapporteerd over de rechtmatigheid, wat is meegenomen in uw evaluatie. Van de gemeente Amersfoort ontbreekt de controleverklaring inzake de rechtmatigheid bij de verantwoording waardoor u geconfronteerd bent met een onduidelijkheid over de lasten Jeugdwet.
Pagina 18
Voorzieningen
•
De onderhoudsvoorzieningen van de gemeente Bunschoten moeten herijkt worden. Een onderhoudsplan mag zonder verlenging van de raad maximaal vijf jaar oud zijn volgens het BBV. U heeft 19 onderhoudsvoorzieningen. Hiervan zijn er drie in 2024 of eerder verlopen. Voor drie voorzieningen is geen plan aanwezig. Behoudens de sportvelden blijven voor alle onderhoudsvoorzieningen de bestedingen achter bij het plan.
Pagina 14
Conform voorgaande jaren factureert u niet conform de legesverordening omgevingsvergunningen. Volgens deze verordening is de aanvrager bij het indienen van de aanvraag onherroepelijk een deel van de legessom verschuldigd. In de praktijk verstuurt u de factuur nagenoeg altijd nadat het beoordelingsproces is doorlopen. In 2024 heeft u dit aangepast door de verschuldigde leges als nog te factureren op de balans op te nemen. De opbrengstenverantwoording is daarmee in overeenstemming met de verordening. Aangezien u de factuur pas achteraf verstuurt neemt u een bepaald risico op oninbaarheid aangezien de aanvragen van een afgewezen vergunning minder belang heeft om te betalen.
Pagina 19
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
•
Organisatie Omgevingsvergunningen IT-audit
IT-audit Overig
Overig
•
Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
7
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
Wij verstrekken een controleverklaring bij de jaarrekening 2024 met goedkeurend oordeel betreffende de getrouwheid.
De geconstateerde onduidelijkheden in de rechtmatigheid wegen door voor de gemeente Bunschoten omdat zij eindverantwoordelijk is voor de uitgevoerde taken.
Wij hebben onze controle van de jaarrekening 2024 van de gemeente Bunschoten uitgevoerd, en verstrekken een controleverklaring met een beperking betreffende de getrouwheid bij deze jaarrekening. Daarnaast hebben wij een toelichtende paragraaf opgenomen waarin wij de door het college gerapporteerde onrechtmatigheid benadrukken.
De conclusie van het college van Bunschoten is daarom dat zij geen oordeel kan geven of zij rechtmatig gehandeld heeft vanwege een materiële onduidelijkheid in de beschikbare controle-informatie.
Toelichtende paragraaf bij de controleverklaring
Wij hebben tijdens onze controle geen niet-gecorrigeerde feitelijke afwijkingen geïdentificeerd groter dan onze rapporteringsdrempel die van invloed zijn op het vermogen of het resultaat van de gemeente. Hiervoor verwijzen wij naar de bijlage 1a.
Wij hebben in onze controleverklaring een toelichtende paragraaf opgenomen. Deze paragraaf hebben wij opgenomen omdat de accountant verplicht is een toelichtende paragraaf op te nemen als er sprake is van een niet goedkeurend rechtmatigheidsoordeel.
Geen feitelijke niet-gecorrigeerde controleverschillen geïdentificeerd met betrekking tot het vermogen en het resultaat
Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
In de rechtmatigheidsverantwoording verantwoordt het college zich over het rechtmatig handelen gedurende 2024. Zij rapporteert een materiële onduidelijkheid in de rechtmatigheid van in totaal € 6,7 miljoen wat boven de tolerantiegrens is van € 2,3 miljoen. Deze onduidelijkheid heeft te maken met de verantwoorde lasten voor de uitvoering van de Jeugdwet. De uitvoering van de Jeugdwet is gemandateerd aan de gemeente Amersfoort. Voor de verantwoording van de lasten Jeugdwet is de gemeente Bunschoten afhankelijk van de “Verantwoording 2024 nieuwe taken gemeente Bunschoten” en de daarbij horende controleverklaring. De gemeente Amersfoort heeft een controleverklaring bij de uitbestede taken overlegd voorzien van een verklaring van hun accountant. In de controleverklaring is een goedkeurend oordeel opgenomen inzake de getrouwheid van de verantwoorde lasten. Het college van de gemeente Amersfoort is verantwoordelijk voor de rechtmatigheidsverantwoording. Het college van Amersfoort geeft geen goedkeurend oordeel over de rechtmatigheid vanwege een materiële onduidelijkheid in de controleinformatie.
9
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie
Fouten en onzekerheden in de PGB bestedingen
Onze opdracht is ongewijzigd uitgevoerd
De PGB-bestedingen zijn door uw gemeente (verplicht) belegd bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). De accountant van de SVB heeft een goedkeurende controleverklaring verstrekt bij de verantwoording WMO-PGB 2024 en een oordeel met beperking bij de verantwoording Jeugdwet-PGB 2024, vanwege getrouwheidsafwijkingen. Het bestuur van de SVB heeft geconcludeerd dat de uitvoering van de WMO en de Jeugdwet niet rechtmatig is geweest.
Met de opdrachtbevestiging van 5 november 2024 heeft u ons opdracht gegeven tot het controleren van de jaarrekening 2024.
Als gevolg van de getrouwheidsafwijking in de verantwoorde Jeugdwet-PGBbestedingen in de jaarrekening 2024 van de SVB en de niet rechtmatige uitvoering van de WMO en Jeugdwet leidt dit tevens tot een afwijking in onze controle voor de getrouwheid en de rechtmatigheid. Deze afwijking is niet opgenomen in het (verplichte) overzicht van controleverschillen omdat deze kleiner is dan de rapportagedrempel ad € 37.000.
Naast de opdrachtbevestiging zijn bepalend (geweest) voor onze controle: •
Het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado).
•
De Controleverordening gemeente Bunschoten (op grond van artikel 213 van de Gemeentewet).
De reikwijdte van onze controle staat omschreven in de opdrachtbevestiging. Er is gedurende het verloop van de controle op geen enkele wijze sprake geweest van een beperking of wijziging in de reikwijdte van onze controle. Wij achten de reikwijdte van onze controle voor 2024 voldoende voor de doelstelling van onze controle.
Geen feitelijke niet-gecorrigeerde controleverschillen geïdentificeerd met betrekking tot SiSa-bijlage Wij hebben geen ongecorrigeerde controleverschillen (fouten en/of onzekerheden) in de verantwoorde informatie in de SiSa-bijlage 2024 geconstateerd.
IT-audit
IT-audit Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
Wel is sprake van gecorrigeerde controleverschillen. Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) Wij hebben tijdens onze controle geen niet-gecorrigeerde feitelijke afwijkingen geïdentificeerd groter dan onze rapporteringsdrempel die van invloed zijn op de WNT. Conform de afspraken met onze beroepsvereniging hebben wij het anticumulatiebeding voor de WNT niet gecontroleerd en dit ook gemeld in de controleverklaring.
10
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Wij zijn onafhankelijk van de gemeente Bunschoten
Goedkeuringstoleranties
Ons zijn geen relaties bekend tussen Eshuis Registeraccountants B.V. en haar zusteren of dochterondernemingen en de gemeente, die naar ons professionele oordeel mogelijk van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. Onze volledige onafhankelijkheidsbevestiging is te vinden in bijlage 2 bij deze rapportage.
Samenvatting
€ 752.000
Er zijn geen belangrijke wijzigingen in de verslaggevingsregels Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie
Significante verslaggevingsgrondslagen en de toepassing hiervan zijn belangrijk voor de presentatie van de financiële positie en de resultaten van de gemeente. Daarnaast vereisen zij van het management het toepassen van oordeelsvorming ten aanzien van moeilijke, subjectieve en complexe posities, vaak vanwege de noodzaak om inschattingen te moeten maken over het effect van zaken die inherent onzeker zijn. De belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van de gemeente zijn uiteengezet in de toelichting in de jaarrekening 2024.
Boekjaar 2024
€ 2.256.000
€ 37.000
Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit
Wij hebben het door het management toegepaste proces met betrekking tot belangrijke verslaggevingspraktijken geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controlewerkzaamheden uitgevoerd. Wij zijn van mening dat de verslaggevingspraktijken en de toegepaste inschattingen aannemelijk zijn en consistent worden gebruikt.
€ 687.000
Boekjaar 2023
€ 2.061.000
Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Wij hebben de jaarrekeningcontrole 2024 uitgevoerd met inachtneming van de volgende goedkeuringstoleranties, zoals opgenomen in de door u vastgestelde controleverordening:
€ 34.000
Materialiteit Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
Onzekerheden
Rapporteringstolerantie
11
Inleiding
Inleiding
Het jaarverslag is verenigbaar met de jaarrekening, met uitzondering van de door ons geconstateerde onzekerheden De jaarstukken 2024 van uw gemeente bestaan uit:
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave
•
Het jaarverslag 2024 (programmaverantwoording en verplichte paragrafen).
•
De jaarrekening 2024 (balans met toelichting, overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting en de SiSa-bijlage).
Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
In het onderdeel “programmaverantwoording” van het jaarverslag dient informatie te worden opgenomen met betrekking tot de vragen: wat hebben we gedaan, wat hebben we bereikt en wat heeft het gekost? De programmaverantwoording vormt samen met de verplicht voorgeschreven paragrafen (over o.a. weerstandsvermogen, bedrijfsvoering, etc.) het jaarverslag.
De grondexploitaties zijn geactualiseerd De balanspost met de belangrijkste schattingselementen in de jaarrekening van de gemeente Bunschoten betreft de voorraad onderhanden werk, waaronder de bouwgronden in exploitatie (grondexploitaties). De balanspost heeft een omvang van € 7,8 miljoen. Dit bedrag vertegenwoordigt het vermogen dat u al in de grondexploitatie heeft geïnvesteerd. Daar tegenover staan nog te realiseren baten groot € 51,3 miljoen en lasten groot € 41,7 miljoen.
Ontwikkeling boekwaarde (in mln) € 11,2
€ 12,0
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie
Op basis van Nederlandse wetgeving en de Nadere Voorschriften Controle- en Overige Standaarden (NVCOS) 720 is de accountant verplicht bepaalde werkzaamheden uit te voeren met betrekking tot het jaarverslag en de andere informatie die in de jaarstukken is opgenomen. Als onderdeel van dit vereiste hebben wij de volgende werkzaamheden uitgevoerd: •
Wij hebben vastgesteld dat het jaarverslag de vereiste informatie bevat op basis van artikel 24 lid 2, artikel 25 en artikel 26 BBV.
•
Wij hebben, voor zover wij kunnen beoordelen, vastgesteld dat de verklaringen van de gemeenteraad in het jaarverslag en de andere informatie zoals opgenomen in de jaarstukken verenigbaar zijn met de beweringen en verklaringen die in de jaarrekening zijn opgenomen.
IT-audit
IT-audit Overig
Overig •
Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
Wij hebben vastgesteld dat de verklaringen in het jaarverslag overeenstemmen met de resultaten van de uitgevoerde controlewerkzaamheden.
€ 9,8
€ 10,0
€ 7,8 € 8,0 € 5,9
€ 6,0
2020
2021
€ 6,0 € 4,0 € 2,0 €2022
2023
2024
12
Inleiding
Inleiding
Controlewerkzaamheden grondexploitaties
Actualisatie grondexploitaties
De risico’s voor de grondexploitaties zijn in essentie terug te brengen tot vier P’s:
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave
•
Samenvatting
Samenvatting
•
Programmering: in de afgelopen jaren hebben economische ontwikkelingen geleid tot belangrijke wijzigingen in vooral de woningbehoefte. Is er een kritische analyse gemaakt van de ‘mix’ van woningen (huur, koop, vrije kavel appartementen, etc.) in de projecten, in relatie tot de huidige marktvraag in de gemeente?
•
Prijs: de verkoopprijzen van woningen, en dus van grond, hebben langere tijd onder druk gestaan. Deze situatie is omgeslagen in een grote vraag naar woningen en grond, waardoor de grondprijs zich in een hoog tempo in positieve zin ontwikkelt. Is afgewogen welke prijzen kunnen worden gehandhaafd en welke grondprijzen bovenwaarts moeten worden bijgesteld als gevolg van de grotere vraag en de positieve marktontwikkelingen?
Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Planning: is de tijdsplanning van de projecten afgestemd op de (on)mogelijkheden in de markt. Immers, de marktbehoefte bepaalt welke projecten op welk moment te realiseren zijn
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit
•
Plankosten: door de toenemende vraag naar woningen en dus naar bouwcapaciteit is sprake van een toenemende stijging van de bouwkosten. Is afgewogen welke prijzen kunnen worden gehandhaafd en welke prijzen bovenwaarts moeten worden bijgesteld als gevolg van de grotere vraag en de hierbij horende prijsontwikkelingen?
Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
Deze vier P’s vormen de basis voor de actualisatie van de grondexploitaties zoals opgenomen in uw paragraaf “Grondbeleid”. De balanswaarde is in 2024 afgenomen van € 11,2 miljoen naar € 7,8 miljoen (geïnvesteerd vermogen). De daling is vooral veroorzaakt door verkopen in de Zuidelijke Hoven voor € 8,1 miljoen. Hier staan investeringen tegenover in het Zuiderland € 2,7 miljoen en de Zuidelijke Hoven € 1,5 miljoen.
De Kronkels-Zuid – herziening calculatie Voor De Kronkels-Zuid is sprake van nieuwe taxaties voor zowel de aanschafwaarde van de benodigde gronden als voor de te realiseren opbrengsten. Tevens zijn er afspraken met de verkoper van een deel van de benodigde gronden; met hem zijn afspraken gemaakt over percelen die hij tegen aangepaste prijzen mag kopen. Dat heeft ook invloed op de te realiseren opbrengsten. Naar aanleiding van deze informatie is in het voorjaar 2025 een nieuwe calculatie opgesteld die in materiële zin afwijkt van de calculatie in het MPG. De nieuwe calculatie leidt tot een hoger resultaat aan het eind van deze grondexploitatie, maar heeft geen effect op de cijfers van 2024. Het eindresultaat van het project wordt wel in een tekstuele toelichting opgenomen. Materiële aanpassingen in een calculatie raken het budgetrecht van de raad. In de jaarrekening moet de beste schatting van het resultaat van het project worden opgenomen. Omdat nog geen raadsbesluit is genomen over deze calculaties rapporteren wij een onzekerheid in de toelichting aangezien er een beter schatting beschikbaar is maar deze nog niet het akkoord van de raad heeft ontvangen.
Binnen de planning en control-cyclus van uw gemeente raden wij aan om binnen het totstandkomingsproces van de jaarrekening tot een betere afstemming te komen tussen de planeconomen verantwoordelijk voor de calculaties ter onderbouwing van de grondexploitaties en de afdeling financiën. De Kronkels-Zuid – aangekochte grond In 2024 heeft u een overeenkomst gesloten voor de aanschaf van grond in het plangebied van De Kronkels-Zuid. Hier refereerden wij al aan in de vorige paragraaf. De verkoop is nog voorwaardelijk vanwege het voortgezet gebruik door de huidige eigenaar. Pas op uiterlijk 31 december 2025 wordt de grond feitelijk geleverd. Het restant van de koopsom (€ 330.000) is ook pas bij de feitelijke levering van de grond verschuldigd.
13
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave
In de jaarrekening is het reeds betaalde deel van de koopsom (€ 1,97 miljoen) gezien het voorgaande verwerkt als vooruitbetaling. De daadwerkelijke grond is namelijk nog niet in uw bezit. Tussentijdse winstneming
Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie
Op grond van het BBV heeft uw gemeente in het boekjaar 2024 per saldo € 0,5 miljoen aan tussentijdse winst genomen op de grondexploitaties (2023: € 1 miljoen). De winst komt in zijn geheel voor rekening van Zuiderland (eiland 4). Voor Eiland 6 en De Kronkels-Zuid is nog geen sprake van verkopen waardoor het BBV nog geen winstneming toestaat. Op Eiland 5 (Zuidelijke Hoven) is het mogelijk om een winst te nemen van € 100.000. U ziet echter risico’s op kostenstijgingen bij de uitvoering van het project waardoor het college heeft afgezien van het nemen van deze winst in 2024. Gezien het belang hebben wij dit niet als controleverschil aangemerkt.
Organisatie
Organisatie
Actualisatie grondexploitaties Nog te realiseren opbrengsten
IT-audit
IT-audit Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
In de actualisatie zijn bescheiden kostenstijgingen doorgevoerd, die uw wens om wonen betaalbaar te houden reflecteren. Op Eiland 6 wordt nog een indexatie van 1,25% ingerekend, voor de Zuidelijke Hoven (eiland 5) wordt niet geïndexeerd. Voor De Kronkels-Zuid wordt met 1,5% geïndexeerd. De overige complexen zijn al volledig verkocht en komen daardoor niet meer in aanmerking voor indexatie van de opbrengsten. Risicoreserveringen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
In de calculaties zijn opslagen verwerkt voor onvoorziene kostenstijgingen of inhoudelijke tegenvallers. Het is de bedoeling dat deze opslagen bij de actualisaties steeds meer vervangen worden door concrete bedragen door bijvoorbeeld overeengekomen prijzen met aannemers
In voorgaande jaren hebben wij geconstateerd dat u deze onzekerheden niet toerekent aan posten maar als één bedrag in de calculatie zet. Dat is niet conform de voorschriften van het BBV. Inmiddels heeft u de risicoreserveringen voor alle projecten toegerekend aan de individuele posten, behalve voor Eiland 6. Voor Eiland 6 is nog sprake van aanzienlijke onzekerheden omdat het project in de voorbereidende fase zit en nog niet definitief is ingetekend. Om deze reden is nog een risicoreservering van € 2,0 miljoen opgenomen. Het plan voor Eiland 6 is onderhanden om concreet uitgetekend te worden. Op het moment dat dit het geval is, moeten de kosten aan de individuele posten toegerekend worden. Het opbrengstpotentieel van Eiland 6 kan daarmee maximaal met € 2,0 miljoen stijgen, hoewel dat gezien de huidige prijsontwikkelingen niet realistisch is. Rente Vanaf 2024 past u voor de rente de nieuwe bepalingen uit de Notitie Grondexploitatie van de Commissie BBV toe. De wijziging ziet op de manier waarop rente berekend moet worden. Voorheen was dat via een gewogen gemiddelde. Vanaf 2024 is dat door het toerekenen van de omslagrente. U heeft voor 2024 een nieuwe berekening gemaakt die uitkomt op 1% rente. De berekening is echter afhankelijk van twee marktfactoren: 1)
De rente die u betaalt op uw leningen;
2)
De rente die u ontvangt op Schatkistbankieren.
De ontvangen rente op Schatkistbankieren was historisch hoog in 2024. U heeft daarom uit voorzichtigheid de begroting als uitgangspunt gehanteerd en niet de werkelijke opbrengst. Voor de te betalen rente heeft u rekening gehouden met uw toekomstige financieringsbehoeftes, dus het aantrekken of herfinancieren van leningen. Daarmee heeft u de berekening zorgvuldig en met voldoende realisme gemaakt. De renteberekening mag jaarlijks 0,5% afwijken van de realiteit. Hierdoor kan het voorkomen dat bij grote fluctuaties u de rentevoet moet bijstellen. 14
Belangrijkste conclusies waardering grondexploitaties Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen
Als onderdeel van de controle van de waardering van de bouwgronden in exploitatie voeren wij een risicoanalyse uit ter bepaling van het risicoprofiel van de individuele grondexploitaties en de hierdoor bestaande kans op een materiële fout in de waardering ervan. Hierbij betrekken wij de huidige boekwaarde, het geprognosticeerde resultaat en de aard en omvang van de nog te realiseren baten en lasten (liggen hier al contracten/overeenkomsten aan ten grondslag of niet). Wij hebben op grond van de door ons verrichte werkzaamheden inzake de waardering van de grondexploitaties vastgesteld dat uw gemeente: •
Beschikt over actuele ramingen van de nog te realiseren baten en lasten.
•
Beschikt over een deugdelijke onderbouwing van de gehanteerde uitgangspunten in de grondexploitaties
•
Externe deskundigheid heeft ingeschakeld ter onderbouwing van de geraamde grondprijzen en grondopbrengsten.
•
Een niet onaannemelijk niveau heeft bepaald van de nog te maken plan- en civiele kosten.
Vanuit dit oogpunt was het noodzakelijk om in de beginbalans middels een reclassificatie aan te passen. Dit is in de jaarrekening ook doorgevoerd. Voorzieningen Uw gemeente heeft voorzieningen gevormd voor verliezen, risico’s of verplichtingen die hun oorsprong vinden in het huidige boekjaar of eerdere boekjaren, maar waarvan de (verwachte) uitgaven in de toekomst liggen. Binnen de voorzieningen maakt u conform het BBV onderscheid naar voorzieningen voor ‘verplichtingen, verliezen en risico’s’, ter ‘egalisering van kosten’ (‘groot onderhoud’), en ‘voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is’.
Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie
De uitgangspunten die in de grondexploitaties en dus in de jaarrekening 2024 zijn verwerkt, zijn door ons beoordeeld en als aannemelijk aangemerkt. Reclassificatie reserves
IT-audit
IT-audit Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
In 2024 heeft een reclassificatie plaatsgevonden van een aantal bestemmingsreserves. Dit betreft de bestemmingsreserves ten behoeve van egalisatie afvalstoffenheffing, rioolrechten en begraafrechten. Deze “reserves” zijn gevormd doordat de baten van de betreffende rechten de lasten in enig jaar hebben overschreden. Omdat bij heffingen het uitgangspunt is dat van de burger nooit meer mag worden gevraagd dan de jaarlijks begrote kosten van de betreffende activiteit moet een batig saldo aan een voorziening worden toegevoegd. Omdat dit beklemde gelden zijn (de burger heeft er recht op) is in de BBV geregeld dat hiervoor een voorziening moet worden gevormd. De gelden staan immers niet ter vrije beschikking van de raad.
Onttrekking aan de voorzieningen In het accountantsverslag bij de jaarrekening 2023 hebben wij gemeld dat de werkelijke bestedingen die ten laste worden gebracht van de onderhoudsvoorzieningen achter blijven bij de geplande bestedingen. Voor 2024 was een totaal aan uitgaven gepland van € 4,2 miljoen terwijl aan de voorziening een bedrag is onttrokken van € 2,4 miljoen. Voorzieningen die daarbij opvallen zijn de voorziening onderhoud gemeentehuis, wegen, baggeren binnenwater, parkeergarage en zwembad. Omvang van voorzieningen Ook signaleerden wij vorig jaar dat een aantal voorzieningen zo klein is dat zij niet realistisch kunnen zien op groot onderhoud. De omvang van de jaarlijkse onderhoudskosten reflecteert dit ook. Een voorziening voor groot onderhoud is bestemd voor majeure kosten die bijdragen aan de levensduur van een object. Kleine onderhoudswerkzaamheden horen via het resultaat te lopen.
15
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave
Ook dit jaar geldt deze bevinding voor de volgende voorzieningen:
Omgevingsvergunningen
•
Gemeentewerf
•
Brandweerkazerne
•
Veerpont
•
Oeververdediging
In 2023 rapporteerden wij dat de u niet de factureringsvoorschriften volgens uw legesverordening aanhield voor de omgevingsvergunningen. Uw legesverordening is gebaseerd op een landelijk model waarbij de aanvrager al bij het indienen van de aanvraag een deel van de leges onherroepelijk verschuldigd is. U factureert dit deel echter niet maar stuurt na afloop van het traject één factuur voor het geheel van de leges. Voor veel trajecten is dat geen probleem, maar voor grote vergunningstrajecten die over meerdere jaren lopen wel. Volgens de verslaggevingsregels moet omzet namelijk genomen worden op het moment dat deze onherroepelijk is. En voor een deel van de vergunningen is dat dus in een eerder jaar dan wanneer de factuur verzonden wordt. U loopt hierin ook een bepaald incassorisico. De landelijke verordening is namelijk zo opgezet dat de gemeente niet opdraait voor de kosten van een onsuccesvol vergunningentraject. Doordat u pas achteraf factureert vergroot u het risico dat uw vordering niet geïnd kan worden.
Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
Actualisering voorzieningen
Wij hebben begrepen dat inmiddels een start is gemaakt met het herijken van de onderhoudsplannen. Wij willen in het licht van bovenstaande constateringen erop aandringen deze onderhoudsplannen voortvarend ter hand te nemen. Een onderhoudsplan mag zonder verlenging van de raad maximaal vijf jaar oud zijn volgens het BBV. U heeft 19 onderhoudsvoorzieningen. Hiervan zijn er drie in 2024 of eerder verlopen. Dit betreft de volgende voorzieningen: •
Baggeren
•
Binnenwateren
•
Havens (vastgesteld eind 2024)
•
Sportvelden
Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie
Het beheerplan groenbeheer moet in 2025 worden herzien.
In 2024 is de opbrengstenverantwoording in overeenstemming gebracht met de legesverordening wat betekent dat in de baten rekening is gehouden met de datum van in behandeling nemen van een vergunning. Dit ziet u terug in de post ‘nog te factureren omgevingsvergunningen’. U verstuurt de factuur nog steeds later. Het is uw keuze om daarin het incassorisico te nemen.
IT-audit
IT-audit Overig
Overig
Van belang voor een goed onderhoudsplan is dat het compleet is en gestaafd kan worden met externe kostenopgaves. Dit is nodig om te voorkomen dat afdelingen ‘potjes’ op de balans gaan maken om met hun begroting uit te komen. Klein onderhoud hoort onderdeel te zijn van de meerjarenbegroting. Daarvoor is een strakke begrotingsdiscipline nodig.
Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
Voor het gemeentehuis zal actualisatie ook afhangen van wat u op termijn met uw eigen huisvesting wilt doen. Als u in verbetering van de huisvesting wilt investeren, kan het zijn dat u voor de komende jaren minder onderhoudslasten zult hoeven maken en dat een deel van voorziening vrij kan vallen.
16
Inleiding
Inleiding
De beoordeling door het college van burgemeester en wethouders van het risico van materiële fouten in de jaarrekening als gevolg van fraude of van het overtreden van wet- en regelgeving
Wij merken op dat de gemeente in haar paragraaf bedrijfsvoering specifieke aandacht heeft besteed aan frauderisicobeheersing.
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
Als onderdeel van onze controle vragen wij uw organisatie jaarlijks om inzicht te geven in de eigen inschatting van het risico dat de jaarrekening een materiële afwijking zou kunnen bevatten als gevolg van fraude of van het overtreden van wet- en regelgeving (corporate compliance), inclusief de aard, omvang en frequentie van deze inschattingen, het proces dat u daarbij hanteert, alsook de communicatie daarover met het personeel en met de gemeenteraad (of met de auditcommissie). Tijdens deze gesprekken heeft uw organisatie aangegeven zich bewust te zijn van frauderisico’s, waaronder het belang van corporate compliance en de analyse van corruptievraagstukken.
Als uw accountant zijn we vol vertrouwen dat de gemeente op de goede weg is om een robuust kader voor fraudepreventie te ontwikkelen en te handhaven. We blijven de gemeente attenderen om ervoor te zorgen dat deze inspanningen worden versterkt en effectief worden uitgevoerd, met als uiteindelijk doel het beschermen van de financiële belangen van de gemeenschap en het bevorderen van een cultuur van vertrouwen en integriteit.
Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
De gemeente Bunschoten beschikt over een eigen frauderisicoanalyse. In het huidige klimaat van toenemende complexiteit en uitdagingen op het gebied van financiën en bestuur, benadrukt de gemeente het cruciale belang van fraudepreventie op alle niveaus van de organisatie. Het waarborgen van integriteit en transparantie in alle activiteiten van de gemeente is niet alleen een verantwoordelijkheid, maar ook een essentieel onderdeel van het publiek vertrouwen. Fraudepreventie is een dynamisch en continu proces dat voortdurend evolueert om gelijke tred te houden met veranderende omstandigheden en opkomende risico's. Het beleid en het werkplan van de gemeente vormen solide leidraden voor het implementeren van effectieve antifraudebeheersing. We hebben vastgesteld dat deze documenten een gedegen basis bieden voor het identificeren, analyseren en aanpakken van potentiële frauderisico's op een gestructureerde en proactieve manier.
17
Rapporteren over fraude
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave
Van de accountant wordt op grond van de regels van de beroepsorganisatie (NBA) een professioneel-kritische houding verwacht ten aanzien van afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude in de jaarrekening maar ook met betrekking tot omkoping, corruptie, ondermijning en de naleving van andere wet- en regelgeving.
Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
De aandacht voor het thema fraude en integriteit neemt de laatste jaren steeds verder toe. Het zorgt ervoor dat organisaties steeds vaker gevraagd wordt transparant te zijn in de visie, het beleid en het toezicht op het integer handelen in alle geledingen van de organisatie. Dat gaat dus niet alleen over fraude maar ook over misbruik en oneigenlijk gebruik, het hanteren van gedragscodes en de naleving van andere regelgeving bijvoorbeeld op het gebied van arbeidsomstandigheden en milieu. Dit geldt niet alleen op de werkvloer, maar vraagt ook iets van organisatie en bestuur.
De accountant maakt zelf ook een inschatting van de frauderisico’s binnen een organisatie, en vormt zich een beeld van de maatregelen van interne beheersing die de organisatie heeft getroffen om mogelijke fraudes van materieel belang te voorkomen en te bezien of deze maatregelen effectief zijn. In iedere organisatie bestaat een risico op het doorbreken van de interne beheersing door het management bij de totstandkoming van schattingen. We beoordelen in het kader van onze controle de interne processen op deze schattingen en doen detailcontroles op de uitgangspunten en aannames die aan significante schattingen ten grondslag liggen. Ook zijn we alert op ongebruikelijke transacties, samenwerkingsrelaties en de naleving van procedures die mede tot doel hebben transparantie en integer handelen te bevorderen. Elementen daaruit zijn controles op de prestatielevering bij inkooptransacties, het naleven van het inkoopbeleid en aanbestedingsregels.
Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
Met ingang van 2022 is het op grond van de verslaggevingsregels voor veel organisaties verplicht om in het jaarverslag te rapporteren over de fraudegevoeligheid van de organisatie. Voor gemeenten geldt een aanbeveling om hierover te rapporteren vanuit de kadernota rechtmatigheid. Voor gemeenten geldt echter vanuit Artikel 2:391 lid 1 BW dat voornaamste risico’s dienen te worden toegelicht in onder andere de paragraaf bedrijfsvoering. Wij dienen als uw accountant er op toe te zien dat het college B&W rapporteert over de voornaamste frauderisico’s en het fraudemanagement van de gemeente.
Fraude en integriteit Het onderwerp fraude en integriteit is toereikend toegelicht in uw jaarrekening. Er zijn in 2024 geen integriteits- of fraude meldingen bekend.
De afgelopen jaren hebben we steeds aandacht gevraagd voor het opstellen van een (fraude)risicoanalyse en de rapporteringsverplichting in veel sectoren is een volgende stap in dit proces. De gemeente Bunschoten beschikt over een stelsel aan maatregelen om fraude, misbruik en oneigenlijk gebruik tegen te gaan. Dit is benoemd in de jaarrekening, namelijk in paragraaf Bedrijfsvoering. Hiertoe verwijzen wij ook in onze controleverklaring in sectie “Controle-aanpak frauderisico’s”.
18
Inleiding
Inleiding
Geen wijzigingen in onze initiële inschatting van het frauderisico en geen aanwijzingen voor fraude
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen
De primaire verantwoordelijkheid voor het voorkomen en detecteren van fraude berust bij het college van burgemeester en wethouders, inclusief het invoeren en onderhouden van interne-beheersingsmaatregelen met betrekking tot de betrouwbaarheid van de financiële verslaggeving, de werking en de efficiency van de bedrijfsvoering, en de naleving van de van toepassing zijnde wet- en regelgeving. Als accountant verkrijgen wij een redelijke, maar geen absolute, zekerheid dat de jaarrekening als geheel geen afwijkingen van materieel belang bevat, als gevolg van fraude of fouten.
Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit
Bij fraude is het risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten. Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of het doorbreken van de interne beheersing. Onze controle is uitgevoerd met een hoge, maar geen absolute mate van zekerheid, waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle fouten en fraudes hebben ontdekt. Wij hebben deze accountantscontrole professioneel-kritisch uitgevoerd en hebben professionele oordeelsvorming toegepast, in overeenstemming met de Nederlandse controlestandaarden, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen.
Continuïteitsbeoordeling In het kader van de jaarrekeningcontrole beoordelen wij ook het vermogen van de gemeente om de activiteiten in de komende twaalf maanden voort te zetten. Elementen die we in deze beoordeling betrekken zijn onder meer de vermogenspositie, de begroting voor het komende boekjaar, de afhankelijkheid van eigen inkomsten, de risico’s die u zelf identificeert en uiteraard ook de risico’s die wij als uw accountant signaleren. Vanwege de geopolitieke situatie, de inflatie, de energieprijsontwikkeling en ontwikkelingen in de regelgeving voor accountants is, net als bij het onderwerp fraude, steeds vaker informatie in de controleverklaring opgenomen over de continuïteitsbeoordeling die wij uitvoeren. Om die reden vragen wij uw aandacht voor deze beoordeling. De continuïteitsafwegingen worden bij u veelal expliciet gemaakt en zijn onderdeel van het proces waarin organisatie en bestuur worden betrokken. Bijvoorbeeld in de meerjarenbegroting en de beleidsplannen voor het aanstaande ‘ravijnjaar’. Dit heeft haar weerslag in bijvoorbeeld paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing, waarin u aandacht heeft voor uw risicobeheersing en de gestelde norm kengetallen waarop de provincie Utrecht haar beoordeling baseert.
Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
19
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Sociaal domein (3 decentralisaties) Voor de jaarrekeningcontrole 2024 hebben wij – met inachtneming van de Audit Alert Sociaal Domein van de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (NBA) – de door uw gemeente getroffen maatregelen om te komen tot een getrouwe besteding van de zorg in natura (Wmo en Jeugd, exclusief PGB’s) geëvalueerd.
Inhoudsopgave PGB’s en Sociale Verzekeringsbank Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
De PGB-bestedingen zijn (verplicht) belegd bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). De accountant van de SVB heeft een controleverklaring met beperking bij de verantwoordingen 2024 verstrekt. Voor de gemeente Bunschoten heeft de accountant van de SVB fouten voor getrouwheid en rechtmatigheid geconstateerd. De geconstateerde fouten vallen onder de rapporteringstolerantie, waardoor deze niet staan benoemd in de bijlage 1.
Rechtmatigheid € 12.000.000
Financiële positie
Financiële positie € 10.000.000 Organisatie
Organisatie
€ 8.000.000
IT-audit
IT-audit
€ 6.000.000 € 4.000.000
Overig
Overig
€ 2.000.000
Bijlagen
Bijlagen
€Jeugdwet Bestedingen 2024
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
Bestedingen 2023
Zorg in Natura/Jeugdzorg en WMO Deze taken zijn uitbesteed aan BBS en de gemeente Amersfoort. Vanwege de wijziging van het rechtmatigheidsoordeel heeft u met deze partijen afspraken gemaakt over de inrichting van de rechtmatigheidscontrole. Wat opvalt is dat de bestedingen in Jeugd sterk stijgen. Dit ligt aan zowel meer toestroom van cliënten als zwaardere hulpvraag als stijgende kosten van de zorgaanbieders. Taakgerichte bekostiging Na een aanbesteding is een nieuwe contractpartner voor specialistische jeugdhulp gecontracteerd voor de regio Amersfoort. U bent deelnemer in dit nieuwe contract dat als bijzonder kenmerk heeft dat het uitgaat van taakgerichte bekostiging. Taakgerichte bekostiging gaat uit van een intensieve informatievoorziening tussen contractgever en -nemer. Daarbij wordt de traditionele productieverantwoording met controleverklaring van de accountant losgelaten. De controle op bestedingen en de verantwoording ligt bij de gemeente Amersfoort. Voor de verantwoording van de lasten Sociaal Domein 2024 is de gemeente Bunschoten afhankelijk van de door de gemeente Amersfoort opgestelde “Verantwoording 2024 nieuwe taken gemeente Bunschoten” met de daarbij horende controleverklaring van de accountant. Over de getrouwheid heeft de accountant een goedkeurend oordeel gegeven.
Het college van Amersfoort heeft geconcludeerd dat zij niet vast kunnen stellen of de taken rechtmatig zijn uitgevoerd. Dit gaat om specifiek de nieuwe zorgpartner voor de specialistische Jeugdzorg. Dit vraagt om een oorzaak analyse over hoe deze benodigde controle-informatie in 2025 wel (tijdig) verkregen kan worden. Wij adviseren u om samen met de gemeente Amersfoort het verantwoordingstraject te evalueren aan de hand van de afspraken die in het contract met de zorgaanbieder vastliggen.
WMO Bestedingen 2022
20
Schatkistbankieren Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Met de Wet verplicht schatkistbankieren zijn alle decentrale overheden verplicht om hun overtollige middelen in de schatkist aan te houden (= alle middelen boven een per decentrale overheid te bepalen limiet). Voor uw gemeente geldt voor 2024 per kwartaal een limiet van € 1,4 miljoen. Decentrale overheden dienen in de jaarrekening verantwoording af te leggen over het gemiddelde banksaldo per kwartaal en de overdan wel onderschrijding van de toegestane limiet. Uit de verantwoording van het schatkistbankieren over 2024 - zoals opgenomen in de paragraaf Financiering - blijkt dat de gemeente Bunschoten geen overschrijdingen laat zien.
Wij hebben geen fouten geconstateerd met betrekking tot de naleving van de Wet Normering topinkomens (WNT) De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is met ingang van 2013 van toepassing. Doelstelling van de wet is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. De bezoldiging voor een topfunctionaris mag voor 2024 niet meer bedragen dan € 233.000 per jaar. Daarnaast dienen gemeenten de salarissen openbaar te maken van overige medewerkers (inclusief – wanneer aan bepaalde voorwaarden is voldaan – ingehuurd personeel) die een bezoldiging ontvangen boven deze norm. Ten slotte stelt de WNT een aantal overige eisen, zoals een maximale ontslagvergoeding voor topfunctionarissen van € 75.000. In 2024 hebben wij geen overschrijdingen van de grensbedragen voor topfunctionarissen en overige medewerkers geconstateerd.
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
21
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Rechtmatigheidsverantwoording
Kade s echtmatigheid
Het boekjaar 2024 is het tweede jaar waarin het college een rechtmatigheidsverantwoording opneemt in de jaarrekening. De rechtmatigheidsverantwoording geeft inzicht in hoeverre de gemeente Bunschoten rechtmatig heeft gehandeld. De aspecten die in de voorbereiding van de rechtmatigheidsverantwoording aan de orde komen zijn het voorwaardencriterium, het begrotingscriterium en het criterium misbruik en oneigenlijk gebruik.
Bij het controleren van de getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording hebben wij ons naast landelijke wet- en regelgeving gebaseerd op de volgende gemeentelijke kaders:
Samenvatting
•
Controleverordening
•
Controleprotocol, inclusief verantwoordingsgrens
•
Financiële verordening
•
Normenkader
Enkele voorbeelden van landelijke wet- en regelgeving zijn:
Bevindingen
Bevindingen
Begrotingscriterium
Voorwaarden criterium
Misbruik en oneigenlijk gebruik
•
Het Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten en provincies
•
Aanbestedingswet 2012
•
Gids Proportionaliteit
Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit Overig
Overig
Rol van de acco ntant De accountant geeft nadat het college de rechtmatigheidsverantwoording heeft opgesteld een oordeel over de getrouwheid van de jaarrekening waarin de rechtmatigheidsverantwoording is opgenomen. De accountant geeft geen afzonderlijk oordeel over de rechtmatigheid. Dit betekent onder meer dat afwijkingen van rechtmatigheid (voor zover deze niet ook van invloed zijn op het getrouwe beeld), geen invloed hebben op de strekking van de controleverklaring. Hierdoor kan het bijvoorbeeld voorkomen dat er omvangrijke afwijkingen van rechtmatigheid zijn opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording van het college, terwijl de strekking van de controleverklaring toch goedkeurend is.
Rechtmatigheidsverantwoording rechtmatigheidsfouten, zoals geconstateerd door de VIC-functie Criterium
Fouten
Onduidelijkheden
Begrotingscriterium
€ 1.038.000
€ 0
Voorwaardencriterium
€.198.000
€ 6.724.000
€ 0
€ 0
Totale rechtmatigheidsfouten
€ 1.236.000
€ 6.724.000
Verantwoordingsgrens (3% van € 75,2 miljoen)
€ 2.258.000
€ 2.258.000
Ruimte binnen / overschrijding van de grens goedkeurend oordeel rechtmatigheid
€ 1.022.000
-/-€ 4.466.000
M&O-criterium
Bijlagen
Bijlagen
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
In de rechtmatigheidsverantwoording 2024 rapporteert het college een onduidelijkheid van € 6,7 miljoen doordat informatie van zorgaanbieder MetMaya nog niet beschikbaar is. Daarnaast rapporteert het college een rechtmatigheidsfout van € 1,3 miljoen waarbij een bedrag van € 1,0 miljoen conform de afspraken met de raad acceptabel is. Het college rapporteert daarmee een netto onrechtmatigheid van € 0,3 miljoen.
23
Geen oordeel over het rechtmatig handelen Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting
Het college rapporteert in de rechtmatigheidsverantwoording een onduidelijkheid van € 6,7 miljoen. Deze onduidelijkheid houdt verband met het ontbreken van toereikende controle-informatie inzake de rechtmatigheid bij de verantwoording van de lasten gemaakt door de gemeente Amersfoort in verband met de uitvoering van de Jeugdwet. De conclusie van het college van Amersfoort over rechtmatigheid weegt door in de rechtmatigheidsverantwoording van Bunschoten. Het college van Bunschoten kan daarom niet verklaren dat zij in 2024 rechtmatig gehandeld heeft en geeft zichzelf daarom geen goedkeurend oordeel.
Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit Overig
Overig Bijlagen
Bijlagen
Het voorwaardencriterium heeft betrekking op de eisen die worden gesteld aan de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De voorwaarden zijn afkomstig uit de regelgeving en hebben betrekking op aspecten zoals: termijnen, grondslagen, administratieve bepalingen, normbedragen, bevoegdheden, bewijsstukken, recht, hoogte en duur. Het tot stand komen van grotere inkoopcontracten is bijvoorbeeld aan bepaalde voorwaarden verbonden (de aanbestedingswet). De onrechtmatigheid van de inkopen en aanbestedingen is het gevolg van het niet voldoen aan de voorwaarden zoals die zijn opgenomen in de aanbestedingswet 2012, de gids proportionaliteit en de overige wet- en regelgeving op het gebied van aanbesteden.
Begrotingscriterium Het begrotingscriterium heeft te maken met het budgetrecht van de raad. Iedere wijziging van baten, lasten of investeringen moet aan u worden voorgelegd. Als binnen een programma de werkelijke lasten de begrote lasten overschrijden en deze overschrijding is niet gemeld dan is deze onrechtmatig. Onderschrijdingen van lasten en over- of onderschrijdingen van baten moeten tijdig worden gemeld omdat anders ook sprake kan zijn van onrechtmatigheid. Lagere lasten of hogere baten bieden u immers de gelegenheid een andere bestemming voor die middelen te vinden. Wat tijdig is heeft u in 2023 geregeld in de aangepaste financiële verordening en de Gewijzigde Nota Beleidskaders Rechtmatigheidsverantwoording. Hierin liggen de afspraken tussen raad en college over tijdigheid vast. Effectief is in deze verordening geregeld dat de genoemde afwijkingen tot en met de aanbieding van de jaarrekening gemeld mogen worden. Overschrijdingen van de lasten kunnen alleen met een raadsbesluit geaccordeerd worden. De totale afwijking als gevolg van het begrotingscriterium is netto € 0,1 miljoen. In deze afwijking is rekening gehouden met begrotingsafwijkingen van € 0,9 miljoen waarvan u als raad heeft besloten dat deze niet onrechtmatig zijn.
Misbruik en oneigenlijk gebruik Onder oneigenlijk gebruik wordt verstaan: het door het aangaan van rechtshandelingen, al dan niet gecombineerd met feitelijke handelingen, verkrijgen van overheidsbijdragen of het niet dan wel tot een te laag bedrag betalen van heffingen aan de overheid, in overeenstemming met de bewoordingen van de regelgeving maar in strijd met het doel en de strekking daarvan (de ‘geest van de wet’). De beheersmaatregelen die daarbij passen zijn: handhaving, voorlichting, analyse toepassing en actualisering wet- en regelgeving. Ook dit kan tot een onrechtmatigheid leiden. Er zijn geen bevindingen die te maken hebben met misbruik en oneigenlijk. Wijziging BADO Vanaf boekjaar 2025 wijzigt het BADO. Voor het rechtmatigheidsoordeel betekent dat, dat de tolerantie voor alle afwijkingen 2% van de totale lasten (exclusief reserves) zal zijn. Voor 2024 zou volgens het nieuwe systeem de tolerantie € 1,45 miljoen bedragen. De fouten en onduidelijkheden moeten dan bij elkaar worden opgeteld wat een totale afwijking zou opleveren van € 8,0 miljoen.
Voorwaardencriterium Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
De totale omvang van de uitgaven waarbij sprake is van het niet voldoen aan het voorwaardencriterium is afgerond € 0,2 miljoen. Dit bedrag bestaat uit € 160.000 inkopen/aanbesteden en onrechtmatigheid Jeugdzorg voor € 38.000.
24
In dit hoofdstuk geven wij op hoofdlijnen een samenvatting van de ontwikkelingen in het vermogen en het resultaat van uw gemeente. De financiële positie is onder voorbehoud van de door ons geconstateerde onzekerheden.
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave
De vermogenspositie van uw gemeente is ten opzichte van 2023 toegenomen. In het BBV, de verslaggevingsregels van gemeenten, wordt een duidelijk onderscheid gemaakt tussen resultaatbepaling en resultaatbestemming. Alle baten en lasten dienen via het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening te lopen. Er mogen geen baten of lasten rechtstreeks in het eigen vermogen worden gemuteerd.
Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen
De mutaties in het eigen vermogen vinden plaats door middel van de resultaatbestemming. Het gerealiseerd totaalsaldo van baten en lasten 2024 bedraagt € 1,3 miljoen voordelig. Per saldo is tussentijds € 0,1 miljoen aan de reserves onttrokken, zodat het uiteindelijk gerealiseerde resultaat over 2024 € 1,4 miljoen voordelig bedraagt. Dit resultaat is afzonderlijk vermeld onder het eigen vermogen in de balans. In het hiernavolgende overzicht hebben wij de ontwikkeling van het eigen vermogen opgenomen. De omvang van het eigen vermogen bedraagt ultimo 2024 34,4 % van het balanstotaal (2023: 37,2 % van het balanstotaal).
Rechtmatigheid
Vermogenspositie (in € 1.000)
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
Afname
€ 8.150
€ 30.749
Totaal
€ 40.000 € 35.000
€ 1.219
€ 31.968
€ 1.410
€ 32.045
€ 30.000 € 25.000
IT-audit
Toename
€ 20.000
€ 20.486
€ 2.114
€ 22.600
€ 15.000
Overig
Overig
€ 10.000 € 5.000
Bijlagen
Bijlagen
€Gerealiseerd resultaat 2021 Eigen vermogen 31.12.2020
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
Gerealiseerd resultaat 2022 Eigen vermogen 31.12.2021
Gerealiseerd resultaat 2023 Eigen vermogen 31.12.2022
Gerealiseerd resultaat 2024 Eigen vermogen 31.12.2023
Eigen vermogen 31.12.2024
26
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting Bevindingen
Bevindingen
Saldo baten en lasten Het feitelijke saldo van baten en lasten in een jaar wordt weergegeven als het gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten. Daarnaast kent de gemeente ook het gerealiseerde resultaat. Dit is het gerealiseerde totaalsaldo van baten en lasten plus of min de tussentijdse resultaatbestemmingen. Deze bestemmingen bestaan uit de in de loop van het jaar gedane onttrekkingen uit reserves minus de tussentijdse stortingen in de reserves. De stortingen in dan wel onttrekkingen aan reserves vinden plaats op basis van door u genomen besluiten. Het gerealiseerde resultaat is dus mede het gevolg van de politieke besluitvorming. De exploitatie over 2024 laat een voordelig gerealiseerd saldo van baten en lasten van € 1,2 miljoen zien, ten opzichte van een begroot negatief saldo van € 1,0 miljoen.
Resultaat (in € 1.000) € 10.000 € 9.000 € 8.150 € 8.000 € 7.000
Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
€ 6.000
Exploitatieresultaat (in € 1.000)
Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Totale baten
€ 73.424
Totale lasten
€ 72.161
€ 5.000 € 4.000
Organisatie Gerealiseerde saldo van baten en lasten
€ 1.263
IT-audit
IT-audit
Af: stortingen in reserves
€ 4.443
€ 3.000
€ 3.113
€ 2.114 € 2.000
Overig
Overig
Bij: onttrekkingen aan reserves
€ 3.260
€ 1.219
€ 1.263
2023
2024
€ 1.000
Bijlagen
Bijlagen
Saldo mutaties reserves
€ 147
Gerealiseerd resultaat
€ 1.410
€2020
Accountantsverslag 2024 gemeente Bunschoten
2021
2022
27
Inleiding
Inleiding Inhoudsopgave
Inhoudsopgave Samenvatting
Samenvatting
Het weerstandsvermogen is toegenomen Het weerstandsvermogen betreft de relatie tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit vanwege ingeschatte risico’s. De door uw gemeente berekende beschikbare weerstandscapaciteit (voor de samenstelling hiervan verwijzen wij naar de paragraaf 2.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing in uw jaarverslag 2024) bedraagt, € 23,2 miljoen positief (2023: € 21,2 miljoen positief).
Bevindingen
Bevindingen Rechtmatigheid
Rechtmatigheid Financiële positie
Financiële positie Organisatie
Organisatie IT-audit
IT-audit
De inventarisatie van de risico’s die in de paragraaf Weerstandsvermogen (in het jaarverslag) is opgenomen, geeft een indicatie van de financiële omvang van de belangrijkste (specifieke) risico’s, inclusief een kans inschatting van het zich voordoen van het geïdentificeerde risico, om zo de benodigde weerstandscapaciteit te kunnen bepalen. Daarbij wordt een doorlopend inzicht gegeven in de grootste risico’s (qua financiële impact en kans) voor uw gemeente, en wordt vermeld welke risico’s zijn verdwenen en/of nieuw zijn geïdentificeerd. Ook wordt een inhoudelijke toelichting gegeven op nieuw gedefinieerde en gewijzigde risico’s in de top van de grootste risico’s.