Raadsvoorstel 49 GGD Zuid Limburg Begroting 2023.docx

Raadsvoorstel Collegeverg. d.d. : 7 juni 2022 Registratiekenmerk : 2025615 Gemeentebladnr. : 2022/49 Afdeling opsteller : Maatschappelijke ontwikkeling Naam opsteller : Inge Olijve-Tuin Bereikbaar onder : inge.tuin@brunssum.nl Portefeuillehouder : Servie L'Espoir Raadsvergadering d.d. : 12 juli 2022 Uiterlijke datum : Uiterste datum12 juli 2022 Motivatie datum: i.v.m. toeleiding begroting naar Provinciale Staten Aan de raad, 1. Onderwerp Begroting 2023 GGD Zuid Limburg 2. Uitgangssituatie (WAAROM?) a. Aanleiding De GGD Zuid Limburg (hierna aangeduid met GGD ZL) is een gemeenschappelijke regeling ingesteld door de gemeenten in Zuid-Limburg. Gemeenten hebben de taak om de lokale publieke belangen op het gebied van publieke gezondheid te behartigen. Gemeenten bepalen het gezondheidsbeleid en voeren hierop regie. De GGD adviseert gemeenten, levert data en kennis, verbindt partijen en is aanjager van processen die moeten leiden tot een betere gezondheid van de Zuid-Limburgers. Ook zorgt de GGD voor de uitvoering van de wettelijke taken uit de Wet publieke gezondheid en aanvullende taken die door de gemeenten aan de GGD zijn opgedragen. De GGD ZL kent vier programma's: GGD, Jeugdgezondheidszorg (hierna aangeduid als JGZ), Acute Zorg (begroting GHOR maakt deel uit van de begroting Veiligheidsregio) en Veilig Thuis.

De taken van de GGD staan beschreven in het dienstverleningspakket en hebben een wettelijke grondslag in respectievelijk de Wet publieke gezondheid, de Wet ambulancezorg en de Wet maatschappelijke ondersteuning. Een nadere toelichting op de inhoud van de vier programma's leest u in de begroting 2023 GGD Zuid Limburg, die als bijlage is toegevoegd. De ambitie van het regionale gezondheidsbeleid 'Zuid springt eruit: Zuid-Limburg zet nieuwe trend in gezondheid' is de leidraad voor het beleid van de GGD ZL in de periode 2020-2023. Zoals gebruikelijk heeft het dagelijks bestuur van de GGD ZL de Zuid-Limburgse gemeenteraden uitgenodigd om hun zienswijzen ten aanzien van de begroting 2023 kenbaar te maken. Dit kan tot uiterlijk 1 juli a.s. Vervolgens zal het Dagelijks Bestuur de begroting 2023 GGD Zuid Limburg op 6 juli ter vaststelling aan het Algemeen Bestuur van de GGD ZL voorleggen. Daar worden de gemeentelijke zienswijzen in meegenomen.. De zienswijze op de begroting 2023 kan tot 1 juli, direct na de commissievergadering, met een schriftelijk reactie aan de GGD Zuid Limburg kenbaar gemaakt worden. Mocht de commissie niet tot een zienswijze komen kan de bestuurder na de raadsvergadering in gesprek gaan met de GGD . Het jaardocument 2021 van de GGD Zuid Limburg is de verantwoording van het hele concern over het kalenderjaar 2021.

Het jaardocument bestaat uit een jaaroverzicht en de jaarrekening. Conform hetgeen is bepaald in de Wet gemeenschappelijke regelingen en de Gemeenschappelijke Regeling GGD Zuid Limburg is het geven van een zienswijze op de jaarstukken niet aan de orde en dient deze als achtergrondinformatie bij de begroting 2023. De jaarstukken zijn ter informatie aan de Raad toegezonden.

3. Gewenste situatie (WAT? a. Wat willen we bereiken? De lokale publieke belangen op het gebied van publieke gezondheid worden behartigd en er zijn geen gezondheidsachterstanden in Zuid-Limburg. Wat betekent dit voor de burger? Als de burger gezond en gelukkig is kan hij of zij beter meedoen in de maatschappij, zowel privé als op het werk. En omgekeerd als de burger meedoet in de maatschappij wordt hij of zij gezonder en gelukkiger. Het is daarom belangrijk dat: De gezondheidzorg voor de burger van Brunssum goed geregeld is; De groep kinderen in Zuid-Limburg waar het goed mee gaat groter wordt; De gezondheidsachterstanden ten opzichte van de rest van Nederland verdwijnen; En er minder geweld plaatsvindt in onafhankelijkheidsrelaties, waardoor kinderen veiliger en gezonder leven. b.

Kaders 1. eerdere besluitvorming (BBV nr. ) Begroting 2022 GGD Zuid Limburg: behandelvoorstelnummer 1072387 2. traject tot dusverre: - Deelname aan het ambtelijk overleg GGD Zuid Limburg, maandelijks - Deelname aan de vergadering van het Algemeen Bestuur GGD Zuid Limburg, twee maandelijks - Informeren van de raad door Raadsinformatiebrieven en notulen van de vergaderingen Algemeen Bestuur GGD Zuid Limburg - Collegevergadering: 7 juni 2022 - Commissie Buza: 21 of 28 juni 2022 - Raadsvergadering: 12 juli 2022 3. rol/ bevoegdheden college van B en W De gemeenteraad te adviseren een zienswijze te geven op de voorgestelde begroting 2023.van de Gemeenschappelijke regeling GGD Zuid Limburg. 4. algemene beleidskaders (landelijk/ provinciaal/ lokaal) - Wet publieke gezondheid (Wpg) - Wet maatschappelijke ontwikkeling - Wet gemeenschappelijke regeling (Wgr) - Het regionale gezondheidsbeleid 'Zuid springt eruit: Zuid-Limburg zet nieuwe trend in gezondheid' 5.

past het voorstel in de strategische visie/ relatie met uitvoeringsagenda? Ja, Samen voor elkaar

6. relatie met programmabegroting/ financiële gevolgen De GGD stelt jaarlijks een zo realistisch mogelijke begroting op met daarin de baten en lasten voor het komend kalenderjaar. De algemene uitgangspunten bij de GGD voor de begroting zijn in de Gemeenschappelijke Regeling of besluiten van het Algemeen Bestuur vastgelegd. Voor de periode 2020-2023 hebben gemeenten de beleidsagenda bepaald. De regionale gezondheidsnota: ‘Zuid springt eruit, Zuid-Limburg zet nieuwe trend in gezondheid’ en het meerjarenperspectief 2020-2023 van de GGD Zuid Limburg zijn hierbij de leidende documenten. De conceptbegroting 2023 van de GGD Zuid Limburg (16 gemeenten) stijgt met een totaal bedrag van € 2.790.678. Het aandeel van de gemeente Brunssum in de conceptbegroting 2023 bedraagt € 1.541.660.

Dat is een groei van € 121.026 ten opzichte van de begroting 2022. Evenals in de begroting 2022 vindt de belangrijkste kostenstijging plaats op Jeugdgezondheidszorg (JGZ). Een aantal Kansrijke Start projecten van Trendbreuk (die in de pilotfase voor een groot gedeelte door de JGZ worden uitgevoerd) worden geborgd en verduurzaamd. Een uitgebreide toelichting op de conceptbegroting 2023 GGD Zuid Limburg is te lezen in de conceptbegroting 2023 en het document Financiële doorkijk begroting 2023. Beide documenten zijn als bijlage toegevoegd In de conceptbegroting 2023 komen de volgende punten naar voren die bepalend zijn voor het stijgen van het totaalbedrag Autonome ontwikkelingen - Indexering De GGD Zuid Limburg indexeert conform afspraak de begroting 2023 op basis van de in de septembercirculaire opgenomen percentages. - Wet- en regelgeving Mede als gevolg van landelijke datalekken en fraudezaken zijn regelgeving en controles aangescherpt door o.a. de Autoriteit Persoonsgegevens. Dit heeft direct gevolgen voor de bedrijfsvoering van de GGD. De functies in het kader van de AVG moeten worden uitgebreid. Daarnaast zal de NEN7510 certificering binnen de gehele GGD-organisatie worden ingevoerd. Bovenstaande heeft direct gevolgen voor de digitalisering van de GGD.

Bestuurlijke afspraken: - 2023 is het eerste jaar waarin de gemeenten de volledige borging van €750.000 voor de interventie Stevig Ouderschap en Voorzorg financieren. In 2022 werd in het eerste kwartaal nog een subsidie van Provincie Limburg ontvangen. Dit betekent dat de gemeentelijke bijdrage in 2023 met €187.500 zal stijgen. - De borging van de provinciale subsidie Trendbreuk “Nu Niet Zwanger” leidt tot een verhoging van € 250.000 . De verwachting is dat de gemeenten hiervoor structureel rijksmiddelen gaan ontvangen. Op dit moment is er geen duidelijkheid over of en in welke mate dit zal zijn. - Het programmabureau Trendbreuk is in 2022 gedeeltelijk gesubsidieerd door de provincie. De borging voor een heel jaar betekent een structurele verhoging van de gemeentelijke bijdrage van € 60.000. Bestuurlijk nog te besluiten: - Het bestuurlijk traject ‘Toekomstige GGD opgave’ Het betreft hier een meerjarig traject waarbij een en ander de komende beleidsperiode (2024-2027) verder ingevuld zal worden. De inschatting is dat in 2023, incidenteel aanvullende middelen nodig zijn (€ 200.000) om het traject verder vorm te kunnen geven. Het gaat hier vooral om externe personele inhuur. De incidentele kosten voor dit traject maken dan ook geen deel uit van de vaste bijdrage van de gemeente maar zullen op basis van realisatie met de gemeenten worden verrekend.

- Trendbreukambities Om de trendbreukambitie in de komende jaren te realiseren is het van belang om meer (bewezen effectieve) interventies in te zetten en regionaal meer massa te maken.

In de lijn met de beleidsuitgangspunten uit het regionale gezondheidsbeleid is het daarom aan te bevelen om in 2023 de in de onderstaande interventies gefaseerd uit te rollen en structureel in de begroting op te nemen. - Netwerkaanpak kinderen met overgewicht en obesitas € 375.000 - Knooppunten kansrijke start € 175.000 - Uitbreiding Voorzorg en Stevig Ouderschap € 259.000. Voor Brunssum betekent dit voor 2023: € 56.794 In het onderstaande overzicht een opsomming van de bijdragen die van gemeente Brunssum wordt gevraagd en de dekking van de kosten op basis van de huidige meerjarenbegroting.

Begroting 2023 GGD ZL gemeente Brunssum: Dekking (product-/ activiteitencode):

Onderdeel begroting GGD

Begroting GGD (deel Brunssum)

Kostenplaats Brunssum

Algemene dekkingsmiddelen Gezondheid en maatschappelijke participatie Kennis en Innovatie

€

30.266

710001/4433 02

€

28.420

Seksuele gezondheid, infectieziekten en milieu Toezicht Wmo

€ 181.466

Totaal GGD Veilig Thuis

€ 364.643 € 318.959

Totaal Veilig Thuis JGZ 0-4 jr.

€ 318.959 € 508.586

JGZ 5-18 jr.

€ 272.034

Ingroei herverdeel effect JGZ Index JGZ 2023

€

3.789

€

16.855

Interventies en doorontwikkeling Rijksvaccinatie programma*

€

56.794

€

50.029

€ 119.148

€

5.343

710001/4433 02 710001/4433 02 710001/4433 02 710001/4433 02

681001/4438 20 710001/4438 20 710001/4433 02 710001/4438 20 710001/4438 20 710001/4438 20 710001/4438 20

Begroting Gemeente Brunssum € 0

Verschil bij te ramen via 2e Berap 2022 € 30.266

€ 23.458

€

4.962

€ 120.114

€

-966

€ 168.405

€

13.061

€

€

54

5.289

€ 317.266 € 329.380

€ 47.377 € -10.421

€ 329.380 € 508.586

€ -10.421 € 0

€ 270.370

€

1.664

€

3.789

€

16.855

€

56.794

€

4.968

€

45.061

Totaal JGZ Totaal GGD 2023

€ 908.087 €1.591.689

€ 824.017 €1.470.663

€ 84.070 € 121.026

*De financiering van het rijksvaccinatieprogramma wordt middels de septembercirculaire vereffend.

c. Argumenten en overwegingen De kerntaak van de GGD is beschermen, bewaken en bevorderen van de gezondheid van onze inwoners met speciale aandacht voor mensen in een kwetsbare positie. De GGD draagt daarmee bij aan dat iedere inwoner, van jong tot oud, actief kan deelnemen aan onze samenleving. De regionale gezondheidsnota “Zuid springt eruit” en het meerjarenperspectief 2020-2023 van de GGD Zuid Limburg vormen daarbij de leidraad voor de Trendbreukaanpak. Autonome ontwikkelingen: De indexering gebeurt volgens afspraak. De uitbreiding van de functies en de verbetering van de digitalisering ten aanzien van de aangescherpte wet- en regelgeving zijn een direct gevolg van de verplichting opgelegd door de Autoriteit Persoonsgegevens. Het is essentieel belangrijk dat mensen vertrouwen houden in de GGD en zij niet gehinderd worden in het maken van goede keuzes voor hun gezondheid. Bestuurlijk gemaakte afspraken: - De meeste bestuurlijke afspraken vloeien voort uit voorgaande jaren gemaakte besluiten, zoals de doorontwikkeling van de eigentijdse professionele JGZ, de borging van de interventies Stevig Ouderschap en Voorzorg naar aanleiding van de provinciale subsidies, de borging van de interventie Nu Niet Zwanger evenals de borging van door de provincie Limburg gesubsidieerde programmabureau Trendbreuk. Bestuurlijk nog te besluiten.

Naar aanleiding van het verzoek van het Algemeen Bestuur om een debat te voeren over de strategische opgave van de GGD Zuid Limburg en de reflectie op de organisatie schat de GGD Zuid Limburg in dat er in 2023 incidentele middelen (€ 200.000) noodzakelijk zijn. Vanwege het ontbreken van eigen deskundigheid is het noodzakelijk externe deskundigen in te huren ter ondersteuning van het bestuurlijk traject ‘de toekomstige GGD-opgave”. Van de GGD mag verwacht worden zo efficiënt mogelijk de opdracht omtrent het bestuurlijk traject de ‘toekomstige GGD-opgave” op te pakken en waar mogelijk gebruik te maken van de deskundigheid van het eigen personeel. Om de trendbreukambitie in de komende jaren te realiseren is het van belang om meer (bewezen effectieve) interventies in te zetten en regionaal meer massa te maken. Het Algemeen Bestuur wenste in 2021 meer inzicht te krijgen in de status van programma’s (structureel of projectfase) en er was behoefte aan een nadere onderbouwing hoe met de huidige inzet een voorfinanciering wordt gedaan die kan leiden tot gezondheidswinst en minder uitgaven in de toekomst.

Nog steeds wordt onvoldoende in beeld gebracht dat de investering in de doorontwikkeling van de eigentijdse professionele JGZ en de trendbreukprogramma’s in de toekomst minder geïndiceerde jeugdzorg en minder meldingen bij Veilig Thuis nodig maakt, doordat gezinnen eerder in beeld zijn en er is sneller zicht is op de thuissituatie van het kind. Desondanks blijft het noodzakelijk de trendbreukprogramma’s ook de komende jaren in te zetten en te borgen. Het uitrollen van nieuwe (bewezen effectieve) interventies kan alleen dan als van tevoren de borging bij de gemeente(n) is vastgesteld. Jaarrekening 2021: Een zienswijze over de jaarstukken is niet aan de orde. Op 6 juli 2022 zal aan het Algemeen Bestuur van de GGD Zuid Limburg het voorstel worden gedaan de resultaatbestemming te verrekenen met het negatief resultaat van de JGZ en nog openstaande posten 2019 en 2020.

Voorgesteld wordt: Het bedrijfsonderdeel GGD (€ 400.000) te verrekenen met het negatief resultaat JGZ en nog openstaande posten 2019 en 2020; Het bedrijfsonderdeel Veilig Thuis (€ 107.000) te verrekenen met het negatief resultaat JGZ; Het bedrijfsonderdeel JGZ (€ 155.000) te verrekenen met de positieve resultaten GGD en Veilig Thuis

d. Opties en keuze Er zijn in 2021 bij de GGD ZL bestuurlijk afspraken gemaakt die bepalend zijn voor de begroting 2023. De raad heeft het budgetrecht en kan middels een zienswijze invloed hebben op de voorgestelde begroting 2023. Op de wijzigingen van wet en regelgeving heeft de raad geen invloed. Daardoor ook niet op de financiële consequenties. De raad heeft echter wel invloed op het implementeren van het aantal Trendbreukprogramma’s. Omdat het inzetten van trendbreukprogramma’s preventief werkt op het welzijn van kinderen en hun ouders en de geïndiceerde zorg kan voorkomen of uitstellen, wordt geadviseerd deze programma’s in Brunssum op te starten en te borgen. De gemeenteraad wordt geadviseerd een zienswijze te geven op de begroting 2023 GGD Zuid Limburg. De geadviseerde zienswijze: -De raad adviseert de GGD de opdracht omtrent het bestuurlijk traject ‘toekomstige GGD-opgave” efficiënt op te pakken; -Er wordt onvoldoende in beeld gebracht of de investering in de doorontwikkeling van de eigentijdse professionele JGZ en de trendbreukprogramma’s in de toekomst minder geïndiceerde jeugdzorg en minder meldingen bij Veilig Thuis nodig maakt; -De raad vraagt de GGD dat het uitrollen van de nieuwe (bewezen effectieve) interventies alleen dan gebeurt als van tevoren de borging bij de gemeente(n) is vastgesteld;

Het college van burgemeester en wethouders,

Burgemeester

Secretaris

Raadsbesluit Gemeentebladnr. Afdeling Registratiekenmerk

:2022/49 : Maatschappelijke ontwikkeling : 2025615

De raad van de gemeente Brunssum gemeentebladnummer 2022/49; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 12 juli 2022, afdeling Maatschappelijke ontwikkeling ; Besluit: Geeft de op de voorgestelde begroting 2023 GGD Zuid Limburg de volgende zienswijze: De raad adviseert de GGD de opdracht omtrent het bestuurlijk traject ‘toekomstige GGD-opgave” efficiënt op te pakken; Er wordt onvoldoende in beeld gebracht of de investering in de doorontwikkeling van de eigentijdse professionele JGZ en de trendbreukprogramma’s in de toekomst minder geïndiceerde jeugdzorg en minder meldingen bij Veilig Thuis nodig maakt; De raad vraagt de GGD dat het uitrollen van de nieuwe (bewezen effectieve) interventies alleen dan gebeurt als van tevoren de borging bij de gemeente(n) is vastgesteld;

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 12 juli 2020

De Raad vernoemd,

Voorzitter

Griffier