Document · PDF

Raadsvoorstel 26 (bijlage) Jaarstukken 2023 versie 1.0

Raadsvergadering 4 juni 2024, gemeente BrunssumBij agendapunt: Jaarstukken 2023 en de Programmabegroting 2025 e.v. van ISD BOL, gemeentebladnummer 2024/2627.364 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Bevorderen van de financiële kracht 100

aantal

jan

feb

mrt

apr

mei

jun

jul

aug

sep

okt

nov

dec

aantal screeningsinstr. B

aantal screeningsinstr. L

maand

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 51 van 130

versie 1.0

Armoedebestrijding 2: Dienstverlening Op Maat Doel: De actuele situatie van de 0-30 klant wordt uitgevraagd door middel van een digitaal serviceformulier, met als doel die dienstverlening aan te bieden die past bij de persoonlijke behoefte van de klant. Zo wordt o.a. onderzocht of de klant in het kader van de armoedebestrijding gebruik maakt van alle voorzieningen die hem ter beschikking staan (bijzondere bijstand en beschikbare gemeentelijke minimaregelingen). En er wordt uitgevraagd of een klant behoefte heeft aan hulp bij andere voorziening die worden aangeboden door WMO en maatschappelijk werk. Resultaat: •

Klant is actueel in beeld en dienstverlening op maat is ingezet;

•

Bevorderen doorstroom;

•

Gezamenlijke (keten)dienstverlening wordt geoptimaliseerd.

•

Armoedebestrijding

Toelichting: In een grafiek wordt het aantal klanten getoond die benaderd zijn op basis van deze dienstverlening en het aantal klanten dat een aanvullende aanvraag heeft ingediend. De onderstaande cijfers zijn cumulatief. Rapportage: Dienstverlening Op Maat 100 90 80 70 60

aantal

50 40 30 20 10 0

jan

feb

mrt

apr

mei

jun

jul

aug

sep

okt

nov

dec

aantal cliënten benaderd B

aanvullende aanvraag B

aantal cliënten benaderd L

aanvullende aanvraag L

maand

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 52 van 130

versie 1.0

Armoedebestrijding 3: Voorzieningenwijzer Doel: Het instrument voorzieningenwijzer heeft als doel om burgers inzicht te geven in hun financiële situatie en hulp te bieden bij het aanvragen van regelingen/voorzieningen waar ze recht op hebben. De voorzieningenwijzer: -

Wordt aangeboden aan de burgers die een PW-uitkering aanvragen;

Wordt aangeboden aan de cliënten 0-30 groep bij dienstverlening op maat en

Wordt aangeboden aan de burgers (ook zonder uitkering) die zich melden bij ISD BOL voor een adviesgesprek.

Resultaat: •

Minder schuldhulpverlening

•

Voorkoming van betalingsachterstanden

•

Betere benutting armoedevoorzieningen

Toelichting: De voorzieningenwijzer helpt bij het kiezen en aanvragen van allerlei voorzieningen die in belangrijke mate de koopkracht kunnen verbeteren. Daarmee verminderen ook risico’s van huurachterstanden, armoede en problematische schulden. De Voorzieningenwijzer ziet in grote

lijnen

toeslagen,

inkomstenbelasting

gemeentelijke

minimaregelingen.

Onderstaande cijfers zijn cumulatief. ISD BOL benadert zelf cliënten waarvan de aanvraag levensonderhoud onlangs is toegekend. Daarnaast kunnen burgers zich ook zelf melden voor een adviesgesprek. Dit verklaart het verschil tussen het aantal benaderde klanten en het aantal gevoerde gesprekken. Rapportage:

Voorzieningenwijzer 45

aantal

jan

feb

mrt

apr

mei

jun

jul

aug

sep

okt

nov

dec

aantal cliënten benaderd B

gevoerde gesprekken B

aantal cliënten benaderd L

gevoerde gesprekken L

maand

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 53 van 130

versie 1.0

Armoedebestrijding 4: Vroegsignalering Wgs Doel: Inwoners van de gemeenten Brunssum en Landgraaf die schulden hebben in een zo vroeg mogelijk stadium wijzen op de mogelijkheden van schuldhulpverlening om te voorkomen dat zij in een problematische schuldensituatie terecht komen. Resultaat: Administratieve ontzorging gemeentelijke schuldhulpverlening in het kader van de vroegsignalering Wgs. Toelichting: Veelal melden burgers met financiële problemen zich niet of (veel) te laat bij instanties voor schuldhulpverlening (CMWW en Welsun). Enerzijds gaat een directe bemoeienis vanuit de gemeente in tegen de gedachte van zelfredzaamheid en anderzijds dient voorkomen te worden dat beperkte schulden gaan uitmonden in problematische schulden, waarbij de kans om tot een oplossing te komen klein is. Het is dus van belang om op het juiste moment te ontdekken of schulden problematisch dreigen te worden. Door middel van de applicatie RIS maken diverse schuldeisers (energieleveranciers, woningcorporaties,

zorgverzekeraars

waterleveranciers)

melding

van

betalingsachterstanden. In het kader van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) wijst ISD BOL inwoners op de mogelijkheden van schuldhulpverlening door CMWW en Welsun als er sprake is van betalingsachterstanden. Deze administratieve taken verricht ISD BOL als voorportaal van de gemeentelijke schuldhulpverlening in het kader van de vroegsignalering. Op basis van deze meldingen wijst ISD BOL de desbetreffende inwoners op de mogelijkheden van

schuldhulpverlening

ontzorgt

daarmee

administratief

gemeentelijke

schuldhulpverlening. Meldingen van meervoudige en/of problematische schulden worden direct doorgezet naar CMWW en Welsun. De daadwerkelijke schuldhulpverlening berust bij CMWW en Welsun.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 54 van 130

versie 1.0

Rapportage:

Vroegsignalering Brunssum

energieleverancier waterleverancier woningcorporatie

454

zorgverzekeraar

486

167

454

Vroegsignalering Landgraaf

energieleverancier waterleverancier woningcorporatie zorgverzekeraar

495 586

151

570

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 55 van 130

versie 1.0

Wat heeft het gekost?

maats c happelijk e partic ipatie bedragen in Euro las ten Medische keuringen Directe levensbehoeften (a) Voorzieningen voor het huishouden (b) Kosten inrichting/huisraad (c) Inrichtingskosten statushouders (c) Overige voorzieningen voor wonen (c) Peuteropvang (d) Overige voorzieningen voor opvang (d) Vervoerskst en overige kosten maatschappelijke zorg (e) Rechtsbijstand (f) Overige kosten financiële transacties (f) Medische dienstverlening (h) Individuele inkomenstoeslag (k) Maatschappelijke participatie (j) Bewindvoering (e) Budgetbeheer (e) VGZ-tientje (m) Overige bijzondere bijstand (g), (i), (l) Minima-effectrapportage Klanttevredenheidsonderzoek Salarissen en sociale lasten totaal las ten baten Bijdrage gemeente programmakosten Debiteurenontvangsten Bijdrage minima-effectrapportage Bijdrage klanttevredenheidsonderzoek Bijdrage gemeente salarissen en sociale lasten totaal baten s aldo programma

2022 werkelijk

2023 bijgestelde begroting

primitieve begroting

werkelijk

saldo*

1.111 71.949 8.139 42.202 12.227 68.980 6.540 3.739 24.117 62.800 4.442 7.500 437.085 378.681 1.442.882 9.522 111.158 14.942 23.614 2.723 249.953

1.000 123.000 3.000 38.000 14.000 52.000 5.000 2.000 21.000 90.000 5.000 7.000 420.000 319.000 1.480.000 7.000 102.000 10.000 0 10.000 275.459

2.000 65.000 6.000 43.000 7.000 74.000 7.000 4.000 29.000 86.000 10.000 6.000 438.000 379.000 1.345.000 10.000 112.000 36.000 0 10.000 291.520

905 60.500 5.592 53.436 1.357 58.057 3.495 3.248 22.250 72.869 6.064 7.874 460.060 347.400 1.362.392 8.444 84.750 36.660 0 531 256.537

1.095 4.500 408 -10.436 5.643 15.943 3.505 752 6.750 13.131 3.936 -1.874 -22.060 31.600 -17.392 1.556 27.250 -660 0 9.469 34.983

2.984.304

2.984.459

2.960.520

2.852.422

108.098

2.575.866 132.148 23.614 2.723 249.953

2.699.000 0 0 10.000 275.459

2.575.000 84.000 0 10.000 291.520

2.484.894 110.461 0 531 256.537

90.106 -26.461 0 9.469 34.983

2.984.304

2.984.459

2.960.520

2.852.422

108.098

* Het saldo is het verschil tussen de bijgestelde begroting en het werkelijke bedrag 2023

Een nadere uitsplitsing van het taakveld in de verschillende onderdelen, inclusief een toelichting op afwijkingen, treft u aan in hoofdstuk 2.1 Overzicht van baten en lasten.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 56 van 130

versie 1.0

1.1.4 Bedrijfsvoering Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan

Activiteit 4: Debiteurenontvangsten Doel: De lastendruk van de deelnemende gemeenten verminderen. Bron: MJBP 2023-2026 ‘Iedereen doet mee naar vermogen’ beleidsuitgangspunt 3. Maatregel: Een effectief invorderingsbeleid hanteren. Resultaat: Ultimo 2023 totaal € 425.000 aan debiteurenontvangsten innen. Toelichting: Ten onrechte genoten uitkering dient teruggevorderd te worden. Onder debiteurenontvangsten worden tevens de ontvangsten begrepen die de onderhoudsplichtige bijdraagt in de kosten van levensonderhoud van de cliënt (verhaal). Ook is hier de invordering van

boetes

bij

inbegrepen.

invordering

ten

aanzien

van

componenten

krediethypotheken en verrekeningen is moeilijk te voorspellen. Deze componenten zijn dan ook niet opgenomen in de doelstelling van deze activiteit. Rapportage: realisatie B

Debiteurenontvangsten

realisatie L

50.000

46.955

45.000 36.462

40.000 35.000

27.845

euro

30.000 25.000 20.000

39.653

35.643

36.094

18.718

20.658

18.146

16.343

22.369

25.892

23.658 17.795

18.991

17.707 16.333

10.933

15.000

21.861

26.053

14.677

11.809 7.523

8.634

10.000 5.000 0 jan

feb

mrt

apr

mei

jun

maand

jul

aug

sep

okt

nov

dec

Totaal debiteurenontvangsten tot en met december: € 540.754 (127,24% van € 425.000). De hogere realisatie van de debiteurenontvangsten in 2023 wordt veroorzaakt door de terugontvangsten op de ten onrechte toegekende Energietoeslagen 2022.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 57 van 130

versie 1.0

Wat heeft het gekost?

bedrijfs voering bedragen in Euro las ten Salariskosten Overige personeelskosten Inhuur en uitzendkrachten Huisvestings- en kantoorkosten Automatisering Representatie Communicatie en promotiekosten Vakliteratuur Accountantskosten Advieskosten Algemene kosten Treasury Overige baten en lasten totaal las ten

2022 werkelijk

2023 bijgestelde begroting

primitieve begroting

werkelijk

saldo*

1.971.952 199.342 18.350 1.017.775 1.082.099 8.543 6.010 55.810 47.619 58.192 65.478 54.844 0

1.986.328 216.760 109.946 994.472 967.426 7.635 10.645 58.026 40.850 65.274 56.713 53.062 25.000

2.267.817 258.224 124.038 1.126.728 1.136.676 7.635 10.645 58.026 40.850 80.574 67.843 53.062 25.000

2.331.015 244.174 54.786 1.124.739 1.146.544 6.224 2.695 57.741 42.864 70.616 87.516 44.804 4.440

-63.198 14.050 69.252 1.989 -9.869 1.411 7.950 285 -2.014 9.958 -19.673 8.258 20.560

4.586.014

4.592.136

5.257.118

5.218.159

38.959

204.637 140.480 34.572 48.429 4.157.895

49.582 134.953 20.000 42.882 4.344.719

106.356 134.953 35.000 42.882 4.937.927

225.744 135.059 39.694 42.937 4.774.724

-119.388 -106 -4.694 -55 163.203

4.586.014

4.592.136

5.257.118

5.218.159

38.959

baten Salarisbaten Huisvestings- en kantoorkosten Algemene kosten Treasury Overige baten en lasten totaal baten s aldo programma

* Het saldo is het verschil tussen de bijgestelde begroting en het werkelijke bedrag 2023

Een nadere uitsplitsing van het taakveld in de verschillende onderdelen, inclusief een toelichting op afwijkingen, treft u aan in hoofdstuk 2.1 Overzicht van baten en lasten.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 58 van 130

versie 1.0

Overzicht van de kosten van overhead Conform het BBV dient inzicht gegeven te worden in de totale kosten van overhead. Van bovenstaande tabel zijn dit alle kosten van bedrijfsvoering met uitzondering van de kosten van de accountant, onvoorzien, kapitaallasten en het renteresultaat.

Overzic ht overhead bedragen in Euro Las ten Salariskosten Overige personeelskosten Inhuur en uitzendkrachten Huisvestings- en kantoorkosten Automatisering Representatie Communicatie en promotiekosten Vakliteratuur Advieskosten Algemene kosten Totale las ten Baten Salarisbaten Huisvestings- en kantoorkosten Algemene kosten Bijdrage gemeenten Totale baten s aldo overhead

2022 werkelijk

2023 bijgestelde begroting

primitieve begroting

werkelijk

1.971.952 199.342 18.350 1.017.775 1.082.099 8.543 6.010 55.810 58.192 65.478

1.986.328 216.760 109.946 994.472 967.426 7.635 10.645 58.026 65.274 56.713

2.267.817 258.224 124.038 1.126.728 1.136.676 7.635 10.645 58.026 80.574 67.843

2.331.015 244.174 54.786 1.124.739 1.146.544 6.224 2.695 57.741 70.616 87.516

4.483.551

4.473.224

5.138.206

5.126.051

204.637 140.480 34.572 4.157.895

49.582 134.953 20.000 4.344.719

106.356 134.953 35.000 4.937.927

225.744 135.059 39.694 4.774.724

4.537.585

4.549.255

5.214.236

5.175.221

54.034

76.030

49.171

Vennootschapsbelasting De activiteiten van de GR ISD BOL zijn vrijgesteld van vennootschapsbelasting. Derhalve is er geen bedrag opgenomen voor de heffing van de vennootschapsbelasting.

V ennootschapsbelasting bedragen in Euro

2022 werkelijk

Lasten vennootschapsbelasting

2023 bijgestelde begroting

primitieve begroting 0

werkelijk

Onvoorzien De post ‘onvoorzien’ is bedoeld als dekking voor (een schatting van) uitgaven die niet zijn voorzien in de begroting. Het bedrag hiervoor wordt voor de begroting in zijn geheel geraamd. Het is wettelijk voorgeschreven dat er een post ‘onvoorzien’ wordt opgenomen in de begroting. Er wordt echter niet verplicht gesteld wat de hoogte van deze post is. In 2023 heeft ISD BOL gebruik gemaakt van de post onvoorzien.

Onvoorzien

2022 werkelijk

primitieve begroting

bedragen in Euro Onvoorzien

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 59 van 130

25.000

2023 bijgestelde begroting 25.000

werkelijk

4.440

versie 1.0

1.1.5 Projecten In dit hoofdstuk wordt verantwoording afgelegd over de uitgevoerde projecten in 2023. Deze waren opgenomen in het Bedrijfsplan 2023. Het gaat om de volgende projecten: Project 1 Themacontroles Project 2 E-nnovatie Project 3 Geautomatiseerde verrekening inkomsten uit arbeid Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan Project 1 Themacontroles Doel: Bestrijden bijstandsfraude met vermogen in buitenland. Beleidsveld: Bevorderen uitstroom Resultaat: Opsporen van vermogen in het buitenland met ondersteuning van een externe partij. Gereed: 31 december 2023 Toelichting: In samenwerking met een externe partij wordt er door het team TBO vermogen in het buitenland opgespoord met als doel om bijstandsfraude te bestrijden. Rapportage: In april 2022 is een start gemaakt met dit project. Net als in 2022 zijn in 2023 300 klanten aangeschreven voor dit project. Er zijn 301 formulieren ingevuld. Één klant heeft ongevraagd het formulier ingevuld. Van deze 300 klanten hebben 45 (15%) hulp gevraagd bij het invullen van het formulier. Hiervan moeten nog 13 formulieren ingevuld worden. Bij 2 klanten is het invullen van het formulier op ‘on hold’ gezet in verband met hun (langdurige) medische situatie. Resultaten 2023 Naar aanleiding van de ingevulde formulieren zijn 51 mutatieonderzoeken geboekt.

Hiervan zijn de resultaten: - 32 mutaties zijn afgehandeld en is de uitkering ongewijzigd voortgezet; - 3 mutaties staan nog open - 16 processen moeten nog geboekt worden.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 60 van 130

versie 1.0

Bijzonderheid: in één geval is onderzoek gevraagd door het IBF (Internationaal Bureau Fraude van UWV) en dat heeft geen resultaat opgeleverd. Er zijn 6 uitkeringen in 2023 beëindigd in verband met: -

overlijden = 1 werkaanvaarding = 2 AOW-leeftijd = 1 recht op WW = 1 langdurig verblijf buiten gemeente = 1

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 61 van 130

versie 1.0

Project 2 E-nnovatie Doel: Optimaliseren van onze dienstverlening. Beleidsveld: Bedrijfsvoering Resultaat: De aanvraag levensonderhoud is gedigitaliseerd en geautomatiseerd. Gereed: 31 december 2023 Toelichting: ISD BOL is op gebied van digitalisering van de dienstverlening koploper in de regio en zelfs landelijk toonaangevend. Op dit moment zijn onze voornaamste producten al digitaal beschikbaar. Cliënten kunnen via onze website zaken regelen en maken hier ook grif gebruik van. Door het voortschrijden van de techniek en het verder door ontwikkelen van onze organisatie zijn er legio kansen om onze digitale dienstverlening te verbeteren. Hierbij ligt onze eerste focus op de aanvraag levensonderhoud. In het jaar 2020 zijn al belangrijke stappen gezet om de aanvraag levensonderhoud te digitaliseren én geautomatiseerd af te handelen. Zorgvuldigheid is in dit proces van het grootste belang. In 2021 zijn de finale stappen gezet met als doel: •

Een gedigitaliseerd en geautomatiseerde afhandeling van (een deel van) de aanvragen levensonderhoud.

Dit betekent een impuls voor zowel de kwaliteit als efficiency. Hierbij kan gedacht worden aan: •

Sneller antwoord voor onze cliënten;

•

Borgen van processtappen;

•

Meer grip op data voor toekomstige analyses.

Rapportage: Een aanvraag bijstand voor levensonderhoud wordt via de digitale weg ingediend. Een deel van deze aanvragen leidt tot een automatische beslissing. In 2023 hebben we de ervaring opgedaan dat sommige aanvragen in principe niet toegekend hadden mogen worden waarna herstelacties hebben plaatsgevonden. In het laatste kwartaal van 2023 is het proces zodanig aangepast dat er een laatste controle plaatsvindt voordat de automatische toekenning verzonden gaat worden. Er is nu dus geen sprake meer van een volledige automatische toekenning. Daarnaast zijn er ook verbeteringen aangebracht in het proces van automatisch afwijzen van de aanvraag. In 2024 zullen we deze werkwijze voortzetten. Als uit de evaluatie (vermoedelijk 2e kwartaal van 2024) blijkt dat deze werkwijze voldoet, zullen we alle aanvragen levensonderhoud op deze wijze gaan verwerken.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 62 van 130

versie 1.0

Project 3 Geautomatiseerde verrekening inkomsten uit arbeid Doel: Het volledig geautomatiseerd verrekenen (met een beperkte foutmarge) van door de cliënt doorgegeven (flexibele) inkomsten uit arbeid. Beleidsveld: Bevorderen uitstroom Resultaat: Alle cliënten die inkomsten uit arbeid hebben geven dit digitaal door aan ISD BOL. Op basis van

de aangeleverde

gegevens

worden

de inkomsten

automatisch

gekort

bijstandsuitkering. Ieder kwartaal dan wel half jaar wordt een controle op juistheid uitgevoerd en te weinig genoten uitkering alsnog uitbetaald en te veel genoten uitkering alsnog verrekend. Gereed: 31 december 2023 Toelichting: Iedere maand is het een behoorlijke klus om in een paar dagen tijd alle inkomstenformulieren handmatig te verwerken. Halfjaarlijkse en jaarlijkse inkomsten worden nu - indien cliënt het inkomstenformulier digitaal invult en de afwijking tussen het oude en nieuwe bedrag binnen de marge blijft, volledig automatisch verwerkt. Rapportage: In januari 2022 heeft de formele start van dit project plaatsgevonden. In het laatste kwartaal van 2022 is gestart met het testen van een eerste versie van het elektronische inkomstenformulier. Op basis van de testbevindingen 2022 is begin 2023 een nieuwe versie gebouwd. In eerste aanleg gaat het alleen om cliënten met maandinkomsten. Cliënten met wekelijkse of vierwekelijkse inkomsten zullen op een later moment aan gaan sluiten. Het testen is in de loop van 2023 uitgebreid met medewerkers uit de uitvoering en tegen het einde van 2023 is ook getest met een aantal cliënten. Deze testen zijn goed verlopen. Implementatie in 2023 is helaas niet gelukt omdat het realiseren van het technische gedeelte meer tijd en capaciteit heeft gekost dan verwacht. Naar verwachting zal implementatie plaats gaan vinden in maart of april 2024.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 63 van 130

versie 1.0

Wat heeft het gekost?

projecten bedragen in Euro

2022 werkelijk

2023 bijgestelde begroting

primitieve begroting

werkelijk

saldo*

lasten Bijdrage eigen risico Zorgverzekeringswet Brunssum TCG Landgraaf Mantelzorgcompliment Landgraaf Bepaling ontwikkelbaarheid Landgraaf Project vroegsignalering WSG Project administratieve ontzorging BB Project bieb abonnement regeling Voorzieningenwijzer Project wet inburgering Screening TAO's Brunssum Project energietoeslag Project leefgeld Oekraine

168.766 68.020 99.771 60.813 38.200 30.560 171 10.572 91.092 4.288 6.615.364 467.708

0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

169.048 67.779 99.772 0 42.650 0 171 6.168 52.313 0 252.790 417.511

179.170 61.389 93.139 0 43.851 0 665 5.874 245.763 0 5.741.253 413.992

-10.122 6.390 6.633 0 -1.201 0 -494 294 -193.450 0 -5.488.463 3.519

totaal lasten

7.655.324

1.108.202

6.785.097

-5.676.895

baten Bijdrage eigen risico Zorgverzekeringswet Brunssum TCG Landgraaf Mantelzorgcompliment Landgraaf Bepaling ontwikkelbaarheid Landgraaf Project vroegsignalering WSG Project administratieve ontzorging BB Project bieb abonnement regeling Voorzieningenwijzer Project wet inburgering Screening TAO's Brunssum Project energietoeslag Project leefgeld Oekraine

168.766 68.020 99.771 60.813 38.200 30.560 171 10.572 91.092 4.288 6.615.364 467.708

0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

169.048 67.779 99.772 0 42.650 0 171 6.168 52.313 0 252.790 417.511

179.170 61.389 93.139 0 43.851 0 665 5.874 245.763 0 5.741.253 413.992

-10.122 6.390 6.633 0 -1.201 0 -494 294 -193.450 0 -5.488.463 3.519

totaal baten

7.655.324

1.108.202

6.785.097

-5.676.895

saldo programma

* Het saldo is het verschil tussen de bijgestelde begroting en het werkelijke bedrag 2023

Een nadere uitsplitsing van het taakveld in de verschillende onderdelen, inclusief een toelichting op afwijkingen, treft u aan in hoofdstuk 2.1 Overzicht van baten en lasten.

1.2 De paragrafen De paragrafen zijn bedoeld om een goed inzicht te geven in de financiële positie en het financiële beheer. Dit proberen we door onderwerpen die versnipperd in de jaarstukken staan te bundelen in een kort overzicht. De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de jaarstukken. Voor de gemeenschappelijke regeling ISD BOL zijn de volgende paragrafen opgenomen: 1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing; 2. Financiering; 3. Bedrijfsvoering; 4. Frauderisico-analyse. De overige paragrafen die het BBV voorschrijft zijn niet van toepassing op ISD BOL.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 64 van 130

versie 1.0

1.2.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing De paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing geeft een indicatie in welke mate het vermogen van ISD BOL toereikend is om financiële risico’s op te vangen. Het begrip weerstandsvermogen kent twee componenten: weerstandscapaciteit en risico’s. De relatie tussen beide noemt men het weerstandsvermogen. Het weerstandsvermogen is het vermogen om financiële risico’s op te vangen om taken te kunnen voortzetten. Op grond van art. 11 BBV bevat de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing: -

Een inventarisatie van de weerstandscapaciteit;

Een inventarisatie van de risico’s;

Het beleid over weerstandscapaciteit en risico’s.

Weerstandscapaciteit Onder weerstandscapaciteit wordt verstaan het geheel van middelen en mogelijkheden waar ISD BOL over beschikt om niet geraamde kosten te dekken, die onverwacht substantieel zijn, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van de bestaande taken. Om onvoorziene uitgaven op te kunnen vangen werd in de primitieve begroting een post opgenomen van € 25.000. In 2023 heeft ISD BOL voor een bedrag van € 4.440 gebruik gemaakt van dit budget. ISD BOL bouwt geen weerstandsvermogen op. De gemeenschappelijke regeling ISD BOL schrijft voor dat ISD BOL een eventuele tussentijdse onder- of overschrijding van de begroting bij de tussentijdse rapportages verrekent met de deelnemende gemeenten. Datzelfde geldt voor de jaarrekening, een positief of negatief resultaat wordt verrekend met de deelnemende gemeenten. Verrekening geschiedt op voorhand, voor de definitieve vaststelling. De jaarrekening leidt nooit tot een resultaat. Dit laatste is vastgelegd in de Financiële verordening ISD BOL ex artikel 212 Gemeentewet. Hierdoor heeft ISD BOL geen eigen vermogen. Financiële risico’s ten aanzien van de programmakosten worden afgedekt via het weerstandsvermogen van de twee deelnemende gemeenten. Het is de verantwoordelijkheid van de gemeenten om gevormde reserves en voorzieningen op peil te houden en indien nodig aan te passen.

Risico's Deze paragraaf geeft een overzicht van de belangrijkste risico’s voor ISD BOL. Op hoofdlijnen kunnen deze onderverdeeld worden in: a. Financiële risico’s; b. Risico’s in interne bedrijfsvoering. Ad a. Financiële risico’s Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt Na de versoepeling van de meeste coronamaatregelen was er sprake van een uitzonderlijk snel herstel van de economie, zo ook in Zuid-Limburg. Ook kregen we te maken met een krapte op de arbeidsmarkt. Dit snelle herstel na de coronapandemie maakt echter plaats voor nieuwe

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 65 van 130

versie 1.0

economische onzekerheden zoals de oorlog Oekraïne en de huidige brandhaarden in het Midden-Oosten. Door de krapte op de arbeidsmarkt wordt al vanaf 2022 waargenomen dat de instroom van nieuwe arbeidsfitte klanten stagneert. De verwachting is dan ook dat een ‘snelle’ begeleiding naar betaalde arbeid steeds minder zal voorkomen c.q. arbeidsintensiever zal worden, omdat de instroom aan nieuwe klanten voornamelijk zal bestaan uit mensen met een lagere arbeidsfitheidsklasse. Door het CPB wordt voor 2024 de verwachting uitgesproken dat het aantal bijstandsuitkeringen in 2024 stijgt naar een niveau van 346 duizend uitkeringen. De grote uitdaging is dan ook om de cliënten die ‘aan de zijlijn staan’ zo te begeleiden, dat het mogelijk moet zijn om een plek op de arbeidsmarkt te kunnen vinden. Vaak staan deze cliënten al ‘langdurig’ aan de zijlijn, zij zijn méér dan 1 jaar afhankelijk van een bijstandsuitkering. Ook heeft een groot deel van de cliënten geen startkwalificatie. Praktisch opgeleiden kunnen in deze tijd van krapte gemakkelijk aan de slag. Maar veel cliënten die een bijstandsuitkering ontvangen, hebben geen diploma’s of hebben de verkeerde diploma’s. Daarnaast hebben veel cliënten financiële problemen, is er vaak sprake van gezondheidsproblemen en hebben veel cliënten een niet-westerse achtergrond.

Voor onze ketenpartners (WSP en de mensontwikkelbedrijven) een enorme opgave waarin ISD BOL in nauwe samenwerking hen maximaal zal ondersteunen. Oorlog Oekraïne en gewapend conflict in het Midden-Oosten Op 24 februari 2022 viel Rusland buurland Oekraïne binnen. Nu, bij de afsluiting van het boekjaar 2023 woedt de oorlog nog steeds in volle hevigheid. Alsof dit niet al erg genoeg is, zijn er op dit moment een aantal gewapende conflicten in het Midden-Oosten en lijkt het geweld steeds verder te escaleren. Zonder uitputtend te willen zijn, zijn er op dit moment de volgende conflicten: -

Op 7 oktober 2023 heeft de militanten beweging Hamas een grootschalige aanval op Israël uitgevoerd met talrijke dodelijke slachtoffers. Israël sloeg terug met aanvallen op de Gazastrook, de thuisbasis van Hamas. Deze strijd woedt nog steeds; Militante Houthi’s uit Jemen hebben tientallen aanvallen uitgevoerd op schepen in de Rode Zee en Israël. Als vergelding hebben vervolgens de Verenigde Staten en de Britten aanvallen uitgevoerd op de Houthi’s; Iran heeft een aantal raketaanvallen uitgevoerd op Irak, Syrië en Pakistan; Pakistan heeft op zijn beurt aanvallen uitgevoerd op Iraans grondgebied.

We hebben al in 2022 gezien dat de oorlog in Oekraïne een enorme impact heeft, wereldwijd en ook in Nederland. Het menselijk leed is uiteraard het allerergst, daarnaast hebben de oorlog in Oekraïne en de sancties tegen Rusland ook grote financiële, economische en geopolitieke impact. Gevolg 1: onzekerheid, angst voor recessie De oorlog in Oekraïne is toprisico-1 in alle economische voorspellingen. Niemand kan voorspellen hoe dit gaat aflopen. Alle scenario’s hebben grote impact op de energieprijzen, de economie, de financiële markten, de werkgelegenheid en de vluchtelingenstromen vanuit Oekraïne en andere landen. Een recessie ligt op de loer. De gewapende conflicten in het Midden-Oosten zullen hier een versterkend effect op hebben

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 66 van 130

versie 1.0

Gevolg 2: hoge energieprijzen, hoge inflatie Sinds de oorlog in Oekraïne is er sprake van een ongekend hoge inflatie. Hoofdoorzaak zijn de aanvankelijk enorm gestegen energieprijzen maar ook de stijging van de prijzen van voedsel en andere producten dragen hieraan bij. Het risico is dat veel huishoudens onder de armoedegrens zakken. Mocht de situatie in het Midden-Oosten verder escaleren dan lijkt een volgende energiecrisis voorgeprogrammeerd. Gevolg 3: hogere rentes Het belangrijkste instrument dat kan worden ingezet tegen inflatie, is renteverhoging. De afgelopen jaren waren de rentes extreem laag. Het gevolg daarvan is wel dat een renteverhoging de economie afremt. Gevolg 4: hogere productie- en arbeidskosten Ook bedrijven krijgen te maken met de economische gevolgen van de oorlog in Oekraïne en de gewapende conflicten in het Midden-Oosten. Veel bedrijven worstelen met verstoringen in aanleverketens. Kleine verstoringen kunnen grote gevolgen hebben. Denk hierbij aan de noodzaak om de vaarroutes aan te passen als gevolg van de aanvallen van de Houthi’s op de scheepvaart in de Rode Zee. Als een klein onderdeel van een product niet geleverd kan worden, staat toch het hele productieproces stil. Daarnaast worden bedrijven geconfronteerd met forse prijsverhogingen van grondstoffen en halffabricaten en natuurlijk ook van energie. Daarnaast speelt de krapte op de arbeidsmarkt.

De werkloosheid is laag, het aantal vacatures hoog. Veel ondernemers ervaren de krapte aan personeel als een belemmering om te groeien. Vluchtelingen uit Oekraïne Met de inval van Rusland in Oekraïne kwam een vluchtelingenstroom van ongekende omvang op gang. In slechts één week tijd na de inval waren er meer dan een miljoen mensen Oekraïne ontvlucht naar de buurlanden. Gesproken wordt over de grootste vluchtelingencrisis in Europa van deze eeuw. Het einde van de oorlog in Oekraïne is nog niet in zicht en de eerder opgevangen vluchtelingen maken nog steeds gebruik van hun toevluchtsoord in Nederland. Per 31 december 2023 werd aan 54 Oekraïners leefgeld verstrekt in de gemeente Brunssum en aan 68 Oekraïners in de gemeente Landgraaf. Zij worden opgevangen op zowel adressen die door de gemeente zijn ingericht (GOO=Gemeentelijke Opvang Oekraïners) als in de particuliere opvang (POO=Particuliere Opvang Oekraïners). Naar aanleiding van deze stroom vluchtelingen en om dezelfde standaarden en rechten aan mensen uit Oekraïne te kunnen garanderen in alle EU-lidstaten, heeft de Raad van de Europese Unie de Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) op 4 maart 2022 in werking gesteld. De Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) geeft vluchtelingen uit Oekraïne in Nederland recht op opvang en medische zorg en onderwijs voor minderjarige kinderen. De RTB geeft ook de mogelijkheid om te werken.

De Europese Commissie heeft op 14 oktober 2022 de Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) bekend gemaakt. De tijdelijke richtlijn is inmiddels de 2e keer verlengd en loopt in beginsel af op 4 maart 2025. De tijdelijke bescherming eindigt wanneer de maximale duur is verstreken of eerder, als de Raad van de Europese Unie vaststelt dat een veilige terugkeer naar Oekraïne mogelijk is.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 67 van 130

versie 1.0

De gemeenten Brunssum en Landgraaf hebben ISD BOL gevraagd het regelen en uitbetalen van het leefgeld en bijzondere kosten voor haar rekening te nemen. Dit brengt uiteraard uitvoeringskosten met zich mee, ISD BOL moet personeel vrijmaken om allerlei zaken te regelen. Op dit moment is er nog geen einde in zicht van deze oorlog en de daarmee gepaard gaande vluchtelingenstroom. Ook is de toekomst van de Oekraïners die inmiddels in Nederland verblijven onduidelijk en onzeker. Kunnen zij binnenkort terugkeren naar hun vaderland, houdt de oorlog nog lang aan? Dit maakt het onduidelijk hoe lang nog vanuit de gemeenten en van ISD BOL inzet nodig is om deze mensen te helpen en te ondersteunen. Energietoeslag In navolging van de energietoeslag 2022 is in 2023 de Participatiewet gewijzigd om een eenmalige energietoeslag 2023 in de vorm van bijzondere bijstand ter hoogte van €1.300 te verstrekken aan inwoners met een laag inkomen. Met ingang van 1 november 2023 heeft het Dagelijks Bestuur de uitvoeringsregels voor deze energietoeslag 2023 vastgesteld. Een aanvraag voor deze energietoeslag 2023 kan worden ingediend tot en met 30 juni 2024. De uitvoering van de energietoeslag 2023 heeft impact op de bedrijfsvoering van ISD BOL en leidt tot een verhoging van de uitvoeringskosten. Daarnaast behelst de energietoeslag 2023 een extra financieel risico van maximaal € 150.000 voor de gemeenten.

Voor de energietoeslag 2023 heeft het Rijk een nieuw verdeelsysteem ontwikkeld dat beter aansluit ten opzichte van het verdeelsysteem energietoeslag 2022. Toch kunnen niet alle tekorten van gemeenten worden ondervangen. Her Rijk heeft weliswaar een vangnetregeling van 32,5 miljoen euro ingesteld maar heeft ook besloten dat er een drempel van 2% of € 150.000 voor het eigen risico gaat gelden. Wanneer de drempel is gepasseerd, is er geen eigen risico meer en wordt ook het drempelbedrag gecompenseerd. BUIG-budget Het budget van het inkomensdeel per gemeente (BUIG) wordt bepaald met behulp van een zogenaamde historische kosten verdeelmodel én een objectief verdeelmodel. Voor de vaststelling van de uitkering uit het macrobudget voor gemeenten tussen de 15.000 en 40.000 inwoners (middelgrote gemeenten) wordt deels gebruik gemaakt van de objectief vastgestelde

gemeentelijke

uitkeringslasten

van

gerealiseerde

(historische)

gemeentelijke lasten (gecorrigeerd voor groei of krimp van huishoudens). De uitkering is dus een mix bestaande uit een historisch en een objectief bepaald deel. Bij het historisch bepaald deel wordt gekeken naar de daadwerkelijke bijstandsuitgaven van twee jaar geleden. Bij het objectief bepaald deel wordt berekend wat de objectieve kans is dat een huishouden afhankelijk is van een bijstandsuitkering. Die kans is afhankelijk van kenmerken van het desbetreffende huishouden (zoals leeftijd, samenstelling, gezondheid), de buurt waar dit huishouden woont (overlast en onveiligheid) en de gemeente (arbeidsmarktkansen). De basis voor dit model is een statistische analyse dat uitgaat van de kans dat een huishouden bijstand ontvangt. Welk deel objectief en welk deel historisch wordt bepaald hangt af van het aantal inwoners. Bij een stijgend aantal inwoners loopt het aandeel dat objectief wordt bepaald lineair op van 0% Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 68 van 130

versie 1.0

bij 15.000 inwoners tot 100% bij 40.000 inwoners. Oftewel, hoe meer inwoners, hoe kleiner het aandeel dat historisch wordt bepaald, hoe groter het aandeel dat objectief wordt bepaald. Per 1 januari 2022 bedroeg het inwonersaantal van de gemeente Landgraaf 37.023, dat betekent dat het BUIG-budget grotendeels gebaseerd is op de objectieve berekening en slechts een klein deel op een historische berekening. De gemeente Brunssum telde per 1 januari 2022 27.674 inwoners, de verhouding objectieve berekening/ historische berekening noodzakelijk voor vaststelling van het toekomende BUIG-budget is voor de gemeente Brunssum daarmee ongeveer gelijk. In oktober 2022 werden de voorlopige budgetten 2023 bekend gemaakt: gemeente Brunssum € 10.765.159 en voor de gemeente Landgraaf € 13.867.135. In april 2023 werden de nadere voorlopige budgetten 2023 bekend gemaakt: gemeente Brunssum € 10.619.467 (waarvan € 733.056 LKS-budget) en voor de gemeente Landgraaf € 13.239.896 (waarvan € 597.189 LKS-budget). En in oktober 2023 werden vervolgens de definitieve budgetten bekend gemaakt: Gemeente Brunssum

Gemeente Landgraaf

Macro budget

€ 11.851.579

€ 15.436.788

Waarvan PW budget

€ 11.022.550

€ 14.761.414

Waarvan LKS budget

€

829.029

675.374

Een stijging van € 1.086.420 voor de gemeente Brunssum en € 1.569.653 voor de gemeente Landgraaf ten opzichte van het voorlopig budget 2023. De ontwikkeling van het budget van het inkomensdeel is altijd onvoorspelbaar en niet op voorhand te calculeren. De batenkant van het inkomensdeel blijft om deze reden onzeker en dus risicovol. Wat betreft de lastenkant is er sprake van een open-eindregeling. De deelnemende gemeenten van ISD BOL moeten het weerstandsvermogen om deze reden op peil houden om mogelijke financiële tegenvallers op het inkomensdeel op te vangen. Om dit risico zo veel mogelijk te beperken wordt door de ISD BOL sterk ingezet op het beperken van instroom. Daarnaast wordt in een gezamenlijke verantwoordelijkheid van WSP – mensontwikkelbedrijven – ISD BOL sterk ingezet op bevordering van uitstroom van cliënten. De verantwoording van de uitvoering van de Participatiewet is gebaseerd op strikte regels. Gezien de opbouw van het budget van het inkomensdeel (BUIG) bepalen zowel de financiële verantwoording aan het Rijk als de verantwoording van de aantallen aan het CBS de opbouw van het budget van dit inkomensdeel in de toekomst. Dat betekent dat een betrouwbare informatievoorziening intern en extern uitermate belangrijk is, reden waarom de ISD BOL daarin voortdurend intensief op inzet en blijft investeren.

Nieuwe financieringssystematiek Bbz-kapitaalverstrekking De nieuwe financieringssystematiek voor de Bbz-kapitaalverstrekking is vanaf 1 januari 2020 van kracht. In het jaar volgend op de feitelijke Bbz-kapitaalverstrekking ontvangt de gemeente 100% financiering van het Rijk. Echter, in de daaropvolgende vijf jaren vordert het Rijk 75% van die financiering terug van de gemeente. Dat gaat in vijf jaarlijkse stappen van achtereenvolgens 20%, 20%, 15%, 10% en 10%. Per saldo ontvangt de gemeente van het Rijk dus uiteindelijk 25% van het bedrag dat de gemeente heeft verstrekt als Bbz-bedrijfskapitaal.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 69 van 130

versie 1.0

Voor de bekostiging van de overige 75% van het door de gemeente verstrekte Bbzbedrijfskapitaal is de gemeente zelf verantwoordelijk. Daartoe mag de gemeente alle terug ontvangsten uit die kapitaalverstrekking (rente en aflossing) zelf houden. Het debiteurenrisico inclusief de terugbetalingsverplichting van 75% ligt volledig bij de deelnemende gemeenten. Ad b. Risico’s in interne bedrijfsvoering BIO - AVG De maatschappij digitaliseert. De overheid moet daarin mee. Voor veel burgers en overheidsinstanties is digitalisering een positieve ontwikkeling. Zo is contact makkelijk en snel gelegd, informatie snel uitgewisseld. Om haar diensten digitaal te kunnen uitvoeren wordt inwoners om persoonlijke informatie gevraagd. Informatie die digitaal wordt opgeslagen. Het gaat daarbij om de basisadministratie met Burgerservicenummers en persoonsgegevens, maar ook om de uitkeringenadministratie of eventuele schuldsanering. Voor een veilige digitale overheid is vanaf 1 januari 2020 de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) van kracht. De BIO is het basisnormenkader voor informatiebeveiliging binnen alle overheidslagen (Rijk, gemeenten, provincies en waterschappen). Had voorheen iedere overheidslaag zijn eigen baseline, nu is er met gezamenlijke inspanning één BIO voor de gehele overheid.

De steeds verder gaande en niet meer te stoppen digitalisering zal om steeds meer verdergaande maatregelen vragen om gegevens van burgers voldoende te beschermen. Implementatie van deze maatregelen zal kosten met zich meebrengen. Ook is per 25 mei 2018 de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) van toepassing. ISD BOL heeft de regels omtrent de AVG geïmplementeerd in de organisatie. De AVG is volledig nieuwe wetgeving. Jurisprudentie omtrent deze wetgeving kan leiden tot het doorvoeren van noodzakelijke aanpassingen in de organisatie. Dit kan extra kosten met zich meebrengen. De bedrijfsvoeringskosten Met de overdracht van verantwoordelijkheden van ISD BOL voor specifieke doelgroepen naar de mensontwikkelbedrijven zijn sinds 2019 re-integratiewerkzaamheden verschoven naar de mensontwikkelbedrijven. De overdracht tot en met december 2022 heeft geleid tot een boventallige medewerker, waarvan de salarislasten nog geheel 2024 door lopen. Op 7 december 2023 heeft definitieve besluitvorming plaatsgevonden om ook de resterende re-integratiewerkzaamheden over te dragen naar de gemeentelijke mensontwikkelbedrijven. Een aantal taken blijft de verantwoordelijkheid van ISD BOL. Dit zal van verdere invloed zijn op de benodigde formatie bij ISD BOL. Een belangrijk deel van de bedrijfsvoeringskosten bestaat uit de salarislasten van alle functionarissen.

ISD BOL kent functionarissen in uitvoerende functies, ondersteunende functies en indirecte functies (zie hoofdstuk 2.1.3: tabel met het overzicht van functionarissen). Onder bedrijfsvoeringskosten wordt ook verstaan het geheel van de zogenaamde SCOPAFIJTH-functies (Security, Communicatie, Organisatie, Personeel, Administratieve Organisatie, Financiën, Informatievoorziening, Juridisch, Technologie en Huisvesting): een acroniem voor de ondersteunde processen die een organisatie moet verrichten wil de organisatie op het gebied van de primaire processen goed kunnen functioneren.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 70 van 130

versie 1.0

Ongeacht de omvang van de werkzaamheden in de primaire processen zal de organisatie de SCOPAFIJTH-functies moeten verrichten, onderhouden en ontwikkelen. De bedrijfsvoeringskosten zullen dan ook niet in gelijke verhouding af- of toenemen als de teruggang of toename in werkzaamheden bij ISD BOL. Daarnaast nemen wel de ondersteunende werkzaamheden door ISD BOL aan de gemeentelijke mensontwikkelbedrijven toe. ISD BOL houdt haar uitgaven scherp in de gaten. Ook stellen wij ons voortdurend de vraag of een uitgave noodzakelijk of nuttig is. Ook zoeken wij continu naar manieren om onze bedrijfsvoering efficiënter en daarmee goedkoper uit te kunnen voeren. Ons streven daarbij is om onder het niveau van de (bijgestelde) begrotingen te blijven om daarmee de financiële last voor de deelnemende gemeenten zo laag mogelijk te houden. Krapte op de arbeidsmarkt De krapte op de arbeidsmarkt is ook bij ISD BOL voelbaar. Er is sprake van verloop van personeel en het invullen van ontstane vacatures gaat moeizaam. De dienstverlening aan de burger mag hierdoor echter geen gevaar lopen. Er wordt dan ook alles in het werk gesteld om ontstane vacatures in te vullen of wordt intern naar (soms tijdelijke) oplossingen gezocht om de burger zo optimaal mogelijk te kunnen blijven bedienen.

De verwachting is dat de krapte op de arbeidsmarkt blijft aanhouden, ISD BOL zal hier ook de last van ondervinden bij het invullen van vacatures. Met mogelijk gevolg dat moet worden overgegaan tot (tijdelijk) inhuren van personeel om de dienstverlening te kunnen blijven garanderen. De kosten voor inhuur personeel kunnen onevenredig drukken op de bedrijfsvoeringskosten. Als interne medewerkers ‘doorstromen’ naar een nieuwe functie kan dat mogelijk tot gevolg hebben dat extra geïnvesteerd moet worden in opleidingen en zal dit kostenverhogend werken. Financiële kengetallen In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is bepaald dat er financiële kengetallen opgenomen moeten worden in de begroting en de jaarstukken. Het opnemen van financiële kengetallen past in het streven naar meer transparantie. Op basis van deze set kengetallen is in één oogopslag een beeld van de financiële positie te zien.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 71 van 130

versie 1.0

Hieronder wordt per kengetal een toelichting gegeven met ten slotte een overzicht van de normering per kengetal. Jaarverslag 2023

Verloop van de kengetallen Jaarverslag Begroting Jaarverslag 2022 2023 2023

Kengetallen Solvabiliteitsrisico

Netto schuldquote

1,60%

-8,46%

1,33%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

1,60%

-8,46%

1,33%

Structurele exploitatieruimte

Grondexploitatie

Belastingcapaciteit

1. Solvabiliteitsrisico Ondanks dat het solvabiliteitsratio op 0% staat, kan ISD BOL aan al haar financiële verplichtingen voldoen. ISD BOL komt op een ratio van 0% doordat deze ratio via een voorgeschreven formule van het ministerie van Binnenlandse Zaken berekend dient te worden. Een van de componenten van de formule betreft het eigen vermogen. Omdat ISD BOL geen eigen vermogen heeft komt de uitkomst altijd uit op 0. 2 en 3. Netto schuldquote en netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen. De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Hoe hoger de schuld, hoe hoger de netto schuldquote. Bij ISD BOL is dit zeer gering. ISD BOL heeft ook maar 1 lening van de gemeente Brunssum ter dekking van de investeringskosten van de verbouwing en herinrichting van de gehuurde ruimten. Bij het kengetal ‘Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen’ worden tevens alle verstrekte leningen meegenomen in de berekening. Dit laatste is niet van toepassing bij ISD BOL, derhalve is dit percentage gelijk aan het eerste kengetal. 4.

Structurele exploitatieruimte Dit kengetal geeft aan hoe groot de structurele exploitatieruimte is, doordat wordt gekeken naar de structurele baten en structurele lasten en deze worden vergeleken met de totale baten. Bij ISD BOL is het percentage nul, dat betekent dat de structurele baten precies toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. 5. Grondexploitatie Dit kengetal is niet van toepassing op ISD BOL omdat ISD BOL geen grondexploitaties heeft. 6. Belastingcapaciteit Dit kengetal is niet van toepassing op ISD BOL omdat ISD BOL geen belastingen heft.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 72 van 130

versie 1.0

Normering kengetallen Het belang van financiële kengetallen is drieledig: naast inzicht in de financiële positie en vergelijkbaarheid hebben kengetallen ook een signaalfunctie. In de Handleiding houdbaarheidstest gemeentefinanciën van de VNG zijn signaalwaarden bepaald per kengetal. Boven (of onder) deze signaalwaarde is potentieel sprake van financiële stress op het bijbehorende aandachtsgebied. Signaalwaarden k engetallen Solvabiliteitsratio Netto schuldquote Structurele exploitatieruimte Belastingcapaciteit

< 20% > 100% Begr < 0% <0%

Enkel bij het kengetal ‘solvabiliteitsratio’ overschrijdt ISD BOL de signaalwaarde. Zoals hierboven reeds uitgelegd komt dit doordat ISD BOL geen eigen vermogen heeft. Beleid over weerstandscapaciteit en risico’s ISD BOL heeft geen beleid vastgesteld ten aanzien van weerstandscapaciteit en risico’s. Veelal wordt bij gemeenten een Nota weerstandsvermogen en risicomanagement vastgesteld waarin gemeenteraden het beleidskader betreffende het aanhouden van weerstandsvermogen hebben benoemd. Doordat ISD BOL geen eigen vermogen heeft, is dit hier niet van toepassing.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 73 van 130

versie 1.0

1.2.2 Financiering Er zijn drie financieringsstromen te onderkennen, te weten: 1. Financiering van de programmakosten, waaronder worden verstaan alle kosten direct voortvloeiend uit de toepassing van beleid en regelgeving. 2. Financiering van de extra kosten veroorzaakt door gemeentelijk beleid zoals uitvoering van het minimabeleid. 3. Financiering van de indirecte kosten die verbonden zijn aan de uitvoering van de opgedragen taken, die via een verdeelsleutel ten laste van de gemeenten komen, de zogenaamde bedrijfsvoeringkosten. Ten aanzien van de directe programmakosten is bepaald, dat alle betalingen van het rijk aan de gemeenten met betrekking tot de uitvoering van de wettelijke regelingen direct na ontvangst door de gemeenten aan ISD BOL worden overgemaakt. Kosten, voor zover niet gedekt door rijksbudgetten en andere ontvangsten worden als volgt in rekening gebracht bij de deelnemende gemeenten:

Participatiebudget (deel re-integratie) Afrekening 1 x per jaar.

Kinderopvang Afrekening 1 x per jaar op basis van werkelijke uitgaven.

Participatiewet, IOAW, IOAZ en BBZ Na afloop van het kwartaal op basis van werkelijke uitgaven.

Bijzondere bijstand en minimaregelingen Na afloop van het kwartaal op basis van werkelijke uitgaven;

Kosten bedrijfsvoering Per kwartaal wordt op voorschotbasis cf. vastgestelde (bijgestelde) begroting ¼ van het begrotingsbedrag in rekening gebracht. Na vaststelling van een begrotingsbijstelling worden, indien nodig, bij het eerstvolgende voorschot de voorschotten over eerder gefactureerde termijnen gecorrigeerd.

Overige kosten Afrekening 1 x per jaar. Mocht er ondanks deze wijze van facturering een liquiditeitstekort ontstaan dan zal ISD BOL conform artikel 25 van de GR een met redenen omkleed verzoek aan de gemeenten doen voor extra liquiditeiten.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 74 van 130

versie 1.0

Kasgeldlimiet Met de kasgeldlimiet is in de Wet Fido een norm gesteld voor het maximumbedrag waarmee de gemeenschappelijke regeling haar financiële bedrijfsvoering met kortlopende middelen (looptijd < 1 jaar) mag financieren. De kasgeldlimiet wordt bepaald door een ministerieel vastgesteld percentage (8,20%) van de totale omvang van de begroting (lasten). Hiermee wordt de maximale hoogte aangegeven van de kort aan te trekken middelen.

Kasgeldlimiet

Werkelijk Kwartaal 1 bedrag in €

Werkelijk Kwartaal 2 bedrag in €

Werkelijk Kwartaal 3 bedrag in €

Werkelijk Kwartaal 4 bedrag in €

Omvang begroting (lasten)

37.738.217

39.654.936

41.812.522

1. Toegestane kasgeldlimiet - in procenten - in bedrag

8,20% 3.094.534

8,20% 3.251.705

8,20% 3.428.627

2. Omvang vlottende korte schuld

3.821.143

3.948.777

4.076.411

4.204.045

3. Vlottende middelen - contante in kas - tegoeden in rekening-courant - overige uitstaande gelden < 1 jaar

2 21.037 5.428.296

2 18.020 6.288.461

2 15.002 7.148.626

2 11.985 8.008.791

Toets kasgeldlimiet - totaal netto-vlottende schuld (2-3) - Toegestane kasgeldlimiet - ruimte (+) c.q. overschrijding (-)

-1.628.192 3.094.534 4.722.726

-2.357.705 3.251.705 5.609.410

-3.087.219 3.251.705 6.338.924

-3.816.733 3.428.627 7.245.360

Renterisiconorm De renterisiconorm heeft als doel om het renterisico bij herfinanciering te beheersen. De renterisiconorm houdt in, dat de jaarlijkse verplichte aflossingen en de renteherzieningen niet meer mogen bedragen dan 20% van het begrotingstotaal. Het begrotingstotaal komt daarbij in de plaats van de totale vaste schuld. In de onderstaande tabel wordt de renterisiconorm weergegeven. We blijven ruimschoots binnen de norm voor het renterisico.

Renteris ic onorm

Werk elijk Kwartaal 1 bedrag in €

Werk elijk Kwartaal 2 bedrag in €

Werk elijk Kwartaal 3 bedrag in €

Werk elijk Kwartaal 4 bedrag in €

1. Renteherziening op leningen o/g 2. Betaalde aflossingen

0 0

0 92.171

3. Renterisico (1+2)

92.171

37.738.217 20%

39.654.936 20%

41.812.522 20%

4. Renterisiconorm

7.547.643

7.930.987

8.362.504

Toets renterisiconorm - ruimte (+) c.q. overschrijding (-)

7.547.643

7.930.987

8.270.333

Begrotingstotaal Het bij Min. regeling vastgestelde %

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 75 van 130

versie 1.0

Het EMU-saldo Het EMU-saldo is het verschil tussen de inkomsten en de uitgaven van de collectieve sector (Rijk, medeoverheden en sociale fondsen). In het Verdrag van Maastricht (1992) is afgesproken dat het EMU- tekort van een land maximaal 3% BBP mag bedragen. Hierbij is gebruik gemaakt van definities en conventies van het Europese systeem van nationale en regionale rekeningen (ESR 1995). Deze definities bepalen wat het EMU-saldo en het EMUtekort van de gehele overheid is: Rijk, Sociale Fondsen en overige publiekrechtelijke lichamen (lokale overheid). In de volgende tabel is de berekening gemaakt van het EMU-saldo. Werk elijk bedrag in €

EMU- s aldo 1. Exploitatiesaldo

+2 Afschrijvingen ten laste van de exploitatie -3 Investeringen in (im)materiele vaste activa die op de balans worden geactiveerd Totaal EMU-saldo

Jaarstukken ISD BOL 2023

92.171

0 92.171

Pagina 76 van 130

versie 1.0

1.2.3 Bedrijfsvoering Algemeen Een belangrijk deel van de bedrijfsvoeringskosten bestaat uit de salarislasten van alle functionarissen maar is meer dat dit. Bedrijfsvoeringskosten omvat het geheel van de zogenaamde

SCOPAFIJTH-functies

(Security,

Communicatie,

Organisatie,

Personeel,

Administratieve Organisatie, Financien, Informatievoorziening, Juridisch, Technologie en Huisvesting): een acroniem voor de ondersteunde processen die een organisatie moet verrichten wil de organisatie op het gebied van de primaire processen goed kunnen functioneren. Ongeacht de omvang van de werkzaamheden in de primaire processen zal de organisatie de SCOPAFIJTH-functies moeten verrichten, onderhouden en ontwikkelen. Bedrijfsvoering betekent echter ook: sturing en beheersing van primaire en ondersteunende processen in een organisatie om zo de beleidsdoelstellingen te kunnen realiseren. ISD BOL zal haar beleid op rechtmatige en doelmatige wijze realiseren en het Dagelijks Bestuur (DB) legt hierover verantwoording af. Het basisuitgangspunt is, dat de organisatie ‘in control’ is. We blijven zoeken naar efficiëntere manieren van werken en samenwerken, intern en extern en verdere professionalisering van de organisatie. Analyse gestuurd werken/datagedreven werken Burgers zijn het best geholpen wanneer zij zo snel als mogelijk een antwoord hebben op hun vraag of er voor hen een recht bestaat op een bepaalde voorziening én vervolgens snel over de financiële tegemoetkoming beschikken.

Burgers van de BOL-gemeenten kunnen dan ook sinds 2016 een tegemoetkoming op basis van het minimabeleid via de digitale (=via een beveiligde toegang (digid) op de website) en geautomatiseerde (=per ommegaande een beschikking) weg aanvragen. Én bij vastgesteld recht wordt binnen 1 dag de tegemoetkoming betaalbaar wordt gesteld. Daarna heeft ISD BOL deze ontwikkeling verder doorgetrokken en op dit moment kan via de digitale weg: •

•

Een aanvraag worden ingediend voor bijzondere bijstand. Bij een aantal kostensoorten vindt eveneens een automatische afhandeling plaats (en wordt de aanvraag automatisch afgehandeld = betaalbaarstelling binnen 1 werkdag); Is er een bewindvoerdersportaal ontwikkeld waarin bewindvoerders via een ‘eigen’ digitaal portaal bepaalde voorzieningen voor hun cliënten aanvragen. Ook hier geldt dat de aanvraag automatisch wordt afgehandeld = betaalbaarstelling binnen 1 werkdag); Is er een werkgeversportaal ontwikkeld waarin werkgevers waar burgers aan het werk zijn met ondersteuning van een loonkostensubsidie wijzigingen kunnen doorgeven.

De huidige situatie op de arbeidsmarkt dwingt te zoeken naar alternatieven, in te zetten op roboticering en arbeidsbesparende technologie. Ook ISD BOL wordt ‘gedwongen’ op een innovatieve manier te kijken naar haar dienstverlening. Waar zijn mogelijkheden om processen verder te digitaliseren en te automatiseren zonder in te boeten op de dienstverlening voor onze cliënten? Maar ook naar interne processen wordt gekeken, kunnen deze efficiënter worden ingericht, kan de inzet van roboticering en slimme technologie ervoor zorgen dat dezelfde werkzaamheden in minimaal hetzelfde tijdsbestek (zo

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 77 van 130

versie 1.0

mogelijk sneller) worden afgedaan met minder of geen inzet van personeel? ISD BOL blijft dan ook versterkt inzetten op digitalisering en automatisering. Uitvoeringsorganisatie ISD BOL is een organisatie die zijn administratie op orde heeft. ISD BOL wordt dan ook al meerdere jaren gevraagd door haar opdrachtgevers om diverse regelingen uit te voeren. Zo voert ISD Bol o.a.: •

Sinds 2016 de regeling tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten/ bijdrage eigen risico zorgverzekering uit ten behoeve van de BOL-gemeenten;

•

Sinds 2017 voor de gemeente Landgraaf het mantelzorgcompliment uit;

•

Voor de BOL-gemeenten in voorkomende gevallen de terug- en invordering uit van ten onrechte genoten WMO-uitkeringen en voorzieningen uit de Jeugdwet;

•

• •

•

Sinds de oprichting van de mensontwikkelbedrijven van de BOL-gemeenten voor deze bedrijven de administratieve werkzaamheden uit. Inmiddels omvat dit vrijwel alle administratieve taken direct verbonden aan de uitvoeringstaken van de ontwikkelcoaches, dit om de ontwikkelcoaches maximaal te ondersteunen. Door deze administratieve ontzorging krijgen de ontwikkelcoaches meer tijd en ruimte om de klanten te begeleiden; Voor de gemeente Brunssum de uitreiking van het gratis abonnement bibliotheek ten behoeve van de inwoners met een minimuminkomen uit; Voor de gemeente Brunssum de regeling Stop Kinderarmoede – onderdeel uitreiking kinder-winterkleding pakket ten behoeve van de inwoners met een uitkering op grond van de Participatiewet uit; Het administratieve proces vanuit de gewijzigde Wet gemeentelijke schuldhulpverlening uit, de regeling die op 1 januari 2021 is ingegaan.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 78 van 130

versie 1.0

Deel 2 Jaarrekening

Deel 2

Jaarrekening

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 79 van 130

versie 1.0

2.1 Overzicht van baten en lasten Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening geeft de gerealiseerde baten en lasten in 2023 per kerntaak weer en de totstandkoming van het rekeningresultaat. De belangrijkste financiële afwijkingen ten opzichte van de begroting 2023 (inclusief wijzigingen) worden toegelicht.

2.1.1 Cumulatief overzicht Onderstaand is het cumulatief overzicht van baten en lasten op programmaniveau weergegeven met een, op grond van het BBV, verplichte uitsplitsing naar een aantal onderdelen. Cumulatief overzicht bedragen in Euro

Baten

Primitieve begroting Lasten Saldo

Bevorderen uitstroom Beperken instroom Maatschappelijke participatie Bedrijfsvoering Projecten

1.269.332 28.892.290 2.984.459 42.882 0

Subtotaal programma's

33.188.963 33.239.993

Algemene dekkingsmiddelen

1.269.332 28.892.290 2.984.459 93.912 0

Baten

0 0 0 -51.030 0

Bijgestelde begroting Lasten Saldo

1.264.840 31.221.842 2.960.520 42.882 1.108.202

Realisatie begrotingsjaar Baten Lasten

Saldo 0 0 0 -44.731 0

1.264.840 31.221.842 2.960.520 93.912 1.108.202

0 0 0 -51.030 0

1.234.110 30.894.595 2.852.422 47.377 6.785.097

1.234.110 30.894.595 2.852.422 92.108 6.785.097

-51.030 36.598.286 36.649.316

-51.030

41.813.602

41.858.332 -44.731

Gerealiseerde kosten Overhead 4.549.255

4.473.224

76.030

5.214.236

5.138.206

76.030

5.170.782

5.126.051

44.731

Onvoorzien

25.000

-25.000

25.000

-25.000

4.440

Vennootschapsbelasting

0 41.812.522 41.812.522

46.988.823

Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten Toevoeging/onttrekking aan reserves Gerealiseerde resultaat

37.738.217 37.738.217

0 41.812.522 41.812.522

46.988.823

Met dit overzicht wordt specifiek inzichtelijk gemaakt wat de algemene dekkingsmiddelen zijn, de gerealiseerde kosten overhead, onvoorzien, vennootschapsbelasting en de toevoegingen en onttrekkingen aan reserves. De overhead en onvoorzien zijn bij ISD BOL onderdeel van alle lasten bij Bedrijfsvoering. De totale lasten van overhead en onvoorzien zijn reeds toegelicht in hoofdstuk 1.1.4 Bedrijfsvoering. De overige kosten zijn niet van toepassing bij ISD BOL. Doordat de gerealiseerde kosten overhead en de post onvoorzien in bovenstaand overzicht afzonderlijk worden weergegeven, sluit het subtotaal van het programma Bedrijfsvoering niet aan met het overzicht van baten en lasten Bedrijfsvoering in het hoofdstuk 2.1.7 Financiële verantwoording bedrijfsvoeringskosten. Hiervoor dient dit samengeteld te worden. Dit cumulatief overzicht is in de onderstaande 2 tabellen gesplitst naar de 2 deelnemende gemeenten. Indien de cijfers van de 2 gemeenten bij elkaar opgeteld worden, zit er een verschil in bij de realisatie van € 410.023. Dit zijn extra baten binnen de programma’s bedrijfsvoering en projecten welke niet worden ontvangen via de bijdragen van de gemeenten, maar elders. Bijvoorbeeld detacheringen, kapitaallasten en kosten van renovatie van de hoogbouw waar de langlopende geldlening tegenover staat.

Jaarstukken ISD BOL 2023

Pagina 80 van 130

versie 1.0

Cumulatief overzicht Brunssum Brunssum bedragen in euro

Baten

Primitieve begroting Lasten Saldo

Bevorderen uitstroom Beperken instroom Maatschappelijke participatie Bedrijfsvoering Projecten

646.330 12.118.354 1.173.202 1.798.143 0

Gerealiseerde resultaat

15.736.028 15.736.028

Baten 0 0 0 0 0

Bijgestelde begroting Lasten Saldo

623.013 12.840.964 1.226.861 2.047.290 497.491

Realisatie begrotingsjaar Baten Lasten

Saldo

623.013 12.840.964 1.226.861 2.047.290 497.491

0 0 0 0 0

549.414 12.732.088 1.181.870 1.981.573 3.178.445

0 0 0 0 0

0 17.235.619 17.235.619

19.623.390

Cumulatief overzicht Landgraaf Landgraaf bedragen in euro

Baten

Primitieve begroting Lasten

Saldo

Baten

Bijgestelde begroting Lasten Saldo

Realisatie begrotingsjaar Baten Lasten

Saldo

Bevorderen uitstroom Beperken instroom Maatschappelijke participatie Bedrijfsvoering Projecten

623.002 16.773.936 1.811.257 2.566.576 0

0 0 0 0 0

641.827 18.380.878 1.733.659 2.925.637 610.041

0 0 0 0 0

684.695 18.162.507 1.670.552 2.832.845 3.604.810

0 0 0 0 0

Gerealis eerde res ultaat

21.774.771

24.292.042

26.955.410

In bijlage B ‘Gerealiseerde baten en lasten per gemeente’ zijn per gemeente de kerntaken uitgesplitst in meerdere onderdelen. Begrotingsrechtmatigheid Bij de rechtmatigheidscontrole vormt het begrotingscriterium een belangrijk toetsingscriterium. Baten en lasten, alsmede de balansposten dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting en de hiermee samenhangende programma’s. In onderstaande tabel is per programma aangegeven of zich in 2023 een begrotingsoverschrijding heeft voorgedaan.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Brunssum&id=de4d580c-fa90-4c2b-bd9e-0497b1042a9a