Raadsvoorstel 202329950 (bijlage) Nota van beantwoording schriftelijke vragen gemeenteraad concept Ruimtelijk kader

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nota beantwoording schriftelijke vragen gemeenteraad Behorende bij concept Ruimtelijk kader voor het verduurzamen van bestaande woningen in Brunssum en bijbehorende beleidsregel “Afwijken van regels uit het omgevingsplan in het geval van het isoleren van gevels & daken aan de buitenzijde van een gebouw in de gemeente Brunssum”.

Gemeente Brunssum Afdeling Ruimtelijke Ontwikkeling en Vastgoed Datum: 9 december 2025

Pagina 1 van 16

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Inhoud 1.

Inleiding ..........................................................................................................................................3

2.

Schriftelijke vragenronde gemeenteraad .......................................................................................4

3.

Conclusie ingekomen reacties gemeenteraad ..............................................................................16

Pagina 2 van 16

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader 1.

Inleiding

Op grond van de Inspraakverordening van de gemeente Brunssum heeft het ‘Ruimtelijk kader verduurzaming bestaande woningen’ gedurende 6 weken ter inzage gelegen. Gedurende deze periode is de gemeenteraad actief verzocht de conceptstukken van een reactie te voorzien. In dat kader heeft het college van B&W een aantal vragen gesteld aan de fracties binnen de gemeenteraad. Totaal drie fracties hebben een reactie gegeven op het concept beleid. Tevens heeft het college van B&W de adviesraad Duurzaam Brunssum gevraagd om een advies uit te brengen op dit concept beleid.

Pagina 3 van 16

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

2. Schriftelijke vragenronde gemeenteraad In de onderstaande tabel zijn de schriftelijke reacties van de gemeenteraad geciteerd verwerkt. Sommige reacties waren dermate uitgebreid dat deze zijn opgedeeld voor de leesbaarheid en beantwoording op onderdelen. Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde

1.1

Wij hebben kennis genomen van uw brief van 25 augustus 2025, met bijlagen, waarin u ons verzoekt om onze visie met betrekking tot het Ruimtelijk Kader te geven. Zoals reeds vastgelegd in een aantal documenten, staat de gemeente als gevolg van het klimaatakkoord voor de opdracht om in de toekomst energieneutraal te worden en ook om de benodigde energie zelf op te wekken. De gemeente heeft de opdracht gekregen om de gebouwde omgeving aardgasvrij en energiezuinig te maken. Niet alleen van groot belang voor onze natuur en leefomgeving maar ook van belang om de energiearmoede bij onze burgers te bestrijden. De rol van de gemeente moet daarbij volgens ons niet alleen gericht zijn op de burgers met een eigen koopwoning maar ook op burgers, in huurwoningen van commerciële partijen. Woningverenigingen hebben in dit verband een eigen opgave.

Het klimaatakkoord bestaat uit verschillende sectoren. Specifiek voor de verduurzaming van de gebouwde omgeving heeft de gemeente de regierol gekregen. Vanuit deze rol zal de gemeente samenwerking zoeken met alle eigenaren en bewoners om de gebouwde omgeving te verduurzamen.

In het concept: ‘Ruimtelijk kader voor het verduurzamen van bestaande woningen in Brunssum’, de beleidsregel m.b.t. het afwijken van regels uit het omgevingsplan bij het isoleren van gevels en daken, en de bijbehorende documenten wordt aangegeven op welke wijze burgers over kunnen gaan tot verduurzaming van hun woning en welke regels ze daarbij in acht moeten nemen. Dit ter bescherming van het straatbeeld, architectonisch waardevolle gebouwen, etc.

Dat is correct. Het beleid laat dan zien hoe het de gemeente Brunssum toepassing zal geven aan verzoeken om te verduurzamen in relatie tot het geldende kader uit het Omgevingsplan.

1.2

Pagina 4 van 16

Beantwoording/ reactie gemeente Reactie Lijst Brunssum Lokaal

De meeste gebouwen in Brunssum vallen in het klimaatakkoord onder ‘gebouwde omgeving’. Dit zijn gebouwen zoals woningen, winkels, MKB of zorgcentra in woongebieden. Allen industrie valt buiten deze scope en valt onder de sector ‘Industrie’ van het klimaatakkoord. De gemeente heeft daarin een ondersteunende rol. In de Transitievisie Warmte 2.0 (TVW) heeft de gemeente vastgesteld hoe zij invulling wil geven aan deze opgave.

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr. 1.3

Vraag schriftelijke vragenronde Burgers hebben echter diverse motieven om tot verduurzaming over te willen gaan, zoals de waarde van de woning te behouden, de woning energiezuiniger te maken en daarmee de energierekening lager te maken. Duidelijk wordt dat in de onderscheiden wijken, de aanpak van de verduurzaming kan leiden tot verschillende mogelijkheden, technische problemen en kosten. Verduurzaming in woningen gebouwd in de jaren 50/60/70/80 en recenter moet anders aangepakt worden dan in woningen in mijnwijken. De regels voor de verschillende maatregelen verschillen per wijk.

Beantwoording/ reactie gemeente Eens, uw stelling klopt.

1.4

Uit de informatieavonden blijkt dat de burgers vooral behoefte hebben aan goede betrouwbare informatie (brochures, flyers, en nieuwsbrieven hebben de voorkeur) overleg en inspraak. Ze willen weten of dat, wat ze van plan zijn, haalbaar is, of het mag, welke overlast dat oplevert, met wie ze het best in zee kunnen gaan, als ze bedrijven willen inschakelen en of het allemaal betaalbaar is.

Eens, naast het ruimtelijk kader wordt daarom ook een verduurzamingsgids ontwikkeld. Daarnaast blijven we inzetten op o.a. de nieuwsbrief duurzaamheid, een goede website en het aanbieden van fysieke en online informatiebijeenkomsten.

1.5

Wat betreft de financiële middelen. Het rijk kent allerlei subsidiemogelijkheden, de burger weet onderhand niet meer waar hij recht op heeft, ziet door de bomen het bos niet meer. Denk aan het Volkshuisvestingsfonds, de regiodeals, ISDE, Nationaal Isolatie Programma, de lokale aanpak isolatie, het warmtefonds en wie weet wat nog meer. Dus hulp van de gemeente is nodig.

Eens. Middels voorlichting via bijv. de nieuwsbrief, sociale media, de verduurzamingsgids en bijeenkomsten wordt hier aandacht aan gegeven. Ook is de gemeente laagdrempelig te bereiken voor vragen hierover.

Pagina 5 van 16

De verschillende bouwjaren hebben allemaal hun eigen bouwmethodiek waarop de duurzame maatregelen moeten worden afgestemd. Rekening houdend met de ruimtelijke kwaliteit en de aansluiting op de bestaande welstandsnota is het Ruimtelijk kader opgesteld.

De gemeente heeft geen capaciteit om inwoners te ondersteunen bij het aanvragen van regelingen. Wel is deze dient beschikbaar tegen vergoeding via de WoonWijzerWinkel.

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr. 1.6

Vraag schriftelijke vragenronde En daar komt de rol van onze gemeente naar voren: REGIE PAKKEN !!!!!, duidelijke informatie verstrekken, maatwerk leveren, door met bewoners in gesprek te gaan over hun plannen, de buurt betrekken, etc. Dus pro actief en naar buiten. Als in een blok één bewoner wil verduurzamen, ga dan als gemeente het gesprek aan met de overige bewoners van het blok en probeer te overtuigen ook mee te doen, En als daar woningen van de woningvereniging tussen zitten, betrek die ook en ook verhuurders van commerciële woningen. Als we als gemeente verduurzaming hoog in het vaandel hebben staan, moet er actie komen.

Beantwoording/ reactie gemeente Eens, vanuit de voorbeeldrol van de gemeente wordt daaraan gewerkt in een aantal buurten. Alvorens er kan worden overgaan tot uitvoering zal eerst het uitvoeringsplan moeten worden opgesteld met de buurt. Na vaststelling zal dit uitvoeringsplan worden uitgevoerd. De voorbeeldrol van gemeenten is een expliciete afspraak uit het Klimaatakkoord. Wanneer de gemeente doelstellingen heeft op het gebied van duurzaamheid, hoort daar een zichtbare en actieve invulling van deze voorbeeldfunctie bij. Dit betekent dat de gemeente binnen haar eigen vastgoed, openbare ruimte en organisatie uitvoering geeft aan de opgaven uit het Klimaatakkoord en aanverwante nationale en regionale programma’s, waaronder energiezuinig en aardgasvrij bouwen, klimaatadaptatie en circulair werken. Niet alle maatregelen leveren direct financieel rendement op, maar zij dragen wel substantieel bij aan maatschappelijke waarde, toekomstbestendigheid en het versnellen van de lokale energietransitie. Door het goede voorbeeld te geven, vergroot de gemeente bovendien het vertrouwen en het handelingsperspectief voor inwoners en andere partijen. Tekst uit het raadsvoorstel bij besluitvorming over de TVW: “In de herijking van het gemeentelijk accommodatiebeleid wordt rekening gehouden met de voorbeeldrol maar ook de planning en doelstellingen uit de Transitievisie Warmte 2.0.”

PAK 2.1

Bij vergunning plichtige maatregelen zijn er twee behandelroutes mogelijk. Wie bepaalt welke behandelroute?

Pagina 6 van 16

Conform de “Verordening op de Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit, gemeente Brunssum 2024”, wordt deze taak uitgevoerd. In de verordening is vastgesteld welke taken de stadsbouwmeester kan overlaten aan daartoe aangewezen leden (art. 9).

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde

Beantwoording/ reactie gemeente Overigens goed om te realiseren dat indien er ook een afwijking van het omgevingsplan nodig is, ook die behandelroute doorlopen worden. Een toets op ruimtelijke kwaliteit is namelijk niet het enige dat dient te gebeuren bij vergunningsplichtige maatregelen. Dit is slechts een onderdeel van het proces en waarvoor dit Ruimtelijk kader is opgesteld.

2.2

Op dit moment wordt er geen onderscheid gemaakt tussen individuele en collectieve aanvragen. Gaat dit onderscheid er wel komen?

Op dit moment is dit niet voorzien binnen de legesverordening. Het is een politieke keuze om dit binnen de legesverordening mogelijk te maken. Door de staffeling in de leges op basis van bouwkosten en het feit dat er maar 1x leges voor de welstandsbehandeling, etc. betaald hoeven te worden, is het in veel gevallen goedkoper om de verduurzaming collectief op te pakken. Individuele aanvragen blijven echter ook mogelijk. Als het gaat om collectieve uitvoering van maatregelen is dat per maatregel benoemd in het kader wanneer iets collectief moet of individueel ook mogelijk is.

2.3

Om verduurzaming breed mogelijk te maken en te versnellen, wordt het Ruimtelijk kader daarom ondersteund door aanvullende informatie, communicatie en dienstverlening. Dreigt hier geen overload aan informatie?

De inzet van meerdere communicatiemiddelen en ondersteuningsvormen is juist bedoeld om bewoners te bereiken op een manier die past bij hun situatie en behoefte. Gezien de omvang van de opgave en de diversiteit aan woningen en woningeigenaren is één uniforme aanpak niet effectief. Sommige bewoners hebben genoeg aan heldere informatie en voorbeelden, terwijl anderen behoefte hebben aan persoonlijk advies of praktische ondersteuning. Door de informatie en dienstverlening te differentiëren – van informeren tot stimuleren en ontzorgen – kunnen bewoners zelf kiezen welk niveau van ondersteuning zij nodig hebben. Het doel is dus niet om meer informatie te geven, maar om de juiste informatie, op het juiste moment, bij de juiste doelgroep te brengen.

Pagina 7 van 16

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr. 2.4

Vraag schriftelijke vragenronde U schrijft “Het voorstel was om onder voorwaarden bepaalde verduurzamingsmaatregelen vergunningsvrij te maken. Omdat dit op een goede wijze juridisch geborgd dient te worden en hiervoor het omgevingsplan dient te worden aangepast/opgesteld , is dit voorlopig nog niet mogelijk”. Wanneer is dit wel mogelijk? En waar is het afhankelijk van?

Beantwoording/ reactie gemeente Op het moment dat de gemeente het omgevingsplan gaat opstellen kan daarin worden meegenomen dat bepaalde maatregelen vergunningsvrij worden gemaakt. De keuze om maatregelen wel of niet vergunningsvrij te maken hangt af van verschillende factoren en overwegingen vanuit het perspectief van de gemeente alsook de eigenaar.

2.5

De stadsbouwmeester heeft ernstige bedenkingen bij maatregel 1C uit de nota ten aanzien van het aanbrengen van buitengevelisolatie bij de woningen gelegen in het beschermd stads- en dorpsgezicht. De bestaande gevelafwerking dient te worden gedemonteerd , waarna de isolatielaag wordt aangebracht en de originele buitenafwerking opnieuw weer wordt aangebracht. Afgezien van de financiële aspecten is deze maatregel uitvoeringstechnisch niet realistisch en waarschijnlijk onwerkbaar. Dit betekent toch ook een forse overlast voor bewoner/ gebruiker? En moeten we dit willen?

Het doel van het ruimtelijk kader is om regels op te stellen waarmee vanuit het oogpunt van welstand op een passende manier verduurzaamd kan worden. Er zijn voor alle woningen verschillende manieren voor de verduurzaming van de gevel of het dak mogelijk. De kosten zijn niet voor alle manieren gelijk. Het is aan de eigenaar om de afweging te maken welke manier het beste past bij zijn/haar situatie. Door het demonteren van de gevelafwerking onder voorwaarden ook toe te staan is er een extra mogelijkheid voor de eigenaren. Dit is geen mogelijkheid die massaal toegepast zal worden. Echter bij sommige woningen is de staat van het bestaande metselwerk dermate slecht dat met deze manier 2 problemen in 1 keer opgelost kunnen worden. Namelijk het verduurzamen van de woning en het herstellen van de gevel. Bij beschermd stads- en dorpsgezicht gaat de voorkeur uit naar het aanbrengen van na-isolatie aan de binnenzijde. Indien een aanpak aan de binnenzijde niet haalbaar is kan medewerking verleend worden aan een aanpak vanaf de buitenzijde. De haalbaarheidstoets (pagina 28 en 29) is van toepassing op maatregelen 1c en 5c. Het beschermd stads- en dorpsgezicht vraagt om een specifieke behandeling gezien de beschermde status. Om met aandacht voor ruimtelijke kwaliteit, duurzaamheidsdoelstellingen en betaalbaarheid te komen tot een plan, is een integrale toetsing voorzien (p. 29-30)

Pagina 8 van 16

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde

Beantwoording/ reactie gemeente Als gemeente kunnen we er ook voor kiezen om een bepaalde maatregel aantrekkelijk te maken door het bieden van een ontzorgingsaanbod in combinatie met bijv. financiering of subsidie. Om die reden zijn in de schriftelijke vragenronde hierover ook vragen gesteld in hoofdstuk 3.

2.6

Aangegeven wordt dat er een nieuw aangepast plan aan de commissie dient te worden voorgelegd, waarbij het plan getoetst dient te worden aan de algemene welstandscriteria. De stadsbouwmeester geeft aan dat in dat geval steeds zeer goed en uitgebreid gemotiveerd moet worden waarom een plan wel of niet voldoet aan de redelijke eisen van welstand. Waarom is de stadsbouwmeester zo kritisch?

Conform de “Verordening op de Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit, gemeente Brunssum 2024”, heeft de stadsbouwmeester als lid van de adviescomissie de taak om te adviseren met het oog op het bereiken en in stand houden van een goede omgevingskwaliteit en al hetgeen daarmee verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn.

2.7

Er is haast geboden om dit duurzaamheidsbeleid uit te rollen en voor de burger gemakkelijk moet worden gemaakt (zonder ingewikkelde procedures en toetsing door een Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit). Dit moet toch het primaire doel zijn?

Vanuit die gedachte heeft het college van B&W het initiatief genomen om het Ruimtelijk kader op te stellen. Echter is gebleken dat er onvoldoende mogelijkheden worden gezien om het ruimtelijk beleid verder te versoepelen qua regelgeving. Deze afweging kan pas plaatsvinden indien het Omgevingsplan wordt opgesteld/aangepast op dit punt. Het op dit moment dus niet mogelijk om maatregelen vergunningsvrij te maken. Daarnaast ontbreekt het momenteel aan voldoende draagvlak en is de wettelijke bescherming van het beschermd stads- en dorpsgezicht ook iets waar rekening mee gehouden moet worden.

2.8

De stadsbouwmeester pleit, zoals bij andere ontwikkelingen of initiatieven ook hier voor collectieve oplossingen. Waarom wordt er niet voor maatwerk gekozen?

Pagina 9 van 16

Het Ruimtelijk kader is zo ingericht dat het enerzijds duidelijke grenzen stelt aan wat ruimtelijk aanvaardbaar is, maar anderzijds ruimte laat voor innovatieve of bijzondere oplossingen waarvoor het beleid (nog) geen specifieke bepalingen bevat. Denk hierbij aan nieuwe verduurzamingstechnieken, innovatieve bouwmaterialen of pilotprojecten die kunnen bijdragen aan de beleidsdoelen van de gemeente.

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde

Beantwoording/ reactie gemeente De gemeente kan collectieve aanpakken gaan stimuleren, omdat deze bijdragen aan samenhang, efficiëntie en kostenbesparing. Echter is daarvoor momenteel onvoldoende capaciteit en middelen beschikbaar. Tegelijkertijd is er in het Ruimtelijk kader ruimte voor situaties waarin een individuele aanpak mogelijk is. Het Ruimtelijk kader belemmert dus dergelijke initiatieven niet, maar biedt juist de ruimte om binnen duidelijke kaders zowel collectieve als individuele oplossingen mogelijk te maken. Zo ontstaat een evenwicht tussen rechtszekerheid, uitvoerbaarheid en innovatie.

2.9

Voorstel versnipperd bezit: 1.

2. 3.

4. 5. 6.

Als we het versnipperd isoleren niet toestaan in het BDSG is dat discriminerend in vergelijking met huiseigenaren, die niet in dit soort gebieden liggen. Zijn we ons daar voldoende bewust van? Moeten we daarom niet juist bloksgewijs isoleren en dit bevorderen in alle wijken? Zou het niet verstandig zijn om zowel voor één of meer blokken in het BDSG en in niet-BDSG-gebieden voorbeeldprojecten te ontwikkelen, zodat bewoners zien wat mogelijk is? Is gekeken naar voorbeelden als de Egge, Treebeek, Rozengaard of daar goede ervaringen zijn opgedaan met isolatie aan de binnenkant. Is er enig zicht op welke type wijken of buurten isolatie aan de binnenkant onmogelijk is? Hoe communiceren we dit toekomstige beleid goed in één A4?

Pagina 10 van 16

1.

2.

Het niet toestaan van de individuele aanpak in de beschermde gebieden heeft sec te maken met de beschermde status. Er is dus al een verschil tussen beschermd en niet beschermd. Daardoor is het logisch dat dit verschil ook doorwerkt in ruimtelijk beleid. Dit verschil is er nu ook en daar veranderd dus niks aan. Ja dat zou ideaal zijn echter zal de gemeente dan ook bereid moeten zijn hiervoor capaciteit en proceskosten beschikbaar te stellen. Op dit moment is de organisatie hier niet op ingericht. Doordat het Soortenmangementplan nog niet gereed is, kan er ook nog geen gemeentebrede omgevingsvergunning flora en fauna worden aangevraagd bij de Provincie Limburg. Dit is een voorwaarde om op grote schaal in buurten te mogen isoleren. Dit komt omdat in bijv. de spouw en onder dakranden van woningen ook vogels en vleermuizen wonen. Deze dieren zijn wettelijk beschermd en het verlies van verblijfplaatsen moet worden gecompenseerd. Momenteel kan onder de tijdelijke aanpak Natuurvriendelijk Isoleren een beperkt aantal woningen per buurt worden geïsoleerd. Met deze tijdelijke aanpak hoeven particulieren eigenaren niet de

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde 7. We zullen in de communicatie vooral moeten benadrukken dat isoleren binnen de schil absoluut de voorkeur heeft en dat ook geldt voor bloksgewijs isoleren?

Pagina 11 van 16

Beantwoording/ reactie gemeente verplichte natuur onderzoeken te doen mits zij zich wel houden aan de voorwaarden rondom de uitvoering van maatregelen. 3. Ja dat zou verstandig en zelfs wenselijk zijn en bij voorkeur ook met woningeigenaren. Ook hiervoor zal de gemeente dan weer capaciteit en middelen beschikbaar moeten stellen om dit te realiseren. 4. Nee er is niet specifiek gekeken naar bepaalde buurten. Dit omdat de gemeente niet weet welke vergunningsvrije maatregelen worden genomen. Ook is gebleken dat inwoners vaak niet bereid zijn dit soort informatie te delen met de gemeente. Binnen het Isolatieproject Parkstad wordt er nu wel ervaring opgedaan. Er zijn echter ook al situaties waarbij bewoners isoleren met een voorzetwand niet willen omdat dit ten koste gaat van woonoppervlakte en ook veel bijkomende gevolgen heeft. Bij oude woningen is spouwmuurisolatie vaak niet mogelijk door ontbreken van een spouw, vervuilde spouw of dat de spouw onvoldoende dik is om tot een goede isolatiewaarde te komen. 5. Technisch gezien is binnenisolatie bij vrijwel elke woning mogelijk. In de praktijk heeft deze maatregel echter een grote impact op de gehele woning. Voor het plaatsen van binnenisolatie moeten vaak stopcontacten, radiatoren, vloeren, plafonds en afwerkingen worden aangepast.

Ook keukens en badkamers die tegen buitenmuren zijn geplaatst, moeten gedeeltelijk worden gedemonteerd of verplaatst. Daarnaast blijkt uit de praktijk dat binnenisolatie regelmatig technisch onjuist wordt aangebracht, wat kan leiden tot vochtproblemen, schimmelvorming en verminderde isolatiewaarde. Dit maakt de maatregel complex en risicovol als deze niet in samenhang met andere renovatiewerkzaamheden wordt uitgevoerd. Daarom is binnenisolatie met name geschikt bij een ingrijpende renovatie of verbouwing, wanneer toch al wanden, installaties en afwerkingen worden aangepakt. Voor bewoners die

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde

Beantwoording/ reactie gemeente hun woning al in goede staat hebben, wegen de overlast, ingrepen en bijkomende kosten vaak niet op tegen de baten. Wanneer alle werkzaamheden worden meegerekend, kunnen de totale kosten van binnenisolatie (inclusief herstel van afwerkingen en installaties) nagenoeg gelijk zijn aan die van buitengevelisolatie. 6. Op 1 A4 kan vanalles worden gecommuniceerd. Echter is de insteek om te werken met een verduurzamingsgids die aansluit op de energiebespaarschijf. Daarmee krijgt een woningeigenaar alle informatie per type maatregel. Dit wordt aangevuld met klusbladen met specifieke informatie om inwoners verder te ondersteunen. 7. Ja in de buurtgerichte aanpak is dat zeker een mogelijkheid in de buurten waar de gemeente actief is. Gemeentebreed kan er over gecommuniceerd worden maar zal het weinig opleveren als de gemeente er geen actieve ondersteuning bij kan bieden. Als het makkelijk was, gebeurde het al op grotere schaal. Bij isoleren is het vooral ook belangrijk dat het zorgt voor een goede isolatiewaarde zodat een woning energiezuinig wordt gemaakt zodat deze geschikt is voor een aardgasvrije verwarming. Lijst Borger

3.1

Voorbeeld project realiseren, zodat burgers kunnen zien wat allemaal mogelijk is.

Pagina 12 van 16

De gemeente heeft binnen het Klimaatakkoord een duidelijke voorbeeldrol. Het is daarom wenselijk om hier de komende jaren nadrukkelijker invulling aan te geven. Dit kan onder meer door het integraal verduurzamen van het gemeentelijk vastgoed, waarbij niet alleen wordt ingezet op duurzame energie, maar ook op klimaatadaptatie en circulaire principes. Tot op heden ontbreekt een concreet voorbeeldproject waarin deze ambities in samenhang worden gerealiseerd. Een dergelijk project kan richting geven, ervaring opleveren en een zichtbaar signaal afgeven aan inwoners en partners over wat duurzaam en toekomstbestendig bouwen in Brunssum betekent.

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde

Beantwoording/ reactie gemeente Wel wordt er in de buurtaanpak samengewerkt met de woningcorporaties, daar ligt wel een kans om hier verder invulling aan te geven. Momenteel is het nog te vroeg om daar concrete informatie over te kunnen geven.

3.2

Een eigen energie/isolatiecoach en voor vragen een plek in het centrum waar men terecht kan.

Momenteel wordt er samen met Energiek Brunssum gewerkt aan een nieuwe gezamelijke visie gericht op de samenwerking in de warmtetransitie. Deze behoefte wordt daarin meegenomen.

3.3

Stimuleren om gezamenlijk te investeren, 4 onder 1 kap, bloksgewijs, straatsgewijs, enz.

In de buurtgerichte aanpak is dat zeker een mogelijkheid voor de buurten waar de gemeente actief is. Op basis van het werkproces om te komen tot een uitvoeringsplan wordt daarin ook vastgelegd hoe de uitvoering wordt georganiseerd. Dit wordt in samenwerking met de buurt bepaald. Een algemene ondersteuning voor initiatieven gemeentebreed is niet beschikbaar. Indien dit wenselijk is zal daarvoor ook aanvullende capaciteit en procesmiddelen beschikbaar gesteld moeten worden. Mogelijk vraagt dit ook een stimulering in de vorm van een subsidie zodat het ook aantrekkelijker wordt gemaakt.

3.4

Flexibiliteit in regels.

Het Ruimtelijk kader is juist bedoeld om duidelijkheid te geven rondom vergunningsplichtige maatregelen. Daardoor weten woningeigenaren beter welke spelregels er zijn en kunnen daardoor ook de kans op medewerking beter overzien.

3.5

Checklist voor verduuzamingsmaatregelingen.

De Gemeente werkt aan een verduurzamingsgids om inwoners meer inzicht te geven in de verschillende maatregelen. Daarin wordt ook verwezen naar enkele checklists. Op pagina 6 van het Ruimtelijk kader staat een samenvatting van de mogelijkheden per welstandsgebied. Om te komen tot een plan voor de eigen woning is de Quickscan beschikbaar. Deze is gepresenteerd op de informatieavond op 10 september en op 12

Pagina 13 van 16

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde

Beantwoording/ reactie gemeente november in een webinar toegelicht en sinds dien ook voor iedereen in Brunssum beschikbaar. Middels communicatie en inzet in projecten zal deze tool verder onder de aandacht worden gebracht.

3.6

Wat wel en niet kan in de beschermde stads en dorpsgezichten, maar kan natuurlijk niet zo zijn dat omdat men in deze gebieden woont er nadelige aspecten aan zitten, anders compenseren, is ook een stimulans om te verduurzamen.

Het Ruimtelijk kader maakt een onderscheid tussen de beschermde gebieden en de niet beschermde gebieden. Een beschermd gebied vraagt nu eenmaal een andere benaderingswijze als gevolg van de beschermde status.

Subsidieregelingen op een rijtje zetten met terugverdientijd enz.

In de gemeentelijke verduurzamingsgids zal dit aan de orde komen. Echter door het gebruik van de quickscan kan een woningeigenaar al heel snel inzicht krijgen in de eigen woning ten aanzien van o.a. maatregelen, kosten en subsidies. Ook de gemeentelijke subsidies worden hier aan toegevoegd uiterlijk Q1 2026.

3.7

Er is in de schriftelijke vragenronde gevraagd naar behoefte ten aanzien ondersteuning van inwoners. Daar is geen concrete reactie op gekomen waardoor onvoldoende duidelijk is wat wordt bedoeld met deze reactie om een concreet voorstel uit te kunnen werken.

De terugverdientijd is heel erg afhankelijk van de situatie en de ontwikkelingen van energietarieven. Dit zijn dus twee verschillende zaken. 3.8

Regenwaterafvoer en vergroening nogmaals onder de aandacht brengen.

In de laatste nieuwsbrief duurzaamheid is dit nogmaals onder de aandacht gebracht. Ook tijdens de informatiebijeenkomst op 10 september was er een informatiestand over dit onderwerp aanwezig.

3.9

Waarom betalen particulieren eigenaren even veel legeskosten als een woningcoöperatie. Eerlijker zou zijn als de legeskosten voor een vergunning per woning berekend worden.

De legeskosten worden berekend op basis van de bouwkosten van de aangevraagde maatregel. Wanneer een woningcorporatie een vergunning aanvraagt voor meerdere woningen met hetzelfde plan, beïnvloedt dit de bouwkosten per woning niet, maar wel de administratieve afhandeling door de gemeente. Daarom geldt dat zowel particulieren als woningcorporaties gelijke legeskosten per woning betalen. Wel is in de legesverordening de keuze

Pagina 14 van 16

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

Nr.

Vraag schriftelijke vragenronde

Beantwoording/ reactie gemeente gemaakt dat de sterkste schouders relatief iets meer betalen. Door die keuze blijft het voor de particuliere kleine projecten betaalbaar. Wel kan een corporatie door schaalvoordeel vaak lagere bouwkosten per woning realiseren, bijvoorbeeld bij collectieve inkoop of uitvoering. Dit schaalvoordeel werkt echter niet door in de leges, omdat deze uitsluitend worden gebaseerd op de feitelijke bouwkosten per woning zoals vastgelegd in de legesverordening. Zie ook het antwoord bij vraag 2.2.

3.10

Wat gebeurd er met de Airco’s en warmtepompen die nu al geplaatst zijn maar niet binnen de vergunning vallen dus b.v. we aan de zijkant van een gevel hangen? Moeten die nu afgebroken worden en opnieuw geplaatst.?

De regels van het Ruimtelijk kader treden pas in werking na de vaststelling door de gemeenteraad. Voor maatregelen die zonder vergunning zijn uitgevoerd vóór de peildatum, geldt dat deze niet-vergunde situaties ook na de inwerkingtreding illegaal blijven. Afhankelijk van de omstandigheden kan de gemeente besluiten om: • Handhavend op te treden, of • Legaliseringsmogelijkheden te verkennen binnen de kaders van de excessenregeling en het nieuwe beleid. De uitvoering van deze overgangsregeling en de handhavingsaanpak sluiten aan bij de uitgangspunten van het gemeentelijk handhavingsbeleid, dat in de komende periode wordt geactualiseerd en waarbij rekening wordt gehouden met dit Ruimtelijk kader.

3.11

Worden er subsidies uitgegeven voor dit mogelijk te maken, en wat gebeurd er met de woningeigenaren die dit al uitgevoerd hebben dus eigenlijk buiten de boot vallen

Er zijn voor het verduurzamen verschillende subsidies beschikbaar. De meeste subsidies zijn al heel lang beschikbaar. Echter is het bij subsidies altijd zo dat deze op een bepaald moment worden ingezet en op zijn indien de middelen op zijn of de looptijd van de regeling is verstreken. Als het gaat om een gemeentelijke subsidie heeft de gemeente daar ook zelf invloed op. Ten aanzien van de landelijke subsidies zijn gebouweigenaren afhankelijk van landelijke keuzes.

Pagina 15 van 16

Zienswijzennota, concept Ruimtelijk kader

3. Conclusie ingekomen reacties gemeenteraad Naar aanleiding van de ingekomen reacties is de conclusie dat de wensen en bedenkingen geen aanpassing van het Ruimtelijk kader vragen. De ingekomen reacties zijn vooral gericht op informatievoorziening en bieden van ondersteuning. Helaas zijn de reacties onvoldoende concreet om daarvoor op dit moment een concreet voorstel uit te werken. Het college van B&W staat positief tegenover het bieden aan ondersteunend aanbod en heeft daarom ook de onderstaande vragen gesteld aan de gemeenteraad. Indien de fracties alsnog bereid zijn deze vragen te beantwoorden kan het college daarmee een voorstel uitwerken. Momenteel wordt er op basis van de geleverde reactie geen initiatief genomen om een aanvullende lokale regeling uit te werken. De focus voor ondersteuningsaanbod zal vooral komen vanuit de regionale samenwerking gericht op het uitvoeren van het Isolatie- en verduurzamingsprogramma waar ook het Isolatieproject Parkstad onderdeel van is.

Pagina 16 van 16