Raadsinformatieavond 14 maart 2023 – Transitievisie Warmte.pdf

Gemeenteraad Brunssum

Datum

7 maart 2023

Uw kenmerk Ons kenmerk Onderwerp

202203414/202272699 Raadsinformatieavond 14 maart 2023 – Transitievisie Warmte

Beste leden van de gemeenteraad,

Het afgelopen jaar zijn er twee sessies met u geweest om daarmee richting geven aan de Transitievisie Warmte. Op 12 december heeft u ook een raadsinformatiebrief ontvangen over de Transitievisie Warmte. Inmiddels zijn ook de resultaten van de bewoners enquête binnen en is er meer duidelijkheid over de warmtenetten. Door het bespreken van deze en andere zaken rondom de Transitievisie Warmte, geeft u als gemeenteraad richting aan de koerst, alvorens de Transitievisie Warmte wordt afgerond om voor te leggen ter besluitvorming. In deze sessie zullen we, met alle reeds opgehaalde informatie, dus een stuk concreter kunnen worden over hoe deze Transitievisie Warmte inhoudelijk eruit zal (kunnen) gaan zien, om later dit jaar de besluitvorming hierover te bespoedigen. Deze avond is dan ook een verdieping op de eerdere sessies over de Transitievisie Warmte. Specifiek wil ik op deze avond in gaan op:   

 

Resumé van de stakeholdersessies en de resultaten bewoner enquête op hoofdlijnen, omdat deze de basis vorm voor de punten die daarna met u worden besproken. Op basis van welke criteria wij buurten willen prioriteren in de uitvoering van de wijkuitvoeringsplannen. Hoe we gaan starten met het invullen van deze opgave als het gaat om aanpassingen van de gebouwen. Welk alternatief voor aardgas per buurt wordt vastgelegd en hoe we omgaan met onzekerheden. Het tempo tot 2030 en daarna om in 2050 aardgasvrij te zijn en wat dit globaal aan capaciteit gaat vragen. Het onderdeel isoleren en de techniek zal hierbij worden besproken want ook deze moet worden vastgelegd in de Transitievisie Warmte. De rol van het gemeentelijk vastgoed in deze opgave. De mate van integraal verduurzamen en combineren van opgaven en op welke wijze deze als kader worden meegenomen in de Transitievisie Warmte. U zult specifiek over een aantal thema’s bevraagd

Telefoon (045) 527 85 55 E-mail gemeente@brunssum.nl Website www.brunssum.nl

Postadres Postbus 250 6440 AG Brunssum Bezoekadres Lindeplein 1 6444 AT Brunssum

Bankgegevens IBAN NL68BNGH0285001523 t.n.v. Gemeente Brunssum KVK-nummer 14129999







worden in welke mate deze als kader voor verduurzaming een plek moeten krijgen in de Transitievisie Warmte. Thema’s ter bespreking zijn: o Isoleren en besparen o Opwek van elektriciteit o Duurzame warmte o Duurzame koeling Participatie: Wat gaat we doen en hoe werken we hierin samen met de buurt? Hoe de fase vanaf het vaststellen van de TVW eruit gaat zien. Denk hierbij aan het samenwerken met de bewoners en het vorm geven van de regierol door de gemeente. Dit wordt ook wel de gemeentereis aardgasvrij genoemd. Deze bestaat uit 4 fases. De eerste fase is het opstellen van de Transitievisie warmte. De overige drie fases zijn gericht op het proces met de buurten. Naast het inhoudelijk vorm geven zijn er nog een aantal belemmeringen en zorgpunten die ik graag wil bespreken, aangezien hierin nog een belangrijke rol voor u als gemeenteraad is weggelegd. Deze aspecten komen niet in de Transitievisie Warmte, maar zijn wel van groot belang om uiteindelijk deze goed te kunnen uitvoeren. Ook krijgt u de gelegenheid op afsluitend aan te geven welke aspecten er voor u van belang zijn om straks te kunnen instemmen met de Transitievisie Warmte 2.0. Welke overwegingen zijn voor u het belangrijkste hierin?

Doel van deze avond is dan ook het definitief vorm en inhoud geven aan de Transitievisie Warmte 2.0 zodat deze kan worden uitgewerkt met het oog op besluitvorming. Ook hoop ik u te inspireren om te gaan nadenken hoe de gemeente belemmeringen kan wegnemen zodat u als gemeenteraad hiervoor de juiste kaders kunt gaan stellen. Tijdens de presentatie zullen wij u weer een aantal stellingen voorleggen middels een Mentimeter. Het is daarom handig om een mobile telefoon of laptop mee te nemen.

Achtergronden ter voorbereiding informatieavond De nieuwe standaard voor isolatie Het Rijk1 heeft een nieuwe standaard vastgesteld waaraan alle woningen minimaal moeten gaan voldoen. Deze nieuwe standaard is verschillend voor woningen die zijn gebouwd voor de oorlog dan de woningen die daarna zijn gebouwd. Woningen die relatief nieuw zijn, voldoen al aan deze norm. De isolatie standaard is een minimum. Het kan zijn dat er meer nodig is, dit is vooral afhankelijk van het alternatief voor aardgas. Daarom zijn er ook streefwaarden bepaald. Deze streefwaarden zijn hogere isolatienormen waarmee de woning qua isolatie vergelijkbaar wordt met nieuwbouw.2 In dit artikel is beknopt omschreven wanneer er vanuit het oogpunt van energie isoleren conform streefwaarden toch aan te bevelen is. ‘De gemeente heeft op diverse manieren betrokkenheid bij het isoleren van gebouwen.

1 2

Zie memo Standaard en Streefwaarden Verdiepend onderzoek standaard en streefwaarden Nieman





 

Bij het isoleren van gevels en daken aan de buitenzijde kan het aanzicht van gebouwen veranderen. De gemeente moet hiervoor vergunningen verlenen. Ook kan er soms gemeentegrond nodig zijn als er bijv. geen voortuin is en de isolatie op een voorgevel dus op gemeentegrond komt. Veel gemeenten hebben een energieloket (WoonWijzerWinkel) waar eigenaar/bewoners terecht kunnen voor informatie. Een gemeente kan isolatiemaatregelen stimuleren door bijvoorbeeld eigenaren financiële ondersteuning te geven. Binnen een buurtaanpak kunnen gemeenten initiatieven bundelen, en wellicht komen tot collectieve inkoop van maatregelen. Gemeenten maken prestatieafspraken met corporaties, onder andere over energiebesparing. Bedrijven zijn in het kader van het Activiteitenbesluit verplicht om alle energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van 5 jaar of minder uit te voeren. In de Erkende Maatregelenlijst staan ook maatregelen om de thermische kwaliteit van de schil te verbeteren. Omgevingsdiensten controleren daarop.’3

De Transitievisie Warmte en de context van de omgevingswet Naast de inhoud van de Transitievisie Warmte is het van belang dit te blijven zien in het kader van de omgevingswet, het warmteprogramma en de juridische doorwerking naar het omgevingsplan. De gemeente krijgt in de omgevingswet namelijk instrumenten. Deze instrumenten zijn van belang om de regierol uit te voeren. Daarbij hoort ook het bewaken van maatschappelijke kosten als het gaat om het betaalbaar houden van de energie infrastructuur. De Transitievisie Warmte is een warmteprogramma. Deze krijgt een plekje in de omgevingsvisie maar wordt ook als apart warmteprogramma vastgesteld. Het uitvoeringsplan dat met de buurt moet worden opgesteld, is een verdiepend warmteprogramma dat ook zo wordt vastgesteld. Met dit verdiepend warmteprogramma op buurtniveau, kan de gemeente de uitvoering borgen middels regels in het omgevingsplan. De wettelijke instrumenten zijn er nog niet. Wel weten we al wat de instrumenten zijn die de gemeente hiervoor krijgt zijn: -

-

3

Wgiw (Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie ) Aanwijsbevoegdheid op hoofdlijnen om in bestaande gebieden het leveren van aardgas te stoppen. o Vervallen aansluit- en transporttaak netbeheerder. o Nadere uitwerking in lagere wetgeving (Bgiw). Bigw (Besluit gemeentelijke instrumenten warmtetransitie) Het Bgiw is een uitwerking van het wetsvoorstel voor de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie, dat begin dit jaar in consultatie is geweest. Dit besluit vult de bevoegdheid voor

Bron: Expertise Centrum Warmte

gemeenten, om regels te stellen die nodig zijn voor de transitie van aardgas naar duurzame warmtealternatieven, verder in. Het besluit legt onder andere de vereisten van het warmteprogramma (voorheen Transitievisie Warmte) en het omgevingsplan vast.

Namens het college van burgemeester en wethouders van Brunssum,

Merle van Leusden