Raadsbesluit 85 wijziging Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz (afrekensystematiek).pdf

IP

Brunssum

gemeente

Raadsvoorstel Collegeverg. d.d. Registratiekenmerk Gemeenteblad™. Afdeling opsteller Naam opsteller

: 30 augustus2022 :202223758 :2022/85 : Maatschappelijke ontwikkeling : Angelo van Goethem

Bereikbaar onder Portefeuillehouder

: angelo.van.goethem@brunssum.nl : VéréniceHermans : 27 september 2022 : Niet van toepassing

Raadsvergadering d.d. Uiterlijke datum Aan de raad,

1. Onderwerp Raadsvoorstel & besluit wijziging Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz (afrekensystematiek) Samenvatting In het AB Omnibuzz van 6julijl. is positiefbesloten over het starten van de besluitvormingsprocedureom de GR Omnibuzz per 1 januari 2023 te wijzigen met betrekking tot artikel 18, de afrekensystematiek. Het voornemen om de kosten voorhet Omnibuzz-vervoer tussen gemeenten anders te verdelen bestaat al sinds de uitbreiding van de GR Omnibuzz in 2016.Via amendementen is destijds verzocht om de afrekening van de kosten meer in lijn te brengen met de daadwerkelijke kosten. Deze wens is later herhaaldelijk geuit vanuit deelnemende gemeenten en kan opambtelijk draagvlak rekenen. Dit betekent dat dezelfde totale kosten anders verdeeld worden over de deelnemende gemeenten. Het verzoek richtte zich in eerste instantie opde beheerskosten, maar tijdens de uitwerking is dezelfde lijn doorgetrokkennaar de vervoerskosten. Dit is geconcretiseerd doorde afrekening van de vervoerskosten opbasis van zones om te zetten naar kilometers. Kilometers liggen immers aan de basis van de daadwerkelijke kostenberekening van vervoer, omdat dit een meer eenduidige eenheid is dan zones. Kilometers zijn vooralle betrokkenen (klanten, gemeenten en vervoerders) een duidelijke en bekende eenheid, in tegenstelling tot de zonesystematiek. Op 1 juli jl.

is een wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) in werking getreden. Eén van de wijzigingen in de Wgr is dat voorwijziging van een collegeregeling, zoals de GR Omnibuzz, de gemeenteraden meer invloed krijgen opde wijziging van de gemeenschappelijke regeling. Deze wijzigingsprocedureis per 1 juli 2022 direct ingegaan. Andere wijzigingen uit de wetswijziging hoeven pas op1 juli 2024 doorgevoerdte worden. Dit betekent dat voorde voorliggende wijziging zowel de zienswijzeprocedureals toestemmingsprocedurerichting de gemeenteraden dient te worden doorlopen.Dit raadsvoorstel heeft enkel betrekking opde zienswijzeprocedure. De toestemmingsprocedure volgt later dit jaar. De financiële implicaties als gevolg van de nieuwe afrekensystematiek zijn klein doordatde beheerskosten én vervoerskosten herverdeeld worden. Brunssummoet 406 euromeer gaan betalen conformde nieuwe toekomstige verdeelsleutel. Hierbij moet de kanttekening geplaatst worden dat het aandeel vervoerskosten in deze berekening mogelijk positieverzoukunnen uitpakkenvoorde gemeente Brunssumdan weergegeven. Zie voorde onderbouwing het financieel advies. Aan uw raad wordt voorgesteld om geen zienswijze af te geven aangaande de voorgestelde wijziging van de afrekensystematiek van de Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz. Hiermee laat uw raad blijken zich te kunnen vinden in de voorgestelde wijziging.

Zie voorde argumentatie alinea 'argumenten en overwegingen' en bijlage 1.

2. Uitgangssituatie (WAAROM?) a. Aanleiding Het algemeen bestuurOmnibuzz heeft op6juli jl. ingestemd met: 1. Het voorstelom de afrekensystematiek van het vervoer voorgemeenten om te zetten van zones naar kilometers met ingang van 1 januari 2023; 2. De nieuwe afrekensystematiek van de beheerskosten: a) indirecte vervoerskosten opbasis van het aantal ritten; en b) overhead opbasis van het aantal inwoners met ingang van 1 januari 2023.

1

Bmnssvm

gemeente

3.

Het conceptwijzigingsvoorstelvan de gemeenschappelijke regeling Omnibuzz en de besluitvorming hiertoe in gang te zetten.

Vooreen inhoudelijke onderbouwingvan deze besluiten wordt verwezen naar het voorstelvoorhet AB van 6juli 2022 in de bijlage. Belangrijk om te vermelden is dat de afrekening van het vervoer in deze fase alleen voorgemeenten wordt omgezet van zones naar kilometers. Deze omzetting raakt vervoerders en klanten nog niet. De afrekening met vervoerders opkilometers wordt gekoppeldaan de ingangsdatum van de nieuwe contracten (het huidige contract loopt tot 2025 met drie optioneleverlengingsjaren). De totale vervoerskosten nemen doordeze omzetting niet toe. Verder wordt met deze besluitvormingde afrekensystematiek voorgemeenten in lijn gebracht met het daadwerkelijk gebruik, zowel voorvervoer als beheer. Dit sluit aan openkele amendementen en de breed gedragen en uitgesprokenwens van de deelnemende gemeenten om de kostenverdeling zo veel mogelijk in verband te brengen met de daadwerkelijke kosten. De totale begroting van Omnibuzz wijzigt niet doordeze besluitvorming, maar beide componenten(omzetting naar kilometers en andere afrekensystematiek) leiden wel tot een verschuiving van de kostenverdeling tussen de deelnemende gemeenten. Vooreen financiële toelichting en de financiële consequentiesvooronze gemeente wordt verwezen naar het onderdeel Financiën van deze collegenota.

Het voorstelvoorde aanpassing van de verdeelsystematiek van de beheerskosten is verwerkt in een concept wijzigingsbesluit van de Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz onder artikel 18, lid 1 (zie bijlage). De aanpassingen zijn geel gearceerd, de rest van de tekst is ongewijzigd. Nu het algemeen bestuurvan Omnibuzz een positiefbesluit heeft genomen op6juli jl., dient elke gemeente de besluitvormingvoorde wijziging van de GR Omnibuzz in gang te zetten. Dit raadsvoorstel dient om de zienswijzeprocedurete behandelen. Procedure De nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen bepaalt dat voorhet wijzigen van de regeling colleges van burgemeester en wethouders voortaanhet ontwerpvan de gemeenschappelijke regeling eerst toezenden aan de gemeenteraden. De gemeenteraden kunnen dan bij hun colleges binnen 8 weken na ontvangst van de ontwerpregeling hun zienswijze geven. Nadat de gemeenteraad eventuele zienswijzen heeft ingediend, vervolgt de procedurezoals deze voor1 juli 2022 ook gold. Dit betekent dat het college een voorlopig besluit neemt omtrent de ontwerpregeling en vervolgens toestemming vraagt aan de gemeenteraad voorhet wijzigen van de regeling. Op die toestemming is de Algemene wet bestuursrecht van toepassing. Dat betekent dat de gemeenteraad 13 weken heeft om te beslissen omtrent de toestemming. De termijn begint te lopenvanaf het moment van verzending doorhet college.

Dat is een maximumtermijn, de gemeenteraad mag uiteraard ookeerder toestemming verlenen. Het college neemt ten slotte het definitieve besluit totwijziging van de gemeenschappelijke regeling. Nadat alle colleges van de gemeenten die deelnemen aan de GR Omnibuzz hebben besloten, moet bekeken worden of de benodigde meerderheid is behaald. De wijziging komt tot stand indien drievierde van de colleges hiertoe hebben besloten, natuurlijkmet de benodigde toestemming van hun gemeenteraden. De wijziging gaat dan vooralle deelnemende gemeenten gelden. Het besluit van het college moet wel bekendgemaakt worden voordathet in werking treedt via publicatiein het Gemeenteblad. Nadat alle colleges besloten hebben, moet het wijzigingsbesluit bekendgemaakt worden in het Gemeenteblad van de plaats van vestiging, in dit geval Sittard-Geleen. De gewijzigde gemeenschappelijke regeling kan niet in werking treden voordatdeze laatste bekendmaking heeft plaatsgevonden. Begrotingswijziging Ook de begroting 2023 van Omnibuzz moet in dit verband gewijzigd worden. In de reguliere procedurekan nog niet vooruitworden gelopen opde eventuele wijziging van de gemeenschappelijke regeling. Dat betekent dat de (ontwerp)begrotingvoor2023 vooralsnoggeënt is opde oudefinancieringssystematiek. Om de nieuwe systematiek te verwerken is dus een begrotingswijziging nodig. Hieropis de op1 juli jl.

herziene begrotingsprocedurevan de Wet gemeenschappelijke regelingen van toepassing. Het dagelijks bestuurvan Omnibuzz zendt de ontwerpwijzigingtwaalf weken voordatdeze aan het algemeen bestuur wordt aangeboden aan de gemeenteraden. De gemeenteraden kunnen vervolgens bij het dagelijks bestuurvan Omnibuzz hun zienswijze over de ontwerpbegrotingnaar voren brengen. Het dagelijks bestuurmoet de commentaren van de raden die in de zienswijzen zijn vervat met de ontwerpbegrotingaan het algemeen bestuuraanbieden. Het

2

Bnpnssum

gemeente

algemeen bestuurbeslist vervolgens over de wijziging van de begroting. In de procedurewordt de ontwerpbegrotingswijziging gelijktijdig met de wijziging van de gemeenschappelijke regeling in proceduregebracht (toestemmingsprocedurenovember, begin december). Dit om te voorkomendat de gemeenteraden begin 2023 voor de derde keer naar de nieuwe financieringssystematiek moeten kijken. Voordeel hiervan is dat de gemeenteraden bij de wijziging van de gemeenschappelijke regeling ookal direct inzicht hebben in de concrete afrekening voor2023. Het algemeen bestuurvan Omnibuzz zal in de eerste vergadering van 2023 de wijziging van de begroting daadwerkelijk vaststellen, als ookde nieuwe gemeenschappelijke regeling in werking is getreden.

3. Gewenste situatie (WAT? a. Wat willen we bereiken? Zie bij aanleiding. Het doel is om de nieuwe afrekensystematiek (van zones naar kilometers) per 1 januari 2023 in te laten gaan en uw raad hierbij om 1. een zienswijze en vervolgens 2. om toestemming te vragen. b.

Kaders 1. eerdere besluitvorming (BBV nr.) Niet van toepassing. 2. traject tot dusverre Zie aanleiding. Het algemeen bestuurvan Omnibuzz heeft op6juli besloten om de procedurevoorde nieuwe afrekensystematiek te starten. Het college van B%W van de gemeente Brunssumheeft op30 augustusbesloten om de routerichting uw raad te gaan vooreen zienswijze in gang te zetten. 3. rol/ bevoegdheden college van B en W De gemeenteraad is het bevoegde orgaan t.a.v. het indienen van een zienswijze de Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz. Het college geeft uw zienswijze dooraan Omnibuzz en monitortde ontwikkelingen c.q. aandachtspunten bij de Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz. Daarnaast neemt de wethouder zitting in het algemeen bestuurvan de gemeenschappelijke regeling Omnibuzz. 4. algemene beleidskaders (landelijk/ provinciaal/lokaal) - Algemene wet bestuursrecht. - Wet Maatschappelijke Ondersteuning 2015. - Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz (artikel 23) - Wet gemeenschappelijke regelingen (artikel 1). 5. past het voorstel in de strategische visie/ relatie met uitvoeringsagenda? Ja, het betreft een andere (een meer rechtvaardige) wijze van afrekening richting de deelnemende gemeenten aan de Gemeenschappelijke regeling Omnibuzz, ten behoeve van de uitvoeringvan het doelgroepenvervoer. 6.

relatie met programmabegroting/financiële gevolgen Het financiële effect voorBrunssum inzake beheerskosten (23% van totale kosten) opbasis van de cijfers voor2023 uit de meest recente begroting 2022 + MJP 2023-2025 bedraagt:

Kosten Huidige

Kosten nieuwe

systematiek

systematiek

€ 153.801

€ 170.738

Verschil absoluut

€ 16.937

Verschil procentueel 11,0%

Het financiële effect voorBrunssuminzake vervoerskosten (77% van totale kosten) opbasis van de cijfers voor2023 uit de meest recente begroting 2022 + MJP 2023-2025 bedraagt:

3

V gemeente

Brvnssvm

Vervoerskosten (zones)

Vervoerskosten(km)

Verschil absoluut

Verschil procentueel

€ 647.703

€ 631.212

€ -16.490

-2,5%

Het totale financiële effect voorBrunssumbedraagt vervolgens:

Huidige verdeelsleutels

Toekomstige verdeelsleutels

Verschil absoluut

Verschil procentueel

€ 801.504

€ 801.950

€ 446

0,1%

De verschillende effecten voorde deelnemende gemeenten, worden, doorde aanpassing van zowel beheerskosten als vervoerskosten tegelijkertijd door te voeren, procentueel minder groot. Beide aanpassingen compenseren elkaar dus vooreen deel. Dit was éénvan de belangrijkste argumenten om beide besluiten aan elkaar te koppelen. Financieel advies De financiële implicaties als gevolg van de nieuwe afrekensystematiek zijn derhalve klein doordatde beheerskosten én vervoerskosten herverdeeld worden. De gemeente Brunssummoet €446,- meer gaan betalen conformde nieuwe toekomstigeverdeelsleutels. Omdat hierbij is uitgegaan van een 'status-quo'herverdeling van de vervoerskosten voor begrote ritten opbasis van zones in 2022 blijven de effecten beperkt tot -2,5%. Opgemerkt moet worden dat het aandeel vervoerskosten voorBrunssummogelijk positiever kan uitpakkenomdat het gebruik doelgroepenvervoervoor Brunssumal jaren uitkomtopgemiddeld 2,2 a 2,3 zones welke conformde huidige afrekensystematiek als 3 zones worden berekend (+30%). Als de omzetting naar kilometers plaatsvindt (nieuwe afrekensystematiek), vindt deze afronding naar boven niet meer plaats en wordt de afrekening bepaald opbasis van daadwerkelijke aantal kilometers (welke in de praktijk lager uitvallen dan hoe het nu wordt doorberekend) x de nieuwe vervoerstarieven.

Complicerend effect na de nieuwe aanbesteding vervoer is dan het prijsverschil per km wegens de hogere brandstofkosten, onderhoudskostenvervoermiddelen en hogere afschrijvingskosten voorelektrisch transport(indien van toepassing). Voorwat betreft de verdeling van de Overhead en de Indirecte kosten is de voorgestelde verdeling beter dan de gedeeltelijke afrekening opbasis van de vervoerspassen, hoewel het wel raadzaam is om het gebruik van de passen blijvend te monitorenomdat hier tevens een voorcalculatorischgebruik van de vervoersvoorzieninguit berekend wordt. Dit is een interne aangelegenheid die al opgepaktis en gecontinueerd wordt.

Financiën Omnibuzz gemeenten Het implementeren van deze aanpassingen brengt incidenteel kosten met zich mee, doordat bijvoorbeeld rapportageen facturatiestromen moeten worden aangepast. Doordatdit zich alleen opde afrekening met gemeenten richt, zijn de kosten in deze fase beperkt en worden ingeschat op ongeveer € 7.500. Deze kosten worden verdeeld over alle deelnemende gemeenten. c. Argumenten en overwegingen Onderbouwing Voorde onderbouwingvan dit voorstelwordt verwezen naar het voorstelvoorhet AB van 6juli 2022 (zie bijlage 1, vooralpagina 4 en 5). Zie hieronder de belangrijkste argumenten voorde wijziging van de afrekensystematiek. ®

De afrekensystematiek voorgemeenten brengen we in lijn brengen met het daadwerkelijk gebruik, zowel voor vervoer als beheer. Dit sluit aan opde amendementen en de breed gedragen en uitgesprokenwens van de deelnemende gemeenten om de kostenverdeling zo veel mogelijk in verband te brengen met de daadwerkelijke kosten.

4

Brvnssvm

gemeente

m ®

»

De totale vervoerskosten nemen niet toe doorde omzetting. Doorde afrekening met vervoerders opzones te handhaven, is er voorgemeenten geen risico. De omzetting betekent een herverdeling van de vervoerskosten die ophet niveau van individuele gemeenten uiteraard effect heeft, maar optotaalniveau niet. Met de invoering van de ov-chipkaartzijn in 2011 de laatste strippenkaarten 'uitgezet'. Sindsdien is afrekening in kilometers de norm in het Openbaar Vervoer (dit betreft een aanverwante voorzieningin relatie tot doelgroepenvervoervan omnibuzz)en vindt geen centraal onderhoudmeer plaats ophet zonesysteem. De meeste Wmo-systemen hebben daarom al de overstapnaar kilometers gemaakt. Uit een inventarisatie blijkt dat slechts 9 van de 77 Wmo-vervoerssystemen in Nederland nog met een afrekening opbasis van zones werken,

o

Doorde vervoerder en klant los te knippenvan het voorstel, raakt de besluitvormingalleen de gemeenten en zijn de risicofactorendie verdere vertraging kunnen veroorzaken geminimaliseerd.

®

Het cliëntenpanel onderschrijft het idee van een afrekensystematiek opbasis van kilometers, maar uit ookhaar zorgen over de gevolgen voorindividuele klanten. Met dit aangepast voorstel en gefaseerde implementatie komen we tegemoet aan de wens van het cliëntenpanel om opdit moment nog meer aanpassingen voorde klant te beperken. Dat verzoek komt vooruit de constatering dat klanten doorde impact van COVID-19 en recente tariefsaanpassingen al veel hebben zien veranderen in korte tijd.

o

De vorige portefeuillehoudervan de gemeente Brunssumt.a.v. Omnibuzz was een voorstandervan deze voorgestelde nieuwe afrekensystematiek. Het nieuwe college bestendigt deze lijn.

Het advies van het college aan de gemeenteraad is om geen zienswijze af te geven. Het afgeven van geen zienswijze betekent dat de gemeenteraad zich kan vinden in de voorgestelde wijziging. De redenen dat het advies is om geen zienswijze af te geven zijn hierboven opgesomd.De voorgestelde nieuwe afrekensystematiek betekent een meer rechtvaardige verdeling van de kosten omdat deze verdeling gaat plaatsvinden opbasis van de daadwerkelijk gereden kilometers in plaats van het aantal zones. Zoals staat weergegeven bij het financieel advies, pakt deze wijziging naar alle waarschijnlijkheid voorBrunssumgunstiger uit dan nu financieel staat weergegeven. Dit komt omdat de gemiddelde zone in Brunssum2.2 a 2.3 betreft en de gemeente Brunssum3 zones financierde voordit gemiddelde van 2.2 a 2.3. Ingevolge de nieuwe systematiek is dit niet meer het geval, waarbij we enkel de daadwerkelijk gereden kilometers betalen. Opties en keuze Het advies aan de raad is om geen zienswijze af te geven. Met het afgeven van geen zienswijze laat de gemeenteraad van Brunssumblijken dat ze de voorgestelde wijziging van de afrekensystematiek positiefachten en geen bedenkingen hebben hieromtrent. Het alternatief is om wel een zienswijze in te dienen. Het indienen van een zienswijze betekent dat de gemeenteraad opmerkingen heeft ophet ontwerpof het zelfs niet eens is met het ontwerp.

Omwille van het feit dat deze wijziging van de afrekensystematiek een meer rechtvaardige verdeling van de kosten opleverten gebaseerd is opde daadwerkelijk gereden kilometers in plaats van zones, wordt deze wijziging van de afrekensystematiek als een positievewijziging beschouwd.

Bijlagen. 1. Voorstelaan algemeen bestuurOmnibuzz d.d. 6juli 2022; 2. Conceptwijziging gemeenschappelijke regeling Omnibuzz, met in geel gearceerd in artikel 18 het wijzigingsvoorstel; 3. Toelichting ophet conceptwijzigingsvoorstel. 4. Raadsinformatiebrief Wijziging GR Omnibuzz (le fase afrekensystematiek); Het college van burgemeester en wethouders,

Burgemeester

Secretaris

Br^nssvm

gemeente

Raadsbesluit Gemeentebladnr. Afdeling Registratiekenmerk

Maatschappelijke ontwikkeling 202223758

De raad van de gemeente Brunssumgemeentebladnummer 2022/85; gelezen het voorstelvan burgemeester en wethouders d.d. 30 augustus2022, afdeling Maatschappelijke ontwikkeling; gelet op Artikel lvan de Wet gemeenschappelijke regelingen; Artikel 23 van de gemeenschappelijke regeling Omnibuzz; overwegende dat Omnibuzz per 1 januari 2023 een nieuw afrekensystematiek hanteert voorde uitvoeringvan het vervoer voor gemeenten en de beheerskosten, waarbij met ingang van die datum gerekend wordt met kilometers in plaats van zones, indirecte vervoerskosten berekend worden opbasis van het aantal ritten en overhead berekend wordt opbasis van het aantal inwoners per 1 januari 2023; Het noodzakelijkis vooreen rechtvaardige verdeling van de kosten, de gemeenschappelijke regeling Omnibuzz aan te passen naar aanleiding van voornoemdeafrekensystematiek; Per 1 juli 2022 de nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen in werking treedt, en Omnibuzz bij het wijzigen van de gemeenschappelijke regeling de nieuwe wet in acht neemt en gemeenteraden de mogelijkheid biedt zienswijzen te geven over de ontwerpregeling, voordatze gevraagd worden toestemming te geven voorhet wijzigen van de regeling. Het afgeven van geen zienswijze laat blijken dat de gemeenteraad positiefstaat tegenover de voorgenomen wijziging.

Besluit: Geen zienswijze naar voren te brengen aangaande de voorgenomenwijziging van de GR Omnibuzz en het college hiervan opde hoogtete stellen. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 27 september 2022

De Raad vernoemd,

7