Initiatiefraadsvoorstel 3 (bijlage) Keuzemenu kinderparticipatie de schakel naar democratie.pdf

KINDERPARTICIPATIE DE SCHAKEL NAAR DEMOCRATIE

WE DOEN HET SAMEN KEUZEMENUVOOR GEMEENTES DIE EEN KINDERBURGEMEESTER WILLEN INSTALLEREN.

BESTE RAADSLEDEN, WETHOUDERS EN BURGEMEESTERS, Met veel plezier presenteren wij u dit keuzemenu. Dit keuzemenu is tot stand gekomen in samenwerking met KinderrechtenNU (KRNU), het Nederlands Genoot­schap van Kinderburgemeesters (NGKb) en het ministerie van Bin­nenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

Kinderburgemeester Maas: “Ik heb veel meer zelf­vertrouwen gekregen en ik heb het echt superleuk gevonden. Dat gun je elk kind dat-ie zulke leuke en mooie dingen kan Gemeente Barendrecht meemaken.”

Op dit moment kent Nederland 88 kinder­burgemeesters. Hoog tijd om te leren van de ervaringen van gemeenten die een kinderburgemeester hebben aan­ gesteld en de opgedane lessen breed te delen. We doen het samen! namens het NGKb en KRNU, Willemijn Dupuis Foto omslag: Kinderburgemeesters aan het woord op de tweede Landelijke Dag van Kinderburgemeesters op 14 oktober 2017 in Delft.

Burgemeester van Barendrecht Jan van Belzen en kinderburgemeester Maas in gesprek (op 1,5 meter afstand vanwege de coronamaatregelen).

INHOUDSOPGAVE SAMENVATTING: Waarom een kinderburgemeester? HOOFDSTUK 1: De invulling van het ambt kinderburgemeester HOOFDSTUK 2: Uitleg aanbod Nederlands Genootschap van Kinderburgemeesters HOOFDSTUK 3: Tijdpad organisatie kindergemeenteraad en kinderburgemeester HOOFDSTUK 4: Kostenraming

OVER HET NEDERLANDS GENOOTSCHAP VAN KINDERBURGEMEESTERS Het Nederlands Genootschap van Kinderburgemeesters (NGKb) richt zich op kinderparticipatie en daarmee op het toerusten van het kind als actor in het gezin, de school, de wijk en de maatschappij. Het NGKb houdt zich bezig met het bevorderen van de aanstelling van kinderburgemeesters, kinder­ gemeenteraden en daarmee het borgen van kinderparticipatie en kinderrechten in alle Nederlandse gemeenten. Dat doen we samen met de lokale overheid, instanties en organisaties die bereikbaar zijn voor kinderen, luisteren naar kinderen en samen met kinderen aan de slag gaan waar nodig is. 2 / 14

3 4 9 11 13

SAMENVATTING WAAROM EEN KINDERBURGEMEESTER? Hoor uit eerste hand wat er bij kinderen speelt, werk aan een positief en preventief jeugdbeleid én een samenleving waarin kinderen en volwassenen leren elkaar te respecteren, waarderen en helpen. Naar elkaar luisteren, een eigen mening vormen en samen tot beslissingen of actieplannen komen zijn de fundamenten voor democratie. Kinderen toerusten om te participeren in het gezin, de school, de wijk, de gemeente en de maatschappij is een investering nu met positieve opbrengsten later. De kinderen van nu zijn immers de volwassenen en opvoeders van de toekomst.

Kinderburgemeester Ilias: “Ik wil een stem zijn voor alle kinderen van Amsterdam.” Kinderburgemeester Ilias van Amsterdam na het geven van een indrukwekkend openingswoord bij de tentoonstelling Ben Cobra van Aziz Bekkaoui in het Cobramuseum in Amstelveen.

Het Nederlands Genootschap van Kinderburgemeesters stimuleert gemeenten een kinderburgemeester (en een kindergemeenteraad) aan te stellen, met als doel het duurzaam verankeren van kinderparticipatie. DRIE MOGELIJKHEDEN We kunnen u op 3 manieren ondersteunen. De keuze is aan u, en hangt af van uw situatie en ambitieniveau. Op de pagina’s hierna lichten we deze mogelijkheden nader toe. U kunt kiezen voor een basispakket ondersteuning kinderburgemeester (mogelijkheid 1), een ondersteuningspakket voor een kinderburgemeester met een adviesrol (mogelijkheid 2) of ondersteuning van een kinderburgemeester plus een kindergemeenteraad (mogelijkheid 3). In overleg bieden we ook mogelijkheden ‘buiten het menu om’. Hierover kunt u contact met ons opnemen: info@kinderburgemeesters.nl. UITBREIDINGSMOGELIJKHEID Hiernaast is er een uitbreidingsmogelijkheid waarbij de gemeente, in samenwerking met de Jeugdgezondheidszorg (JGZ), een kinderrechtencoach aanstelt en de JGZ de KinderrechtenNU-methode inzet in groep 6 en 7 van de basisscholen in de gemeente. Met deze methode leren de kinderen hun leven en leefomgeving in kaart te brengen, erover te praten, aan de bel te trekken als zij hulp nodig hebben en maken kennis met de professionals bij wie ze terecht kunnen in en rond de school.

Dat vormt de opmaat naar een sociaal veilige omgeving, geestelijke en lichamelijke gezondheid, burgerschapsvorming en democratie.

3 / 14

HOOFDSTUK 1 DE INVULLING VAN HET AMBT KINDERBURGEMEESTER MOGELIJKHEID 1 BASISPAKKET ONDERSTEUNING KINDERBURGEMEESTER De begeleider wordt door de gemeente aan­gesteld om de regie te voeren in het implementeren van kinder­participatie en kinderrechten in de gemeente en adviseert en steunt de kinderburgemeester in de uitvoering van haar of zijn taak. Voor deze ondersteuning wordt bijvoorbeeld een beleids­mede­ wer­ker uit de sector Jeugd van het sociaal domein beschikbaar gesteld. Deze fungeert als contact­ punt richting het college van B&W, de griffie en collega’s werkzaam op de beleidsterreinen waar de kinder­ burgemeester over adviseert.

Burgemeester Marga Waanders van Waadhoeke en kinderburgemeester Hester planten een walnootboom in het voedselbos van Menaam.

4 / 14

In deze optie gaan we ervan uit dat de gemeente een kinderburgemeester kiest of reeds gekozen heeft en een jaarprogramma van activiteiten opstelt. De kinderburgemeester mag zijn/haar wens(en) daaraan toevoegen en de gemeente stelt een begeleider beschikbaar met de daarbij behorende middelen. De kinderburgemeester heeft een ceremoniële rol bij activiteiten of gebeurtenissen in de gemeente. Voor het goed functioneren van de kinderburgemeester biedt het NGKb de gemeente: • Deelname aan de Landelijke Dag van Kinderburgemeesters. • Het Logboek voor Kinderburgemeesters. • Een account op het online Platform van de Kinderburgemeesters. Kinderburgemeester en begeleider mogen als toehoorder zitten in het virtuele parlement van kinderburgemeesters. Voor dit aanbod betaalt de gemeente jaarlijks een contributie aan het NGKb.

MOGELIJKHEID 2 ONDERSTEUNING KINDERBURGEMEESTER MET ADVIESROL In deze optie gaan we ervan uit dat de kinderburgemeester naast een ceremoniële rol ook een adviserende rol heeft en uitgenodigd wordt om suggesties te doen. Zo wordt uitvoering gegeven aan kinderparticipatie zoals bedoeld wordt in artikel 12 van het Kinderrechtenverdrag, dat erkent dat ieder kind het recht heeft op vrije meningsuiting en het recht om gehoord te worden in zaken waar een kind direct door wordt geraakt. Dit vergt inhoudelijke betrokkenheid. De gemeente faciliteert het installatieproces van de kinderburgemeester en het jaarlijks beschikbaar stellen van ambtelijke ondersteuning/een begeleider en middelen.

Kinderburgemeester Elise: “Ik heb ook erg veel geleerd over hoe het nou echt gaat in de gemeente: hoeveel moeite het kost je plan echt door te zetten en goed haalbaar te maken.” Gemeente Laarbeek

5 / 14

De burgemeester en de begeleider spreken regelmatig met de kinderburgemeester en geven hem of haar de ruimte en tijd om na te denken, een mening te formuleren en laten zich ongevraagd en gevraagd adviseren in zaken die voor de kinderen van nu en voor de kinderen van de toekomst van belang zijn. De kinderburgemeester leert ideeën afwegen in de context van de totale wensen in een gemeente en leert onderzoeken en bespreken wat wel en niet mogelijk is. Voor het goed functioneren van de kinderburgemeester biedt het NGKb de gemeente: • Deelname aan de Landelijke Dag van Kinderburgemeesters. • Het Logboek voor Kinderburgemeesters. • Jaarlijkse na- en bijscholing van de gemeentelijke begeleider voor de implementatie van kinderparticipatie en kinderrechten in de gemeente. • De NGKb-toolkit Kinderdemocratie. • Een account op het online platform van kinderburgemeesters. De kinderburgemeester en zijn/haar begeleider krijgen volledig toegang tot het online Platform van de Kinderburgemeesters en is daarmee bereikbaar voor de vragen van de kinderen. De kinderburgemeester kan met de kinderminister van Democratie en met collega’s overleggen, praat mee en stemt mee in het virtuele parlement. Zo kunnen zij kennis en ervaring uitwisselen. • Begeleiding op het platform. Voor dit aanbod betaalt de gemeente jaarlijks een contributie aan het NGKb.

MOGELIJKHEID 3 ONDERSTEUNING KINDERBURGEMEESTER PLUS KINDERGEMEENTERAAD Om het ambt van kinderburgemeester een stevig fundament te geven, met draagvlak onder alle kinderen uit de gemeente, worden in deze optie liefst alle basisscholen betrokken bij de kinderburgemeestersverkiezingen. Elke school levert een kandidaat-kinderburgemeester die samen de kindergemeenteraad vormen en uit wiens midden een kinderburgemeester wordt gekozen. Het NGKb heeft op aanvraag een voorbeeld verkiezingsprocedure beschikbaar. De kindergemeenteraad adviseert en ondersteunt de kinderburgemeester. Dit maakt de kinderburgemeester een serieuze partner die meedenkt, meepraat en meehelpt.

Kindergemeenteraadslid (later kinderburgemeester) Sibel: “Ik heb in het jaar dat ik kindergemeenteraadslid was geleerd om met volwassenen te praten.” Gemeente Apeldoorn

Door te oefenen in het vormen van hun eigen mening, het laten horen van hun stem en het leren luisteren naar anderen, leren kinderen samen keuzes te maken en beslissingen te nemen. Door hun ervaring met de kindergemeenteraad leggen de kinderen een stevig fundament voor hun toekomstige deelname aan onze democratische samenleving. Het gaat hierbij niet alleen om uitvoering geven aan kinderparticipatie zoals bedoeld wordt in artikel 12 van het Kinderrechtenverdrag, maar ook om artikel 29.1: het recht op een gedegen voorbereiding op een verantwoord leven met elkaar in een vrije samenleving; burgerschapsvorming. Om de kinderburgemeester en de kindergemeenteraad te organiseren en te begeleiden stelt de gemeente een begeleider of kinderrechtencoach aan, stelt middelen ter beschikking, organiseert (in samenwerking met de basisscholen in de gemeente) een jaarlijkse kindergemeenteraadsverkiezing en faciliteert een ruimte waarin de kindergemeenteraad maandelijks kan vergaderen. De gekozen adviezen van de kindergemeenteraad worden voorgelegd aan de gemeenteraad, die daarover een definitieve beslissing neemt. De kinderen worden betrokken bij de uitvoering. Voor het goed functioneren van de kinderburgemeester biedt het NGKb de gemeente: • Deelname aan de Landelijke Dag van Kinderburgemeesters. • Het Logboek voor Kinderburgemeesters.

6 / 14

Kinderburgemeester Elmehdi: “Eigenlijk vind ik politiek al heel lang heel interessant en dit kan een van mijn grote stappen zijn, een soort van stage voor later." Gemeente Alphen aan den Rijn

• Training en certificaat Kinderrechtencoach. • Jaarlijkse na- en bijscholing van de gemeentelijke begeleider voor de implementatie van kinderparticipatie en kinderrechten in de gemeente. • De NGKb-toolkit Kinderdemocratie. • Een account op het online platform van kinderburgemeesters. De kinderburgemeester en zijn/haar begeleider krijgen volledig toegang tot het online Platform van de Kinderburgemeesters. De kinderburgemeester is bereikbaar voor de vragen van de kinderen en kan online vragen uitzetten bij de kinderen en de scholen in zijn/ haar gemeente. De kinderburgemeester kan met de kinderminister van Democratie en met collega’s overleggen, praat mee en beslist mee in het virtuele parlement. Zo kunnen zij kennis en ervaring uitwisselen. • Virtueel samenkomen met de scholen, daarbij is overleg met leerlingen mogelijk. • Begeleiding op het platform. Voor dit aanbod betaalt de gemeente jaarlijks een contributie aan het NGKb. De kinderrechtencoach (KRC) is een professional die het eigen verhaal en de rechten van het kind centraal stelt. Dat vraagt dat een KRC verbindend kan werken en open staat voor ieders verhaal. Pedagogische vaardigheden zoals onbevooroordeeld kunnen luisteren, verbindend kunnen werken, oog hebben voor diversiteit en uitgaan van de krachten en de mogelijkheden van het kind en zijn omgeving zijn daarbij van groot belang.

Daarnaast is de KRC een professional die om kan gaan met de complexiteit van het heden en in staat is om anderen mee te nemen in de verschillende verhalen en perspectieven. In al het handelen van de KRC staan de rechten van het kind en het leren participeren door kinderen centraal. De KRC is een verbindende schakel tussen de kinderen en de wereld om hen heen. De KRC bekijkt samen met kinderen hoe ze vorm kunnen geven aan artikel 12.1 en 29.1 van het Kinderrechtenverdrag waar kinderparticipatie voor school­gaande kinderen centraal staat. Samen met kinderen verkent de KRC wat nodig is om goed en veilig op te kunnen groeien en vertaalt dit vervolgens naar beleidsmakers, onderwijs en opvoeders. De KRC faciliteert borging en opvolging van kinderparticipatie in de gemeente. Kinderen leren door deze samenwerking dat ze er niet alleen voor staan.

7 / 14

UITBREIDINGSMOGELIJKHEID DEMOCRATIE EN BURGERSCHAPSVORMING VOOR ALLE KINDEREN: KINDERRECHTENNU IN DE KLAS

KinderrechtenNU spreekt van Kinderparticipatie wanneer ieder kind voor de puberteit leert participeren door zijn of haar leven en leefomgeving in kaart te brengen, erover te praten en aan de bel te trekken als het even niet goed gaat en weet waar hij of zij terecht kan voor hulp. Het leert ieder kind beseffen: Je staat er nooit alleen voor! Zo is kinderparticipatie een belangrijk fundament voor het bespreekbaar maken van onder­ werpen als spelen, gezond eten, burgerschapsvorming, maar ook kindermishandeling, armoede, pesten, kindermantel­­zorg, echtscheiding. Deze thema’s raken de brede domeinen van de ministeries van VWS, VenJ, SZW, OCW en BZK. "...kinderen een stem geven is niet alleen dat wij de microfoon voorhouden, maar primair dat kinderen onze microfoon zelf weten te vinden…" – Willemijn Dupuis

PARADIGMA SHIFT dit zijn je rechten

8 / 14

wat heb je nodig?

De gemeente kan er ook voor kiezen om in samenwerking met de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) alle kinderen een stevig fundament te geven. Dan wordt ‘leren participeren’ geborgd in de groepen 6 en 7 van alle basisscholen van de gemeente en vormt deze de schakel naar een sociaal veilige omgeving, geestelijke en lichamelijke gezondheid, burgerschapsvorming en democratie. Het Kinderrechtenverdrag bestrijkt in 54 artikelen alle domeinen van een kinderleven. Die moeten in samenhang gezien worden. Met ‘KinderrechtenNU in de klas’ (https:// bit.ly/2XcbAfw) maken kinderen de vertaalslag van die lijst kinderrechten naar ‘wat betekenen kinderrechten in de praktijk?’ of eigenlijk ‘wat is er nodig om veilig, gezond en gelukkig op te groeien?’ en vervolgens biedt het kinderen de kans te oefenen met de vragen: Hoe gaan we met elkaar om? Hoe kunnen we voor elkaar zorgen? Hoe kunnen we elkaar helpen? Dat zijn de basisvragen voor de democratie. Kinderen die met deze vragen kunnen oefenen ontwikkelen zich, kunnen beter keuzes maken, kunnen onveilige situaties herkennen, maken zich weerbaar en leggen een basis voor de burgerschapsvorming: verantwoord zelfstandig functioneren, omgaan met verschillen en conflicten en democratisch en maatschappelijk verantwoord handelen.

Naast het aanbod van het NGKb biedt KinderrechtenNU (KRNU), de stichting Kinderrechten en Menselijke Ontwikkeling, de gemeente aan: • De JGZ voert de KRNU-methode uit in de groepen 6 en 7. Dit is opgenomen in het plan van de gemeente. • Daartoe is de JGZ getraind door KRNU. De JGZ betaalt aan KRNU voor: a. de training voor de kinderrechtencoaches voorafgaande aan de uitvoering; b. adviezen; c. de materialen voor iedere deelnemende school. • De JGZ maakt verbinding met het Platform van de Kinderburgemeesters en de basisscholen.

HOOFDSTUK 2 UITLEG AANBOD NEDERLANDS GENOOTSCHAP VAN KINDERBURGEMEESTERS LANDELIJKE DAG VAN KINDERBURGEMEESTERS Het NGKb organiseert jaarlijks de Landelijke Dag van Kinder­ burgemeesters. Alle Nederlandse kinder­burgemeesters komen die dag samen met hun begeleiders om elkaar te ontmoeten en ervaringen te delen. Voor zowel de kinderburgemeesters als de begeleiders worden debatten en workshops georganiseerd. De gemeenten Aalsmeer, Delft, Diemen en Stichtse Vecht zijn voorgegaan. Helaas heeft Leeuwarden door corona het gastheerschap van het eerste lustrumjaar niet kunnen vervullen. Leeuwarden blijft bovenaan de lijst!

Vierde Landelijke dag van Kinderburgemeesters 28 september Stichtse Vecht 2019

HET LOGBOEK VOOR KINDERBURGEMEESTERS Het Logboek van Kinderburgemeesters inspireert om op onder­ zoek uit te gaan, om mensen en dingen te bevragen, initiatieven en projecten op te zetten. Het motiveert contacten te leggen, advies te vragen, informatie in te winnen en in overleg te gaan.

Het logboek komt in 2021 uit en wordt beschikbaar gesteld aan alle kinder­burge­meesters en hun begeleiders. 9 / 14

Daarnaast biedt het een houvast voor de kinderburgemeester (en diens begeleider): het logboek is een middel waarmee een kinderburgemeester snel en efficiënt overzicht krijgt van instanties, organisaties en partijen die kunnen adviseren en initiatieven kunnen ondersteunen. Een adresboek of ‘gouden gids’ die alle mogelijke steun op een laagdrempelige en uitnodigende manier in kaart brengt. Alle relevante instanties leggen in dit logboek uit hoe ze voor kinderen bereikbaar zijn en waarmee zij zouden kunnen helpen.

PLATFORM VAN KINDERBURGEMEESTERS De kinderburgemeesters hebben hun eigen online platform. Goede ideeën, ervaringen en plannen kunnen er eenvoudig gedeeld worden. Wat vind je van de speeltuinen in jullie wijk?

Een vraag aan alle kinderen op het online platform van kinderburgemeesters.

Het platform is ook uitermate geschikt voor het stellen van vragen. Aan elkaar maar juist ook aan andere kinderen. De kinderburgemeesters krijgen zo de mogelijkheid om veel meer kinderen en scholen te betrekken bij hun activiteiten. Daarnaast is er een eigen online raadszaal, het parlement van kinderburgemeesters waar ze de kinderminister van Democra­ tie en elkaar digitaal kunnen ontmoeten, kunnen stemmen en overleggen. Alle gemeentes met een kinderburgemeester krijgen toegang tot het platform. Bij mogelijkheid 2 kan de kinderburgemeester actief meedoen en meebeslissen. De gemeente die kiest voor mogelijkheid 3 met een kindergemeenteraad krijgt een eigen groep met zijn eigen online raad. Zo biedt het platform de kin­ derburgemeesters en hun begeleiders de kans om op afstand samen te werken als dat logistiek zo uitkomt of om (­nationale) gezondheidsredenen het beste is. Moet er meer extra hulp komen op basisscholen? Ja Nee Geen mening

Steyn Kapelle Vorige vraag

Volgende vraag

Lucas Dordrecht Bibi Waterland Ilias Amsterdam Elise Laarbeek Karlijn Leeuwarden Steyn Kapelle

Noé Sint-Michielsgestel

Het Genootschap zorgt voor de moderatie op het platform en begeleiding van de deelnemers. 10 / 14

HOOFDSTUK 3 TIJDPAD ORGANISATIE KINDERGEMEENTERAAD EN KINDERBURGEMEESTER Aan u om te overwegen het tijdpad aan te houden en te starten bij de kinderen in groep 7. Dan kunnen deze kinderen in hun laatste schooljaar het stokje doorgeven èn meehelpen aan de verkiezingen. En wanneer gemeenten hetzelfde tijdpad volgen, kan er rond 15 september zelfs een landelijke ver­kiezings­dag voor kinder­burgemeesters en kindergemeenteraadsleden worden gehouden en krijgt kinder­democratie een grotere bekendheid.

AUGUSTUS VOORBEREIDING GEMEENTE De kinderrechtencoach van de gemeente neemt contact op met alle basisscholen en kondigt de mogelijkheid aan om mee te doen aan verkiezingen voor de kandidaat-kinderburgemeester en inventariseert welke scholen willen deelnemen. BEGIN SEPTEMBER AANKONDIGING OP DE BASISSCHOLEN Op de deelnemende scholen wordt een kinderburgemeesteren kindergemeenteraadsverkiezing aangekondigd. Er wordt uitgelegd wat er van een kind (en de ouders) wordt verwacht als hij of zij gekozen wordt. Aan alle kinderen uit groep 7 wordt vervolgens gevraagd om in een profiel te beschrijven wie ze zijn, of ze zich wel of niet verkiesbaar stellen en waarom ze zich verkiesbaar stellen. De profielen van de verkiesbare kinderen worden (mondeling, schriftelijk of d.m.v. een filmpje) op school gepresenteerd zodat de andere kinderen uit de bovenbouw er kennis van kunnen nemen en een keuze kunnen maken. Neem contact op met het Nederlands Genootschap van Kinderburgemeesters voor de toolkit met voorbeeldprofielschets, -aankondiging, -brieven en -documenten.

15 SEPTEMBER VERKIEZING KINDERGEMEENTERAAD Tussen de verkiesbare kandidaten wordt (bijvoorbeeld op 15 september; de Dag van Democratie) per school gestemd door alle kinderen van groep 6, 7 en 8. De stemming kan door het Genootschap van Kinderburgemees­ ters digitaal worden georganiseerd/ondersteund of de school kan zelf een schriftelijke stemming organiseren.

Kindergemeenteraadslid uit Maassluis tijdens een bijeenkomst bij de VNG. Kinderen werden bevraagd door Child Friendly Cities.

11 / 14

Het NGKb kan een startende gemeente ook in contact brengen met gemeentes die al een langere tijd een kinderburgemeester in dienst hebben, voor een uit­ wisseling van ervaringen: info@kinderburgemeesters.nl

OKTOBER EERSTE BIJEENKOMST KINDERGEMEENTERAAD VERKIEZING KINDERBURGEMEESTER De gemeente nodigt de gekozen kandidaten van de scholen uit. Deze kinderen vormen de kindergemeenteraad voor dat jaar. Door middel van (bijvoorbeeld) de workshop ‘Kinder­democratie en Kinderparticipatie in de gemeente’ worden de kandidaten voorbereid op een begeleidende en adviserende rol voor zowel de aankomende kinderburgemeester als wel de gemeente. Na een debat over kinderparticipatie, burgerschapsvorming en de­ mocratie stellen de kandidaten zich aan elkaar voor en vertellen waarom zij kinderburgemeester willen worden. Vervolgens kiest de kindergemeenteraad uit zijn midden de kinderburgemeester voor de looptijd van 1 jaar. NOVEMBER INSTALLATIE KINDERBURGEMEESTER De gemeente faciliteert de installatie van de kinderburgemees­ ter en de -gemeenteraadsleden (bijvoorbeeld op 20 november; de Dag van de Rechten van het Kind). De burgemeester en de kinderburgemeester ondertekenen samen het kinderparticipa­ tiemanifest ‘We doen het samen’. DECEMBER TOT EN MET SEPTEMBER ORGANISATIE MAANDELIJKSE BIJEENKOMST KINDERGEMEENTERAAD EN KINDERBURGEMEESTER De leden van de kindergemeenteraad ontmoeten elkaar re­ gelmatig. De begeleider/kinderrechtencoach leidt de kinderen door een vaste agenda met open agendapunten en notuleert.

Uiteraard staan de aandachtspunten die de kinderen aandragen en belangrijke vraagstukken uit de gemeente centraal, maar minstens zo belangrijk is de vernieuwende insteek van kinder­ participatie: van informeren over rechten en plichten naar het leren aan te geven en te formuleren wat je als kind nodig hebt om veilig en gezond op te groeien.

Kinderburgemeester Emilie: "Je krijgt ook een betere band met je gemeente zelf.” Gemeente Diemen

12 / 14

De kindergemeenteraad krijgt daarnaast toegang tot het on­ line Platform van de Kinderburgemeesters en zijn eigen online raadszaal en kan dus ook virtueel bij elkaar komen. Deze online zittingen kunnen ook openbaar zijn. De kindergemeenteraden krijgen de gelegenheid om zelf digitaal vragen voor te leggen aan de kinderen en scholen in de gemeente. Zie eventueel de Handreiking: https://bit.ly/2VOdguY ‘Kinderparticipatie de schakel naar democratie’

Afdelingshoofd Bestuurszaken Mr. Bart Reijnders: "Het is belangrijk dat kinderen hun mening geven over alle zaken die hen aangaan. Juist de kinderen zelf weten namelijk het best of beleid voor kinderen werkt. Een kinderburgemeester zorgt er­ voor dat de gemeente luistert naar de mening van kinderen. En wie de kans krijgt om de gemeente mee vorm te geven, zal zich ongetwijfeld nog meer verbonden voelen met die gemeente. Op deze manier houdt u de gemeente ook nog eens jong." Gemeente Brunssum

HOOFDSTUK 4 KOSTENRAMING BEGELEIDER De gemeente stelt tenminste één vaste begeleider van de kinderburgemeester aan. De fte's die daarvoor nodig zijn, zijn afhankelijk van hoe de gemeente de kinderburgemeester wil inzetten en of er in de gemeente gewerkt wordt met een kindergemeenteraad. Een uitgangspunt voor de jaarlijkse begroting zou kunnen zijn: voor mogelijkheid 1 (pag. 4)  ad hoc uren voor mogelijkheid 2 (pag. 7) 0.2 fte voor mogelijkheid 3 (pag. 8) 0.6 - 0.8 fte

Cursus Kinderrechten en kinderparticipatie in de gemeente: 'het nieuwe werken in het jeugddomein'. € 250,- per persoon Begeleiders die een training volgen, ontvangen een certificaat. Een begeleider die alle 3 de trainingen volgt mag zich uiteindelijk kinderrechtencoach noemen.

LIDMAATSCHAP EN AANBOD VAN NEDERLANDS GENOOTSCHAP VAN KINDERBURGEMEESTERS Daarbij vraagt het NGKb een jaarlijkse tegemoetkoming in de kosten voor het volgende aanbod: Mogelijkheid 1 Basispakket ondersteuning kinderburgemeester • Lidmaatschap van NGKb voor de kinderburgemeester. • Deelname Landelijke Dag van Kinderburgemeesters. • Logboek voor Kinderburgemeesters. • T oehoordersaccount voor het Platform van Kinderburgemeesters. De jaarlijkse contributie bedraagt € 1000,Mogelijkheid 2 Ondersteuning kinderburgemeester met adviesrol Aanbod mogelijkheid 1 plus • De NGKb-toolkit Kinderdemocratie. • Volledig toegang tot het Platform van Kinderburgemeesters. • Uitbreiding ondersteuning platform. De jaarlijkse contributie bedraagt  € 3000,13 / 14

Bijscholing of advies begeleider of kinderrechtencoach is inbegrepen bij mogelijkheid 3. Bij mogelijkheid 1 en 2 wordt voor bijscholing of advies per uur € 115,gerekend.

NGKb-toolkit Kinderdemocratie bij mogelijkheid 2 bestaat uit: • Voorbeeldbrief voor de basisscholen uit de gemeente. • Aankondigingsposter verkiezingen. • Profielschets formulier kandidaten. • Convenant ouders. • Functieomschrijving en overeenkomst. kinderburgemeester. • Manifest WE DOEN HET SAMEN.

Mogelijkheid 3 Ondersteuning kinderburgemeester plus kindergemeenteraad Aanbod mogelijkheid 2 plus • Virtuele samenkomst kindergemeenteraad. • Virtuele samenkomst scholen. • Bijscholing of advies begeleider of kinderrechtencoach. De jaarlijkse contributie bedraagt € 6000,-

NGKb-toolkit Kinderdemocratie bij mogelijkheid 3 bestaat uit het aanbod mogelijkheid 2 plus: • Werkplan Kindergemeenteraad. • Stappenplan voor de Workshop Kinderdemocratie.

AANBOD UITBREIDINGSMOGELIJKHEID KINDERRECHTENNU EN JGZ IN GROEP 6 EN 7 De JGZ zal op aanvraag een prijsopgave doen voor: Workshop ‘KinderrechtenNU in de klas’ voor groep 6 en 7

AUTEURS: Willemijn Dupuis (KinderrechtenNU) Gemma Plum & Roeland Otten (Grafisch communicatiebureau Anarchic Approach)

De JGZ verzorgt de KRNU-toolkit per school. Deze bestaat uit: • Werkplan JGZ en school. • Stappenplan uitvoering workshop. • Kinderrechtenchecklist. • Het KinderrechtenNU-spel. • Sociale Kinderkaart. • KinderMeldcodekaarten. • Kinder-, Ouder- en ProfessionalHulpcode. • Menukaart interventies (NJi, NCJ, e.a.). •V  oor het voorzetten van de gesprekken in de klas is er het online Rad van Kinderrechten.

REDACTIE: Drs. Regine Aalders (KinderrechtenNU) Hugo Crul (KinderrechtenNU) ADVIES: Prof. dr. Jan C.M. Willems (oud-hoogleraar Rechten van het kind aan de Vrije Universiteit Amsterdam en Universiteit Maastricht) Tim op ‘t Hoog (Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) Simon K. Deurloo (www.popdat.tech) VORMGEVING EN ILLUSTRATIE: Gemma Plum & Roeland Otten (www.AnarchicApproach.com) FOTOGRAFIE Omslag: Bionda Heeringa Pag. 4: Catrinus van der Veen Pag. 8, 14: Archief KRNU Pag. 11: Tanja Holzhaus Pag. 3, 5, 6 en 12: Roeland Otten EINDREDACTIE Hanneke Poelmans (www.PuntPoef.nl)

KinderrechtenNU in de klas. “Zulke vragen had ik niet verwacht!” “Wat had je dan gedacht?” “Zo van ‘wat eet je thuisʹ… Het zijn allemaal denkvragen. Vragen waar je normaal niet over praat.”

Diverse JGZ-regio’s hebben dit aanbod in het basispakket opgenomen. 14 / 14

Voor vragen kunt u contact opnemen met het NGKb of via: info@kinderburgemeesters.nl We zijn u, uw kinderburge­meester of u kinderraad graag van dienst.