Huwelijksbeleid gemeente Brunssum 2015.pdf

Huwelijksbeleid van de gemeente Brunssum .

Beleidsnota van de gemeente Brunssum Afdeling Gemeentewinkel Oktober 2016

Inhoud Inleiding en achtergrond ................................................................................................................................3 Het huwelijk en geregistreerd partnerschap ..................................................................................................4 1.1

Het wettelijk kader ........................................................................................................................4

1.2

Landelijke ontwikkelingen ............................................................................................................4

Gemeentelijk beleid op onderdelen ...............................................................................................................5 2.1

Melding voorgenomen huwelijk....................................................................................................5

2.1.1 Wettelijk kader: ............................................................................................................................5 2.1.2 Praktijk in Brunssum ....................................................................................................................5 2.1.3 Voorstel: .......................................................................................................................................5 2.2

Trouwambtenaar ............................................................................................................................6

2.2.1 Wettelijk kader ..............................................................................................................................6 2.2.2 Praktijk in Brunssum ....................................................................................................................6 2.2.3 Voorstel ........................................................................................................................................6 2.3

Het kosteloos huwelijk ..................................................................................................................8

2.3.1 Wettelijk kader..............................................................................................................................8 2.3.2 Praktijk in Brunssum en Parkstad ................................................................................................8 2.3.3 Voorstel: .......................................................................................................................................9 2.4

Trouwlocaties en tarieven .......................................................................................................... 10

2.4.1 Wettelijk kader ........................................................................................................................... 10 2.4.2. Praktijk in Brunssum ................................................................................................................ 10 2.4.3. Voorstel .................................................................................................................................... 10 2.5

Trouwtijden en tarieven............................................................................................................. 12

2.5.1 Wettelijk kader ........................................................................................................................... 12 2.5.2 Praktijk in Brunssum. ................................................................................................................ 12 2.5.3. Voorstel .................................................................................................................................... 12 Bijlage 1 Renewal of the Vows .............................................................................................................. 14 Bijlage 2 Raadsbesluit Clemensdomein ................................................................................................. 17 Bijlage 3 Reglement van de Burgerlijke Stand ...................................................................................... 18 Bijlage 4 Nadere regels voor het aanwijzen van een trouwlocatie ......................................................... 22 Bijlage 5 Legesverordening onderdeel huwelijksbeleid......................................................................... 23

2

Inleiding en achtergrond In Nederland is al langer een verschuiving gaande in het huwelijksbeleid, waarbij de burger meer keuzemogelijkheden worden geboden in de wijze waarop het huwelijk wordt voltrokken. Burgers willen in toenemende mate een persoonlijke invulling geven aan hun huwelijksdag. Daarbij worden persoonlijke wensen uitgesproken over de locatie, de persoon die het huwelijk voltrekt, het tijdstip etc. Aan deze speciale wensen hangt vaak een prijskaartje. Tegelijkertijd zie je mensen die bewust kiezen voor het kosteloos huwelijk met een beperkt ingevulde huwelijkssluiting (formaliteit), waarmee in één keer allerlei wettelijke zaken zijn geregeld. Bij gemeenten bestaat daarnaast de behoefte om de administratieve lasten terug te dringen door processen efficiënter in te richten, zonder dat dit ten koste gaat van de dienstverlening aan de burger. We willen enerzijds zoveel mogelijk tegemoet komen aan de wensen van de burger en met hen meedenken over een persoonlijke huwelijksceremonie. Anderzijds willen we ook streven naar een efficiëntere dienstverlening. Momenteel kunnen we niet altijd aan alle wensen van huwelijkskandidaten tegemoet komen, waardoor het voorkomt dat bruidsparen uit Brunssum in een andere gemeente hun huwelijk laten voltrekken. Gemeenten in de regio bieden steeds meer een huwelijksvoltrekking op maat aan.

De gemeente Brunssum wil niet achterblijven en meer tegemoet komen aan de wensen van bruidsparen. Het nieuwe beleid heeft het volgende doel voor ogen: De gemeente Brunssum aantrekkelijker maken als trouwlocatie. De afgelopen jaren zijn meerdere keren incidentele wijzigingen in het huwelijksbeleid doorgevoerd, zoals “Renewal of the Vows” (het vernieuwen van de trouwbelofte; zie bijlage 1). Ook heeft de gemeenteraad onlangs besloten om de gerestaureerde Clemenskerk als trouwlocatie aan te wijzen (zie bijlage 2). Daarnaast bestaat de mogelijkheid om het gehele grondgebied aan te wijzen als mogelijke trouwlocatie, genaamd “Huis der Gemeente” ( zie paragraaf 2.4). In de voorliggende beleidsnota worden verschillende onderwerpen samengebracht in een integraal huwelijksbeleid. Het onderhavige beleid is zowel van toepassing op het huwelijk als ook op het geregistreerd partnerschap, waarin feitelijk weinig verschil is.

In deze beleidsnotitie komen de volgende onderwerpen aan de orde: Het huwelijk en geregistreerd partnerschap: algemeen (hoofdstuk 1) Melding voorgenomen huwelijk (paragraaf 2.1) De trouwambtenaar (paragraaf 2.2) Kosteloos huwelijk (paragraaf 2.3) Trouwlocatie (paragraaf 2.4) Trouw tijden en tarieven (paragraaf 2.5) De opbouw van ieder hoofdstuk en paragraaf bestaat uit een beschrijving van het wettelijk kader met landelijke en regionale ontwikkelingen, een specifieke beschrijving van de praktijk in Brunssum en tenslotte de beleidsvoorstellen.

3

Het huwelijk en geregistreerd partnerschap 1.1

Het wettelijk kader

Het huwelijk en het geregistreerd partnerschap worden in een aantal wetten geregeld: Boek 1 Burgerlijk Wetboek ( titel 5 t/m titel 10): regeling huwelijk en geregistreerd partnerschap (beide wettelijk erkende samenlevingsvormen) en specifieke bevoegdheden voor ABS/trouwambtenaar (sluiten huwelijk en persoonlijke ondertekening trouwakte, niet namens college). Per 1 september 2015: wetswijziging ten aanzien van aangifteprocedure (titel 5, afdeling 2); zie § 2.1. Wet Rechten Burgerlijke Stand (1879): algemene basisregeling inzake mogelijkheid tot legesheffing/”regten”, het kosteloos huwelijk en aanwijzing trouwlocatie. Gemeentewet: regeling inzake leges en de verhoudingen binnen duaal bestuur. Algemene wet bestuursrecht (Awb): regeling van de uitzonderlijke positie van ABS/ trouwambtenaar als apart bestuursorgaan met een zelfstandige verantwoordelijkheid. Verschillen tussen huwelijk en geregistreerd partnerschap In dit beleidsdocument wordt gemakshalve gesproken over het huwelijk. Hieronder vallen ook de geregistreerd partnerschappen. Hoewel de verschillen steeds kleiner worden, zijn er wel degelijk nog verschillen (zie tabel 1), met name voor de burger. Voor de gemeente is er in de voorbereiding en in de voltrekking weinig verschil. Het aantal geregistreerde partnerschappen is in de gemeente Brunssum beperkt ten opzichte van het aantal huwelijken (zie tabel 2, pagina 8).

Huwelijk Verbintenis wordt vastgelegd met uitspreken van jawoord Tekenen van de akte is schriftelijke bevestiging van jawoord Ontbinding alleen via tussenkomst rechter (vooralsnog) Omzetting naar geregistreerd partnerschap is niet mogelijk Wettelijk geaccepteerde verbintenis buiten Nederland

Geregistreerd partnerschap Uitspreken van jawoord is geen verplichting Verbintenis wordt vastgelegd door ondertekening van de akte Ontbinding zonder tussenkomst van rechter, indien er geen minderjarige kinderen aanwezig zijn Omzetting naar huwelijk is mogelijk Verbintenis die in het buitenland niet altijd wettelijk is geaccepteerd

Tabel 1: Wettelijke verschillen tussen het huwelijk en geregistreerd partnerschap

Wettelijk (BW boek 1 titel 5 en 5A) is geregeld wie kan trouwen en wie niet. Het gaat dan o.a. over de minimale leeftijd, verbod op huwelijk met familielid en verbod op gehuwd zijn met meerdere personen.

1.2

Landelijke ontwikkelingen

Veel gemeenten hebben het huwelijksbeleid versoepeld en bieden bruidsparen de mogelijkheid de huwelijkssluiting een meer persoonlijke invulling te geven. Elders in het land worden door diverse gemeenten de volgende opties regelmatig aangeboden: keuze uit meerdere trouwlocaties buiten het gemeentehuis, die door de gemeente officieel worden aangewezen; een alternatieve trouwlocatie binnen de gemeente op verzoek van de burger. Zowel een locatie in de open lucht (met een speciale herinnering voor het bruidspaar) of een locatie binnen een gebouw (bijvoorbeeld feestlocatie/horecavestiging) zijn mogelijk; uitbreiding van tijden voor het sluiten van een huwelijk (buiten kantoortijden, in de avond, 24/7). Dit wordt wel vaak ontmoedigd door hogere leges; mogelijkheid om getrouwd te worden door een vriend, familielid etc. Hiervoor wordt een Buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand voor één dag benoemd. Deze persoon hoeft geen ambtelijke achtergrond te hebben; het verbinden van voorwaarden aan een kosteloos huwelijk, zoals het woonachtig zijn in de eigen gemeente of het instellen van een inkomensgrens. Ook de gemeente Brunssum wil haar huwelijksbeleid vernieuwen. In de volgende hoofdstukken wordt hier nader op ingegaan.

4

Gemeentelijk beleid op onderdelen De gemeente heeft een bepaalde keuzevrijheid in het vastleggen van haar beleid. Dit hoofdstuk beschrijft het beleid op diverse aspecten, inclusief de achtergronden inzake de keuzemogelijkheden.

2.1

Melding voorgenomen huwelijk

2.1.1 Wettelijk kader: De melding voorgenomen huwelijk of geregistreerd partnerschap (voorheen aangifte) is formeel geregeld in het Burgerlijk Wetboek (boek 1 titel 5 afdeling 2 art. 44-49a). Sinds 1 september 2015 is de aangifteprocedure van het huwelijk/geregistreerd partnerschap gewijzigd. Er wordt niet meer gesproken over een “aangifte”, maar over een melding voorgenomen huwelijk/geregistreerd partnerschap. Het bruidspaar maakt daarbij kenbaar in de betreffende gemeente te willen trouwen. Dit moeten zij doen in de gemeente waarin het huwelijk gaat plaatsvinden. De melding moet minstens twee weken voor de huwelijkssluiting plaatsvinden en is maximaal 1 jaar geldig. Het is mogelijk om deze melding schriftelijk te doen. Sinds 1 juli 2016 kan dit ook digitaal gebeuren. Als beiden in het buitenland wonen én tenminste één van beiden de Nederlandse nationaliteit bezit, gebeurt de melding in Den Haag. Bij de melding wordt gecontroleerd of er wettelijke beletselen zijn, waardoor het huwelijk niet voltrokken kan worden. Ook hiervoor is een persoonlijk contact met de ambtenaar burgerlijke stand gewenst. Het gaat daarbij o.a. om de volgende voorwaarden: beiden zijn meerderjarig, dat wil zeggen 18 jaar of ouder. de getuigen dienen meerderjarig zijn. Er zijn minimaal twee getuigen nodig tot maximaal vier.

Bij een huwelijk in een bijzonder huis, zoals een gevangenis of ziekenhuis zijn zes getuigen nodig, in verband met de beperkte openbaarheid van de instelling. het toekomstige echtpaar mag geen directe familie van elkaar zijn; geen (bloed)verwantschap in de 1e of 2e graad. Dus geen (groot)ouder met (klein)kind, (half)broer/zus onderling. Bloedverwanten in de 3e of 4e graad mogen slechts met elkaar trouwen als beiden een beëdigde verklaring afleggen bij de ambtenaar van de burgerlijke stand dat zij vrijwillig een huwelijk met elkaar aangaan. beide toekomstige echtelieden zijn niet getrouwd of geregistreerd als partner. Een omzetting van partnerschap naar huwelijk is mogelijk, andersom niet. in geval van onder curatelestelling, is vanzelfsprekend ook toestemming nodig van de curator.

2.1.2 Praktijk in Brunssum De aangifteprocedure wijkt in Brunssum niet af van de algemene landelijke praktijk: De melding voorgenomen huwelijk/partnerschap gaat bij voorkeur op afspraak bij de ambtenaar burgerlijke stand, waarbij voldoende tijd wordt gereserveerd om de wettelijke vereisten en wensen door te nemen. Bij het maken van de afspraak wordt direct verzocht een geldig legitimatiebewijs mee te nemen inclusief overige benodigde gegevens en een kopie van het paspoort of ID van de getuigen. Door de wetswijziging (1 juli 2016) kan de melding ook digitaal ingediend worden. Wanneer sprake is van een achtergrond in het buitenland, zijn, afhankelijk van de specifieke omstandigheden en het land, meer documenten nodig die gewoonlijk ook meer tijd vergen. Denk bijvoorbeeld aan een geboortebewijs uit het buitenland. Bij de melding voorgenomen huwelijk toetst de trouwambtenaar op bovengenoemde voorwaarden en of er sprake is van dwang of een schijnhuwelijk. 2.1.3 Voorstel: Omdat er bij het van kracht worden van het onderhavige beleid meerdere keuzemogelijkheden zijn, zal, naast voorgenoemde formaliteiten, bij de melding van voorgenomen huwelijk ook worden bepaald: - welke trouwlocatie gewenst is; - welke trouwambtenaar de voorkeur heeft. - welke specifieke trouwdag en tijdstip gewenst zijn met bijbehorende tarieven. - overige persoonlijke wensen van het bruidspaar. Door e.e.a.

in een persoonlijk gesprek met de ambtenaar van de burgerlijke stand door te nemen, kunnen alle keuzemogelijkheden nader toegelicht worden en kunnen alle eventuele wettelijke beletselen worden onderzocht. In Brunssum wordt hier de voorkeur aan gegeven, hoewel het inmiddels wettelijk ook schriftelijk of digitaal kan plaatsvinden.

5

2.2

Trouwambtenaar

2.2.1 Wettelijk kader In het Burgerlijk Wetboek Boek 1, titel 4, afdeling 1, artikel 16 wordt de regelgeving ten aanzien van de ambtenaar van de burgerlijke stand (ABS) weergegeven. Het voltrekken van een huwelijk is voorbehouden aan mensen die door de rechtbank beëdigd zijn en door de betreffende gemeente daartoe benoemd (bevoegdheid college). Daarnaast is het mogelijk andere personen tot buitengewoon ambtenaar burgerlijke stand (BABS) te laten beëdigen en benoemen. Het benoemen van een BABS kan voor een langere periode, zoals bijvoorbeeld de zittingstermijn van een wethouder, of voor de duur van één dag in geval het bruidspaar verzoekt het huwelijk te laten voltrekken door een (B)ABS van een andere gemeente. De wetgever stelt dat het formele gedeelte van een huwelijk, namelijk het ja-woord en ondertekenen van de akte, gedaan moet worden door een beëdigde en benoemde (B)ABS. De (B)ABS bewaakt dat de huwelijksvoltrekking conform de eisen verloopt. 2.2.2 Praktijk in Brunssum In bijna alle gemeenten in Parkstad wordt gebruik gemaakt van BABS-en die niet in loondienst zijn. Daarnaast is er een (beperkt) aantal ABS-en, die benoemd zijn door het college. In Brunssum worden alle huwelijken voltrokken door benoemde ambtenaren van de burgerlijke stand en incidenteel door een ambtenaar buiten de afdeling Burgerzaken of een (B)ABS uit een andere gemeente.

In 2014 zijn de BABSen en één trouwambtenaar van Landgraaf in Brunssum benoemd in verband met bezettingsproblemen door ziekte. Collegeleden worden standaard gevraagd of zij gedurende hun ambtstermijn huwelijken willen voltrekken. Zij worden dan benoemd als BABS voor de duur van hun ambtstermijn. Ook raadsleden kunnen op speciaal verzoek hiervoor in aanmerking komen. In Brunssum staat de kwaliteit van de huwelijksceremonie voorop. Vandaar dat de voorkeur gegeven wordt aan benoemde en beëdigde (B)ABS-en in vaste dienst voor het voltrekken van huwelijken. Op speciaal verzoek van het bruidspaar kunnen ook BABS-en ingeschakeld worden, die beëdigd en benoemd zijn in andere gemeenten. Dit is in het verleden een aantal keer voorgekomen. Er wordt zeer terughoudend omgegaan met het inschakelen en benoemen van burgers zonder enige ervaring om voor één dag als buitengewoon ambtenaar burgerlijke stand op te treden. Omdat het beleid erop gericht is zoveel mogelijk tegemoet te komen aan de wensen van de burger, wordt er al enige tijd een tussenweg gevolgd, waarbij een splitsing wordt aangebracht tussen het formele gedeelte (akte en jawoord door trouwambtenaar) en het omlijstende, meer persoonlijke/informele gedeelte door een persoon uit familie, vriendenkring of verenigingsleven. Dit vraagt vooraf goede afstemming en timing. Er wordt hierbij altijd de nodige ondersteuning aangeboden.

Deze geschetste situatie is echter nog niet als officieel beleid vastgelegd. Bruidsparen kunnen kiezen tussen de verschillende trouwambtenaren. Hierbij wordt altijd een voorbehoud gemaakt ten aanzien van de beschikbaarheid. Daarbij wordt de voorkeur gegeven aan een BABS voor de reguliere huwelijksvoltrekkingen en een ABS voor het kosteloze huwelijk (in verband met beschikbaarheid en efficiëntie). De keuze tussen beschikbare trouwambtenaren (ABS of een BABS) is kosteloos. Indien er gekozen wordt voor een eigen BABS, die daarvoor speciaal benoemd moet worden, volgt een toeslag van € 45,00 (conform legesverordening). Ook kan de gemeente getuigen aanleveren. Hiervan bedraagt de toeslag € 26.45 per getuige. 2.2.3 Voorstel 1. Het is gewenst om een aantal BABS-en te benoemen die op afroep een huwelijk komen voltrekken. Met name bij onverwachte drukke perioden is het handig om hierop terug te vallen. Brunssum heeft nog momenteel geen regeling voor het benoemen van eigen BABS-en. Een BABS-en-regeling legt de arbeidsvoorwaarden vast voor een Buitengewoon Ambtenaren Burgerlijk Stand. Het college is voornemens om op basis van het VNG-model een BABS-en-regeling op te stellen. Deze regeling zal in het eerste kwartaal 2017 worden voorgelegd aan het college. 2.

Bij uitzondering en op verzoek van het bruidspaar is het mogelijk om elders beëdigde en benoemde BABSen het huwelijk te laten voltrekken dan wel een zelf voorgedragen BABS eenmalig voor één dag te benoemen. Deze laatste optie heeft echter niet de voorkeur. Niet benoemde/beëdigde BABS-en kunnen slechts het informele gedeelte van de ceremonie invullen. Met de vaststelling van dit huwelijksbeleid zal deze regeling die in de praktijk al werd toegepast formeel bekrachtigd worden. 3. Om zoveel mogelijk tegemoet te komen aan de wensen van het bruidspaar ten aanzien van de huwelijksceremonie wordt de mogelijkheid geboden om een voorkeur voor een trouwambtenaar aan te geven. Gezien de vergevorderde mogelijkheden op het gebied van digitalisering en informatieverstrekking

6

4. 5. 6.

via sociale media, wordt voorgesteld om een korte presentatie van eigen ambtenaren burgerlijke stand (ABS-en) en beëdigde en benoemde buitengewoon ambtenaren van de burgerlijke stand (BABS-en), inclusief de verschillende trouwlocaties, op de gemeentelijke website te plaatsen. Bij een kosteloos huwelijk is een keuze voor een bepaalde (B)ABS niet mogelijk. Bruidsparen kunnen (kosteloos) een keuze maken tussen beschikbare trouwambtenaren. Indien het bruidspaar een verzoek doet voor de benoeming van eigen trouwambtenaar voor één dag, wordt een toeslag van € 45,00 in rekening gebracht. De benoeming van voorgenoemde BABS-en wordt gemandateerd aan het hoofd van de afdeling Gemeentewinkel. Om Brunssum als trouwlocatie nog aantrekkelijker te maken willen we, waar mogelijk, tegemoet komen aan persoonlijke wensen van het bruidspaar, door meer flexibiliteit aan te brengen in het samenstellen van een huwelijksvoltrekking

7

2.3

Het kosteloos huwelijk

2.3.1 Wettelijk kader In de Wet rechten Burgerlijke Stand (artikel 4) is vastgelegd dat gemeenten met meer dan 10.000 inwoners verplicht zijn minstens 2x per week een huwelijkssluiting dan wel registratie partnerschap kosteloos aan te bieden. De gemeente bepaalt de uren en dagen die daarvoor gereserveerd zijn. Daarbij dient opgemerkt te worden dat de huwelijksvoltrekking kosteloos aangeboden wordt, maar dat er wel kosten in rekening gebracht kunnen worden voor een trouwboekje en inhuur van getuigen van de gemeente. Het kosteloos huwelijk staat momenteel ter discussie bij veel gemeenten. De wettelijke bepaling stamt uit een oude wet uit 1879 toen er alleen nog in de eigen gemeente getrouwd kon worden. Door de Nederlandse Vereniging voor Burgerzaken (NVvB) wordt gepleit om hierin meer beleidsvrijheid te creëren. De tekst uit de oude Wet van 1879 kan ruimer geïnterpreteerd worden; een gemeente biedt de mogelijkheid voor een kosteloos huwelijk, maar daarbij is niet expliciet bepaald voor wie. Dit moet echter nog door de landelijke politiek worden geaccordeerd, maar wordt wel al door veel gemeenten toegepast. Ook de grens van 10.000 inwoners is tegenwoordig nauwelijks meer onderscheidend; ook gemeenten met honderdduizenden inwoners bieden vaak niet meer dan twee kosteloze huwelijken per week aan.

Dit leidt tot (lange) wachtlijsten, waardoor paren kiezen om naar een andere gemeente uit te wijken. Deze gemeenten raken daardoor overbelast. In verschillende gemeenten zijn al extra voorwaarden gekoppeld aan het kosteloze huwelijk. Daarbij wordt bijvoorbeeld alleen een kosteloos huwelijk aangeboden aan echtparen waar één van beiden in de gemeente woont. Een kosteloos huwelijk kenmerkt zich door een sobere ceremonie, waarbij vaak gebruik wordt gemaakt van een spreekkamer in het bestuurscentrum. Ook het aantal aanwezigen wordt beperkt tot een minimum. Eerdergenoemde voorwaarden worden vastgelegd in een Reglement Burgerlijke Stand (zie bijlage 3).

2.3.2 Praktijk in Brunssum en Parkstad Vaak kiest een bruidspaar uit financiële overwegingen voor een kosteloos huwelijk of vanuit een meer algemene instelling “Waarom ervoor betalen als ’t ook gratis kan?”. Met name bij het geregistreerd partnerschap wordt gekozen voor het kosteloos huwelijk. In de regio Parkstad hebben vrijwel alle gemeenten het kosteloos huwelijk in meer of mindere mate beperkt. In gemeente Landgraaf en Kerkrade moet er minimaal één persoon woonachtig zijn in de gemeente. In Heerlen is een lange wachttijd voor het kosteloos huwelijk, waardoor stellen geregeld hun toevlucht elders zoeken, o.a. in Brunssum. Ook het beperken van het aantal gasten (zoals in Landgraaf en Schinnen) zorgt ervoor dat bruidsparen naar Brunssum uitwijken voor een kosteloos huwelijk. Omliggende gemeenten raken daardoor overbelast en maken extra kosten. In principe zou iedere gemeente zelf in de vraag naar een kosteloos huwelijk moeten voorzien. Tabel 1 geeft weer het aantal huwelijksvoltrekkingen en geregistreerde partnerschappen in de gemeente Brunssum in de afgelopen vijf jaar weer. Jaartal Aantal huwelijksvoltrekkingen Waarvan geregistreerde partnerschappen

2012 119

2013 130

2014 96

2015 124

2016 131

6

18

12

16

20

Tabel 2: Aantal huwelijken per jaar

Grafiek 1, op pagina 12, geeft inzicht in de populariteit dagen en kosteloze huwelijken en geregistreerde partnerschappen. De grafiek geeft onder meer weer dat het aantal kosteloze huwelijken de afgelopen jaren is toegenomen. Het totaal aantal huwelijken lijkt na een dip weer enigszins aan te trekken. Het aantal kosteloze huwelijken neemt vanaf 2014 toe. Vaak zijn dit echtparen uit de regio, die in hun eigen gemeente niet terecht kunnen. In Brunssum wordt in principe op dinsdag de gelegenheid geboden om kosteloos te trouwen en wel om 9.00 uur en om 9.30 uur. Dit kosteloos huwelijk wordt beperkt tot een eenvoudige ceremonie en het formele gedeelte van de huwelijkssluiting, zonder omlijsting (geen persoonlijke toespraak, muziek of voordracht door familie). De trouwambtenaar wordt bepaald door de gemeente, waarbij de voorkeur uitgaat naar een ABS. Voorheen werd de mogelijkheid geboden om een kosteloos huwelijk te laten voltrekken in de trouwzaal in het oude raadhuis dan wel in de raadzaal van het bestuurscentrum. Ook werd voorheen op verzoek toegestaan dat bij een kosteloos huwelijk een

8

persoonlijke vriend, kennis of familielid het informele gedeelte invulde bij de huwelijksceremonie. In het nieuwe beleid wordt dit aangepast (zie voorstel). 2.3.3 Voorstel: 1. Het kosteloos huwelijk wordt slechts aangeboden indien minimaal één van beide partners woonachtig is in Brunssum; 2. Het kosteloos huwelijk wordt beperkt tot het formele gedeelte van de huwelijkssluiting, waarbij geen ruimte wordt geboden voor een persoonlijke toespraak of muziek; 3. De trouwlocatie voor een kosteloos huwelijk wordt beperkt tot iedere mogelijk geschikte ruimte (spreekkamer) in het oude raadhuis en het bestuurscentrum, waarbij de gemeente de uiteindelijke keuze bepaalt. Een externe locatie is niet mogelijk. 4. Het kosteloos huwelijk wordt alleen door een gemeentelijke (B)ABS voltrokken. Er is geen keuze voor het bruidspaar; 5. Tijdsduur van het kosteloos huwelijk wordt gelimiteerd op maximaal 20 minuten (inclusief binnenkomst en vertrek van een “beperkt” aantal gasten).

9

2.4

Trouwlocaties en tarieven

2.4.1 Wettelijk kader In de Wet rechten burgerlijke stand (artikel 5) is het volgende vastgelegd met betrekking tot de locatie waar het huwelijk kan worden voltrokken: “Het lokaal, in het huis der gemeente voor de huwelijksvoltrekking, registratie van een partnerschap of omzetting van een geregistreerd partnerschap bestemd, wordt door het college van burgemeester en wethouders beschikbaar gesteld”. Omdat er landelijk discussie was ontstaan over de interpretatie van deze tekst (moet een huwelijk in het gemeentehuis plaatsvinden?) heeft de minister aangegeven dat de gemeenteraad zelfstandig kan bepalen welke locaties in de gemeente als gemeentehuis c.q. “huis der gemeente” worden aangewezen. Het begrip gemeentehuis/ huis der gemeente kan daarbij in het kader van een dynamische wetsuitleg in overdrachtelijke zin worden opgevat. Dat betekent dat het niet behoeft te gaan om een gebouw in de traditionele zin van het woord. De gemeenteraad zal bij de aanwijzing van een locatie toetsen of deze gelet op de goede smaak en de openbare orde - mede gelet op het feit dat de ambtenaar van de burgerlijke stand zijn werkzaamheden op een veilige manier moet kunnen uitoefenen geschikt is om als trouwlocatie te worden aangewezen. Naast veiligheid wordt ook de openbaarheid en toegankelijkheid van de locatie beoordeeld. Een locatie voor een huwelijkssluiting “in de open lucht” is ook toegestaan.

Volgens uitleg van de minister valt niet in te zien waarom een locatie in de open lucht, zo lang deze valt binnen de gemeentegrenzen en traceerbaar en bereikbaar is, bijvoorbeeld met behulp van kadastrale gegevens, niet als “huis der gemeente” kan fungeren. Vrijwel alle gemeenten bieden meerdere trouwlocaties buiten het gemeentehuis aan. In sommige gemeenten, zoals in Heerlen en Valkenburg, kunnen bruidsparen zelf een voor hen speciale locatie voordragen als trouwlocatie voor hun huwelijk.

2.4.2. Praktijk in Brunssum De trouwzaal in het oude gemeentehuis en de gerestaureerde Clemenskerk zijn aantrekkelijke trouwlocaties. Deze locaties dragen bij aan de aantrekkelijkheid van de gemeente Brunssum als trouwlocatie. Tegelijkertijd kiezen bruidsparen voor een andere gemeente omdat ze daar op één locatie hun hele trouwdag kunnen vieren. Brunssum kent momenteel drie vaste, door de raad aangewezen, trouwlocaties: - de trouwzaal in het oude raadhuis - de raadzaal in het bestuurscentrum - de gerestaureerde Clemenskerk De Clemenskerk wordt beheerd door de Stichting Clemensdomein. Op 12 juli 2016 heeft de gemeenteraad besloten ook deze locatie als vaste trouwlocatie aan te wijzen (zie bijlage 2). Deze laatste locatie wordt niet beschikbaar gesteld voor een kosteloos huwelijk.

2.4.3. Voorstel 1. 2.

3. 4.

5.

Het gehele grondgebied van Brunssum (“huis der gemeente”) in het algemeen aan te wijzen als trouwlocatie. Met het oog op de kwaliteit van de trouwceremonie wordt in Brunssum de voorkeur gegeven aan de vast aangewezen trouwlocaties, te weten het oude raadhuis, het bestuurscentrum en de Clemenskerk. De trouwlocaties worden gepresenteerd op de gemeentelijke website. Wanneer regelmatig een bepaalde trouwlocatie wordt aangedragen, kan worden overwogen om deze als vaste trouwlocatie op te nemen. Alle mogelijk geschikte (vergader)ruimten in het bestuurscentrum aan te wijzen als trouwlocatie. Het kosteloze huwelijk zal bij voorkeur worden voltrokken in een spreekkamer of vergaderruimte van het bestuurscentrum. Op speciaal verzoek van het aanstaande bruidspaar kan een externe trouwlocatie worden aangewezen voor één dag op basis van nadere regels. Deze nadere regels vormen de toetsingscriteria met betrekking tot (brand) veiligheid, openbare toegankelijkheid, geen lopende handhavingsprocedures als gevolg van mogelijke illegaliteiten, etc. (zie bijlage 4). Bij de keuze voor een externe trouwlocatie is het bruidspaar verantwoordelijk voor de uitvoering van en het voldoen aan de nadere regels.

Daarbij kan gedacht worden aan brandveiligheidseisen, goede bereikbaarheid van de trouwlocatie, aanwezigheid van bedrijfshulpverlener, alternatief voor een trouwlocatie in de openlucht bij regen, geen strijdigheid met goede zeden en algemeen aanvaarde normen en waarden. De (B)ABS moet zonder belemmeringen zijn werk kunnen doen en is verantwoordelijk voor het rechtsgeldig tot stand komen van het huwelijk. De gemeente is alleen verantwoordelijk voor het

10

6. 7. 8. 9.

aanleveren van de trouwambtenaar ( al of niet een ABS, BABS of aangewezen voor één dag). Overige zakelijke afspraken dient het bruidspaar zelf met de beheerder/eigenaar van de trouwlocatie te maken. Een akkoordverklaring van de beheerder is vereist. De kosten voor het gebruik van de locatie staan los van de leges die de gemeente in rekening brengt en zijn volledig voor rekening van het bruidspaar. Bedrijven in Brunssum (bijv. horecagelegenheden) de mogelijkheid te bieden om de bedrijfslocatie als trouwlocatie aan te laten wijzen voor één jaar, mits passend binnen de gestelde nadere regels.. De aanwijzingsbevoegdheid van alle toekomstige nieuwe trouwlocaties te delegeren aan het college, waarbij de raad van iedere aanwijzing in kennis gesteld wordt via de actieve informatieplicht. De gedelegeerde bevoegdheid tot aanwijzing van eenmalige trouwlocaties door het college om redenen van een efficiënte bedrijfsuitvoering te mandateren aan het Hoofd afdeling Gemeentewinkel. Dit zal altijd in overleg met de trouwambtenaar moeten geschieden; Bij de keuze voor een externe locatie moet deze locatie voldoen aan de nadere regels (zie bijlage 4). Dit de verantwoordelijkheid van het bruidspaar.

Het vaststellen van de volgende toeslagen en deze op te nemen in de legesverorderning 2017: * vaste aangewezen locatie (trouwzaal oude raadhuis, raadzaal, spreekkamer) € 0,00 * vaste aangewezen locatie Clemenskerk; huurprijs van Stichting Clemensdomein verdisconteren in toeslag leges: maandag t/m donderdag € 120,00 vrijdag € 150,00 zaterdag € 200,00 Voor externe locaties worden extra toeslagen in rekening gebracht vanwege de extra voorbereidingstijd. Voor het trouwen op een externe locatie worden de volgende toeslagen gehanteerd: * Aanvraag bruidspaar voor externe en incidentele locatie € 38,00 * Aanvraag locatiebeheerder voor externe trouwlocatie voor 1 jaar € 113,00 De (eventuele) kosten voor de huur en inrichting van de externe locatie moeten worden geregeld tussen het bruidspaar en de beheerder/eigenaar. Hier staat de gemeente buiten.

Onderbouwing van tarieven Aanwijzen trouwlocatie incidenteel (toeslag): 50% van uurtarief voor besluit (50% x € 75,28) Aanwijzen trouwlocatie voor 1 jaar (toeslag): 150% van uurtarief voor besluit (150% x € 75,28)

= (afgerond

€ 37,64 € 38,00)

= (afgerond

€112,92 €113,00)

11

2.5

Trouwtijden en tarieven

2.5.1 Wettelijk kader Het staat gemeenten vrij om te bepalen of er buiten reguliere kantoortijden getrouwd kan worden. Gemeenten mogen zelf de tijdstippen bepalen waarop een huwelijk voltrokken kan worden. Zoals in paragraaf 2.3 is aangegeven, is een gemeente van meer dan 10.000 inwoners verplicht om twee keer per week een kosteloze huwelijkssluiting aan te bieden. De gemeente heeft de vrijheid om de hoogte van de leges te bepalen, mits dit is gerelateerd aan de te maken kosten. 2.5.2 Praktijk in Brunssum. Wanneer de legestarieven in Nederland met elkaar vergeleken worden, dan valt het op dat de tarieven aanzienlijk kunnen verschillen. De legestarieven in deze regio liggen beduidend lager dan het landelijke gemiddelde. Brunssum zit voor de vrijdagen en zaterdagen in vergelijking met de regio aan de hoge kant. Elders in het land bestaat de mogelijkheid om 365 dagen per jaar, 24 uur per dag, te trouwen (bijvoorbeeld gemeente Valkenburg aan de Geul). Door de hogere tarieven die dan gehanteerd worden, wordt vanzelf de vraag naar afwijkende tijden lager. Het lijkt erop dat dit bij ons ook voor de zaterdag geldt. De huidige beschikbare tijden om te trouwen zijn: Maandag tot en met donderdag: van 9.00- 12.00 uur en van 13.30 tot 15.30 uur. Vrijdag: 9.00- 12.00 uur en tussen 13.30 en 15.30 uur. Dinsdagmorgen is van 9.00 tot 10.00 uur gereserveerd voor twee kosteloze huwelijken.

Zaterdagochtend tegen hoger tarief: van 9.00- 12.00 uur en tegen extra hoog tarief tussen 13.30 en 15.30 uur. Ma - do

25,2% 43,1% 7,6%

Vrijdag

Zaterdag

34,4%

Gratis

42,7%

49,6%

1,0% 4,0%

6,1%

3,1%

43,8%

49,6%

42,0%

36,9%

17,7%

13,8%

2012

2013

20,8% 2014

11,3% 2015

27,5%

19,8% 2016*

Grafiek 1: Populariteit van dagen en kosteloze huwelijken

Vanuit veiligheidsoogpunt wordt er altijd gezorgd dat de trouwambtenaar niet alleen op de trouwlocatie is met het bruidspaar, getuigen en gasten. Buiten openingstijden, vanaf vrijdagmiddag is daarom ook altijd een bode aanwezig. Ook in verband met het openen en sluiten (instellen alarm etc.) van het gemeentehuis. Voor een huwelijkssluiting op de vaste gemeentelijke locaties is standaard een uur gereserveerd, inclusief het komen en gaan. Wanneer het bruidspaar meer tijd wil reserveren, staan hier extra kosten tegenover. Voor een huwelijkssluiting van 1½ uur geldt een toeslag van 50%. Om de gemeente Brunssum aantrekkelijker te maken als trouwlocatie, is de gemeente Brunssum voornemens om de tarieven te verlagen. De hoge tarieven, met name buiten de kantooruren, weerhielden bruidsparen om te trouwen in de gemeente Brunssum. De tarieven dienen te relateren aan de gemaakte kosten. Alle kosten voor de huwelijksvoltrekking dienen bij de melding voorgenomen huwelijk te worden voldaan, of in ieder geval bij definitieve vastlegging van de datum voor de huwelijkssluiting. De kosten worden vastgelegd in de legesverordening huwelijksbeleid (zie bijlage 5). De legesverordening wordt jaarlijks vastgesteld door de gemeenteraad. 2.5.3. Voorstel 1. De tijden waarop getrouwd kan worden, worden als volgt verruimd:

12

2.

* Maandag tot en met zaterdag van 7.00 uur tot 20.00 uur * Dinsdagmorgen is om 9.00 uur en 9.30 uur gereserveerd voor twee kosteloze huwelijken. * Op speciaal verzoek kan bij een externe locatie voor een afwijkend tijdstip gekozen worden tussen 20.00 uur s ’avonds en 7.00 uur s ‘morgens. * niet op zon- en feestdagen. De tarieven worden verlaagd ten einde gemeente Brunssum aantrekkelijker te maken als trouwlocatie: * Maandag tot en met donderdag van 9.00 tot 17.00 uur : € 150,00 * Maandag tot en met donderdag van 7.00 tot 9.00 uur en van 17.00 tot 20.00 uur: € 200,00 * Vrijdag van 7.00 tot 20.00 uur: € 200,00 * Zaterdag van 7.00 tot 20.00 uur: € 350,00 * Buiten voorgenoemde tijden: € 600,00

Onderbouwing van tarieven: * Maandag tot en met donderdag van 9.00 tot 17.00 uur Uurtarief handelingen Burgerlijke stand € 75,28 + uurtarief (B)ABS € 75,00 * Maandag tot en met donderdag van 7.00 tot 9.00 uur en van 17.00 tot 20.00 uur: Uurtarief handelingen Burgerlijke stand € 75,28 + uurtarief bode € 50,00 + uurtarief (B)ABS € 75,00 * Vrijdag van 7.00 tot 20.00 uur: Uurtarief handelingen Burgerlijke stand € 75,28 + uurtarief bode € 50,00 + uurtarief (B)ABS € 75,00 * Zaterdag van 7.00 tot 20.00 uur: Opslag van 75% uurtarief voor huwelijk buiten kantoortijden (2) * Buiten voorgenoemde tijden op externe locatie: Opslag van 200% uurtarief voor huwelijken buiten kantoortijden (2)

= (afgerond

€150,28 €150,00)

= (afgerond

€200,28 €200,00)

= (afgerond

€200,28 €200,00)

= (afgerond

€350,45 €350,00)

= (afgerond

€600,84 €600,00)

13

Bijlage 1 Renewal of the Vows

M.G.H. Habets Gemeentewinkel/Burgerzaken

Aan het college van Burgemeester en Wethouders Brunssum, 12 april 2013

Behandelvoorstelnr : 407157

T.b.v. Openbare agenda Verantw. Portefeuillehouder d.d. 23 april 2013 L. Winants Ambtelijke routing

d.d.

Akk.

Financiële toets

Bestuurlijke routing

Conf. adv.

Bespr.

Burgemeester

Juridische (AJZ)

toets 17-4-2013

Wethouder van Oppen

Juridische (Controlling)

toets 17-4-2013

Wethouder Geurts

Kwaliteitstoets

17-4-2013

Wethouder Gerards

Hoofd Afdeling

17-4-2013

Wethouder Janssen

Directeur Dienst

18-4-2013

Wethouder Gelissen Secretaris

Uiterste datum B&W vergadering: 23 april 2013 Motivatie fatale termijn aangeven indien van toepassing: In verband met tijdige kennisgeving aan de verzoeker.

Onderwerp omschrijving: Renewal of the VOWS -- Vernieuwen van de trouwbelofte Voorstel/beslispunten: Uw college wordt voorgesteld te besluiten: - Het vernieuwen van de trouwbelofte mogelijk maken in Brunssum - De kosten gelijkstellen aan de kosten van een reguliere huwelijks voltrekking zoals benoemd in de legesverordening. - Het product standaard opnemen in de legesverordening 2014 en volgende. - Het product toevoegen aan de producten en diensten catalogus.

14

Registratienummer: 407157

B&W Nota

1. Onderwerp omschrijving: Renewal of the VOWS -- Vernieuwen van de trouwbelofte 2. Voorstel/beslispunten: Uw college wordt voorgesteld te besluiten: - Het vernieuwen van de trouwbelofte mogelijk maken in Brunssum - De kosten gelijkstellen aan de kosten van een reguliere huwelijks voltrekking zoals benoemd in de legesverordening. - Het product standaard opnemen in de legesverordening 2014 en volgende. - Het product toevoegen aan de producten en diensten catalogus. 3. Aanleiding Aanleiding is een mondeling verzoek ingediend door fam. Zomers-Groeneveld. Zij hebben bij de ambtenaar van de Burgerlijke Stand, Ilona Aalders-Jussen, verzocht om nogmaals de "huwelijks" ceremonie te voltrekken tegen de tijd dat ze 25 jaar getrouwd zijn Zij willen dit graag gelijktijdig vieren met het feit dat een van beide partners 50 jaar wordt in oktober. Voor hun is het belangrijk vanwege een aantal zaken die niet goed verlopen zijn tijdens hun trouwdag 25 jaar geleden, los van de huwelijkssluiting. Voor de organisatie is het belangrijk om te luisteren naar wensen van onze burgers. Hoewel de intenties van de afdeling reeds geruime tijd aanwezig zijn om nieuw beleid terzake te ontwikklen is dat tot op heden nog niet gebeurd. Er zijn inmiddels wel gesprekken met de ambtenaren Burgerlijke Stand om het geheel van het product huwelijk in een beleids notitie vast te leggen.

Echter vooruitlopend hierop vragen wij het college nu reeds een standpunt voor dit onderwerp. 4. Probleemstelling Gemeente Brunssum heeft voor een dergelijk verzoek nog geen beleid geformuleerd . Het is voor onze gemeente dan ook nog een 'experimenteel' product. Een besluit heeft daarmee een precedent werking, en geeft richting aan het nog verder te ontwikkelen beleid. De meest betrokken medewerkers (ABS) zijn positief in deze ontwikkeling. 5. Doelen/ beoogd resultaat De basis van dienstverlening is uiteraard het luisteren naar de wensen van de klanten. Het is niet voor het eerst dat we deze wens horen. Het honoreren van een dergelijk verzoek komt dus tegenmoet aan wensen van burgers. Anderzijds genereert het mogelijk werk en omzet in onze organisatie. 6. Kaders Navraag bij NVVB en het adviesbureau (Amsterdam) geeft aan dat er geen kaders voor zijn en dus ook geen belemmeringen.. Er is geen wetgeving of jurisprudentie terzake. Wel wordt geadviseerd het voltrekken van een dergelijke ceremonie zo ver mogelijk gelijk te laten lopen met de huwelijkscermonie zoals bekend. De meeste grotere gemeenten bieden deze ceremonies inmiddels standaard aan. Eerder onderzoek VNG en BPR leert dat er geen beleid voor is.

Er is wel eerder in Brunssum een negatief besluit genomen door het college (2009/4143) in 2009 waarbij gevraagd werd de Burgemeester een soortgelijke ceremonie te laten voltrekken. Voor de duidelijkheid moet ook vermeld worden dat op dit product echter nog geen kosten baten-analyse is toegepast. Dit staat inmiddels wel gepland voor eind juni 2013. 7. Argumenten/ overwegingen De Renewal of Vows is een uit Amerika afkomstig verschijnsel. Daar is het heel gewoon om elkaar opnieuw trouw te beloven en de belofte(n) naar elkaar uit te spreken. De "Renewal of Vows" vindt met name plaats als mensen een huwelijks jubileum vieren. In onze regio zijn in ieder geval de gemeenten Kerkrade en Vaals die dit product reeds aanbieden.

We willen met het aanbod van dit product in een behoefte voorzien en gelijktijdig onze dienstverlening naar een nog hoger niveau brengen. Een goede dienstverlening en luisteren naar de klanten zijn uitgangspunten die bestuurlijk onderschreven worden. 8. Advies - Het vernieuwen van de trouwbelofte mogelijk maken in Brunssum - De kosten gelijkstellen aan de kosten van een reguliere huwelijks voltrekking zoals benoemd in de legesverordening. - Het product standaard opnemen in de legesverordening 2014 en volgende. - Het product toevoegen aan de producten en diensten catalogus. 9. Aanpak/uitvoering a. Financiële gevolgen en dekking - Een (kleine) verbetering van inkomsten b. Tijdpad/ mijlpalen/ vervolgtraject/ evaluatie - De evaluatie onderdeel maken van een gedeeltelijk herzien huwelijksbeleid aangepast naar de nieuwe ontwikkelingen in dit vakgebied. c. Communicatie intern en extern - In overleg met de specialisten van de afdeling communicatie een rustige aanpak richting nieuw beleid. d. Uitvoerende partners intern en extern (werkstructuur) e. Risico's - Het product is niet expliciet benoemd in de legesverordening 2013 - Toegepast worden dan ook de bedragen die geldend zijn voor een huwelijksceremonie. - Informatie van de afdeling AJOZ geeft aan dat deze risico's verwaarloosbaar zijn. f.

Ondernemingsraad Toelichting Indien bij het voorstel noodzakelijk is om de OR hierbij te betrekken. Op basis van hun advies, instemming en informatierecht dit hier vermelden. Voor nadere informatie zie artikel 25 en 28 van de WOR. Neem de eventuele betrokkenheid van de OR in de concept besluitvorming op. g. Actieve Informatieplicht Moet de raad i.h.k.v. de actieve informatieplicht geïnformeerd worden?

16

Bijlage 2 Raadsbesluit Clemensdomein

17

IP

gemeente Br^nSSIPITI

I Oplegnotitie Behandelvoorstel aangaande het aanwijzen van het Clemensdomein voor het voltrekken van huwelijken. Registratiekenmerk 656037 Gemeenteblad nr. 2016-42 (versie 2) Rol van de raad: De raad krijgt dit raadsvoorstel voorgelegd om kaders te stellen. Context van het raadsvoorstel Reeds geruime tijd wordt er gewerkt aan een nieuw huwelijksbeleid wat onder andere ook voorziet in het mogelijk maken van huwelijken in het Clemensdomein. Dit beleid is echter breder en vergt meer besluiten dan enkel het aanwijzen van één locatie. De behoefte en de ontwikkelingen leren dat we nu alvast willen kiezen voor het aanwijzen van een extra locatie te weten het Clemensdomein. Opties van het raadsvoorstel op hoofdlijnen De wens van zowel de organisatie als de burgers om in het Clemensdomein te kunnen huwen, alsmede de voorgenomen aanpassingen aan de nu beschikbare locaties. De raad heeft op 6 Juni unaniem besloten het Clemensdomein per directa^ te wijzen als hüweliiksiocatiei

Financiële/personele/juridische gevolgen? Er zijn geen financiële gevolgen. Is achteraf meetbaar of de doelstellingen gehaald zijn? N.v.t. Is er een tijdpad bijgevoegd? N.v.t. Zijn er bijlagen bijgevoegd of ter inzage? Motie trouwlocatie (Clemensdomeinli

1 van 4

Raadsvoorstel Collegeverg. d.d. Registratiekenmerk Gemeenteblad nr. Dienst/Afdeling Behandelvoorsteinr. Portefeuillehouder Onderwerp Raadsverg. d.d. Uiterlijke beslisdatum

30 mei 2016 656037 2016-42 (versie 2j Gemeentewinkel/Burgerzaken 656037 L. Winants Behandelvoorstel aangaande het aanwijzen van het Clemensdomein voor het voltrekken van huwelijken. 12 Juli 2016 (Motivering, wettelijke verplichting c.q. toezegging)

Aan de raad. Voorstel/ambtelijk advies De Raad van de gemeente Brunssum; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 30 mei 2016, dienst/afdeling Gemeentewinkel/Burgerzaken; gelet op het bepaalde in (aanduiding van de relevante wetten / verordeningen / beleidsregels); Êehoorddë~cömmis^ë Burgerzaken op 28 juni 2016 Besluit: Het Clemensdomein aanwijzen als huwelijkslocatie met ingang

6 juni 2016.

3. Aanleiding De wens van zowel de organisatie alsmede burgers om in het Clemensdomein te kunnen huwen, alsmede de voorgenomen aanpassingen aan de nu beschikbare locaties. 4. Probleemstelling Reeds geruime tijd wordt er gewerkt aan een nieuw huwelijksbeleid wat onder andere ook voorziet in het mogelijk maken van huwelijken in het Clemensdomein. Dit beleid is echter breder en vergt meer besluiten dan enkel het aanwijzen van één locatie. De behoefte en de ontwikkelingen leren dat we nu alvast willen kiezen voor het aanwijzen van een extra locatie te weten het Clemensdomein. De gemeente heeft slechts twee aangewezen trouwlocaties en dat zijn; de huidige raadzaal en de oude raadzaal in het oude gemeentehuis. Vanwege voorgenomen aanpassingen in de raadzaal zal deze vanaf medio/eind Juni niet meer beschikbaar zijn voor het voltrekken van huwelijken. Dit betekent eigenlijk meteen dat we niet meer beschikken over een locatie die toegankelijk is voor minder validen. Ook de opfrisbeurt van het oude gemeentehuis, het schilderen van de volledige voorgevel is ook niet de situatie die we als organisatie wensen voor de bruidsparen, daar ” het maken van foto's in en rond dit nostalgische gebouw het trouwen in dit gebouw bijzonder aantrekkelijk maakt.

Ook is in de aanpak van renovatie van het Clemensdomein reeds rekening gehouden met de mogelijkheid om op deze locatie huwelijken te kunnen voltrekken. De raad heeft op 6 juni unaniem besloten het Clemensdomein per direct aan te ais huwelijkslocatie; ................. . ^

5. Doelen/beoogd resultaat Vooruitlopend op een nieuw integraal huwelijksbeleid alsmede de problematiek inzake de verbouwingen, het aanwijzen van deze locatie met ingang van 6 juni 2016 te doen, waardoor er een derde locatie, te weten het Clemensdomein, ter beschikking komt voor het voltrekken van huwelijken. 6. Kaders a. algemene beleidskaders (landelijk, provinciaal, lokaal) Op basis van art 1:63 BW en art. 147 lid 1 van gemeentewet is het aanwijzen van een trouwlocatie (officieel Huis der Gemeente) voorbehouden aan de gemeenteraad. b. autonoom beleid/taken in medebewind? Autonoom

2 van 4

c. past het voorstel in de strategische visie? N.v.t. d. relatie met programmabegroting? N.v.t. 7. Argumenten/overwegingen Het Clemensdomein voldoet zowel aan de wens om te huwen in een prachtig gerenoveerd nostalgisch gebouw dat daarbij ook aan de vereiste voldoet toegankelijk te zijn voor mindervaliden. 8. Advies Uw raad wordt voorgesteld als volgt te besluiten: - Het Clemensdomein aanwijzen als huwelijkslocatie met ingang van 6 junj^Óljö. 9. Aanpak/uitvoering a. financiële gevolgen en dekking Bij de aanwijzing van deze trouwlocatie zijn er geen gevolgen wat betreft de inkomsten uit leges voor de huwelijksvoltrekkingen. Kosten met betrekking tot de locatie dienen koppels zelf met de stichting Clemensdomein te vereffenen. b. Risico's? - omschrijving risico (’s): - omschrijving beheermaatregelen: c. Tijdpad/ mijlpalen/ vervolgtraject/ evaluatie Het nieuwe huwelijksbeleid zal in oktober 2016 ter besluitvorming worden voorgelegd. d. communicatie intern en extern? De communicatie intern en extern laten verlopen via samenwerking tussen de afdeling voorlichting en Burgerzaken. Waarbij de afdeling Burgerzaken de praktische uitvoering ter hand neemt richting de stichting en dat afd. Voorlichting zal zorgdragen voor het bekend worden van de trouwlocatie. - advies/instemming/informatie OR: De ondernemingsraad heeft in deze geen betrokkenheid. - persbericht: N.v.t.

- terinzagelegging: N.v.t. - overig extern: Uitvoerend partner is de stichting Clemensdomein. 10. Bijlagen Motie trouwlocatie (clemensdomein)

Het college van burgemeester en wethouders,

burgemeester.

secretaris.

3 van 4

Raadsbesluit Gemeenteblad nr. : 2016-42 (versie 2) Dienst/Afdeling : Gemeentewinkel/Burgerzaken Registratiekenmerk : 656037

De Raad van de gemeente Brunssum; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 30 mei 2016, dienst/afdeling Gemeentewinkel/Burgerzaken; gelet op het bepaalde in (aanduiding van de relevante wetten / verordeningen / beleidsregels); Besluit: Het Clemensdomein aanwijzen als huwelijkslocatie met ingang van 6 juni 2016.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van

1 2 JULI 2016

De Raad voomc émd

voorzitter gnfiier.

4 van 4

Bijlage 3 Reglement van de Burgerlijke Stand Afdeling gemeentewinkel Burgemeester en Wethouders van de gemeente B R U N S S U M, gelet op het bepaalde in artikel 16, Boek 1 van het Burgerlijke Wetboek en de artikelen 1 tot en met 4 van het Besluit Burgerlijke Stand 1994, besluiten vast te stellen: het reglement houdende bepalingen ten aanzien van de ambtenaren van de Burgerlijke Stand, de buitengewone ambtenaren van de Burgerlijke Stand en de openstelling van het bureau van de Burgerlijke Stand. Artikel 1. Begripsbepaling Het reglement verstaat onder: a. de wet: Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek (Wet van 14 oktober 1993 tot herziening van Titel 4 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek (Stb. 1993, 3551); b. het besluit: Besluit Burgerlijke Stand 1994 (Stb. 1994, 160) als gewijzigd bij besluit van 19 december 1994, Stb. 900); c. ambtenaar van de Burgerlijke Stand: een ambtenaar in dienst van de gemeente of van een andere gemeente als zodanig benoemd door Burgemeester en Wethouders (art. 16, leden 2 en 3 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek); d. buitengewoon ambtenaar van de Burgerlijke Stand: een ambtenaar in dienst van de gemeente of van een andere gemeente, of een persoon die geen ambtenaar in gemeentelijke dienst is, als zodanig benoemd door Burgemeester en Wethouders (art. 16, leden 2 en 3 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek); e.

gemeentehuis: alle huizen welke bij raadsbesluit als zodanig zijn aangewezen. Artikel 2. Ambtenaar van de Burgerlijke Stand, buitengewoon ambtenaar van de Burgerlijke Stand Het College kan tot ambtenaar van de Burgerlijke Stand benoemen: 1. a. ambtenaren in dienst van de gemeente werkzaam bij de afdeling Bevolking en Burgerlijke Stand; b. ambtenaren in dienst van een andere gemeente. 2. Het minimum aan ambtenaren van de Burgerlijke Stand is twee. 3. Het College kan buitengewone ambtenaren van de Burgerlijke Stand benoemen. Artikel 3. Benoeming 1. De ambtenaar van de Burgerlijke Stand wordt voor een in het benoemingsbesluit te bepalen periode benoemd. Deze periode mag maximaal het tijdvak betreffen gedurende hetwelk de ambtenaar in dienst zal zijn van de gemeente. 2. De buitengewoon ambtenaar van de Burgerlijke Stand wordt voor een in het benoemingsbesluit te bepalen periode benoemd. Artikel 4. Leiding van de dienst Het hoofd van de afdeling Burgerzaken is belast met de leiding van het bureau van de Burgerlijke Stand. Artikel 5. Openstelling 1. Het bureau van de Burgerlijke Stand is voor het publiek geopend: a. voor het voltrekken van huwelijken en geregistreerde partnerschappen: maandag t/m zaterdag 07.00 uur tot 20.00 uur b. voor overige werkzaamheden: conform de openingstijden van de gemeentewinkel 2.

Het bureau is gesloten indien de in lid 1 vastgestelde openstelling samenvalt met algemeen erkende of daarmee gelijk gestelde feestdagen in de zin van artikel 3 van de Algemene Termijnenwet of andere door Burgemeester en Wethouders aangewezen dagen waarop het bureau niet of slechts gedeeltelijk is geopend. 3. Het bureau van de Burgerlijke Stand kan op zaterdag, zondag en andere dagen dat het bureau regulier gesloten is, voor het publiek beperkt geopend zijn op door Burgemeester en Wethouders, na voorafgaande bekendmaking, te bepalen uren. 4. Het bureau van de Burgerlijke Stand zal op verzoek van een belanghebbende, gedaan aan Burgemeester en Wethouders, worden geopend op zaterdag, zondag en de andere dagen dat het bureau gesloten is, indien de belanghebbende aantoont dat met de te verrichten werkzaamheden niet kan worden gewacht tot de eerstvolgende openstelling van het bureau. 5. In bijzondere gevallen kunnen Burgemeester en Wethouders besluiten tot afwijking van de in het eerste lid aangegeven uren.

18

Artikel 6. Slotbepalingen 1. Het reglement kan worden aangehaald als Reglement Burgerlijke Stand. 2. Het treedt in werking met ingang van de achtste dag na die van haar bekendmaking. 3. Met de inwerkingtreding van dit reglement worden voorafgaande reglementen/verordeningen ingetrokken. Aldus vastgesteld in de vergadering van Burgemeester en Wethouders op 1 november 2016.

L.M.C. Winants, burgemeester. E. Dielissen, secretaris.

19

TOELICHTING OP HET REGLEMENT BURGERLIJKE STAND Artikel 1. Begripsbepaling In dit artikel worden de basisbegrippen uit het reglement opgesomd en beschreven. Met name het onderscheid tussen de ambtenaar van de Burgerlijke Stand en de buitengewoon ambtenaar van de Burgerlijke Stand wordt hier expliciet gemaakt (artikel 16, Boek 1, Burgerlijk Wetboek). Voor de ambtenaar van de Burgerlijke Stand gelden de volgende bepalingen: a. De ambtenaar moet in dienst zijn van de gemeente of van een andere gemeente; b. De ambtenaar is belast met het opnemen in onder hem berustende registers van de Burgerlijke Stand van akten en daaraan toe te voegen latere vermeldingen, alsmede al datgene wat de instandhouding van de registers en de zorg voor de toegankelijkheid van de daarin neergelegde gegevens betreft (artikel 16d, eerste lid, Boek 1 BW). Voor de buitengewoon ambtenaar van de Burgerlijke Stand gelden de volgende bepalingen: a. De buitengewoon ambtenaar kan in dienst zijn van de gemeente of van een andere gemeente; b. De buitengewoon ambtenaar kan een persoon zijn niet in dienst van de gemeente of van een andere gemeente; c. de buitengewoon ambtenaar kan uitsluitend worden belast met de huwelijksvoltrekking (artikelen 59, 60, 63, 64, 65 en 67 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek). Artikel 2. Ambtenaar van de Burgerlijke Stand, Buitengewoon Ambtenaar van de Burgerlijke Stand.

In dit artikel wordt bepaald welke (buitengewone) ambtenaren in de gemeente benoemd kunnen worden (artikel 16, Boek 1 Burgerlijk Wetboek). In lid 1. wordt bepaald dat het College de mogelijkheid heeft ambtenaren van de Burgerlijke stand te benoemen. Het betreft ambtenaren in dienst van de eigen gemeente (lid 1a.) en ambtenaren in dienst van een andere gemeente (lid 1.b). Lid 1a. biedt de mogelijkheid om een nadere beperking vast te stellen dat alleen ambtenaren worden benoemd tot ambtenaar van de Burgerlijke Stand die werkzaam zijn bij een bepaalde afdeling (bijvoorbeeld de dienst Burgerzaken). Deze beperking is optioneel. Met lid 1b. wordt bepaald dat er ambtenaren van de Burgerlijke Stand in de gemeente kunnen zijn, die in dienst zijn bij een andere gemeente. Deze ambtenaren moeten worden benoemd door Burgemeester en Wethouders van de gemeente waar de ambtenaar zijn werkzaamheden als ambtenaar van de Burgerlijke Stand gaat verrichten. In lid 2. wordt bepaald dat, conform artikel 16, lid 1 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek, het minimum aantal ambtenaren van de Burgerlijke Stand, in dienst van de eigen en/of andere gemeente, twee is. Indien Burgemeester en Wethouders daartoe beslissen, kan het aantal ambtenaren van de Burgerlijke Stand meer dan twee zijn. Met lid 3. wordt bepaald dat er buitengewone ambtenaren van de Burgerlijke Stand kunnen worden benoemd.

Indien de gemeente dit aantal aan een maximum wil binden, dan kan dat in dit artikel worden opgenomen. Deze personen kunnen in dienst zijn van de eigen of een andere gemeente, maar dit hoeft niet. Ieder persoon kan door Burgemeester en Wethouders worden benoemd tot buitengewoon ambtenaar van de Burgerlijke Stand. Artikel 3. Benoeming In dit artikel is vastgelegd voor welke periode een (buitengewoon) ambtenaar van de Burgerlijke Stand kan worden benoemd (artikel 16, Boek 1, Burgerlijk Wetboek). Met lid 1. wordt bepaald dat een ambtenaar van de Burgerlijke Stand steeds voor een bepaalde periode dient te worden benoemd. Deze periode mag maximaal de periode zijn dat de betreffende ambtenaar in dienst is van de gemeente of van een andere gemeente. Tevens bestaat de mogelijkheid om een andere maximale benoemingsperiode op te nemen, zoals de tijd dat de ambtenaar in dienst is bij een bepaalde afdeling of een tijdsperiode. De periodes kunnen per individueel geval in het benoemingsbesluit van Burgemeester en Wethouders worden bepaald of collectief in dit lid. Met lid 2. wordt bepaald dat een buitengewoon ambtenaar van de Burgerlijke Stand voor een bepaalde periode wordt benoemd. Deze periode kan individueel in het benoemingsbesluit worden bepaald of collectief in dit artikel. De maximale benoemingsperiode is voor het leven. Artikel 4.

Leiding van de dienst In dit artikel wordt bepaald wie belast is met de leiding van het bureau Burgerlijke Stand (artikel 2 Besluit Burgerlijke Stand 1994) Artikel 5. Openstelling

20

In dit artikel wordt bepaalde wanneer het bureau van de Burgerlijke Stand is geopend (artikel 16c, Boek 1, Burgerlijk Wetboek). In dit artikel moeten zowel de reguliere dagelijkse openingstijden worden bepaald als de openingstijden voor de zaterdag, zondag, de algemeen erkende feestdagen en de overige daarvoor door de Burgemeester en Wethouders aan te wijzen dagen waarop de gemeentelijke diensten niet of slechts gedeeltelijk zijn geopend. Indien Burgemeester en Wethouders de bevoegdheid tot het bepalen van de openstellingstijden wil overdragen aan een ambtenaar (bijvoorbeeld het hoofd Burgerzaken), dan dienen zij hiertoe een apart mandaatsbesluit te nemen. De weg van het opnemen van een delegatiebepaling in het reglement aan een ambtenaar (bijvoorbeeld een hoofd Burgerzaken) wordt afgeraden, omdat deze bij de inwerkingtreding van de derde tranche van de algemene Wet Bestuursrecht (gepland 1 januari 1997) verboden wordt. Artikel 6. Slotbepaling In dit artikel wordt bepaalde onder welke naam het reglement moet worden aangehaald en wanneer het in werking treedt.

21

Bijlage 4 Nadere regels voor het aanwijzen van een trouwlocatie De volgende regels gelden bij het beoordelen van een verzoek tot het wel of niet aanwijzen van een gebouw als trouwlocatie (voor het voltrekken van een huwelijk of geregistreerd partnerschap) 1. Het bruidspaar moet een verzoek indienen voor het aanwijzen van een eenmalige trouwlocatie. 2. Het verzoek moet voorzien zijn van schriftelijke toestemming van de eigenaar van de locatie. 3. Het gebouw ligt binnen de grenzen van gemeente Brunssum. 4. Het gebouw mag niet in strijd zijn met de goede zeden, openbare orde noch in strijd zijn met de goede smaak en indien het gebouw vergunning-plichtig is, dient deze te voldoen aan de in de vergunning gestelde voorwaarden. Er mogen geen lopenhandsprocedures lopen als gevolg van mogelijke illegaliteiten. 5. Het gebouw moet een openbaar representatief karakter hebben. 6. Het gebouw is tijdens de huwelijksvoltrekking voor iedereen vrij toegankelijk. Huwelijken worden uitsluitend voltrokken in openbaarheid. 7. Voor het voltrekken van huwelijken in het gebouw kan alleen toestemming worden gegeven als er minder dan 50 personen aanwezig zijn. Als het gebouw beschikt over een gebruiksvergunning geldt het aantal van 50 personen niet, maar het maximale aantal genoemd in de gebruiksvergunning.