Presentatie welstandsnota 13 juni '24 Definitief

UITGANGSPUNTEN beleid ruimtelijke kwaliteit gemeente Brummen

Reikwijdte welstandsnota: beheersinstrument bestaande gebieden Reikwijdte welstand voor Omgevingswet Bestemmingsplan: - Functie (wonen etc.) - Omvang bouwvlak - Hoogte Welstandsnota: - Situering - Massa en vorm - Gevels - Materiaal en kleur - Detaillering

Criteria gericht op afstemming omgeving

Voor nieuwe gebieden: toetsing a.d.h.v. beeldkwaliteitsplan

Beeldkwaliteitsplan was/is vormvrij, maar geadviseerd wordt deze vast te laten stellen door de raad en op te nemen in Omgevingsplan (als beleidsregel)

Kleine bouwplannen: alleen toetsing indien van invloed op straatbeeld. Overige kleine bouwplannen vaak vergunningsvrij (Rijk). Alleen (achteraf) toetsen bij excessen.

Welstand onder Omgevingswet Bruidsschat: Bestaand welstandsbeleid is vanaf 1 januari jl. verhuist naar Omgevingsplan. Indien (deel van) Omgevingsplan wordt herzien, dan verdwijnt term welstand. Vervangen door nieuwe beleidsregels voor uiterlijke kwaliteit en plaatsing. Nieuw (welstands)beleid loopt vooruit op nieuw (delen van) Omgevingsplan. Geen vacuüm.

Waarom nieuw (welstand)beleid? Past bij zorg voor goede omgevingskwaliteit.

Actualisatieslag: regels afstemmen op flankerend (nieuw) beleid (landschap, duurzaamheid etc.) Regels afstemmen op doelen en ambities Omgevingsvisie. Omgevingsvisie = belangrijk referentiekader. Beschrijft kernkwaliteiten en stelt doelen en ambities op hoofdlijnen en gebiedsgericht.

Uitgangspunten nieuw beleid Voor de rest van de presentatie geldt: ✓ = voorstel aan de raad. Kan de raad zich hierin vinden?

Uitgangspunten nieuw beleid ✓ Meer handvatten bieden om regie te voeren op ruimtelijke kwaliteit. ✓ Geen welstandsvrije gebieden, alleen kleine bouwwerken welstandsvrij (met de mogelijkheid om achteraf in te grijpen middels excessenregeling) Bij aanpassing (deel van) Omgevingsplan bijvoorbeeld bij uitbreidingswijk: Mogelijkheid om andere regels op te stellen en zo ruimte te bieden voor experimentele woningbouw. Raad stelt deze regels opnieuw vast.

Bestaand versus nieuw beleid

Bestaande nota (2013)

Uitgangspunten nieuw beleid - Dorpskwaliteitsgidsen Van algemeen naar meer specifiek beleid per kern met nadruk op cultuurhistorische kwaliteiten ondersteund door beeld- en kaartmateriaal. Huidige welstandsbeleidskaart

Uitgangspunten nieuw beleid - Dorpskwaliteitsgidsen Overige deelgebieden - Mate van regie niet alleen afstemmen op ‘waardering’ bestaande toestand, maar op ambities uit Omgevingsvisie!

Afstemming ambities doelen en opgaven Omgevingsvisie

Bijvoorbeeld Behouden levendigheid en vitaliteit in kleine kernen door woningbouw op kleine schaal, passend bij de identiteit. ✓ regels en richtlijnen voor de inpassing van nieuwbouw afgestemd op schaal en karakter van die kern.

Afstemming Omgevingsvisie

Bijvoorbeeld Verhogen aantrekkelijkheid en verblijfskwaliteit winkelgebieden ✓ Regels en richtlijnen voor reclame, uitstallingen en winkelpuien. ✓ Regels voor openbare ruimte; effectiever indien opgenomen in Handboek Openbare Ruimte

Afstemming Omgevingsvisie Bijvoorbeeld Woningbouw inzetten om ruimtelijke kwaliteit te verbeteren. ✓ Nieuwe uitbreidingswijken vormen mooie nieuwe dorpsranden.

Thema erfgoed – karakteristieke beeldbepalende panden Meer aandacht voor karakteristieke panden. Wel of niet monumentaal, maar zeker beeldbepalend en daarom waardevol voor identiteit gemeente. ✓ In beeld brengen op kaart en beleid richten op behoud straatbeeld

Omgevingswet: regels voor monumenten én hun omgeving Voorkom ingrepen in omgeving van een monument die leiden tot een aantasting van de waarde, ontsiering of beschadiging van dat monument. Gaat verder dan het beschermen van alleen het monument zelf. Van objectgericht naar gebiedsgericht erfgoedbeleid. Koester het erfgoed! ✓ Laat monumenten inspireren bij ruimtelijke ontwikkelingen. ✓ Stem nieuwe ontwikkelingen zorgvuldig af op aanzicht en beleving monumentale waarden in omgeving. ✓ Houd zichtlijnen op monumenten vrij.

Thema duurzaamheid – verduurzamen bestaande woningbouw Welstandsbeleid nu: bewaren architectonische samenhang bouwblok. Na-isoleren van gevels en dak van een tussenwoning aan buitenzijde tast die samenhang aan en is daarom niet mogelijk. Ligt in Omgevingsvisie ambitie voor verduurzamen bestaande bebouwingsvoorraad hoog? ✓ beleid verruimen; minder nadruk op behoud samenhang bouwblok Geldt niet voor monumentale en karakteristieke bebouwing.

Heerhugowaard

Brummen

Thema duurzaamheid - verduurzamen monumenten Wat is mogelijk? Waar moet je rekening mee houden? Een gebouw moet kunnen ademen. Juist bij monumenten. Vraagt om specifieke kennis van isolatiematerialen en de toepassing ervan. RCE Afwegingskader verduurzamen (rijks)monumenten voor gemeenten. Verruimend beleid voor het plaatsen van zonnepanelen in zicht vanaf openbaar gebied. ✓ Vertalen naar nieuw beleid.

Heerhugowaard

Soesterberg

Thema duurzaamheid - Landelijk gebied Behoefte aan beleidsregels voor kleine zonnevelden voor eigen gebruik? ✓ Richtlijnen opnemen voor een goede landschappelijke inpassing afgestemd op landschapstype en hanteren als voorwaarde positieve beslissing RO

Thema duurzaamheid - nieuwbouw Duurzaam bouwen leidend principe in Omgevingsvisie betekent voor nieuwe woonwijken (zie ook beleidskader duurzaam ontwikkelen): ✓ Ruimte bieden voor duurzame woningbouwconcepten ✓ Baksteen als bouwmateriaal niet meer vanzelfsprekend eerste keus en ruimte bieden voor duurzame materialen met een minder hoge CO2 uitstoot, mits kwaliteit en uitstraling daarvan behouden blijft. ✓ Natuur-inclusief ontwerpen ✓ Klimaat adaptief ✓ Zongericht verkavelen Dit vastleggen in beeldkwaliteitsplannen!

Heerhugowaard

Soesterberg

Thema landelijk gebied Aandacht voor landelijke kwaliteiten buitengebied. ✓ Meer differentiatie in regels voor veranderende erven afgestemd op verschillend in landschapstype. ✓ Bouwstenen opnemen, te gebruiken als voorwaarden voor verevening, bijvoorbeeld bij herbestemming historische erfbebouwing - op erfniveau, want bouwstenen voor landschap staan in landschapsbeleid.

Uitgangspunten nieuw beleid samengevat ✓ Sluit aan en anticipeert op ambities en doelen Omgevingsvisie. ✓ Dorpskwaliteitsgidsen; benoemen de identiteiten per dorpskern met nadruk op cultuurhistorische kwaliteit waardoor onderscheid in ruimtelijke karakters beter zichtbaar wordt en waardoor nieuwe ontwikkelingen beter passen in omgeving. ✓ Integraal karakter; thema’s erfgoed, duurzaamheid en landelijk gebied.

Gelders Genootschap Zypendaalseweg 46 6814 CL Arnhem 026-4421742 info@geldersgenootschap.nl geldersgenootschap.nl