E15 - B&W - Raadsinformatiebrief ondersteunende maatregelen energiearmoede D402138
Tekst van het document
Aan de gemeenteraad van de gemeente Brummen
Brummen Ons kenmerk Uw kenmerk Onderwerp
Verzonden d.d.: 21 februari 2023 : 21 februari 2023 : Z082235/D401741 : : Raadsinformatiebrief ondersteunende maatregelen energiearmoede
Geachte leden van de gemeenteraad van Brummen, Inleiding De hoge energieprijzen en de hoge inflatie zorgen er voor dat inwoners in de knel komen met de betaling van de vaste lasten en de bestaanszekerheid van inwoners is in het geding. In deze raadsinformatiebrief geven we aan welke maatregelen, landelijk en lokaal worden gezet om inwoners te ondersteunen. Landelijke maatregelen voor inwoners Energiearmoede is een landelijk probleem. De landelijke overheid heeft verschillende maatregelen genomen: In 2022 zijn er de volgende maatregelen voor inwoners genomen: a) Lagere energiebelasting op elektriciteit b) Hogere teruggave van energiebelasting 2022 c) Lagere btw op aardgas, elektriciteit en stadsverwarming d) Verlaging van de accijns op brandstof e) Energietoeslag voor inwoners met een laag inkomen (120% bijstandsnorm) á € 1.300 f) Korting op de energierekening van € 150,00 voor de maanden november en december g) Gratis schoolontbijt voor 500 kwetsbare scholen h) Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE): woningeigenaren kunnen subsidie krijgen voor het nemen van besparende en duurzame maatregelen in hun bestaande woning. Voor 2023 zijn de volgende maatregelen voor inwoners genomen: a) Verlenging energietoeslag voor inwoners met een laag inkomen (120% bijstandsnorm) á € 1.300 b) Prijsplafond voor energie: het prijsplafond geldt tot een maximumverbruik.
In 2023 betalen huishoudens een aangepaste prijs voor de eerste 1.200 m3 gas en de eerste 2.900 kWh elektra. Het maximale energieleveringstarief bedraagt € 1,45 per m3 gas en € 0,40 per kWh elektra. Deze bedragen zijn inclusief belastingen. c) Stijging van het minimumloon en daaraan gekoppelde uitkeringen: het wettelijk minimumloon is per 01 januari 2023 met 10,15% omhoog gegaan. Uitkeringen die gekoppeld zijn aan het minimumloon, zoals AOW, de bijstand en de Wajong, zijn hierdoor ook omhoog gegaan. d) Verhoging van de huurtoeslag e) Verlaging huur sociale huurwoningen voor huishoudens met een inkomen tot 120%
Blz. 2
f) g) h) i) j) i)
j)
Verhoging van de zorgtoeslag Verhoging van het kindgebonden budget Verhoging van de kinderopvangtoeslag Verlaging van de inkomstenbelasting Schoollunches op kwetsbare scholen Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE): woningeigenaren kunnen subsidie krijgen voor het nemen van besparende en duurzame maatregelen in hun bestaande woning. Tijdelijke verbreding van het Waarborgfonds Saneringskredieten (Wsk) om schuldregelingen te redden. Wanneer een inwoner de maandelijkse aflossing van zijn saneringskrediet (gedeeltelijk) niet meer kan betalen mogen kredietbanken de aflossing tijdelijk verlagen of stopzetten. Dit kan voor maximaal 6 maanden en het Waarborgfonds Saneringskredieten vergoedt dan de gemiste aflossing. Aanvullend is nieuwe beleid dat om te voorkomen dat een schuldbemiddeling strandt, de schuldbemiddeling omgezet kan worden naar een saneringskrediet. De hiervoor genoemde tijdelijk regeling voor een saneringskrediet is dan ook van toepassing.
Landelijke maatregelen voor ondernemers a) b) c) d)
Korting op de energierekening november en december 2022 voor het MKB Energieplafond voor het MKB (kleinverbruikers) Tegemoetkoming Energiekosten-regeling (TEK) vanaf 1 april 2023 BMKB-Groen regeling: deze regeling biedt een borgstelling tot maximaal 67,5 procent van een krediet die een ondernemer aanvraagt om te verduurzamen. Een ondernemer kan daardoor bij de bank meer lenen dan een ondernemer normaliter op basis van het onderpand krijgt. e) Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE) voor zakelijke gebruikers: de regeling Milieu-investeringsaftrek (MIA) en de regeling willekeurige afschrijving Milieuinvesteringen (Vamil) (de MIA biedt een extra aftrekmogelijkheid van de fiscale winst. Dit kan oplopen tot een bedrag van 45% van het investeringsbedrag dat extra ten laste mag worden gebracht van de winst over het kalenderjaar waarin het bedrijfsmiddel is aangeschaft. De Vamil biedt de mogelijkheid 75% van een investering op een willekeurig moment af te schrijven. Door af te schrijven in het jaar waarin een ondernemer dat het beste uitkomt, vermindert de fiscale winst. De lokale inzet en maatregelen in de gemeente Brummen a) Uitbetaling energietoeslag 2022 en 2023 (tot 120% van de van toepassing zijnde bijstandsnorm) Inwoners tot 120% van de van toepassing zijnde bijstandsnorm ontvangen in 2022 en 2023 een eenmalige energietoeslag krijgen van € 1.300, -.
Inwoners die al bekend zijn vanuit de Participatiewet en inwoners die de energietoeslag in 2022 hebben toegewezen gekregen, ontvangen de energietoeslag in 2023 ambtshalve. Alle andere inwoners die tot de doelgroep behoren kunnen deze gaan aanvragen. b) Verhoging doelgroep minimabeleid 2023: de doelgroep die in aanmerking kan komen voor de regelingen minimabeleid is voor het jaar 2023 verhoogd van 110% van toepassing zijne bijstandsnorm naar 130%. c) Bijzondere bijstand chronisch zieken met hoge energielasten: ondanks het ingevoerde energieplafond voor het jaar 2023 zullen chronisch zieken vaak hoge energiekosten blijven houden omdat de thermostaat vanwege de chronische ziekte hoger moet staan in huis. Het ministerie van Sociale Zaken heeft gemeenten toestemming gegeven om voor deze specifieke doelgroep bijzondere bijstand te gaan verstrekken in 2023. d) Aanpak energiearmoede (vanuit de SPUK-middelen) Vanuit het rijk hebben we een bedrag ontvangen van 1,2 miljoen euro in de vorm van een specifieke uitkering (SPUK). Dit bedrag kan tot en met 2023 ingezet worden ter bestrijding van energiearmoede. We zetten in op maatregelen die de kosten voor inwoners structureel verlagen. Voorwaarden zijn dat het geld niet mag worden ingezet als inkomensondersteuning en niet voor structurele verduurzamingsopgave van de corporaties.
In Brummen is gekozen voor een aanpak op drie pijlers (in samenwerking met Veluwonen, BrummenEnergie en deA).
Blz. 3
•
Inzet bespaarhulpen en energiecoaches die tijdens huisbezoeken de mogelijkheden tot besparing in kaart brengen. Zij kunnen direct kleine besparingen aanbrengen (radiatorfolie, tochtstrip) en mensen wijzen op ander gedrag om te besparen; • Inzet van een klus- of fixteam die bovenstaande maatregelen aan kan brengen voor inwoners die dat niet zelf kunnen; • Vervanging van niet-zuinig witgoed (wasmachine, koelkast, koelvries-combi en wasdroger). e) Bijstand voor zelfstandigen: zelfstandigen kunnen in (tijdelijke) financiële problemen komen die het voortbestaan van hun bedrijf bedreigen. In bepaalde gevallen en onder voorwaarden kunnen zij dan een beroep doen op het Besluit bijstandverlening zelfstandigen. Via deze regeling kunnen zelfstandigen ondersteund worden door een uitkering voor het levensonderhoud en/of bedrijfskrediet. f) Uitbreiding dienstverlening Steunpunt Geld & Administratie van Stichting Welzijn Brummen. Door de toegenomen vraag voor ondersteuning van inwoners, zijn de spreekuren binnen het Steunpunt Geld & Administratie uitgebreid en heeft Stichting Welzijn Brummen met subsidie van de gemeente Brummen een extra medewerker kunnen aantrekken. g) Gemeentelijk Regionaal Ondernemers Steunpunt (GROS). Het GROS biedt financiële ondersteuning, begeleiding en advies aan startende ondernemers en doorstartmogelijkheden aan gevestigde ondernemers.
Tijdelijk Noodfonds Energie Op 7 februari is het Tijdelijk Noodfonds Energie gelanceerd. Het Noodfonds is een aanvulling op bestaande maatregelen zoals het prijsplafond en de energietoeslag. Het Tijdelijk Noodfonds Energie is een privaat initiatief van Eneco, Essent, Greenchoice, Vattenfall, SchuldenlabNL en de Nederlandse Schuldhulproute. Het Noodfonds Energie https://www.noodfondsenergie.nl/ is een toevoeging aan de Energieroute van Geldfit https://geldfit.nl/gids/energie/ Het Kabinet ondersteunt het Noodfonds met een subsidie van maximaal 50 miljoen euro. De hoogte van de subsidie is gelijk aan het geld dat de energieleveranciers en andere bedrijven in het Noodfonds stoppen. Op dit moment hebben bedrijven en de overheid ieder 24,5 miljoen in het Noodfonds gestopt. Het Noodfonds beschikt nu daarmee over 49 miljoen euro.
Wie kan aanvragen: • Een huishouden met een inkomen van maximaal 200% van het sociaal minimum. Dat betekent dat het bruto-inkomen per maand lager is dan € 2.980, - (alleenstaand) of € 3.794, (samenwonend). • Huishoudens hebben zelf een contract voor gas, stroom en/of stadswarmte bij een energieleverancier. • De energierekening is (afhankelijk van het inkomen) hoger dan 10 tot 13 procent van het gezamenlijk bruto-inkomen. Voor deze huishoudens betaalt het Noodfonds een deel van de energierekeningen van oktober 2022 tot en met maart 2023. Het Noodfonds maakt de bijdrage over aan de energieleverancier en het wordt verrekend met de maandelijkse voorschotnota. Rol van de gemeente Brummen bij het Tijdelijk Noodfonds Energie: Inwoners die in aanmerking willen komen voor steun uit het Noodfonds kunnen het proces voor hun aanvraag zelfstandig, digitaal doorlopen. Het Noodfonds Energie is onderdeel van de Energieroute van Geldfit (van de Nederlandse Schuldhulproute), de gids die mensen helpt om de kosten voor energie beheersbaar te houden en de gemeente Brummen is hierbij aangesloten. Voor ondersteuning bij het digitale aanvraagproces kunnen inwoners 1e lijn telefonische ondersteuning krijgen van medewerkers van Geldfit. Voor inwoners die niet digitaal vaardig zijn is er de mogelijkheid van 2e lijn ondersteuning 'aan tafel'.
Medewerkers van het Team voor Elkaar (TVE) en het Steunpunt Geld & Administratie van Stichting
Blz. 4
Welzijn Brummen kunnen samen “aan tafel” de inwoner ondersteunen bij het aanvraagproces. Met het TVE en SWB zijn hierover al afspraken gemaakt. Vanuit Geldfit wordt inhoudelijke ondersteuning geboden aan de medewerkers van het TVE en het Steunpunt Geld & Administratie onder andere via een vraag en antwoord overzicht.
Communicatie Vanuit met name de Nederlandse Schuldhulproute is er op 07 februari 2023 een landelijke communicatiecampagne gestart om inwoners te informeren over het Tijdelijk Noodfonds Energie. Lokaal zullen wij via onder andere de gemeentethuis pagina en sociale media inwoners gaan informeren over dit Tijdelijk Noodfonds Energie en de mogelijkheid om hier financiële ondersteuning aan te vragen. Zowel het TVE als het Steunpunt Geld & Administratie van Stichting Welzijn Brummen zullen in de persoonlijke contacten inwoners op het Tijdelijk Noodfonds Energie attenderen. Ook andere maatschappelijke partners in Brummen worden geïnformeerd over het Tijdelijk Noodfonds Energie. Motie noodfonds Bij de bespreking van de Programmabegroting 2023 – 2026 heeft de Raad een motie aangenomen waarin het college verzocht wordt om te onderzoeken of er op korte termijn een fonds kan worden ingericht om maatwerk te bieden voor inwoners met een middeninkomen die door de hoge inflatie en energielasten in acute problemen dreigen te komen en veelal buiten de huidige regelingen en voorzieningen vallen. In deze raadsinformatiebrief hebben we inzichtelijk gemaakt welke maatregelen er landelijk en lokaal zijn genomen om inwoners in de huidige energiecrisis te ondersteunen.
Het Tijdelijk Noodfonds Energie biedt gezien de omvang van het beschikbare budget (nu 49 miljoen maar dat kan gaan oplopen tot maximaal 100 miljoen) veel meer financiële ondersteuning aan brede groep inwoners dan we lokaal in Brummen met beperkte financiële middelen zouden kunnen gaan bieden. Mede gezien de mogelijkheid om voor chronisch zieken via bijzondere bijstand ondersteuning te gaan bieden, is het college van oordeel dat een lokaal noodfonds op dit moment niet nodig is. We zullen de ontwikkelingen actief blijven monitoren en met de uitvoering TVE als het Steunpunt Geld & Administratie is afgesproken dat signalen van inwoners die ondanks het brede steunpakket toch tussen wal en schip dreigen te vallen direct gemeld gaan worden. Wanneer er aanleiding is om met extra lokale maatregelen te gaan komen in 2023 dan zullen wij hier met een voorstel aan de raad op terugkomen. Wij hopen u hiermee voor nu voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Brummen,
H.J. van de Vliert Wnd secretaris
A.J. van Hedel burgemeester