C18 - B&W - Raadsinformatiebrief informatie over modelstudie grondwateronttrekkingen en gebiedsverkenning D464079
Tekst van het document
36
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
6.4
Effect uitschakelen Vitens winning en industriële winningen
Als de industriële winningen samen met de winningen van Vitens worden uitgeschakeld wordt de grondwaterstand verhoogd. In het basismodel strekken de freatische effecten zich uit tot maximaal 13,5 km vanaf de winningen. Door de verlaging van de anisotropie (berekening met bandbreedte) ontstaat een grotere en meer ronde verlagingkegel, maar de effectgrens blijft ongeveer hetzelfde bij de Soerense beek. Beide berekeningen tonen aan dat de effectgrens (5 cm) de sprengkoppen en delen van de Soerense beek bereikt. Het bovenstroomse deel van de beek zal een verhoging van de grondwaterstand ondervinden. De grondwaterstand bij de Soerense beek zal stijgen tot 2 m bovenstrooms, waar de stijging het grootst is. De huidige grondwaterstand ligt 5 tot 6 m beneden maaiveld en zal richting 3 tot 2 m beneden maaiveld gaan bij het bovenstroomse gedeelde van de Soerense beek.
Figuur 6-6 Effectkaart freatisch niveau. Winningen Vitens en Industrie uit (basismodel: vlakken en bandbreedtemodel: contouren)
Door middel van superpositie is gekeken naar de grondwaterstand ten opzichte van maaiveld bij uitschakelen winningen. Dit is gedaan door het berekend effect met het basismodel op te tellen bij de gemeten grondwaterstand in peilbuizen. Voor een groot gebied zal het verwachte effect op de grondwaterstand beperkt merkbaar zijn, aangezien de grondwaterstand hier meer dan 4 m beneden maaiveld blijft. Bij Loenen en ten oosten van het Apeldoorns kanaal bij Eerbeek en de Soerense beek zijn effecten van uitschakelen winningen mogelijk wel merkbaar; hier ligt de grondwaterstand dichter bij maaiveld (Figuur 6-7).
37
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Figuur 6-7 Verwachte grondwaterstand ten opzichte van maaiveld bij peilbuizen bij uitschakelen van winningen
6.5
Conclusie effectberekeningen
Met een bandbreedte zijn de verwachte effecten van uitschakelen winningen bepaald. Daarbij is gekeken naar het effect van drinkwaterwinning Eerbeek, en de grootse industriewinningen. In de effectberekeningen is te zien dat de bandbreedte van invloed is op de vorm van de verlagingskegels, en dus ook op de vorm van de effectcontouren. Bij een minder sterke anisotropie (bandbreedte som) reiken de effecten verder op de Veluwe. Het effect richting de IJsselvallei is in beide sommen nagenoeg gelijk. Rondom de winningen is de anisotropie belangrijk voor de mate van effect; hier verandert de vorm van de effectcontouren. Het uitzetten van de Vitens winning heeft freatisch een kleiner effect dan het uitzetten van industriële winningen. Dit komt door een verschil in debiet en omdat de winningen van Vitens op een dieper niveau onttrekken. Kleilagen tussen het bepompte pakket en het freatisch pakket zorgen voor een remming van het vernattend effect. Het uitzetten van de industriële winningen (ook in combinatie met uitschakelen van de Vitens winningen) hebben een groot effect. Op de meeste plekken zal de grondwaterstand ruim onder maaiveld blijven. Bij Loenen en ten oosten van het Apeldoorns kanaal bij Eerbeek en de Soerense beek zijn effecten van uitschakelen winningen mogelijk wel merkbaar; hier ligt de grondwaterstand dichter bij maaiveld.
De effecten worden hier met name veroorzaakt door uitschakeling van de winning De Hoop.
38
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Uitschakelen van winningen heeft een effect op het gebied de Soerense Poort (rondom de Soerense beek). Bij de bovenloop van de Soerense beek wordt het tot 2 m natter. De effecten (tot 5 cm) lopen door tot circa halverwege de loop van de Soerense beek. Uitschakelen van winningen kan dus bijdragen aan het tegengaan van verdroging en verzuring van de natuurwaarden in dit gebied. De hogere grondwaterstanden zullen resulteren in een grotere afvoer van de beek. Andere beken zoals de Eerbeekse beek en de Molenbeek lopen ook door het gebied waar een effect van 2 m of meer wordt berekend. Ook voor andere beken zal de afvoer dus toenemen.
Verdere analyses en conclusies over het effect van winning De Hoop in relatie tot de ondervonden wateroverlast in 2024 is beschreven in de rapportage Eerbeek - analyse grondwaterstanden – Arcadis 2025 (projectnummer 103054228, referentie PSMPEF3ZPU7S-1312356840-166483:1).
39
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Bijlage A Modelopbouw In deze bijlage staan slides uit de presentatie waarbij de modelopbouw werd besproken.
WEL
40
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
RIV
VCW
41
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
42
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
ANI
43
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Bijlage B Validatiesets
Figuur 6-8 Validatieset stationair. Dataset stationaire validatieset opgesteld door TAUW en aangevuld met DINOloket peilbuisreeksen.
Figuur 6-9 Validatieset niet-stationair. Dataset bestaand uit meetreeksen uit DINOloket 44
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Bijlage C Bijlage per PowerPoint/ kalibratieronde In deze bijlage worden de verschillende gevoeligheidsronden en kalibratieslagen gepresenteerd aan de hand van PowerPoint slides. Tabel 6-1 geeft een overzicht van de doorlopen gevoeligheidssommen in ronde 1, ronde 2 en de kalibratierondes. Tabel 6-1 Overzicht uitgevoerde gevoeligheidssommen
Gevoeligheidssom Aanpassing
Doorgevoerde modelverbetering
GA1
Correctie lekstroom tussen Laagpakket van Twello (KRTWk) en DTc (kD aangepast naar 0)
Ja
GA2
Weerstand verhogen van Waalre klei 3 (WAk3) met een factor 2 en 5
Nee
GA3
Toekennen weerstand aan de stuwwal (DTc):
Ja
• • •
Laag 7 200 d Laag 8 500 d Laag 9 1000 d
GA4
Aanpassen kD Peize Waalre (PZWA) met een factor 2, 0.5, en 0.2.
Nee, deze som diende als uitgangspunt voor gevoeligheidssom 5.
GA5
KD Peize-Waalre (PZWA) verkleind:
Ja, aangevuld door gevoeligheidssom GA18.
• •
kD tussen 3000 en 5000 m2/d: factor 0.8 kD < 3000 m2/d: factor 0.5
GA6
Weerstand verhogen van Maassluis klei 1 (MSk1) met een Nee factor 2 en 5
GA7
Anisotropiefactor oostelijk deel stuwwal (DTc) verlaagd factor 0.1.
Nee
GA8
Kh van stuwwal (DTc): • 20 m/d 10 m/d • 20 m/d 40 m/d
Nee
GA9
Verlagen kD Kreftenheye (KR) factor 0.5.
Nee
GA10
Grondwateraanvulling naar 1,1 mm/d + C
GA11
Combinatie GA5 en GA8.
Nee, diende als basis voor som GA12 en GA13-GA16.
GA12
GA11 + minimale weerstand Laagpakket van Twello (KRTWk) naar 50.000 d.
Nee
GA13
GA12 + HFB tegen lekverlies.
Nee
GA14
GA 11 + kD Peize-Waalre (PZWAz2-3) verder verlaagd bij Nee, diende als uitgangspunt voor stroming naar oosten (factor 0.2). som GA18.
GA15
GA 11 + weerstand onder stuwwal (DTc) naar 10.000 d.
45
Nee
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Gevoeligheidssom Aanpassing
Doorgevoerde modelverbetering
GA16
GA 11 + weerstand Waalre klei 3 (WAk3) en Maassluis klei (MSk1) omhoog met factor 5.
Nee
GA17
GA 14 + 15
Nee
GA18
GA 17 + kD Peize-Waalre (PZWAz2-3) verder verlaagd bij Ja, de verlaging van Peize-Waalre stroming naar oosten (factor 0.2) en weerstand Glijvlak is meegenomen verhoogd naar 10.000 d bij stijghoogteverschil > 3 m
GA19
a. Weerstand onder stuwwal (DTc) naar 7500 d. Ja, onder stuwwal (DTc) en Waalre Weerstand van Waalre klei 3 verhoogt met factor 40. klei 3 vermenigvuldigd met factor b. Weerstand onder stuwwal (DTc) naar 7500 d. 70. Weerstand Waalre klei 3 en Maasluis klei 1 (MSk1) verhoogt met factor 40. c. Weerstand onder stuwwal (DTc) naar 7500 d. Weerstand Waalre klei 3 en Maassluis klei 1 met factor 50. d. Weerstand onder stuwwal (DTc) naar 7500 d. Weerstand Waalre klei 3 en Maassluis klei 1 met factor 50. Anisotropie in oosten verlaagd naar 0,001. e. Weerstand onder stuwwal (DTc) naar 7500 d. Weerstand Waalre klei 3 (WAk3) verhoogd met factor 70, Maasluisklei 1 en 3 verhoogd met factor 40. kD tussen Waalre klei 3 en Maasluis klei 1 (MSk1) op maximaal 800 m2/d
GA20
a. GA19a + aanpassing kH stuwwal (DTc): Ja, aanpassingen van GA20d zijn meegenomen. – kH ten oosten naar 10 m2/d – kH ten westen naar 30 m2/d b. GA20a + geen weerstand voor westelijke flank van de stuwwal (DTc). c. GA20a + weerstand van 1000 d voor uitlopers van het glijvlak onder stuwwal (DTc) en Waalre klei 3 (Wak3) verhoogd met factor 70. d. GA20c + kH stuwwal (DTc) oostelijke flank naar 5 m/d.
KAL1
Watergangen aangepast:
Ja
Infiltratie ten westen van het Apeldoorns kanaal is op nul gezet. De conductance is verlaagd met een factor 0,3 en de maximale conductance op 50 m²/d gezet. Verder zijn losse cellen verwijderd, tenzij deze in stedelijk gebied of naast een weg of spoor zaten KAL2
Anisotropie aangepast:
Nee
Anisotropie hoeken in laag 8 en 9 zijn aangepast KAL3
Watergangen aangepast:
Ja
Hetzelfde als KAL1, maar de factor van 0,3 is teruggedraaid KAL4
C en kD waarden zijn aangepast:
Ja
In de noordwestelijke hoek is bij C12 (Waalre klei) een weerstand toegevoegd op basis van kD12. 46
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Gevoeligheidssom Aanpassing
Doorgevoerde modelverbetering
KAL5
Nee
Verhouding Anisotropie 0066 en kD aangepast: Anisotropie factor in laag 7, 8 en 9 is in de oostflank met een factor 2 verhoogd. De corresponderende k waarde is daarbij verlaagd met een factor 0,6667
KAL6
kD waarden zijn aangepast:
Nee
De k waarden van het Peize pakket wordt getest. Hierbij is de k waarde van laag 11, 12 en 13 verlaagd met een factor 0,5 KAL7
kD waarden zijn aangepast:
Nee
De k waarden van het Peize pakket wordt getest. Hierbij is de k waarde van laag 11, 12 en 13 verlaagd met een factor 0,2 KAL8
Anisotropie is aangepast:
Ja
Anisotropie factor in laag 7, 8 en 9 is in de oostflank met een factor 5 verhoogd. KAL9
kD waarden zijn aangepast:
Nee
Op basis van KAL8 is de k waarde van laag 7, 8 en 9 verlaagd met een factor 0,2
47
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Gevoeligheidsronde 1
Eerbeek Gevoeligheidsanalyse 2023 -05-26
© Arcadis 2021
Inhoud Stap 1: •
Correctie kortsluiting aan de rand van de Veluwe.
•
Controle modelranden (voornamelijk Formatie van Peize Waalre) zodat deze voldoende hoog zijn
Stap 2: •
Weerstand verhogen van Maassluis met een factor 2 en 5
Stap 3: • Toekennen weerstand aan de stuwwal. Modellaag 7: 200 dagen, modellaag 8: 500 dagen, modellaag 9: 1000 dagen. Stap 4: •
48
Aanpassen kD Peize Waalre met een factor 2, 0.5, en 0.2.
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
49
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
50
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
51
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
52
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
53
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
54
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
55
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
56
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
57
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
58
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
59
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
60
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
61
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
62
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
63
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
64
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
65
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
66
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
67
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
68
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Gevoeligheidsronde 2
69
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
70
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
71
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
72
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
73
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
74
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
75
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
76
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
77
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
78
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
79
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
80
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
81
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
82
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Gevoeligheidsronde 3
83
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
84
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
85
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
86
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
87
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
88
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
89
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
90
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
91
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
92
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
93
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
94
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
95
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
Modelkalibratie
Eerbeek Modelkalibratie resultaat 2023-12-21
© Arcadis 2021
96
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
97
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public
EFFECTBEPALING WINNINGEN EERBEEK
98
Onze referentie: YH23SKZM6KY4-811697049-120:2.0 - Datum: 24 maart 2025 - Public