A48 - Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland - Aanbiedingsbrief jaarstukken 2020 en programmabegroting 2022 - 2025
Tekst van het document
Knip, Janet Van: Verzonden: Aan:
Onderwerp: Bijlagen:
VNOG_bestuurssecretariaat <bestuurssecretariaat@vnog.nl> donderdag 24 juni 2021 13:28 Diemer Kransen; VNOG_Concern_DIV; Gemeente Aalten; Gemeente Apeldoorn; Gemeente Apeldoorn; Gemeente Berkelland; Gemeente Bronckhorst; Gemeente Brummen; Gemeente Doetinchem; Gemeente Elburg; Gemeente Epe; Gemeente Ermelo; Gemeente Ermelo; Gemeente Harderwijk; Gemeente Hattem; Gemeente Heerde; Gemeente Lochem; Gemeente Montferland; Gemeente Nunspeet; Gemeente Oldebroek; Gemeente Oost Gelre; Gemeente Oude IJsselstreek; Gemeente Putten; Gemeente Voorst; Gemeente Winterswijk; Gemeente Zutphen aanbiedingsbrief jaarstukken 2020 en Programmabegroting 2022-2025 20210623 aanbiedingsbrief gemeenten jaarstukken 2020 en Programmabegroting 2022-2025.pdf; Jaarstukken VNOG 2020 incl accountverkl.pdf; Overzicht zienswijzen gemeenten 23jun21.pdf; Programmabegroting VNOG 2022-2025.pdf
Goedemiddag, Bijgaand ontvangt u een aanbiedingsbrief over de jaarstukken 2020 en de begroting 2022-2025 ter attentie van de colleges. Het verzoek aan de colleges is om dit door te geleiden naar de raden. Met vriendelijke groet, Anne Mekers Managementsecretaresse directie en bestuurssecretariaat Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland 088 310 5448 | a.mekers@vnog.nl | www.vnog.nl Postbus 234, 7300 AE Apeldoorn | Bezoekadres: Europaweg 79, 7336 AK Apeldoorn (legitimatie verplicht voor bezoekers)
1
Aan de colleges van de deelnemende gemeenten van de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Onderwerp Datum Ons kenmerk Behandeld door
: Jaarstukken 2020 en Programmabegroting 2022-2025 : 24 juni 2021 Uw brief van : 21-55718/21-076732/AM Uw kenmerk : P.G. Jalink Bijlage(n)
: : :
-Jaarstukken 2020 -Programmabegroting 2022-2025 - Overzicht van binnengekomen zienswijzen en reactie daarop
Geacht college,
Hierbij bieden wij u de Jaarstukken 2020 en de Programmabegroting 2022-2025 van de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland (VNOG) aan. Het algemeen bestuur (AB) van de VNOG heeft deze stukken op 24 juni 2021 definitief vastgesteld. Wij verzoeken u de stukken ter kennisgeving aan uw raad aan te bieden. Jaarstukken 2020 Op 8 april 2021 hebben wij u de voorlopige jaarstukken ter kennisname aangeboden. De opmerkingen van de accountant zijn daarna verwerkt. Het AB heeft op 24 juni de jaarstukken 2020 definitief vastgesteld. Het definitieve resultaat is positief (€ 4.929.380). Het AB heeft op 24 juni voor de bestemming van dit resultaat, ook gehoord hebbende eerdere opmerkingen van de raden hieromtrent, het volgende besloten. Van het resultaat is € 550.000 bestemd voor het programma ‘Zelfredzaam & Risicobewust’ waarmee onder andere de positieve uitkomsten van pilots in een paar gemeenten over alle gemeenten kunnen worden uitgerold. De rest van het positieve resultaat (€ 4.379.380) vloeit terug naar de gemeenten conform de financiële verdeelsleutel. Tenslotte willen wij opmerken dat in 2020 de laatste mogelijkheid was om zonder meer een Koninklijke Onderscheiding uit te reiken aan brandweervrijwilligers met een dienstverband van 20 jaar of langer. Landelijk is deze mogelijkheid komen te vervallen.
Het VNOG bestuur heeft de vrijwilligers die hiervoor in aanmerking kwamen, als blijk van waardering voor de jarenlange inzet, nog tijdig laten decoreren. Over de daarvoor gemaakte kosten zijn in 2019 in het VNOG bestuur afspraken gemaakt; de kosten die hiervoor in een bepaalde gemeente gemaakt zijn, worden per die betreffende gemeente individueel verrekend met de terugbetaling van het jaarresultaat. Hierover ontvangt uw college een separate brief.
Programmabegroting 2022-2025 De programmabegroting is de afgelopen maanden voor een zienswijze aan de raden voorgelegd. Op de behandeldatum in het AB (24 juni) waren nog niet alle zienswijzen formeel binnen. Een overzicht van de ingediende (al dan niet concept) zienswijzen en een reactie van de VNOG daarop is bijgevoegd. De ontvangen (concept) zienswijzen zijn betrokken bij de besluitvorming. De zienswijzen hebben geen aanleiding gegeven om de stukken aan te passen. Het AB heeft de begroting 2022-2025 op 24 juni 2021 vastgesteld. De VNOG hecht veel waarde aan de relatie met de raden en wil in contact blijven treden. Naar wens en behoefte is de VNOG graag bereid om toelichting te geven. Wij danken u voor uw betrokkenheid en hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Hoogachtend, Het dagelijks bestuur van de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland,
drs. D.G.L. Kransen, secretaris
A.J.M. Heerts, voorzitter
besb8500000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000
Jaarstukken 2020
20 mei 2021
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Inhoudsopgave Voorwoord
3
1. 2020: een bijzonder jaar voor de VNOG
4
2. Het resultaat 2020: ”COVID-19 en de rest”
6
I. Jaarverslag 3. Programmaverantwoording
9
4. Paragrafen
28
Programma 1. Risicobeheersing Programma 2. Incidentbestrijding Programma 3. Brandweerondersteuning Programma 4. Crisisbeheersing Programma 5. GHOR Programma 6. MON Programma 7. Bedrijfsvoering Programma 8. Directie, Control en Staf Programma 9. Algemene Dekkingsmiddelen Programma 10. Brandweerkazernes in eigendom, etc.
4.1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 4.2. Onderhoud kapitaalgoederen 4.3. Financiering 4.4. COVID-19 paragraaf 4.5. Bedrijfsvoering 4.6. Verbonden partijen 4.7. Toekomstparagraaf
II. Jaarrekening 5. Balans per 31 december 2020
50
6. Overzicht van baten en lasten
52
7. Waarderingsgrondslagen
70
8. Toelichting op de balans
72
9. Incidentele baten en lasten
80
10. Single Information Single Audit (SISA) 2020
82
11. Wet Normering Topinkomens (WNT)
83
12. Overzicht taakvelden en beleidsindicatoren
85
13. Overzicht af te sluiten en over te hevelen kredieten
86
Bijlagen – niet behorende tot de gecontroleerde jaarrekening
88
6.1. Verklaring resultaat 2020 op hoofdlijnen 6.2. Specificatie per programma
Bijlage 1. Kerngegevens Bijlage 2. Stand Toekomstvisie-Opdrachten
2
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Voorwoord Voor u liggen de jaarstukken 2020 van de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland. 2020 kan zonder al te veel overdrijving de boeken in als een crisisjaar. De coronacrisis is er één van de lange adem, voelbaar in de hele samenleving. We zagen drie crisissen ineen: een gezondheidscrisis met het virus, een economische crisis en een sociaal maatschappelijke crisis. De impact was op vele vlakken groot. Voor de VNOG betekende de crisis een enorme inzet van capaciteit. In alle geledingen van de organisatie was dat voelbaar: bij de GHOR, de brandweer, de afdelingen Risicoen Crisisbeheersing en Bedrijfsvoering. Thuiswerken, niet oefenen, geen opleidingen, het inrichten van een crisisstructuur, investeren in extra toezichthouders als aanvulling op de boa's bij 22 VNOG gemeenten; corona bracht een realiteit waarop we ons met elkaar zo goed mogelijk aanpasten, ook in onze eigen organisatie. Ook op bestuurlijk niveau werd dit zichtbaar: het AB kwam tweewekelijks bijeen; het RBT vergaderde hoogfrequent en er was afstemming tussen burgemeesters en de voorzitter van de veiligheidsregio, ondersteund met advies op inhoudelijke, juridische en communicatieve aspecten van de VNOG, gemeenten en GGD. Diverse keren zijn de raden geïnformeerd en is verantwoording afgelegd.
En dat alles in een jaar waarin we aan de slag gingen met het uitvoeren van de opdrachten van de in januari 2020 vastgestelde Toekomstvisie. Ondanks de beperkingen en uitdagingen door de coronacrisis zijn diverse opdrachten uitgevoerd of opgestart. Ook is met succes een cultuurveranderingstraject gestart. Vanwege corona werden diverse (reguliere) activiteiten noodgedwongen uitgesteld of op een andere manier vormgegeven. Niet alle beschikbare middelen konden worden besteed zoals in de begroting 2020 was voorzien. Dit was een belangrijke oorzaak van de lagere uitgaven, die leidden tot een overschot over het jaar 2020. Hierop leest u in deze jaarstukken een toelichting. In september van dit jaar werd de VNOG getroffen door gijzelsoftware, waarbij interne systemen werden geraakt. Dit veroorzaakte een crisis in een crisis. Desondanks is de veiligheid nooit in het geding geweest. Herstel van onze informatiepositie ging onmiddellijk gepaard met het treffen van verdere preventieve maatregelen. Het hele jaar is de hulpverlening en alle daarvoor ondersteunende werkzaamheden altijd doorgegaan. Er waren verschillende kleine en grotere incidenten, ongevallen, branden en protestacties. Daarbij lieten de collega’s van de brandweer, de crisisorganisatie en GHOR zich altijd van hun professionele kant zien. De VNOG toonde zich als verbindende en grensoverschrijdende schakel in de coronacrisis.
Samenwerking met vele partijen is geïntensiveerd. Niet alleen met onze 22 gemeenten en de GGD Noord- en Oost-Gelderland, ook met de Politie, het Openbaar Ministerie, Defensie, de Provincie Gelderland en de Duitse Kreisen Borken en Kleve. Uit deze jaarstukken blijkt, dat de reguliere uitgaven steeds meer in lijn komen met de begroting en de inhoudelijke plannen. Dit gaat gepaard met een strakke sturing op de uitgaven: de VNOG werkt met geld van de gemeenten. De VNOG komt financieel in control. Ook dat draagt bij aan het vertrouwen in de organisatie. Namens het dagelijks bestuur VNOG H.J. van Schaik portefeuillehouder Middelen
3
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
1. 2020: een bijzonder jaar voor de VNOG Er waren voor 2020 zeven opgaven geformuleerd in de begroting: 1. Het voorkomen en beperken van incidenten, rampen en crises. 2. Het bestrijden van incidenten, rampen en crises. 3. Herstel na een ontwrichte situatie. 4. Risicogericht werken. 5. Informatiegestuurd werken. 6. Zelforganiserend vermogen stimuleren. 7. Doelmatige en mensgerichte bedrijfsvoering voeren. In deze jaarstukken wordt per programma gerapporteerd welke doelstellingen op deze opgaven zijn behaald en welke acties daarvoor zijn uitgevoerd. Het jaar 2020 was echter geen normaal jaar. De coronacrisis heeft iedereen zwaar getroffen en ook voor de VNOG heeft deze crisis grote gevolgen gehad. Allereerst is de VNOG zeer actief betrokken geweest bij de bestrijding van deze crisis en heeft daarvoor een veelvoud aan taken uitgevoerd en activiteiten ontplooid. Zo heeft de VNOG het Regionaal Beleidsteam (RBT) en het Regionaal Operationeel Team (ROT) georganiseerd alsmede extra (vaak tweewekelijkse) AB-vergaderingen, coördineerde de VNOG de informatievoorziening in het LCMS-systeem en maakte (in nauw overleg met de stakeholders) communicatieboodschappen voor het publiek, zorgde voor een coronaloket voor de gemeenten, werkte scenario’s uit, ondersteunde de GGD en verzorgde de informatievoorziening richting AB en raden.
Diverse keren zijn de raden geïnformeerd en is verantwoording afgelegd. De VNOG coördineerde voorts het proces van de noodverordeningen en alle daaruit voortvloeiende taken (zoals gesloten gebieden, waarschuwingen, last onder dwangsom, etc.). Vanwege het Grip-4 crisisniveau, dat een groot deel van 2020 van kracht was, lagen namelijk diverse crisisbevoegdheden lange tijd bij de voorzitter van de veiligheidsregio. De VNOG heeft bij al deze taken en activiteiten nauw opgetrokken met de gemeenten en de GGD; de samenwerking was hecht en werd gewaardeerd. Naast de GHOR en afdeling Crisisbeheersing zijn VNOG medewerkers vanuit alle afdelingen, al dan niet tijdelijk, voor taken in de crisisorganisatie ingezet. Medewerkers zijn over hun afdelingsgrenzen heen ingezet voor deze taken of ter vervanging van collega’s die hun gebruikelijke taken moesten laten vallen voor de crisisorganisatie. De VNOG was verder, naast de directe inzet voor de crisisorganisatie, ook betrokken bij het opzetten (en bemannen) van de zorghotels, het opzetten van de teststraten, maar ook voor uiteenlopende praktische hand- en spandiensten, zoals vervoer van testresultaten. Al met al hebben de VNOG medewerkers getoond flexibel, creatief en gemotiveerd te zijn om samen met alle partners deze crisis te bestrijden. De crisis heeft ook z'n impact gehad op de reguliere taken van de VNOG.
Fysieke bijeenkomsten konden een tijd lang niet doorgaan, waaronder oefeningen en opleidingen. Op veel begrotingsposten zijn de uitgaven achtergebleven bij de begroting; er is fors minder uitgegeven dan begroot. Veel reguliere activiteiten, maar ook plannen en initiatieven moesten (tijdelijk) worden getemporiseerd. Waar mogelijk zijn zaken op een alternatieve manier opgepakt, of is gezocht naar mogelijkheden om ze later uit te voeren. Bepaalde reguliere taken van de VNOG zijn echter niet op een alternatieve manier in te vullen of later “in te halen”; denk bijvoorbeeld aan opleidingen. Het is niet mogelijk om, zodra corona het toestaat, een “dubbel” programma te draaien om de verloren maanden in te halen. De betreffende medewerkers zullen later moeten worden opgeleid.
4
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Ondanks het coronavirus en de maatregelen, beperkingen en (persoonlijke) onzekerheden die het virus met zich meebracht, is de uitruk altijd doorgegaan. Dit verdient een compliment. Corona heeft ook impact gehad op de implementatie van de Toekomstvisie. Op 15 januari 2020 is deze Toekomstvisie (met bijbehorende Opdrachten) na een uitgebreid voortraject, met onder andere de raden, door het algemeen bestuur vastgesteld. Dit was een belangrijke mijlpaal voor de VNOG na het moeilijke jaar 2018 en het hersteljaar 2019. In 2020 zou de opbouwende lijn volledig tot bloei gaan komen. De activiteiten voor de Toekomstvisie zijn na 15 januari direct opgestart en de specifiek vrijgemaakte budgetten kenden een geleidelijke opbouw, omdat plannen immers niet van de ene op de andere dag geregeld zijn, zoals bijvoorbeeld het vervangen van onderdelen van het wagenpark. Maar corona leidde ook hier in bepaalde gevallen tot vertraging of uitstel. Voor diverse Opdrachten is een oplossing gevonden om de voortgang toch te borgen, zoals het digitaal invullen van bijeenkomsten. Op die manier kon aan de activiteiten uit de Toekomstvisie in het kader van de organisatieontwikkeling (de ‘Expeditie’) invulling worden gegeven.
Het zogenaamde organisch veranderen is volop bezig: er is een leiderschapstraject uitgevoerd, de nieuwe leidinggevenden, organisatiestructuur en brandweer gebiedsindeling zijn bekend geworden, ontwikkelgesprekken met alle medewerkers zijn opgestart en de route en vervolgstappen zijn ingepland. Op 12 september 2020 werd de VNOG door gijzelsoftware getroffen, waardoor systemen en bestanden niet konden worden geraadpleegd. Dit heeft voor de meeste medewerkers zo’n 3½ tot 4 weken geduurd. Medewerkers bedachten creatieve oplossingen, zodat het meest essentiële werk toch door kon gaan. Alle hardware en systemen zijn in die periode schoon gemaakt en opnieuw uitgeleverd. In nauw overleg met landelijke specialisten en de politie is deze hack door de VNOG aangepakt en afgewikkeld; er was veel waardering voor de snelheid van handelen en de flexibiliteit van alle betrokkenen. De operationele systemen bleven de hele herstelperiode functioneren en ook de crisisorganisatie kon doorwerken. De hack kreeg landelijke aandacht van zowel de Minister als de Kamer. Ondanks de coronacrisis was het jaar 2020 een jaar van bestendiging en opbouw.
Met de vaststelling van de Toekomstvisie en bijbehorende Opdrachten op 15 januari, de begroting 2021 op 25 juni, de Kadernota 2022 op 10 december en het Regionaal Risicoprofiel, Regionaal Beleidsplan en Dekkingsplan op 10 december, zijn de inhoudelijke en financiële kaders voor de komende jaren bekrachtigd. De duidelijkheid over de organisatiestructuur, de nieuwe leidinggevenden en de start van de organisatieontwikkeling dragen bij aan deze bestendiging. Leeswijzer Hoofdstuk 2 bevat een samenvattend overzicht van het resultaat 2020. De nadere onderbouwing van het resultaat, alsook de bereikte doelstellingen ten opzichte van de begroting 2020 vindt u terug in hoofdstuk 3. Daar wordt per programma ingegaan op de bereikte doelstellingen en met welk resultaat het programma is afgesloten. Daarna volgen de verplichte paragrafen in hoofdstuk 4. Het tweede deel van de jaarstukken bevat de jaarrekening 2020. Dit deel is vooral financieel van aard. Eerst volgt de balans. In hoofdstuk 6 staat een totaaloverzicht met daarin het resultaat, gesplitst in ‘resultaat voor inzet reserves’ en ‘resultaat na inzet reserves’, zoals de wetgeving voorschrijft. Ook is hier een detailtoelichting op de resultaten per programma opgenomen. Tot slot volgen de waarderingsgrondslagen, een onderbouwing van de balans, diverse verantwoordingen en enkele bijlagen. De jaarstukken bevatten afrondingsverschillen.
5
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
2. Het resultaat 2020: ”COVID-19 en de rest” Hieronder zijn de resultaten van de diverse programma’s opgenomen, na mutaties in de reserves. Een voorstel tot bestemming van het resultaat wordt, zoals gebruikelijk in een afzonderlijk voorstel, voorgelegd aan het algemeen bestuur. Volstrekt helder moge zijn dat ook het jaar 2020 voor de VNOG een bijzonder verloop heeft gekend – en dat toont zich in het financiële resultaat. Programma Programma 1. Risicobeheersing
Resultaat 37.770
Programma 2. Incidentbestrijding
2.410.913
Programma 3. Brandweerondersteuning
1.022.463
Programma 4. Crisisbeheersing
127.697
Programma 5. GHOR
202.494
Programma 6. MON
-39.675
Programma 7. Bestuur en Bedrijfsvoering
-278.033
Programma 8. Directie, Control en Staf Programma 9. Algemene Dekkingsmiddelen Programma 10. Kazernes in eigendom, etc. Totaal
175.765 1.269.986 0 4.929.380
Het resultaat is nader toegelicht bij de betreffende programma’s (zie hoofdstuk 3 en 6). Van de minder-uitgaven-dan begroot is circa € 3,5 tot 4 miljoen direct toe te schrijven aan COVID-19. Een half miljoen euro hiervan wordt veroorzaakt door de tweede golf, die bij de Tweede Financiële Verkenning nog niet in beeld was. De onderschrijding valt uiteen in twee grote brokken: het vrijwilligersbudget oefenen voor € 1.950.000 en de exploitatiekosten voor de brandweer (vakbekwaam worden & blijven, materieel & logistiek) voor € 1.850.000. Bij de andere afdelingen zijn er wat kleinere effecten. De COVID-19 crisis heeft uiteraard óók tot directe meer-uitgaven geleid. Dit leidt tot een nadeel van per saldo ruim € 617.000. De kosten voor de VNOG als crisisorganisatie (€ 390.000) worden verantwoord richting het Ministerie van VWS, maar vanuit het voorzichtigheidsbeginsel wordt hiervoor géén baat in de jaarrekening opgenomen. Ambtelijk is vanuit VWS aangegeven dat de kosten voor de crisisorganisatie niet door het Rijk worden vergoed. Immers, de minder-uitgaven als gevolg van de crisis zijn veel groter dan de kosten. Wel zijn als baten opgenomen de declaraties voor zorghotels en teststraten (284.651; bij zorgverzekeraars / zorgaanbieders, hierin is opgenomen 115.000 voor reguliere personeelskosten) en kosten voor handhaving & toezicht (196.931; bij VWS).
Deze declaraties zijn als baat verantwoord, omdat de uitgaven en werkzaamheden “wezensvreemd zijn aan veiligheidsregio's”. De kosten voor de aanpassingen van onze normale bedrijfsvoering aan de 1,5-meter samenleving (€ 342.745), moet de VNOG als iedere andere organisatie zelf dragen. Zonder het directe effect van COVID-19 zou het resultaat van de jaarrekening 2020 dus zo'n € 4,9 mln. minus ± € 3,75 mln. plus € 0,6 mln. = € 1,75 miljoen bedragen. Er is echter voor ca. € 0,55 mln. aan incidentele lasten opgenomen voor een de personele afwikkeling van enkele organisatieaanpassingen. De hack zit voor een nadeel van € 56.000 in de cijfers (€ 290.000 ten laste van de jaarrekening 2020, begroot per wijziging € 234.000). Gecorrigeerd voor dit incidentele nadeel zou dan een resultaat van € 1,75 plus € 0,6 = € 2,35 miljoen zijn ontstaan. Dat komt overeen met 3,8% van de begroting. Dit voor de directe financiële effecten van COVID-19 en incidenteel gecorrigeerde overschot van € 2,35 miljoen is belangrijk lager dan het reële resultaat over het jaar 2019 van € 3,6 miljoen (zie jaarstukken 2019). Met een blijvend accent op budgetdiscipline 6
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
wordt de begroting steeds strakker uitgevoerd. De werkelijke taakuitvoering en uitgaven komen steeds meer in lijn met de begroting. De VNOG komt financieel in control. Belangrijk is echter te onderkennen dat de financiën van VNOG als crisisorganisatie ook op een andere, indirecte manier door COVID-19 zijn beïnvloed. “Als je een crisis bestrijdt, heb je geen tijd voor andere projecten.” Daarbij komt uiteraard dat de crisis ook bij onze netwerkpartners en bij leveranciers tot vertraging leidde. “Je kan wel iets bestellen, maar je krijgt het niet geleverd.” Het beeld is dus tweekantig. De VNOG komt met de uitvoering van de plannen én in financiële zin op stoom. De begroting kon echter nog niet volledig worden uitgevoerd. Dit werd in hoge mate veroorzaakt doordat de pandemie direct leidde tot (per saldo) lagere uitgaven en indirect tot een verdringing van het reguliere werk. In de uitgaven op de projectkredieten is dit eveneens zichtbaar; de projectuitvoering schuift op. Aanbestedingen vinden later plaats (2021 of later) dan was voorzien. In 2020 heeft voorts een heroriëntatie op de kredieten plaatsgevonden, in lijn met de Toekomstvisie, waardoor een groot aantal kredieten is afgeraamd. Wat heeft de VNOG niet kunnen leveren? De inhoudelijke gevolgen... De veiligheid is niet in het geding gekomen; de VNOG was operationeel en paraat.
Uiteraard is het wel zo dat minder-uitgaven van € 4,9 miljoen samenhangen met minder activiteiten en/of uitgestelde activiteiten. In de verschillenanalyse wordt dit gedetailleerd toegelicht. De belangrijkste punten: • De uitgaven voor bewustwording/educatie/zelf- en samenredzaamheid voor risicobeheersing en preventie bleven in 2020 nog achter bij de raming; wel ligt er inmiddels een concreet (uitgaven)plan. • Er is significant minder geoefend; grootschalig oefenen is uitgesteld. • Vakbekwaam worden: opleidingen uitgesteld. • Uitstel Innovaties, brandonderzoek en opleidingen operationele voorbereiding. • Onderhoud materieel is uitgesteld. • Ademlucht onderhoud meevaller i.r.t. komst nieuwe apparatuur. • Opleidingen; ARBO; RI&E, Tweede loopbaanbeleid; zorg voor personeel: de activiteiten blijven nog achter bij de plannen. De vergelijking met de Tweede Financiële Verkenning 2020 (TFV 2020) In de TFV 2020 (opgemaakt in augustus 2020) is een overschot van circa € 5,9 miljoen voorspeld Het resultaat van deze jaarrekening is één miljoen lager: € 4,9 miljoen. In de 2e helft van 2020 is op grond van bestuurlijke afwegingen en informatie meer uitgegeven dan opgenomen in de TFV 2020: • Het reserveren uit de VNOG-begroting van € 400.000 voor de nul- en conditiemeting van het vastgoed. • Bij met name de afdeling Bedrijfsvoering moest toch meer inhuur plaatsvinden voor HRM en Communicatie.
• De hack, ca. € 370.000, waarvan € 290.000 exploitatie-uitgaven en € 80.000 in een krediet. Over een periode van 5 jaar kost de hack de VNOG € 653.000 (zie overzicht in de paragraaf 4.5. Bedrijfsvoering). Onmiddellijke maatregelen ter herstel van onze informatiepositie gingen hand in hand met preventieve maatregelen. • COVID-19 uitgaven in de tweede helft van het jaar, die uiteraard niet voorspeld konden worden. • De personele afwikkeling van enkele organisatieaanpassingen, waarmee langjarige verplichtingen zijn voorkomen. • Hier staan tegenover minder uitgaven van ca. € 500.000 als gevolg van de tweede golf COVID-19. Deze waren bij de TFV 2020 uiteraard niet te voorzien.
7
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
I. Jaarverslag
8
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
3. Programmaverantwoording Programma:
1. Risicobeheersing
Programmahouder:
mevr. A.H. Bronsvoort
Waar gaat het over (opgaven)? 4. Risicogericht werken 5. Informatiegestuurd werken 6. Zelforganiserend vermogen stimuleren 7. Doelmatige en mensgerichte bedrijfsvoering voeren Wat hebben we bereikt? 4. Risicogericht: Adviezen worden steeds meer risicogericht opgesteld, waardoor ontvangers meer genegen zijn om daadwerkelijk maatregelen te treffen, omdat zij meer risicobewust zijn en op basis van risico’s handelen, vanuit eigen verantwoordelijkheid. 5. Informatiegestuurd: Bekend is waar risico’s het grootst en meest beïnvloedbaar zijn, hierdoor is daar geacteerd waar de meeste veiligheidswinst te behalen viel. 6. Zelforganiserend vermogen: Afdeling Risicobeheersing (RB) heeft een bijdrage geleverd aan het vergroten van het zelforganiserend vermogen van de samenleving (Burgerkracht), zodat die goed is voorbereid op incidenten, rampen en crises. 7. Doelmatig en mensgericht: Er is onder andere gewerkt aan de doorontwikkeling van risicobeheersing in het kader van de Omgevingswet: de basis is gelegd voor de integrale veiligheidsadvisering (gezondheid-, water-, milieu- en brandveiligheid) aan gemeenten met het doel gemeenten vroegtijdig te kunnen ondersteunen bij ontwikkelingen in het fysieke domein. Wat hebben we ervoor gedaan? 4. Risicogericht − De afdeling RB bracht gevraagd en ongevraagd advies uit op basis van het periodiek herijkte risicoprofiel brandweer.
− RB stelde het strategisch opleidingsplan ‘vakbekwaam worden en blijven binnen RB’ op. Door het traject ‘eerder verworven competenties’ heeft RB de kwaliteit van de medewerkers gemeten. − Per natuurgebied brengt RB een gebiedsgericht advies uit (binnen het project ‘gebiedsgerichte aanpak natuurbrandbeheersing’). Het project is in 2020 opgestart en wordt momenteel verder vormgegeven om tot een concreet eindresultaat te komen. − RB werkt vanuit een activiteitenjaarplan en implementeert hiermee de taakopvatting binnen de gemeenten. In verband met corona is niet zoals bedacht volledig uitvoering gegeven aan het jaarplan. Zo kon een groot deel van de geplande bedrijfsbezoeken niet doorgaan. Wél heeft RB een forse bijdrage geleverd aan de organisatie en uitvoering van teststraten, zorghotels en de crisisorganisatie (loket bevolkingszorg). 5. Informatiegestuurd − RB heeft gegevens verzameld, gekoppeld, geanalyseerd en gebruikt gegevens t.b.v. het risicoprofiel brandweer. − RB heeft gewerkt aan (en met) een dynamisch, periodiek herijkt risicoprofiel ‘brandweer’ dat gekoppeld is aan het slagkrachtmodel en de operationele prestaties. − De voorbereiding op de vervanging van het objectregistratiesysteem door Squit 20/20 van Roxit is volledig voorbereid. De implementatie volgt in 1e kwartaal 2021. − RB heeft gewerkt aan de doorontwikkeling van het MRI team.
− Onderzoek heeft plaatsgevonden naar het efficiënter/effectiever tekenen van bereikbaarheidskaarten, het werkproces is hierop aangepast in is geimplementeerd. − RB heeft door de gevolgen van corona en de hack nog niet gerealiseerd dat objecten omgevingsinformatie vanuit verschillende databronnen eenduidig en tijdig bij operationele eenheden gebruikt kan worden. 9
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
6. Zelforganiserend vermogen − RB heeft uitvoering gegeven aan een aantal ‘Brandveilig leven’-activiteiten o.b.v. een ontwikkelde gedragsbeïnvloedingsstrategie vanuit een risicogestuurde en doelgroepgerichte benadering. Vanwege corona konden bepaalde activiteiten niet doorgaan. − RB heeft nog geen regionale faciliteit voor scholen en organisaties/instellingen voor brandveiligheid georganiseerd. In het programmaplan wordt ruimte gecreëerd voor regionale interventies die bijdragen aan zelfredzaamheid en risicobewustwording. In 2020 zijn deze interventies vormgegeven en getest in Harderwijk. − RB analyseerde risico- en doelgroepen en maakt de effecten van gedragsbeïnvloeding en publiekscampagnes meetbaar (onderdeel van de pilot campagne Harderwijk). − Het netwerk ‘achter de voordeur bij kwetsbaren’ is verstevigd o.a. door samenwerking met woningbouwcorporaties door de slimme rookmeldertrajecten aan te gaan. 7. Doelmatig en mensgericht − RB stelde een eenduidig regionaal uitvoeringsplan op met bijbehorende regionale procesbeschrijving in het kader van terugdringen van onnodige en onechte meldingen. − RB heeft een bijdrage geleverd aan het risicocommunicatieplan.
− RB heeft verder gebouwd aan een goede samenwerkingsrelatie met onze 22 gemeenten, de omgevingsdiensten en Oost-5 en werkt aan nieuwe allianties om daarmee een basis te leggen voor integrale veiligheidsadvisering (gezondheid-, water-, milieu- en brandveiligheid) aan gemeenten. − RB heeft ingezet op samenwerking tussen VNOG, gemeenten en andere veiligheidspartners om het voorkomen en bestrijden van brand zo optimaal mogelijk te laten verlopen. Wat heeft het gekost?
Product
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 na wijziging
Realisatie 2020
Totaal lasten
4.704.700
4.475.700
4.608.107
Totaal baten
295.746
113.526
283.703
4.408.954
4.362.174
4.324.404
Mutaties reserves Risicobeheersing Totaal lasten
0 0
535.000 535.000
535.000 535.000
Mutaties reserves Risicobeheersing Totaal baten
0 0
0 0
0 0
Mutaties reserves
0
535.000
535.000
4.408.954
4.897.174
4.859.404
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming Saldo programma resultaat
37.770
Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening. 10
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Programma:
2. Incidentbestrijding
Programmahouder:
dhr. M. Boumans
Waar gaat het over (opgaven)? 2. Bestrijden van incidenten, rampen en crises 5. Informatiegestuurd werken 7. Doelmatige en mensgerichte bedrijfsvoering voeren De afdeling Incidentbestrijding (IB) doet dit door het primaire proces van de brandweer – het bestrijden van incidenten – uit te voeren. Om dit mogelijk te maken: − Wordt de basis van de brandweerzorg bepaald door risicogericht te werken. − Wordt in 22 gemeenten – 24-uur per dag – paraatheid geleverd. − Wordt gewerkt met processen: repressie, paraatheid, nazorg, operationele voorbereiding. − Zijn de medewerkers bekwaam om hun taak veilig en doeltreffend uit te voeren. De kaders voor opgave 2 liggen vast in het beleid ‘posten zijn de basis’ en ‘slagkracht’. Opgave 7 zorgt ervoor dat de activiteiten van de afdeling in evenwicht zijn gebracht met de financiële mogelijkheden van de organisatie: − Repressieve medewerkers slechts geworven zijn bij operationele behoefte: o Uitgangspunt is het beleid ‘posten zijn de basis’. o Randvoorwaarde is opleidingscapaciteit van de afdeling Brandweerondersteuning, in relatie tot de beschikbare financiën. − Er maxima zijn gesteld aan het aantal activiteiten per jaar en de vergoeding daarvoor (bijvoorbeeld aan het aantal wedstrijdploegen per jaar).
− De planning voor oefening en training was afgestemd op opgave 2 en 7: o Oefeningen worden slechts georganiseerd indien ze in de jaarplanning zijn opgenomen (uitzonderingen nemen de plaats in van geplande oefeningen). o Oefeningen passen bij een acceptabele belasting van de medewerker. − Budgetten zijn afgestemd op de activiteiten van de afdeling. Wat hebben we bereikt? 2. Bestrijden en 7. Doelmatig en mensgericht: IB heeft tijdige (zo snel mogelijke), effectieve, professionele en kwalitatieve brandweerzorg geleverd aan burgers, bedrijven en instellingen, die was afgestemd op de risico’s in de VNOG. 5. Informatiegestuurd: IB heeft gezorgd voor operationele voorbereiding: de voorbereiding op incidenten die door de brandweer worden bestreden. 7. Mensgericht: IB heeft adequate nazorg geleverd aan de repressieve medewerkers. Wat hebben we ervoor gedaan? 2. Bestrijden en 7. Doelmatig en mensgericht: voorzien in parate organisatie en repressie − IB heeft brandweerzorg geleverd vanuit een fijnmazig netwerk van brandweerposten: o Het optimum wordt gevonden aan de hand van het slagkrachtmodel en de spreiding (risicogericht werken). o De brandweereenheid die als eerste op de incidentlocatie aanwezig kon zijn, werd gealarmeerd en begon met de bestrijding van het incident. o Repressieve medewerkers hebben veilig en doeltreffend (bekwaam) gewerkt.
− Grootschalig optreden van de brandweer is geleverd vanuit de basis van de brandweer en de Regeling Operationeel Functionarissen (ROF). − In operationele leiding werd in 2020 afdoende voorzien binnen de kaders van de ROF. Dat de VNOG een groot deel van het jaar in Grip 4 heeft gefunctioneerd maakte dat de inzet groter was dan in andere jaren. − Er was aandacht voor arbeidsveiligheid tijdens én na het repressief optreden. − Ook voor IB heeft de corona-epidemie grote consequenties gehad (met name minder oefenen). Ten aanzien van repressie en paraatheid waren dit niet alleen negatieve consequenties. Want door de oproep om vooral thuis te werken, of om andere rede11
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
−
nen, waren veel van onze brandweerlieden vaker thuis, wat een positief effect had op onze paraatheid. De brandweer van de VNOG is in april van 2020 ingezet bij de grote natuurbranden in De Meinweg (Limburg) en de Deurnese Peel (Brabant).
5. Informatiegestuurd − IB heeft actuele informatie beschikbaar gehad (de inzetprocedures op de brandweereenheden zijn actueel). − IB heeft beschikt over actuele planvorming en sloot aan op het brandrisicoprofiel. − IB heeft gewerkt aan (door)ontwikkeling van de wijze van incidentbestrijding: o Vanuit ‘posten zijn de basis’ heeft IB zorggedragen voor kaders voor opleiden en oefenen en voor kaders voor beheer en aanbesteding van materieel. o In 2020 is de eerste versie opgeleverd voor het handboek voor vrijwilligers. Hiermee zorgt de afdeling voor kwalitatieve en uniforme procedures. 7. Mensgericht: nazorg − IB heeft evaluaties geïnitieerd over de rol van de brandweer bij de bestrijding. − Daar waar nodig heeft de VNOG nazorg verleend, door personeel te ondersteunen dat traumatische ervaringen heeft opgedaan tijdens het bestrijden van incidenten. − IB heeft regie gevoerd over de arbeidshygiëne bij de brandweer. In 2020 is het voorkomen van een COVID-besmetting nadrukkelijk aan de orde geweest. − Maatregelen vanwege corona ten aanzien van vervoer naar oefeningen of verblijf in kazernes zijn in 2020, analoog aan de landelijke maatregelen, in samenwerking met medewerkers van team Huisvesting uitgewerkt en gecommuniceerd. Wat heeft het gekost?
Product
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 na wijziging
Realisatie 2020
Totaal lasten
11.948.507
13.521.908
11.634.929
Totaal baten
14.640
85.640
600.388
11.933.867
13.436.268
11.034.541
Mutaties reserves Incidentbestrijding Totaal lasten
0 0
0 0
3.203 3.203
Mutaties reserves Incidentbestrijding Totaal baten
0 0
0 0
12.390 12.390
Mutaties reserves
0
0
9.187-
11.933.867
13.436.268
11.025.355
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming Saldo programma resultaat
2.410.913
Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening. 12
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Programma:
3. Brandweerondersteuning
Programmahouder:
dhr. M. Boumans
Waar gaat het over (opgaven)? 1. Voorkomen en beperken van incidenten, rampen en crises 2. Bestrijden van incidenten, rampen en crises 4. Risicogericht werken 5. Informatiegestuurd werken 6. Zelforganiserend vermogen stimuleren 7. Doelmatige en mensgerichte bedrijfsvoering De afdeling Brandweerondersteuning (BO) doet dit door de primaire processen te ondersteunen, in het bijzonder de 56 brandweerposten en twee logistieke posten voor: Materieel & Logistiek, Services, beheer Regionaal Brandmeldsysteem, Facilitaire Zaken, Huisvesting, Vakbekwaamheid en Kennis & Ontwikkeling. De afdeling wilde een betrouwbare, veilige, professionele en klantgerichte ondersteuning van de primaire processen bieden. Wat hebben we bereikt? De behaalde beleidsdoelen van BO hebben telkens aan meerdere opgaven bijgedragen: − 1. Voorkomen, 2. Bestrijden, 4. Risicogericht, 5. Informatiegestuurd, 7. Doelmatig en mensgericht: BO heeft ervoor gezorgd dat er voldoende materieel was: 24/7 voor uitruk of beschikbaar voor oefenen/opleiden. − 2. Bestrijden, 4. Risicogericht, 5. Informatiegestuurd, 6. Zelforganiserend vermogen, 7. Doelmatig en mensgericht: BO heeft ervoor gezorgd dat er voldoende bevoegd personeel was t.b.v. operationeel optreden. − 1. Voorkomen, 2. Bestrijden, 4. Risicogericht, 5. Informatiegestuurd, 6. Zelforganiserend vermogen 7.
Doelmatig en mensgericht: BO heeft geprobeerd dat, binnen de grenzen van de coronacrisis, brandweerlieden (zo goed en kwaad als het kon) voldoende / op verantwoord niveau vakbekwaam werden gehouden. − 1. Voorkomen, 2. Bestrijden, 5. Informatiegestuurd, 6. Zelforganiserend vermogen 7. Doelmatig en mensgericht: BO heeft het lerend vermogen bevorderd, als voorwaarde om te leren. − 1. Voorkomen en beperken, 2. Bestrijden, 4. Risicogericht, 5. Informatiegestuurd, 6. Zelforganiserend vermogen 7. Doelmatig en mensgericht: BO heeft gezorgd voor adequate huisvesting (doelmatige, efficiënte en effectieve huisvesting voor alle medewerkers en werkprocessen. Wat hebben we ervoor gedaan (activiteiten verdeeld over de beleidsdoelen): Voldoende materieel 24/7 op uitruk of beschikbaar voor oefenen/opleiden − BO heeft als gevolg van de coronacrisis andere inspanningen moeten leveren dan bij het opstellen van de begroting werd gedacht. − Door de epidemie zijn veel activiteiten stil komen te liggen, vooral op het gebied van oefenen en opleiden. Dit betekent dat veel materieel niet gebruikt hoefde te worden en dat reparatie en onderhoud daardoor ook minder nodig was. − BO heeft voor het beheer en onderhoud van het wagenpark vooral in het tweede kwartaal 2020 het preventief onderhoud naar achteren verschoven, om zo min mogelijk contacten op de kazernes noodzakelijk te maken.
− BO heeft binnen de afgekondigde maatregelen zoveel mogelijk doorgewerkt opdat het primair onderhoud en de eventuele reparaties doorgang konden vinden. Hierdoor is de paraatheid niet in het geding geweest. − BO heeft in 2020 het ‘programma Blusvoertuigen’ gestart. Dit is een aantal aan elkaar gelieerde projecten ten aanzien van de vervanging van materieel en materiaal zoals vastgelegd en besloten in het aangepaste dekkings- spreidingsplan, uitgewerkt 13
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
−
in de Toekomstvisie. Ook al hebben de voorbereidingen door de coronamaatregelen wat vertraging opgelopen, en moest inspraak vooral via een videoverbinding gebeuren, toch zijn er goede stappen gezet in het verzamelen van informatie die nodig is voor het schrijven van een goed en compleet programma van eisen. BO heeft gewerkt aan de implementatie van nieuwe ademluchtapparatuur. Eind 2020 is de afronding gestart. Deze investering is de eerste van vele waarin als gevolg van schaalvergroting efficiënter kon worden ingekocht.
Voldoende bevoegd personeel ten behoeve van operationeel optreden − Ondanks dat de opleidingen tijdens de eerste golf van de Corona-epidemie volledig stil zijn komen te liggen, is de paraatheid niet in het geding gekomen. Tegenover manschappen die ineens hun examen gecanceld zagen, waren er ook manschappen die door de epidemie (meer) thuis bleven waardoor de paraatheid op peil bleef. − Na beëindiging van de eerste lockdown heeft opleidingsinstituut BOGO als eerste de inhaalslag gemaakt t.b.v. de afronding van lopende opleidingen. Vanaf september zijn nieuwe opleidingen ook weer gestart, zolang dat kon. Voor de VNOG moest één opleiding voor bevelvoerders worden doorgeschoven naar 2021. Voldoende vakbekwaam houden van brandweerlieden − Op het gebied van ‘vakbekwaam blijven’ waren de gevolgen van de lockdown het meest voelbaar. Want zowel tijdens de eerste als de tweede golf is het oefenen volledig stil komen te liggen en tussentijds is het hooguit beperkt weer opgestart. Het realistisch oefenen is feitelijk al sinds april 2020 gestaakt en niet meer opgestart. − BO (en (samen met) landelijke partners) heeft digitale leervormen opgezet. Maar dit kan het fysiek oefenen niet vervangen. − Er is nog geen reden of bewijs dat de vakbekwaamheid onder een benedengrens is gezakt, maar zorgen zijn er wel als de huidige situatie nog veel langer voortduurt.
In dat geval zijn er scenario’s beschikbaar om het oefenen, binnen de beperkingen, weer meer te gaan oppakken. Tijdens het opstellen van dit jaarverslag wordt onderzocht of hiertoe in 2021 extra uitgaven nodig zijn. − BO heeft (landelijk) samengewerkt om de vakbekwaamheid op peil te houden. − BO heeft gewerkt aan de toekomst van vakbekwaamheid; met name het uitbouwen van vakbekwaamheidspleinen is in 2020 in volle vaart doorgegaan. Dit is nodig voor de kwaliteitsimpuls voor het realistisch oefenen, conform vastgestelde Toekomstvisie. Bevorderen lerend vermogen als voorwaarde om te leren − BO heeft verschillende leeractiviteiten n.a.v. incidenten georganiseerd. In de eerste helft van 2020 zijn wederom veel incidenten geëvalueerd, o.a. middels leertafels. − BO is, op verzoek van het MT, gestart met het beter stroomlijnen van dit leerproces en gaat hiertoe beleid opstellen. In 2021 wordt vaststelling van dit beleid verwacht. Adequate huisvesting: doelmatige, efficiënte en effectieve huisvesting − BO heeft in 2020 grote stappen gezet voor deze taak: de verschillende opgaven binnen Vastgoed en Facilitaire Zaken zijn geïnventariseerd en er is een ambtelijke visie opgesteld hoe deze opgaven moeten worden uitgewerkt.
− BO heeft zowel op het gebied van demarcatie als facilitaire zaken belangrijke stappen gezet om de lang geleden uitgesproken opdracht tot uniformering te kunnen vervullen. Er is gestart met het verzamelen van informatie om de ambtelijke visie tot een bestuurlijke visie om te zetten, dit volgt naar verwachting in 2de helft van 2021. − BO is in samenwerking met de gemeente Apeldoorn een onderzoek gestart naar de samenvoeging van een aantal posten binnen Apeldoorn. Het nieuwe hoofdkantoor van de VNOG maakt hiervan ook onderdeel uit. In de loop van 2021 zal duidelijk worden of deze inspanningen zullen leiden tot een definitief plan voor ‘1 post voor Apeldoorn’. − BO heeft in 2020 een quick scan op de gebouwen uitgevoerd en er is een opdracht gegund voor de nul- en conditiemeting op gebouwen die in gebruik zijn van de VNOG (maar grotendeels in bezit van de gemeenten). 14
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
−
De capaciteit voor Vastgoed en Facilitaire zaken is samengebundeld en (tijdelijk) uitgebreid en zal in 2021 als een zelfstandig team in de nieuwe organisatie-opzet terugkomen.
Wat heeft het gekost?
Product
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 na wijziging
Realisatie 2020
Totaal lasten
18.170.691
19.301.822
17.105.616
Totaal baten
1.307.288
1.739.388
2.072.626
16.863.403
17.562.434
15.032.990
Mutaties reserves Brandweerondersteuning Totaal lasten
0 0
673.000 673.000
2.007.587 2.007.587
Mutaties reserves Brandweerondersteuning Totaal baten
0 0
501.000 501.000
328.605 328.605
Mutaties reserves
0
172.000
1.678.981
16.863.403
17.734.434
16.711.971
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming Saldo programma resultaat
1.022.463
Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.
15
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Programma:
4. Crisisbeheersing
Programmahouder:
mevr. A.H. Bronsvoort
Waar gaat het over (opgaven)? 4. Risicogericht werken 5. Informatiegestuurd werken 6. Zelforganiserend vermogen stimuleren De afdeling Crisisbeheersing (CB) doet dit door: het in stand houden van de regionale crisisorganisatie conform de uitgangspunten in het regionaal crisisplan. Voorbereiden crisisorganisatie op bestrijding van incidenten, rampen en crises, specifiek op de geprioriteerde risico’s uit het regionaal risicoprofiel. Initiëren, stimuleren en coördineren van verbeteringen in de crisisorganisatie. Verbinden van partijen waarmee tijdens incidenten, rampen en crises wordt samengewerkt. Wat hebben we bereikt? 4. Risicogericht: In crisissituaties is de regionale crisisorganisatie in staat gebleken om flexibel, slagvaardig en outputgericht op te treden en specifiek te acteren op de risico’s uit het regionaal risicoprofiel. Dat waren in 2020 de coronacrisis, droogte en de vogelgriep. 5. Informatiegestuurd: Informatievoorziening is tijdens deze crises gestuurd vanuit de regionale crisisorganisatie. Er is invulling gegeven aan de coördinerende rol op de informatie uitwisseling tussen de partners. 6. Zelforganiserend vermogen: De weerbaarheid en zelfredzaamheid van de inwoners, bedrijven / instellingen en crisispartners in de regio is vergroot. Wat hebben we ervoor gedaan ? 4.
Risicogericht − CB heeft in samenwerking met gemeenten en crisispartners het regionaal risicoprofiel herzien en dit laten vaststellen. − CB heeft het regionaal crisisplan geïmplementeerd en uitvoering gegeven aan het regionaal crisisplan dat in 2019 is vastgesteld. − CB heeft i.v.m. de crises een deel van het jaarprogramma multidisciplinair opleiden, trainen, oefenen kunnen uitvoeren. − CB heeft de contacten met crisispartners onderhouden. − CB heeft gemeenten uitdrukkelijk ondersteund door middel van het bureau Bevolkingszorg in hun activiteiten als Oranje kolom. 5. Informatiegestuurd − CB heeft ervoor gezorgd dat crisispartners zijn aangesloten op het netcentrisch systeem. − CB heeft de operationele crisisinformatie digitaal beschikbaar gesteld aan alle crisisfunctionarissen. − CB heeft de netcentrische werkwijze zowel in de crisisorganisatie als in de multidisciplinaire opleidingen, trainingen en oefeningen onderhouden. − CB heeft bijgedragen aan regiobreed kennis- en informatiemanagement ter ondersteuning van de crises. − CB heeft de regionale poules voor operationele informatievoorziening onderhouden (informatiemanagers, informatie coördinatoren en plotters) en de faciliteiten die hiervoor nodig zijn. 6.
Zelforganiserend vermogen − CB heeft crisispartners en partijen verbonden die nodig waren om de crises te bestrijden, hetgeen heeft bijgedragen aan het zelforganiserend vermogen van deze organisaties.
16
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Wat heeft het gekost?
Product
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 na wijziging
Realisatie 2020
Totaal lasten
1.293.900
1.381.800
1.238.776
Totaal baten
0
0
0
1.293.900
1.381.800
1.238.776
Mutaties reserves Crisisbeheersing Totaal lasten
0 0
68.000 68.000
83.326 83.326
Mutaties reserves Crisisbeheersing Totaal baten
0 0
0 0
0 0
Mutaties reserves
0
68.000
83.326
1.293.900
1.449.800
1.322.103
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming Saldo programma resultaat
127.697
Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening.
17
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Programma:
5. Geneeskundige Hulpverlenings-Organisatie (GHOR)
Programmahouder: mevr. M. Besselink Waar gaat het over (opgaven)? 1. Voorkomen en beperken van incidenten, rampen en crises 2. Bestrijden van incidenten, rampen en crises 3. Herstel na een ontwrichte situatie 4. Risicogericht werken 5. Informatiegestuurd werken 6. Zelforganiserend vermogen stimuleren De COVID-19 crisis heeft in 2020 de werkzaamheden van de GHOR sterk bepaald. Wat hebben wij bereikt? 1. Voorkomen en beperken: De GHOR heeft voorzien in (structurele) advisering over veiligheid en gezondheid. 2. Bestrijden: De GHOR heeft voorzien in een flexibele operationele organisatie (24/7). 3. Herstel: De GHOR heeft psychosociale hulpverlening na incidenten georganiseerd. 4. Risicogericht: De GHOR heeft zorgpartners ondersteund in hun crisisvoorbereiding en plannen voor zorgcontinuïteit. 5. Informatiegestuurd: De GHOR heeft invulling gegeven aan het informatiegestuurd werken in de witte kolom. 6. Zelforganiserend vermogen: De GHOR heeft de zelfredzaamheid en burgerparticipatie vanwege de coronacrisis niet kunnen stimuleren. Wat hebben wij ervoor gedaan? 1. Voorkomen en beperken − Om partijen in de coronacrisis met elkaar te verbinden en ze accuraat te kunnen adviseren zijn de netwerkpositie en kennis van de geneeskundige keten- en zorgpartners essentieel.
De GHOR heeft wekelijks aangesloten bij drie Regionaal Overleggen Acute Zorg en landelijke overlegvormen van GGD-GHOR-nl en het Landelijk Operationeel Team-Corona. − Vanaf 1 maart 2020 is het actiecentrum ‘GHOR/GGD medisch’ permanent operationeel. Dit actiecentrum houdt zich bezig met knelpunten in de zorg bij de bestrijding van COVID-19. Voor de continuïteit en het beperken van de kwetsbaarheid wordt gewerkt volgens een rooster. Het actiecentrum was aanvankelijk fysiek ondergebracht bij de GGD NOG in Warnsveld. Er waren steeds korte lijnen met de directeur publieke gezondheid (DPG) en de COVID-19 project organisatie van de GGD NOG. − Vanaf september is geleidelijk gestart met een virtueel actiecentrum. De inrichting van het actiecentrum blijft in ieder geval tot april 2021 operationeel. 2. Bestrijden: voorzien in een flexibele operationele organisatie (24/7): − Naast een dagelijkse kernbezetting van het actiecentrum (van Algemeen Commandant Geneeskundige Zorg, Hoofd Informatie Geneeskundige zorg en Operationeel medewerkers) is gewerkt in meerdere projectteams; bijv. voor verdeling van persoonlijke beschermingsmiddelen, opzetten van zorghotels, stroomlijnen van informatievoorziening en voorbereiding van een vaccinatie organisatie. Voor uitvoering heeft de GHOR ondersteuning gekregen vanuit andere afdelingen binnen VNOG en GGD.
− In 2020 zijn de geplande vakbekwaamheid activiteiten geannuleerd. Door middel van digitale contactmomenten en informatiebulletins is het contact met onze operationele functionarissen en teams onderhouden. 3. Herstel: organiseren van psychosociale hulpverlening − In 2020 heeft de GHOR met de GGD een nazorgplan COVID opgesteld, mogelijkheden om de lokale zorgnetwerken en gemeenten actief te betrekken zijn geïnventariseerd. − Enkele organisaties en individuele zorgmedewerkers hebben advies en hulpverlening ontvangen. 18
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
4. Risicogericht: ondersteunen zorgpartners in hun crisisvoorbereiding, etc. − Er is een Taskforce Zorgcontinuïteit VNOG ingericht, deze ondersteunt de bestuurlijke overlegstructuur voor partners in de niet-acute zorg. − De GGD en GHOR adviseren gezamenlijk over ontheffing op maatregelen, indien nodig wordt de inhoudelijke expertise bij ketenpartners ingewonnen. 5. Informatiegestuurd: in de witte kolom − Een belangrijke taak van het actiecentrum GHOR/GGD medisch is het dagelijks verzamelen, duiden en delen van informatie. Middels telefoonteams, digitale uitvraag, LCMS-gz en diverse landelijke- en regionale dashboards wordt informatie verzameld. Al de informatie wordt vervolgens geduid en beschikbaar gesteld aan partners in de zorg, multidisciplinaire partners en het openbaar bestuur. − Op het terrein van de witte meldkamer(s) in de Landelijke Meldkamer Samenwerking (LMS) Oost Nederland hebben weinig GHOR activiteiten plaatsgevonden. − In 2020 is met ingebruikname van nieuwe operationele voertuigen een vervolg gegeven aan het op incidentlocatie beschikbaar hebben van informatie uit de witte kolom. 6. Zelforganiserend vermogen − Door personele beperkingen en COVID-19 heeft de GHOR geen uitvoering kunnen geven aan het beleidsplan (help uzelf en anderen) over zelfredzaamheid en burgerparticipatie. Wat heeft het gekost?
Product
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 na wijziging
Realisatie 2020
Totaal lasten
1.549.000
1.695.770
1.488.010
Totaal baten
61.500
48.000
42.734
1.487.500
1.647.770
1.445.276
Mutaties reserves GHOR Totaal lasten
0 0
33.630 33.630
33.630 33.630
Mutaties reserves GHOR Totaal baten
0 0
0 0
0 0
Mutaties reserves
0
33.630
33.630
1.487.500
1.681.400
1.478.906
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming Saldo programma resultaat
202.494
Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening. 19
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Programma:
6. Meldkamer Oost-Nederland, kolom brandweer
Programmahouder:
dhr. M. Boumans / dhr. J.N. Rozendaal
Waar gaat het over (opgaven)? 1. Voorkomen en beperken van incidenten, rampen en crises 2. Bestrijden van incidenten, rampen en crises 5. Informatiegestuurd werken Wat hebben we bereikt? 1. Voorkomen en beperken: De MON heeft een bijdrage geleverd aan de instandhouding van het regionaal brandmeldsysteem (RBS) en terugdringing van het aantal nodeloze automatische alarmeringen. 2. Bestrijden: De MON heeft meldingen efficiënt uitgevraagd en heeft zo snel mogelijk voorzien in de opstart van een adequaat optreden. 2. Bestrijden van incidenten en 5. Informatiegestuurd: De MON heeft gezorgd voor alarmering van de juiste personen en eenheden; voor informatievoorziening aan de eenheden; voor juiste opschaling en regie gevoerd over de verbindingen. 5. Informatiegestuurd: De MON heeft gewerkt aan het vergroten van de kennis en vaardigheden van de centralisten. o. Overig: De MON heeft een bijdrage geleverd aan de totstandkoming van de nieuwe meldkamer in Oost Nederland. Wat hebben we ervoor gedaan? 1. Voorkomen en beperken − Bij een automatisch alarm heeft de MON (bij daarvoor van te voren bepaalde abonnees) eerst de melding geverifieerd door middel van contrabellen. − De MON heeft nevenwerkzaamheden uitgevoerd voor het openbaar brandmeldsysteem (o.a. acteert de MON op storingen en behandelt verzoeken tot testen van een installatie). 2.
Bestrijden − De MON heeft alle (acute) hulpvragen van burgers aangenomen (brandweerzorg en grootschalige incidenten) en de hulpvragen behandeld en gecoördineerd. − Op basis van uitvraag heeft de MON een hulpvraag effectief geclassificeerd en gezorgd voor een vakkundige, snelle en juiste alarmering van brandweereenheden. 2. Bestrijden en 5. Informatiegestuurd − De brandweereenheden zijn door de centralist van de MON begeleid bij de inzet. − De centralist heeft gezorgd voor eerste beeldvorming op basis van de beschikbare informatie. − De MON heeft een faciliterende functie uitgevoerd voor de eenheden op straat. − De MON heeft daarbij een lifeline- en vraagbaakfunctie voor de hulpverleners, daarom is de MON altijd bereikbaar geweest en heeft mee- en vooruit gedacht. − De MON heeft gefungeerd als knooppunt van informatiestromen. − De centralist heeft bij opschaling gezorgd voor het alarmeren van grootschalig optreden, de hoofdstructuur en andere instanties. − Een aantal van de centralisten van de MON heeft een extra taak als calamiteitencoördinator (CaCo) op de meldkamer. Bij grotere (GRIP) incidenten heeft de CaCO gecoordineerd tussen de drie disciplines en gezorgd voor het eerste meldkamerbeeld. Dit is aangeboden aan de sleutelfunctionarissen in de hoofdstructuur van crisisbeheersing en rampenbestrijding. 5.
Informatiegestuurd: oefenen − De MON heeft haar centralisten geoefend in hun vaardigheden als centralist. − De MON heeft samen met de ketenpartners geoefend, waarbij de samenwerking tussen de meldkamer en het veld is beoefend. 20
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Overig: Goede totstandkoming Landelijke Meldkamer − Er is gewerkt aan de vormgeving en inrichting van de nieuw te vormen meldkamer in Oost-Nederland voor vijf veiligheidsregio’s, onderdeel van de Landelijke Meldkamer Samenwerking. Als één van de partners neemt de MON deel aan dit proces en brengt arbeidscapaciteit in. In de nieuwe meldkamer worden de huidige meldkamers in de provincies Gelderland en Overijssel samengevoegd tot één. Deze wordt gevestigd in Apeldoorn. − Op 10 december 2020 heeft het algemeen bestuur van de VNOG besloten te voldoen aan het verzoek van de andere vier regio’s om, onder voorwaarden en op basis van de geformuleerde uitgangspunten, op termijn, na verdere uitwerking en formele vastlegging van de afspraken, het centrale werkgeverschap op zich te nemen voor het meldkamerpersoneel dat de gezamenlijke meldkamerfunctie voor brandweer en multidisciplinaire samenwerking invult en ondersteunt. Wat heeft het gekost?
Product
Primaire begroting 2020
Begroting 2020 na wijziging
Realisatie 2020
Totaal lasten
2.673.9601
1.733.1661
1.885.289
Totaal baten
1.282.7561
639.3661
751.815
Saldo voor bestemming
1.391.204
1.093.800
1.133.475
Mutaties reserves MON Totaal lasten
0 0
0 0
0 0
Mutaties reserves MON Totaal baten
0 0
0 0
0 0
Mutaties reserves
0
0
0
1.391.204
1.093.800
1.133.475
Saldo na bestemming Saldo programma resultaat
39.675-
Het totaal van de uitgaven (lasten) en inkomsten (baten) van de primitieve begroting en de begroting na wijziging verschilt fors. Dit wordt enerzijds veroorzaakt doordat het grootste deel van de activiteiten van de MON Meldkamer per 1 januari 2020 zijn overgegaan naar de Landelijke Meldkamersamenwerking (LMS). De inkomsten en uitgaven behorende bij deze activiteiten waren nog opgenomen in de primitieve begroting 2020 en zijn met een begrotingswijziging in 2020 afgeraamd. Anderzijds is er sprake van een andere administratieve wijze van verantwoording van de kosten die verbonden zijn aan de centralisten die bij de VR IJsselland in dienst zijn en waarvan de kosten in de verrekening van de exploitatie van de MON tussen VNOG en IJsselland worden meegenomen. 1
Een specificatie is opgenomen in de jaarrekening. 21
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Programma:
7. Bedrijfsvoering
Programmahouder:
dhr. H.J. van Schaik
Waar gaat het over (opgaven)? 5. Informatie gestuurd werken 7. Doelmatige en mensgerichte bedrijfsvoering Wat hebben wij bereikt? 5. Informatie gestuurd: BV is de uitvoering gestart om de informatiepositie verder te versterken: er is een visie opgesteld en een programmamanager is gestart, maar zaken zijn vertraagd door corona, de hack en personele wisselingen. 7. Doelmatig en mensgericht: BV heeft gezorgd voor samenhang, kwaliteit en integraliteit van advisering/ producten/ diensten (eenduidigheid beleid). 7. Doelmatig en mensgericht: BV heeft bijgedragen aan een solide financiële positie en een rechtmatige en transparante financiële huishouding. 7. Mensgericht: BV heeft gewerkt aan een organisatie waarin de medewerkers de ruimte krijgen zich te ontwikkelen. Wat hebben we ervoor gedaan? 5. Informatie gestuurd − BV heeft het VNOG Domein/ (operationele) informatievoorziening beheerd. − BV heeft veiligheidsmaatregelen genomen en gezorgd voor continuïteit, onder andere ten tijde van de computer hack in september 2020. − BV heeft geadviseerd over actuele thema’s en heeft het ‘Informatiebeleidsplan 2018 – 2020’ (IBP) uitgevoerd, waaronder invoering van Digitaal (samen) werken. 7. Doelmatig en mensgericht: eenduidigheid beleid − BV heeft de bestuurlijke overleggen voorbereid, waaronder de tweewekelijkse extra AB’s vanwege corona.
− BV heeft bijgedragen aan de integraliteit en kwaliteit van beleidsvoorstellen. − BV heeft gezorgd voor (juridische) advisering, onder andere ten behoeve van de noodverordeningen corona. − BV heeft communicatie-activiteiten uitgevoerd (o.a. vanwege corona, in samenspraak met gemeenten), de woordvoering namens de VNOG verzorgd en in het perspiket voorzien. 7. Doelmatig en mensgericht: financiële positie − BV heeft gezorgd voor de financiële-, contracten- en polis-administratie en heeft geadviseerd over financiën, verzekeringen, inkoop en een bijdrage geleverd aan het risicomanagement door onder andere de risico-inventarisatie te completeren en op te nemen in de Kadernota. Kaders over beschikbaar & benodigd weerstandsvermogen, activeren & afschrijven en treasury zijn herijkt. Het vermogen is versterkt en op hoogte gebracht i.r.t. risico’s. − BV heeft gezorgd voor bestuurlijke informatievoorziening op deze gebieden die transparant en tijdig was en de P&C producten conform planning opgeleverd. − BV heeft secretariële en administratieve diensten geleverd voor de lijnorganisatie, de crisis en een aantal projecten. 7. Doelmatig en mensgericht: HRM en organisatieontwikkeling − BV heeft geadviseerd omtrent registratie, verslaglegging, rapportage en stuurinformatie op HR-gebied.
− BV heeft gewerkt aan vereenvoudiging en uniformering van processen en procedures rondom personeel, zoals de nieuwe regeling voor de personeelsverenigingen. − BV heeft de mobiliteit en ontwikkeling van medewerkers gestimuleerd. Hiervoor is het organisatie ontwikkeltraject (‘De Expeditie’) ontworpen en gestart, waaronder het
22
Jaarstukken 2020, Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
− − − −
voeren van ontwikkelgesprekken met alle medewerkers (uitvoering loopt door in 2021), een leiderschapstraject en diverse webinars. BV is gestart met acties om Duurzame Inzetbaarheid van medewerkers aan de hand van Het Huis van Werkvermogen structureel te borgen. Vanwege de coronacrisis konden bepaalde geplande activiteiten omtrent scholing niet doorgaan. BV heeft het Arbobeleid gefaciliteerd. BV heeft eraan bijgedragen dat de werklocaties en posten conform de coronamaatregelen werden ingericht.