A42 - Attero - Nieuwe plastic-heffing van € 567 miljoen treft gemeentelijke afvalstoffenheffing en circulariteit D465076

van Essen, Lotte Van: Verzonden: Aan: Onderwerp: Bijlagen:

Broekhof, Richard <Richard.Broekhof@Attero.nl> woensdag 23 juli 2025 10:28 Broekhof, Richard T.a.v. College en Gemeenteraad: Nieuwe plastic-heffing van € 567 miljoen treft gemeentelijke afvalstoffenheffing en circulariteit Toelichting plasticheffing.pdf

Categorieën:

Ingekomen post; Griffiebericht

U ontvangt niet vaak e-mail van richard.broekhof@attero.nl. Ontdek waarom dit belangrijk is

Geacht College en Gemeenteraad, Wij hebben het ambtelijk apparaat van uw gemeente geïnformeerd over het voorgenomen overheidsbeleid om vanaf 2028 een plas cheffing van jaarlijks €567 miljoen op afvalverwerking in te voeren. Gezien de mogelijke impact van deze maatregel op de hoogte van de afvalstoffenheffing informeren wij hierbij tevens de bestuurlijke organen binnen de gemeente. Daarnaast vragen wij uw hulp om het kabinet te overtuigen dit beleidsvoornemen terug te draaien. De plas cheffing van €567 miljoen was in het Hoofdlijnenakkoord opgenomen als heffing op polymerenproduc e (plas cproduc e). Uit een impact-analyse bleek dat deze heffing tot het vertrek van Nederlandse industrie zou kunnen leiden. Omdat de €567 miljoen wel begroot was, werd in de Voorjaarsnota besloten om – zonder impactanalyse – de heffing op afvalverwerking in te voeren. Dit betekent dat de huidige heffing op afvalverwerking zal s jgen van €39,70 naar zo’n €160 per ton afval in 2030, terwijl we met €39,70 al de hoogste verbrandingsbelas ng van Europa hebben. Het invoeren van deze heffing zal de volgende nega eve gevolgen hebben: • Hogere kosten burgers: De heffing zal worden doorgelegd aan de gemeente die het zal moeten verwerken in de afvalstoffenheffing voor burgers.

De afvalstoffenheffing zal hierdoor – a ankelijk van uw gemeentelijke situa e - in 2027 met 5%, in 2028 met 10% en in 2030 met 20% moeten s jgen; • Minder circulaire banen: Het zal goedkoper worden om Nederlands afval in het buitenland te gaan sorteren, recyclen en verwerken. Hierdoor zullen Nederlandse recycling- en afvalbedrijven minder werk hebben. Groene banen en de Nederlandse circulaire economie zullen een flinke k krijgen en afgebouwd worden; • Minder verduurzaming: Recycling- en afvalbedrijven hebben nu al aangegeven investeringen in verduurzaming (zoals meer plas c recycling, CO2-afvang en commitments voor meer langjarige warmtelevering aan warmtene en) tot nader orde uit te stellen. Met deze brief informeren wij u zodat u zich als gemeente kunt voorbereiden. In de bijlage geven wij nog een uitgebreidere technische toelich ng op de plannen. Daarnaast vragen wij uw hulp om het kabinet op andere gedachten te brengen. De G4-gemeenten hebben in een brief het kabinet reeds opgeroepen de €567 miljoen anders in te vullen (Vier grote steden uiten zorgen over plas ctaks: rekening komt bij burger te liggen | Het Parool). Het lijkt ons belangrijk dat meer gemeenten duidelijk maken wat zij van de €567 miljoen extra heffingen op afvalverwerking vinden.

Dat zou uw gemeente kunnen doen door: • Als gemeente of als VNG een brief te richten aan minister Hermans (Klimaat & Groene Groei), staatssecretaris Aarsten (Infrastructuur & Waterstaat) en staatssecretaris Van Oostenbruggen (Financiën). Voor zover wij weten hee de VNG dit nog niet gedaan; • Wethouders en/of uw burgemeester via de par jlijn contact op te laten nemen met Tweede Kamerleden (en/of bewindslieden) om op die manier uw zorgen te uiten; • De pe e te ondertekenen van vakbond FNV die bovengenoemde zorgen ook deelt (h ps://www.fnv.nl/nieuwsbericht/sectornieuws/fnv-overheid/2025/07/stop-hogere-belas ng-op-afval-enrecycling). FNV zal deze pe e aanbieden aan de Tweede Kamer op 2 september.

1

Wij hopen op uw steun om het kabinet tot betere keuzes te laten komen die wel tot meer circulariteit, verdere verduurzaming en meer groene banen leiden. Met vriendelijke groet,

Richard Broekhof Commercieel Manager Sluinerweg 12 • 7384 SC WILP • Postbus 40047 • 7300 AX APELDOORN T: 088 550 20 00 • M: 06 21 54 80 56 • richard.broekhof@attero.nl  Think before you print

Disclaimer

2

Toelichting/achtergrondinformatie bij nieuw in te voeren plasticheffing In het Hoofdlijnenakkoord van het demissionair kabinet werd een nieuwe plasticheffing voorgesteld die jaarlijks vanaf 2028 €567 miljoen aan belastinginkomsten zou moeten gaan binnenbrengen en die de circulariteit van plastic zou moeten bevorderen. Na het uitvoeren van een impact-analyse bleek dat deze heffing op fossiele polymerenproductie tot het risico op een ongewenste verplaatsing van plasticproductie naar het buitenland zou leiden. Als alternatief werd vervolgens gekeken naar het invoeren van een heffing op plastic verpakkingen. Maar deze werd politiek onwenselijk verklaard doordat hierdoor de prijzen voor boodschappen zouden stijgen. Daarop werd – zonder impactanalyse uit te voeren – het beoogde bedrag voorlopig ingeboekt op restafvalverwerking. De €567 miljoen is in de Voorjaarsnota opgenomen en beoogd om geïnd te worden via verschillende methodieken: •

•

•

€125 miljoen door enkele aanpassingen aan de huidige afvalstoffenbelasting (ASB): o de creditering van de ASB op de recycling van bodemas vervalt (in-uit-methode); o de vrijstelling van ASB op de verbranding van waterzuiveringsslib in een afvalenergiecentrale vervalt; o het ASB-tarief op het storten van ontheffingsafval wordt verhoogd. €275 miljoen via de nationale CO2-heffing op restafvalverwerking: o De inkomsten uit de CO2-heffing die het Klimaatfonds zou voorzien van gelden voor verduurzaming van de industrie komen niet langer ten goede aan verduurzaming maar worden ‘teruggesluisd’ als belastinginkomsten; o De CO2-heffing op afval krijgt een AVI-correctiefactor waarmee de opgave wordt opgekrikt van 35% CO2-reductie in 2030 naar 80% CO2-reductie. Hier staat tegenover dat de overige industrie meer tijd krijgt om hun oorspronkelijke CO2-reductie-opgave te realiseren omdat verduurzamingsalternatieven nog niet voorhanden zijn.

€167 miljoen via extra aanscherpingen: o Een extra aanscherping van de AVI-correctiefactor waardoor 100% CO2-reductie moet worden gerealiseerd en het CO2-tarief per teveel uitgestoten CO2 bijna wordt verdubbeld van €152 naar €295 (alleen voor afvalverwerking, niet voor de overige industrie); o Een algehele verhoging van de ASB; o Deze aanscherping van de CO2-heffing en algemene verhoging van de ASB moeten leiden tot de volgende aanvullende belastinginkomsten:2027 €33 miljoen, 2028 €96 miljoen, 2029 €139 miljoen en 2030 €166 miljoen en structureel €167 miljoen; o Indien de €567 miljoen niet binnenkomt (bv. doordat we meer recyclen, meer afval exporteren of CO2-uitstoot gaan afvangen) dan is de verwachting dat de ASB verder verhoogd wordt om aan de taakopgave van €567 miljoen te blijven komen.

Het invoeren van deze heffingen leidt tot hogere kosten voor de burger, het verplaatsen van recycling en afvalverwerking naar het buitenland en het uitblijven van investeringen in verduurzaming. Veel partijen hebben inmiddels het kabinet opgeroepen om deze heffing niet bij onze sector te innen, waaronder Vereniging Afvalbedrijven, NVRD, Plastic Tafel, FNV, VNO-NCW, etc.

De VNG heeft zich voor zover wij weten nog niet geuit, afgezien van een brief vanuit de vier grote steden naar Minister Hermans waarin de steden oproepen de €567 miljoen elders te halen. Deze oproepen hebben het kabinet doen besluiten ook een impact-analyse uit te laten voeren op de invoering van deze €567 miljoen op de afvalsector. De uitkomsten worden eind augustus verwacht. Daarnaast heeft de Tweede Kamer een motie aangenomen waarin is besloten de nationale CO2heffing op de industrie (waar afvalenergiecentrales ook onder vallen) in te trekken. Er wordt verwacht dat met Prinsjesdag duidelijk wordt wat dit alles gaat betekenen voor de plasticheffing. Conform de contracten zullen de uiteindelijke heffingen in rekening worden gebracht bij gemeenten. Indien de CO2-heffing overeind blijft dan wordt deze heffing 1 op 1 doorgelegd op basis van de generieke formule met indien van toepassing een correctie voor nascheiding: •

De generieke CO2-doorbelastingsformule voor afval dat niet wordt nagescheiden is:

•

De formule voor afval waarbij plastic wel wordt nagescheiden is:

Hierbij een toelichting: •

• •

De Europese Commissie besluit in 2026/2027 of alle afvalenergiecentrales in de Europese Unie gaan vallen onder EU-ETS. Lidstaten mogen naar verwachting zelf bepalen of zij in 2028, 2029, 2030 of 2031 hun AEC’s onder EU-ETS gaan laten vallen. Volgens de Nederlandse wetgeving dient de EU-ETS betaling afgetrokken te worden van de nationale CO2-heffing (m.a.w. de nationale heffing zal worden verminderd met EU-ETS heffing). De EU-ETS zal apart in rekening gebracht worden bij gemeenten; De benchmark is de historische emissie van een afvalenergiecentrale die als uitgangspunt geldt en door de Nationale Emissie Autoriteit is gecontroleerd; De nationale reductie factor is de jaarlijkse verlaging in dispensatierechten. Hoe lager de reductie factor hoe meer tonnen CO2-uitstoot in aanmerking komen voor de CO2-heffing. Aan de generieke formule is dit voorjaar ook nog een AVI-factor toegevoegd waardoor er 100 % CO2reductie moet worden gerealiseerd. Deze factor staat nog niet in bovenstaande formule vermeld.

•

•

Per afvalcategorie is door de Nationale Emissie Autoriteit (met Rijkswaterstaat) bepaald welk deel van het afval tot fossiele CO2-uitstoot leidt (en welk deel biogeen van oorsprong is). Alleen het fossiele deel is belast. Dit is een generiek getal voor al het stedelijk afval; Als er wordt nagescheiden dan zal dit volume van de CO2-heffing worden afgetrokken. Het feit dat nagescheiden plastic een veel hogere fossiele inhoud heeft dan het gemiddeld stedelijk afval wordt niet gehonoreerd door de Nationale Emissie Autoriteit. Afvalbedrijven zijn verplicht om voor nagescheiden plastic de emissiefactor van stedelijk afval te gebruiken.

Indien de plannen uit de Voorjaarsnota doorgaan dan kunt u in uw begroting voorlopig rekening houden met de volgende heffingen voor 2026: • • •

afvalstoffenbelasting van €39,71 plus indexatie per ton huishoudelijk restafval (waarbij de creditering voor bodemas mogelijk al vervalt, anders vanaf 2028); nationale CO2-heffing van ca. €5 per ton huishoudelijk restafval. totaal: ca. €46 per ton huishoudelijk restafval.

De nationale CO2-heffing huishoudelijk restafval voor 2027 is naar verwachting ca. €16 per ton. De heffingen lopen sterk op vanaf 2027 naar in totaal circa €150 per ton afval in 2030 en €190 per ton afval in 2033. Er zijn echter nog veel onduidelijkheden en onzekerheden, waardoor wij u alleen kunnen informeren op basis van onze huidige inzichten en verwachtingen.