(157) Verslag raadsgesprek Brummen

458319 Weergave van het raadsgesprek Brummen 13 maart 2025 Introductie van RES 2.0 en energietransitie • De RES 2.0 moet bijdragen aan een betaalbare, betrouwbare en duurzame energievoorziening. • Het gaat niet alleen over energieopwekking, maar ook over de energievraag en over opslag en buffering van energie. Rol van biogas en landbouwbiogas • De heer Veldkamp (Lokaal Belang) vroeg naar de rol van landbouwbiogas in de RES. • De discussie richtte zich op mestoverschotten en de mogelijkheden van veeteeltbiogas. • Er werd toegelicht dat biogas uit mest en landbouwafval (co-vergisting) een potentieel alternatief is, maar kent verschillende uitdagingen. • Er werd specifiek benoemd dat monomestvergisting wordt bedoeld als een haalbare optie. Thuisbatterijen en netbeheer • Mevrouw Cox (PVDA) vroeg naar de rol van thuisbatterijen voor zowel particulieren als ondernemers en de relatie met netcongestie • Mevrouw Wijnhoven (VVD) vroeg zich af of de afschaffing van de salderingsregeling extra problemen zal opleveren. • De heer Benninga (RES) reageerde dat er al veel regelgeving in de maak is om dit goed te laten verlopen, dat batterijen een deel van de oplossing zijn en dat 70-80% van de thuisbatterijen nu al prima werkt (en niet bijdraagt aan meer netcongestie) zonder regels.

Kleine kerncentrales en de provincie • De provincie Gelderland heeft onderzoek naar kleine kerncentrales gedaan en gaat daar ook mee verder. • Raadsleden vragen hoe dit zich verhoudt tot de RES-doelstellingen. • Volgens de RES-vertegenwoordigers zijn kerncentrales een lange termijnoplossing (rond 2040-2050) en moet de betaalbaarheid en betrouwbaarheid ervan goed onderzocht worden. • Kernenergie kan in principe een puzzelstuk zijn binnen het totale energiesysteem. • De provincie heeft gemeenten verrast met de publicatie van hun kernenergie-onderzoek, maar dit is pas een eerste stap, waarin enkel is gekeken naar beschikbaarheid van koelwater en de aspecten veiligheid en energievraag. Er zijn nog veel stappen nodig. Toekomst van energieopslag en buffering • Opslag en buffering van energie zijn cruciaal voor het energiesysteem van de toekomst. • Grootschalige oplossingen zoals zoutcavernes en waterstofopslag worden landelijk onderzocht. • Ook lokale opslagsystemen, zoals batterijen in elektrische voertuigen en warmtebuffers in woningen, spelen een rol. • Netbeheerders geven aan dat tegen 2050 50% van alle elektriciteit eerst door een buffer of omzetting zal gaan voordat deze wordt gebruikt. Op dat op dit moment gewerkt wordt aan uitgangspunten en voorwaarden om te borgen dat batterij-systemen positief bijdragen aan het oplossen van de netcongestie.

Motie Erkens en de toekomst van de RES-regio’s • De motie Erkens in de Tweede Kamer stelt voor om RES-regio’s af te schaffen vanaf 2030. • RES-vertegenwoordigers en wethouder zijn kritisch: het regionale niveau is volgens hen essentieel voor een werkend energiesysteem.

• •

Wethouder Pouwel gaf aan dat hij mordicus tegen is als RES-regio’s verdwijnen en alles naar de provincie gaat. Er wordt overwogen om als Gelderse RES-regio’s een gezamenlijk statement te maken richting het ministerie.

Gemeentelijke rol in de energietransitie • Gemeenten bepalen via ruimtelijke ordening waar zonne- en windparken komen. • De wethouder benadrukte dat gemeenten door ruimtelijke ordening zeer veel invloed hebben, bijvoorbeeld ook op de locatie van transformatorhuisjes. Bestaande bouw en energie-infrastructuur • De vraag werd gesteld hoe de bestaande bouw kan worden verduurzaamd, slechts 5% van de woningen in 2050 moet nog gebouwd gaan worden. • Oplossingen zoals betere isolatie, ventilatie en collectieve warmtepompen zijn noodzakelijk. Puntsgewijze samenvatting • RES 2.0 richt zich op een bredere scope dan RES 1.0, inclusief opslag, buffering en vraagbeheer • Netcongestie is een groot probleem; opslag en buffering van energie zijn essentieel • Biogas wordt als potentieel bruikbaar alternatief gezien, met nadruk op monomestvergisting • Thuisbatterijen kunnen zowel helpen als problemen veroorzaken; regulering is nodig • Afschaffing van de salderingsregeling kan een impact hebben op de netcongestie, maar regelgeving is in ontwikkeling • De provincie onderzoekt locaties voor kleine kerncentrales, maar dit is een lange termijn optie (2040-2050) • Motie Erkens wil RES-regio’s afschaffen; wethouder en RES-vertegenwoordigers willen het regionale niveau behouden • Wethouder Pouwel is tegen het verplaatsen van de RES naar de provincie en overweegt een gezamenlijke reactie met andere

regio’s • Gemeenten spelen een cruciale rol in de energietransitie door middel van ruimtelijke ordening, zoals de plaatsing van trafohuisjes • Bestaande bouw vormt de grootste uitdaging; 95% van de energieproblematiek ligt hier, niet bij nieuwbouw Ter afsluiting Zowel de raadsleden als de wethouder benoemden blij te zijn met deze stukken in deze fase van het proces en de webinars in januari. De wethouder benoemde ook dat hij gezien de bijeenkomst het volste vertrouwen in heeft dat we op het goede spoor zitten richting de RES 2.0.