(096) Handreiking voor reflectie

Handreiking voor reflectie op de variantenstudie Bevindingen uit de Variantenstudie en effectbepaling met het dashboard verstedelijking uitgelicht Dit stuk biedt u handvatten voor de reflectie op de variantenstudie. Voor de volledige informatie verwijzen wij u naar de andere bijlagen bij de raadsmemo van 22 december 2025: de “Variantenstudie” en de “Toelichting op de Variantenstudie Regio Stedendriehoek”. Variant 1 Regionale optelvariant 



 



De bestaande plannen zijn niet opgesteld vanuit het bovenliggende doel van het ontwikkelperspectief, bij te dragen aan versterking van de regio, inzet op brede welvaart voor de regio. Er wordt in de bestaande plannen overal vooral ingezet op eenzelfde soort uitbreiding aan de randen van de steden en dorpen. Kleine kernen groeien naar rato mee. Het is onduidelijk hoe de huidige plannen bijdragen aan versterking van de economie en versterken van OV gebruik. Vasthouden aan bestaande (al geplande) woningbouwplannen past bij een betrouwbare overheid.

Variant 2 Lokaal versterken

Variant 3 Stedelijke schaalsprong

Bevindingen over de varianten heen

 In deze variant zijn Apeldoorn, Deventer, Zutphen en Lochem belangrijke streekcentra voor de Veluwe, Achterhoek en Salland.  Inzet op gespreide ontwikkeling van woningen en economie over de regio.  Deze variant richt zich op (maximaal) inbreiden. Dit brengt kansen voor het versterken van bestaande buurten met zich mee. Het aantal gebruikers van voorzieningen in de wijken neemt toe, en dat draagt bij aan het behoud van de voorzieningen. Tegelijk betekent dit dat bestaand openbaar groen in de kernen wellicht wijkt voor (groen aangeklede) nieuwbouw.  Gaat uit van versterken van OVgebruik, door te verdichten rondom OV-knooppunten.  Nieuwe sprinterstations rond de bestaande steden bieden kansen voor gevarieerde gebiedsontwikkeling met wonen en werken. Belangrijk is om hierbij rekening te houden met de identiteit van de kernen.













Stedelijke ontwikkeling brengt economische dynamiek en versterking voor de hele regio. De regio Stedendriehoek streeft er zo naar een speler op (boven)nationaal niveau te worden. Daar profiteren omliggende kernen ook van. Een stedelijke schaalsprong met versterking van inwoners en banen dicht bij elkaar geeft een impuls aan de mobiliteitstransitie. In deze variant groeit het aantal inwoners met 60.000 tot 2050. Daarmee is de regio Stedendriehoek interessant(er) voor investeringen op bijvoorbeeld infrastructuur vanuit het Rijk en de provincie. Met deze bouwambitie (+60.000 woningen en groei van 50.000 banen) komen we in de buurt van de bouwambities van omliggende regio’s in Oost-Nederland. In de rest van het gebied is in deze variant sprake van terugval in inwoneraantal, omdat deze variant uitgaat van alleen bij de 3 grote steden bouwen. Dit kan op den duur leiden tot een negatieve spiraal: 1



De groeiambitie opschroeven naar meer dan 48.000 woningen lijkt voor de hand te liggen. Dit om balans te vinden tussen de gewenste en al geplande huidige uitbreidingen, hoogstedelijke ontwikkeling, benutten van de OVverbindingen en groei in bijvoorbeeld Lochem, Voorst, Brummen, Epe en Heerde. Buiten de steden vraagt dit ook om een investering in mobiliteit. Meer (vrijliggende) snelfietsverbindingen, busverbindingen, slimme mobiliteitshubs en doorstroom van autoverkeer. Schuurpunten van geplande uitbreidingen met bodem en water moeten nog beter in beeld gebracht worden. Inclusief ruimte voor de IJssel.

 Uit de ‘effectbeoordeling’ van deze variant blijkt dat het OV in deze variant niet zo intensief gebruikt wordt als vooraf ingeschat was. Dat betekent dat ook investeringen voor verbeteren van de doorstroming op de wegen nodig zijn.  Een kans bij deze variant is te onderzoeken hoe de intensivering van bestaande bedrijventerreinen (meer banen) rond het station kunnen bijdragen aan OV-gebruik.  In de stad Lochem wordt een toename van 2500 tot 5000 woningen onderzocht in deze variant. Dat betekent bijna een verdubbeling van het aantal woningen in Lochem stad. Er zijn op dit moment zo’n 6.500 woningen in de stad Lochem.

disbalans in bevolkingsopbouw (nog meer vergrijzing), economische achteruitgang (door leegstand winkelpanden en bedrijven) en leegstand van woningen.  Om regionaal te werken aan brede welvaart kan ook in de omliggende kernen ingezet worden op het toevoegen inwoners en woningen. Doe je dit, dan loopt het aantal te bouwen woningen tot 2050 in de regio op tot boven de 60.000 (uitgangspunt voor het aantal woningen in deze variant).

2