Document · PDF

(086) Koersnota wegennet Eerbeek Loenen – Maatregelen en Prioritering

Forum Samenleving 21 mei 2026, gemeente BrummenBij agendapunt: Initiatiefvoorstel 'Witte Vlek' (informerend)35.628 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

462717

Koersnota wegennet Eerbeek-Loenen Maatregelen en prioritering Definitief, juli 2025

Eerbeek-Loenen 2030

Inhoud Samenvatting.............................................................................................................................. 3 1

Inleiding .............................................................................................................................. 8 1.1

Aanleiding ...................................................................................................................... 8

1.2

Doel ............................................................................................................................ 8

1.3

Samenwerking met de omgeving ............................................................................... 9

1.4

Leeswijzer ................................................................................................................... 9

Kader .................................................................................................................................. 11 2.1

Uitdagingen wegennet Eerbeek-Loenen ................................................................... 11

2.2

Wegennetvisie ........................................................................................................... 11

2.3

Keuze maatregelpakket .............................................................................................13

Maatregelpakket ............................................................................................................... 18 3.1

N786 A50-Loenen (Beekbergerweg) ........................................................................ 18

3.2

N786 kern Loenen .................................................................................................... 20

3.3

Kanaal Zuid .............................................................................................................. 24

3.4

Apeldoornseweg/Dierenseweg................................................................................. 26

3.5

Dierenseweg tot gemeentegrens Rheden ................................................................. 27

3.6

Hoofdweg Loenen .................................................................................................... 29

3.7

Aanpak gesignaleerde knelpunten ........................................................................... 30

Effecten basispakket op gebiedsniveau ............................................................................ 33 4.1

Verkeersstromen en bereikbaarheid ........................................................................ 33

4.2

Verkeersveiligheid .................................................................................................... 34

4.3

Leefbaarheid............................................................................................................. 36

4.4

Natuur en stikstof en natuur .................................................................................... 39

Fasering en planning ........................................................................................................ 43

Monitoring ........................................................................................................................ 46

Bijlage 1: Aanpak knelpunten met basispakket ....................................................................... 48 Bijlage 2: Niet geselecteerde maatregelen ............................................................................... 50 Bijlage 3: Verkeersmodel en verkeersintensiteiten.................................................................. 57 Bijlage 4: Onderzoeken Geluid................................................................................................. 63 Bijlage 5: Onderzoeken Luchtkwaliteit .................................................................................... 69 Bijlage 6: Onderzoeken Stikstof ............................................................................................... 74

Samenvatting Voorgeschiedenis Op en langs wegen in Eerbeek, Loenen en Laag-Soeren ervaren omgeving en weggebruikers verkeers- en veiligheidsproblemen. Het vrachtverkeer van en naar de papier- en kartonindustrie speelt hierin een belangrijke rol. Het doel van het project Wegennet EerbeekLoenen is om de hoofdwegen veilig en berijdbaar te houden en tegelijk om de leefbaarheid in de dorpen te verbeteren. Figuur 1 toont de ligging van het wegennet. In oktober 2022 hebben de colleges van Gedeputeerde Staten en Apeldoorn en Brummen de concept Koersnota wegennet Eerbeek Loenen deel 1- inventarisatie, vrij gegeven voor inspraak. Deel 1 bevat een analyse van de bestaande situatie en de verkeerskundige knelpunten en een eerste aanzet van mogelijke oplossingsrichtingen. De analyse is mede gebaseerd op de vele gesprekken met bewoners(organisaties), bedrijven en andere belanghebbenden die zijn gevoerd. De reacties uit de inspraakronde op de Koersnota deel 1 zijn gebundeld en behandeld in de Reactienota. In januari 2023 hebben de colleges ingestemd met de Voortgangsnotitie waarin de voorgenomen snelheidsverlagingen op de hoofdwegen in dit gebied worden voorgesteld.

De voorliggende Koersnota wegennet Eerbeek Figuur 1: Ligging wegennet Eerbeek-Loenen Loenen bevat het benodigde maatregelenpakket om te komen tot de snelheidsverlagingen op de hoofdwegen, de keuzes die hierin zijn gemaakt, de financiële aspecten en de effecten van de maatregelen en de uitvoeringsplanning.

Keuze maatregelpakket Provincie Gelderland en de gemeenten Apeldoorn en Brummen hebben gezamenlijk maatregelen ontworpen waarmee de verkeersveiligheid op dit wegennet kan worden verbeterd. Figuur 1 laat zien dat de wegen in het plangebied met elkaar samenhangen. Het is daarom belangrijk dat deze maatregelen op elkaar zijn afgestemd. Immers wanneer op één plaats een (ondoordachte) maatregel wordt genomen, kan die op andere plaatsen in het plangebied leiden tot hinder en tot méér verkeersonveiligheid.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

In de samenstelling van het maatregelpakket zijn de beschikbaar gestelde middelen beperkend. De benodigde investering voor alle maatregelen op de in Figuur 1 getoonde wegen bedraagt ruim € 50 miljoen. Er is echter € 29,5 miljoen beschikbaar. De verwachting is dat het verschil van ruim € 20 miljoen nu en op langere termijn niet beschikbaar komt. Daarom zijn binnen de beschikbare middelen die maatregelen geselecteerd waarmee de grootste impact kan worden gemaakt op de leefbaarheid en verkeersveiligheid in het plangebied. Provincie en beide gemeenten stellen vast dat gecombineerde maatregelen op de doorgaande parallelle routes in dit gebied het hoogste doelbereik hebben. Daarbij is rekening gehouden met het feit dat alle wegen in dit gebied met elkaar samenhangen. Het maatregelpakket is daarom opgebouwd met de bedoeling dat ongewenste netwerkeffecten worden voorkomen. Uitgaande van de noodzakelijke samenhang tussen maatregelen, de verwachte effectiviteit van de maatregelen, de beschikbare budgetten en de gemaakte bestuurlijke keuzes op hoofdlijnen, stellen provincie en beide gemeenten maatregelen voor op deze trajecten: Door en voor rekening van provincie

Door en voor rekening van gemeente Apeldoorn Door en voor rekening van gemeente Brummen, met een bijdrage van provincie Gelderland

N786 A50 – Loenen (Beekbergerweg) N786 binnen bebouwde kom Loenen (Beekberger- en Eerbeekseweg) Dierenseweg vanaf kruispunt Brummenseweg tot aan gemeentegrens Brummen/Rheden Kanaal Zuid Hoofdweg Loenen Apeldoornseweg/Dierenseweg, vanaf gemeentegrens Apeldoorn/Brummen tot aan kruispunt Brummenseweg

Dit maatregelpakket bevat alleen de noodzakelijke samenhangende maatregelen voor de ‘kanaalroute’ en de N786 vanaf de aansluiting A50 tot en met de rotonde ten zuiden van Loenen. Daarbij maken de maatregelen aan de provinciale N786 Beekberger- en Eerbeekseweg de maatregelen aan de gemeentelijke ‘kanaalroute’ mogelijk. Ook verbetert daarmee de leefbaarheid en verkeersveiligheid in Loenen en Eerbeek. Figuur 2 laat zien welke trajecten binnen het maatregelpakket vallen.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

Aanvullend op dit maatregelpakket reconstrueert gemeente Apeldoorn de Hoofdweg in Loenen. Dit is een doeltreffende maatregel die onafhankelijk van de andere maatregelen te realiseren is. Ook zijn hiervoor al middelen beschikbaar. De keuze voor dit maatregelpakket betekent ook dat andere maatregelen zijn afgevallen. De aanpak van de kruispunten LagewegBrummenseweg en BrummensewegDierenseweg en van de Coldenhovenseweg en Loubergweg in Eerbeek zijn niet kosteneffectief of passen niet binnen het beschikbare budget. Ook voor de verbeteringen op de aansluiting N786/A50 zijn vooralsnog geen middelen beschikbaar. Hierover is provincie Gelderland nog in gesprek met het Rijk.

Figuur 2: Wegen binnen maatregelpakket

Samenstelling maatregelpakket ‘Kanaalroute’ De ‘kanaalroute’ binnen de gemeenten Apeldoorn en Brummen betreft de wegen Kanaal Zuid, Apeldoornseweg en Dierenseweg tot aan de gemeentegrens Brummen/Rheden. Deze aaneensluitende wegen worden afgewaardeerd van een 80 km-weg naar een gebiedsontsluitingsweg met een maximumsnelheid van 60 km/uur. De rijstroken worden van elkaar gescheiden door een beperkte bolling op de wegas. Op de kruispunten met zijwegen komen kruispuntplateaus. De wegbermen worden ‘vergevingsgezind’ ingericht zodat voertuigen die moeten uitwijken, dat veilig kunnen doen. Hiermee ontstaat langs de hele ‘kanaalroute’ hetzelfde wegbeeld. Hoofdweg Loenen Op de Hoofdweg binnen de bebouwde kom van Loenen wordt de maximumsnelheid teruggebracht van 50 naar 30 km/uur. Gemeente Apeldoorn versmalt de weg voor gemotoriseerd verkeer. Daardoor blijft er meer ruimte over voor groen en verblijfsruimte. Voetgangers en fietsers krijgen meer ruimte. Dit versterkt het verblijfskarakter van de weg. Beekbergerweg tussen A50 en Loenen De Beekbergerweg tussen de aansluiting op de A50 en de bebouwde komgrens van Loenen wordt afgewaardeerd van een gebiedsontsluitende 80km-weg naar een gebiedsontsluitende weg met een maximumsnelheid van 60 km/uur. De nieuwe weginrichting komt overeen met die van de heringerichte ‘kanaalroute’.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

Beekberger- en Eerbeekseweg in Loenen De Beekberger- en Eerbeekseweg binnen de kern van Loenen worden afgewaardeerd van een gebiedsontsluitende 50km-weg naar een gebiedsontsluitende weg met een maximumsnelheid van 30 km/uur. Daarvoor wordt de rijbaan uitgevoerd met twee gescheiden rijlopers en een middenstrook met afwijkende verharding. De bestaande kruispuntplateaus blijven bestaan. De bus gaat halteren op de rijbaan. De fietspaden blijven aanliggend.

Samenhang en effecten op gebiedsniveau In zijn algemeenheid verbeteren de maatregelen de verkeersveiligheid en leefbaarheid in dit gebied. Enerzijds door de herinrichtingen van de ‘kanaalroute’ en de N786 vanaf de A50 tot en met Loenen. Anderzijds doordat er vanwege de afwaardering van wegen naar verwachting minder personenautoverkeer door het gebied zal rijden. De bereikbaarheid van het gebied blijft op peil. De maatregelen aan de provinciale N786 Beekberger- en Eerbeekseweg maken de aanpassingen op de gemeentelijke wegen langs het Apeldoorns Kanaal mogelijk. Met de afwaardering van deze provinciale wegen wordt voorkomen dat door de maatregelen aan de ‘kanaalroute’ er meer verkeer over deze wegen gaat rijden. Dat betekent dat de verkeersdruk in Loenen niet toeneemt. Ook wordt zo voorkomen dat er vanwege de herinrichting van de ‘kanaalroute’ extra stikstofdepositie op de Veluwe ontstaat. Door de afwaardering van de Beekberger- en Eerbeekseweg en de Hoofdweg in Loenen naar gebiedsontsluitende 30 km-wegen verbetert de leefbaarheid en verkeersveiligheid in Loenen. De (berekende) geluidsbelasting door wegverkeer wordt hiermee teruggebracht. Ook verbetert de oversteekbaarheid van de weg, doordat de verschillende weggebruikers meer tijd hebben om op elkaar te reageren.

Extra oversteekplaatsen voor voetgangers zijn echter niet in te passen in de beschikbare ruimte of worden als onvoldoende effectief beoordeeld.

Fasering en planning De fasering en planning van de maatregelen kan in dit stadium alleen indicatief worden aangegeven. Enerzijds vanwege vergunningprocedures inclusief bezwaar en beroep. Anderzijds door het onderwerp ‘stikstof’. Verder worden fasering en planning bepaald door: • subsidies met bijbehorende voorwaarden van realisatietermijnen • het bereikbaar houden van het gebied tijdens de realisatie • effecten op de verkeersveiligheid • het voorkomen van kapitaalvernietiging Rekening met het bovenstaande, wordt vooralsnog onderstaande fasering en planning: • 2027-2028: uitvoering gehele kanaalroute • 2028-2029: uitvoering N786 vanaf de aansluiting bij de A50 tot aan de rotonde ten zuiden van Loenen, in combinatie met de Hoofdweg In de planvoorbereiding wordt de fasering en planning verder uitgewerkt.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

1 Inleiding De provincie Gelderland en de gemeenten Brummen en Apeldoorn bundelen hun krachten om de leefbaarheid en verkeersveiligheid in het gebied EerbeekLoenen te versterken. Na een uitgebreide inventarisatie is in het afgelopen jaar een robuust maatregelpakket uitgewerkt. Tijdens het ontwerp- en afwegingsproces hebben de drie wegbeheerders − de provincie Gelderland en de gemeenten Apeldoorn en Brummen − als initiatiefnemers gezamenlijk toegewerkt naar een afgewogen pakket aan maatregelen. Deze koersnota toont de maatregelen en de totstandkoming van het pakket.

1.1 Aanleiding De zorgen over de verkeersveiligheid en leefbaarheid in en rondom Loenen, Eerbeek en LaagSoeren zijn niet nieuw. Al een groot aantal jaren zijn de drie wegbeheerders in gesprek met inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden om de leefbaarheid en verkeersveiligheid in het gebied te verbeteren. Dit heeft de afgelopen jaren geleid tot meerdere lokale maatregelen en wordt nu gevolgd door een gebiedsbrede aanpak. Eind 2022 is daartoe het functioneren van het wegennet beoordeeld in het eerste deelrapport ‘Koersnota wegennet Eerbeek Loenen – deel 1: Inventarisatie’ (verder: Koersnota-deel-1). Op basis van reacties uit de omgeving is deze inventarisatienota verrijkt met onder andere meer aandacht voor het thema ‘fiets’. En daarmee is er een solide basis gelegd voor het vervolgtraject. In januari 2023 is met de oplevering van de voortgangsnotitie onderbouwd welke snelheidsregimes worden gehanteerd tijdens het ontwerpproces van de maatregelen. In het vervolgproces zijn schetsontwerpen opgesteld en beoordeeld. Met Figuur 3: Processtappen koersnota wegennet de schetsontwerpen zijn de effecten op de lokale Eerbeek-Loenen situatie en op het totale wegennet op hoofdlijnen in beeld gebracht. Daarmee was het mogelijk om, binnen de beschikbare financiële kaders, strategische keuzes te maken.

In december 2024 maakten provincie en beide gemeenten bekend dat de prioriteit komt te liggen bij de belangrijke doorgaande routes in het gebied. Hieronder verstaan we de provinciale weg N786 (A50-Loenen-Eerbeek) en de gemeentelijke wegen langs het Apeldoorns Kanaal, ook wel de ‘kanaalroute’ genoemd.

1.2 Doel De voorliggende ‘Koersnota wegennet Eerbeek Loenen – Maatregelen en prioritering’ (verder: Koersnota), werkt toe naar een robuust maatregelpakket. Dit document presenteert de schetsontwerpen van de te nemen maatregelen en de verwachte effecten op verkeersveiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid. De schetsontwerpen leggen de basisprincipes en globale uitgangspunten van de oplossingsrichting vast, zodat de ruimtelijke Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

inpassing en de impact op het verkeer beoordeeld kunnen worden. Tegelijkertijd zijn de ontwerpen zo opgezet dat ze snel kunnen worden uitgewerkt tot een voorontwerp en uiteindelijk een definitief ontwerp. De voorgestelde ontwerpen en maatregelen geven concreet invulling aan de bevindingen en ambities uit de in 2022 vastgestelde conceptversie van Koersnota-deel-1). De Koersnota is kaderstellend voor de vervolgbesluitvorming over de inrichting en het gebruik van het wegennet. Hierin leggen we de koers en het eindbeeld vast en beschrijven we de stappen die uitgevoerd worden om het eindbeeld te realiseren. Het resultaat is een samenhangend maatregelpakket waarin de drie wegbeheerders gezamenlijk zorgen voor meer veiligheid, leefbaarheid en behoud van de bereikbaarheid.

1.3 Samenwerking met de omgeving In paragraaf 1.5 van de Koersnota-deel-1 is het proces van de totstandkoming beschreven. Daarin is aangegeven dat inwoners, bedrijven (waaronder de Industriekern Eerbeek Loenen, de IKEL), de verschillende wijk- en dorpsraden uit de diverse kernen in het gebied samen met de wegbeheerders het gesprek voerden om de knelpunten te benoemen en oplossingen aan te dragen. In dit uitgebreide proces konden alle betrokkenen hun inbreng leveren. Doel van dit proces is vooral gebruik te maken van lokale gebiedskennis en de ervaringen van bewoners en belanghebbenden uit het gebied. Dit heeft in het najaar van 2022 geresulteerd in de Koersnota-deel-1, waarop belanghebbenden een reactie kon indienen. In de Reactienota van eind 2022 zijn deze reacties afzonderlijk beantwoord. Tegelijkertijd verscheen eind 2022 de Voortgangsnotitie, waarin een voorkeursoplossing is opgenomen voor de functie van en het snelheidsregime op de hoofdwegen van het regionale wegennet. Naast een voorkeursoplossing zijn er in de notitie ook maatregelen voorgesteld.

Dit uitgebreide voortraject met alle omgevingspartijen maakte het mogelijk voor het projectteam Wegennet Eerbeek-Loenen, waarin de gemeente Apeldoorn, de gemeente Brummen en de provincie Gelderland vertegenwoordigd zijn, om tot een samenhangend kader en uitvoeringsprogramma te komen dat recht doet aan de doelstellingen ten aanzien van verkeersveiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid.

1.4 Leeswijzer Hoofdstuk 2 beschrijft het kader waarbinnen toegewerkt is naar een robuust maatregelpakket voor het wegennet Eerbeek – Loenen. Dit hoofdstuk bevat een korte samenvatting van de uitdagingen die er in het gebied zijn, de wegennetvisie die daaruit volgt en de aanpak die is gevolgd om te komen tot concrete maatregelen. Daarnaast wordt ook de uiteindelijke keuze voor het maatregelpakket toegelicht. In hoofdstuk 3 worden de ontwerpen van het maatregelpakket per wegdeel toegelicht. Hierbij wordt ook de impact van de maatregelen besproken op de aspecten leefbaarheid, veiligheid en bereikbaarheid. Hoofdstuk 3 sluit af met een overzicht van de knelpunten die met de uitvoering van het maatregelpakket worden aangepakt. Hoofdstuk 4 geeft inzicht in de gebiedsbrede effecten van de maatregelen. Het gaat dan onder meer om de verwachte veranderingen in de verkeersstromen en de gevolgen van de maatregelen voor de verkeersveiligheid en leefbaarheid in het algemeen. De fasering en planning rondom het realiseren van het maatregelpakket en eventueel aanvullende acties komen in hoofdstuk 5 aan de orde.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

2 Kader 2.1 Uitdagingen wegennet Eerbeek-Loenen In de Koersnota-deel-1 is uitvoerig stilgestaan bij het functioneren van het wegennet en de knelpunten die door de omgeving worden ervaren. Uit de verkeerskundige gebiedsanalyse blijkt dat de doorstroming in het gebied Eerbeek-Loenen over het algemeen goed is, maar dat de verkeersdrukte op verschillende locaties leidt tot zorgpunten op het gebied van leefbaarheid en verkeersveiligheid. In de kern Loenen en langs de hoofdroutes, zoals de N786, N787 en langs het Apeldoorns Kanaal, ervaren bewoners overlast door de hoeveelheid en snelheid van het gemotoriseerd verkeer, waaronder een relatief hoog aandeel vrachtverkeer. De omvang van het verkeer leidt tot zorgen over geluidshinder en een verslechterde luchtkwaliteit en tot een gevoel van barrièrewerking. In Loenen vinden inwoners de Eerbeekseweg en Beekbergerweg in de spits lastig om over te steken, waardoor de verbindingen tussen de beide zijden van beide wegen voor fietsers en voetgangers onder druk staan. Ook buiten de bebouwde kom staat de oversteekbaarheid onder druk, bijvoorbeeld ter van de Loenense Waterval. In Eerbeek wordt de verminderde oversteekbaarheid vooral ervaren op de verschillende oversteken van de Coldenhovenseweg, Loubergweg en vanuit de percelen langs de Dierenseweg.

Daarnaast pleiten inwoners voor de verbetering van de leefbaarheid in het centrumgebied van Eerbeek langs de Stuijvenburchstraat en Loenenseweg. Op het gebied van verkeersveiligheid is er sprake van stagnatie in de afname van het aantal verkeersongevallen. We zien dat vooral fietsers en oudere weggebruikers kwetsbaar zijn. Meer dan de helft van de geregistreerde verkeersslachtoffers in de afgelopen jaren betrof (brom)fietsers. Daarnaast vormt de hoge snelheid van gemotoriseerd verkeer in combinatie met bomen dicht op de weg, met name op de ‘kanaalroute’, een verhoogd risico op ernstige ongevallen voor het gemotoriseerd verkeer.

2.2 Wegennetvisie De uitgevoerde analyses laten zien dat maatregelen gewenst zijn om zowel de leefbaarheid als de verkeersveiligheid te verbeteren. Het wegennet en de verkeersbewegingen bieden geen mogelijkheden om grote verkeersstromen naar andere routes te verplaatsen. Zowel de provincie als gemeenten Apeldoorn en Brummen maken werk van de mobiliteitstransitie, waarbij meer mensen verleid worden naar duurzame mobiliteitsvormen zoals het openbaar vervoer en de fiets. De verwachting is echter niet dat dit op de korte of middellange termijn tot duidelijk minder autoverkeer zal leiden. Daarom beschouwen we voor deze koersnota de hoeveelheid en samenstelling van het verkeer in het gebied als een gegeven. De mobiliteitsopgave voor dit gebied is gericht op een zorgvuldige afstemming tussen de functie, vormgeving en het gebruik van de wegen, waarbij aandacht nodig is voor het verminderen van barrièrewerking, het verlagen van snelheden en het veiliger inrichten van voorzieningen voor langzaam verkeer. Op basis van deze opgave is in Koersnota-deel-1 de contouren van de wegennetvisie Eerbeek – Loenen vastgelegd. Ook is daarin aangeduid welke functie de hoofdwegen in het gebied

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

vervullen (zie figuur 4 en tekstkader ‘Wegencategorisering Duurzaam Veilig’) en waar de accenten voor verbetering gelegd kunnen worden. Wegencategorisering Duurzaam Veilig Duurzaam Veilig beschrijft het principe van de ‘leesbare weg’. Het gaat er bij Duurzaam Veilig om dat de inrichting van de weg in overeenstemming is met de functie en het gebruik, waardoor uit het wegbeeld duidelijk wordt welk gedrag verwacht wordt. Dit principe is uitgewerkt in de ontwerprichtlijnen van de verschillende wegcategorieën zoals Erftoegangswegen, Gebiedsontsluitingswegen zowel binnen als buiten de bebouwde kom en Stroomwegen. Gebiedsontsluitingsweg (GOW) Dit type weg is bedoeld om verkeersstromen van en naar gebieden, steden en dorpen te bundelen en deze plaatsen te verbinden. Ook vormen ze de verbinding met de stroomwegen (autosnelwegen en autowegen). In de praktijk zijn dit vooral provinciale wegen en gemeentelijke hoofdwegen.

Figuur 4: Contouren voor wegennetvisie (bron: Koersnota-deel-1)

Binnen de bebouwde kom geldt in beginsel een snelheidsregime van 50 km/uur (GOW-50). Op wegen buiten de bebouwde kom geldt in principe een snelheidsregime van 80 km/uur (GOW-80). Langzaam verkeer en landbouwverkeer worden daarbij gescheiden van het gemotoriseerd verkeer. Het aantal erfaansluitingen op dit type weg is gering, zeker buiten de bebouwde kom. Er zijn echter ook wegen waar niet voldaan kan worden aan de inrichtingseisen van een GOW-50 of GOW-80. Denk hierbij bijvoorbeeld aan ruimtelijke beperkingen of de aanwezigheid van veel erfaansluitingen. Aan de hand van een afwegingskader stellen we vast of de snelheid op deze wegen op een herkenbare en geloofwaardige wijze teruggebracht kan worden naar een maximumsnelheid van 30 km/uur binnen de bebouwde kom of 60 km/uur buiten de bebouwde kom. Het verlagen van de snelheid op gebiedsontsluitende wegen naar 30 of 60 km/uur is bedoeld voor wegen waar sprake is van zowel een sterke verkeers- als verblijfsfunctie. Erftoegangswegen (ETW) Erftoegangswegen zijn vooral bedoeld voor het ontsluiten van erven, woningen, bedrijven en andere bestemmingen. Hier staat de verblijfsfunctie voorop. Een samenhangend netwerk van erftoegangswegen vormt een verblijfsgebied. Er geldt een snelheidsregime van 30 km/uur binnen de kom, ondersteund door fysieke maatregelen.

Hogere snelheden zijn niet gewenst, omdat er geen (fysieke) scheiding is tussen de verschillende verkeersdeelnemers. Buiten de bebouwde kom geldt op dit type wegen een snelheidsregime van 60 km/uur. De kruispunten tussen erftoegangswegen onderling zijn gelijkwaardig.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

De functie van wegen in het gebied blijft hetzelfde (namelijk gebiedsontsluitingsweg), maar daar waar de snelheid daadwerkelijk invloed heeft op de leefbaarheid en verkeersveiligheid, wordt deze structureel verlaagd. In de Voortgangsnotitie 1 is het afwegingsproces tot herwaardering van de maximumsnelheid uitgebreid beschreven. De beoogde maximumsnelheid voor de hoofdwegen in het gebied EerbeekLoenen zijn opgenomen in figuur 5. Te zien is dat de snelheid op de hoofdroute door de bebouwde kom van Loenen gedeeltelijk wordt verlaagd ten gunste van de veiligheid en leefbaarheid. Dit geldt ook voor de Hoofdweg in Loenen. Voor de ‘kanaalroute’ en de N786 tussen Loenen en A50 ligt de voorkeur op het instellen van een maximumsnelheid van 60 km/uur met een daarbij behorende weginrichting. Het gemotoriseerd verkeer rijdt daardoor Figuur 5: Voorkeurssnelheden hoofdwegen Eerbeek – Loenen iets langzamer door het gebied, ten (bron: Voortgangsnotitie Eerbeek – Loenen) gunste van de verkeersveiligheid. In Laag-Soeren is de snelheidsverlaging in 2024 al gerealiseerd, en voor de Loenenseweg in Eerbeek is de gedeeltelijke afwaardering naar 30 km/uur ook reeds beleidsmatig vastgesteld.

2.3 Keuze maatregelpakket Aan de hand van de in de Voortgangsnotitie gekozen oplossingsrichtingen hebben de drie wegbeheerders – provincie Gelderland en de gemeenten Apeldoorn en Brummen – schetsontwerpen gemaakt waarin de maatregelen voor de verschillende trajecten zijn uitgewerkt. De ontwerpen zijn binnen het ambtelijke projectteam besproken en beoordeeld. De beoordeling van de in schetsontwerpen uitgewerkte maatregelen richtte zich in eerste instantie op de impact op de aspecten verkeersveiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid. Bij het samenstellen van het maatregelpakket is gekeken naar het behalen van het hoogste doelbereik voor het gehele gebied, binnen de beschikbare financiële kaders. Het gaat hierbij dus om het selecteren van een pakket aan maatregelen waarmee over het geheel genomen binnen het beschikbare budget de meeste verbeteringen worden verwacht op het gebied van verkeersveiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid. Voor enkele trajecten is vastgesteld dat het realiseren van maatregelen niet los kan worden 1

De Voortgangsnotitie is vrijgegeven door de colleges in januari 2023

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

gezien van het nemen van maatregelen op andere trajecten. Daar is sprake van onderlinge samenhang. Het gaat dan allereerst om de uitwisseling van verkeer tussen de ‘kanaalroute’ en de N786 door Loenen. Wanneer alleen maatregelen op de ‘kanaalroute’ worden genomen, kan dit leiden tot een ongewenste toename van verkeer op de N786 door Loenen, en omgekeerd. Ook bestaat er een onderlinge afhankelijkheid tussen de trajecten Coldenhovenseweg-Loubergweg en Loenenseweg-Stuijvenburchstraat. Deze afhankelijkheid is subtieler. Maatregelen die de aantrekkelijkheid van de Loenenseweg-Stuijvenburchstraat verminderen, hebben weinig negatieve impact. Daarentegen pakt een verminderde doorstroming op de Coldenhovenseweg-Loubergweg wél negatief uit, tenzij er tegelijkertijd ook maatregelen worden genomen op de Loenenseweg-Stuijvenburchstraat. Dit betekent dat het uitvoeren van een maatregel op het ene traject niet zondermeer los kan worden gezien van de realisatie van een maatregel op een ander traject. Deze afhankelijkheid wordt vooral belangrijk als financiële overwegingen dwingen tot keuzes over welke maatregelen wel of niet kunnen worden uitgevoerd. Het plan moet immers passen binnen de financiële kaders. De wegbeheerders hebben in totaal € 29,5 miljoen beschikbaar gesteld voor de realisatie van maatregelen.

Daarvan is € 10 miljoen door de gemeente Apeldoorn gereserveerd voor oplossingen aan Kanaal Zuid en aan de Hoofdweg in Loenen. De gemeente Brummen heeft € 4 miljoen gereserveerd voor aanpassingen aan de trajecten Apeldoornseweg-Dierenseweg en Loenenseweg-Stuijvenburchstraat. Daarnaast heeft de provincie Gelderland € 15,5 miljoen beschikbaar gesteld voor het wegennet Eerbeek Loenen. Uitvoering van het volledige maatregelpakket voor de hoofdwegen in het gebied Eerbeek Loenen vergt een investering van ruim € 50 miljoen (zie tabel 1). Er is echter € 29,5 miljoen beschikbaar. De verwachting is dat het verschil van ruim € 20 miljoen nu en op langere termijn niet beschikbaar komt. Daarom is het noodzakelijk om binnen de beschikbare middelen die maatregelen te selecteren waarmee de grootste impact gemaakt wordt op de verkeersveiligheid en leefbaarheid in het plangebied. Tabel 1: Voorlopige raming (prijspeil 2024) voor realisatie van maatregelen

Traject N786 tussen A50 en kern Loenen N786 kern Loenen N786 tussen Loenen en Eerbeek Coldenhovenseweg – Loubergweg Kruispunt Lageweg – Brummenseweg Kruispunt Brummenseweg – Dierenseweg Dierenseweg tussen aansluiting Brummenseweg en gemeentegrens Rheden Kanaal Zuid Hoofdweg Loenen Apeldoornseweg en Dierenseweg tot aansluiting Brummenseweg Loenenseweg – Stuijvenburchstraat Totaal

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

€ € € € € € €

Kosten 1.640.000 1.200.000 840.000 13.860.000 370.000 5.650.000 4.600.000

€ € € € €

7.000.000 3.000.000 5.100.000 7.000.000 50.260.000

Er zitten grote verschillen in de budgetten die nodig zijn voor de verschillende wegdelen. Zo is de aanpassing van het kruispunt Brummenseweg-Dierenseweg met € 5,6 miljoen kostbaar door de benodigde vervanging van de verkeerslichten, de noodzakelijke grondverwerving en uitkoop van het restaurant. Daartegenover staat slechts een beperkte verbetering van de verkeerveiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid. Dit geldt ook voor de aanpak van het traject Coldenhovenseweg-Loubergweg die naar verwachting € 13,9 miljoen kost. De hoge kosten zijn hier het gevolg van de omvang van de werkzaamheden, de lengte waarover maatregelen genomen moeten worden en de noodzakelijke grondverwerving. Ondanks dat de maatregelen op de Coldenhovenseweg-Loubergweg lokaal effectief zijn ten aanzien van de verbetering van de verkeersveiligheid en leefbaarheid, worden de gebiedsbrede ambities van dit project met deze maatregel niet behaald. Er zou dan namelijk geen financiële ruimte overblijven voor de verbetering de leefbaarheid en verkeersveiligheid in Loenen en langs de Beekbergerweg. Bovendien leidt dit ertoe dat de Apeldoornse maatregelen langs Kanaal-Zuid niet uitvoerbaar zijn. Zoals eerder beschreven is er een belangrijke samenhang tussen de maatregelen in Loenen en langs het Apeldoorns Kanaal. Zonder aanpak van de Beekbergerweg komt niet alleen de leefbaarheid in Loenen onder druk te staan.

Ook neemt als gevolg van de verschuiving van het verkeer naar Loenen de stikstofbelasting op de Veluwe toe, wat als zeer complicerend kan worden aangemerkt. Dit heeft geleid tot een maatregelpakket dat is samengesteld op basis van de noodzakelijke samenhang tussen maatregelen, de verwachte effectiviteit en de beschikbare budgetten en de bestuurlijke keuzes op hoofdlijnen. Vastgesteld is dat de maatregelen op de doorgaande routes over de N786 en de ‘kanaalroute’ gezamenlijk het hoogste doelbereik hebben. Het maatregelpakket bevat alleen de noodzakelijke samenhangende maatregelen voor de ‘kanaalroute’ (Kanaal Zuid – Apeldoornseweg – Dierenseweg) en de N786 (tussen aansluiting A50 en de rotonde ten zuiden van Loenen). De maatregelen zijn daarmee specifiek gericht op de: • N786 A50-Loenen (Beekbergerweg) • N786 in de kern van Loenen (Beekberger- en Eerbeekseweg) • Dierenseweg tot gemeentegrens Rheden • Kanaal Zuid • Apeldoornseweg/Dierenseweg Het maatregelpakket is verder nog aangevuld met de maatregelen op de Hoofdweg in Loenen, aangezien gemeente Apeldoorn deze maatregel ook zonder het project ‘Wegennet Eerbeek – Loenen 2030’ gaat uitvoeren. De herinrichting van de Hoofdweg is een doeltreffende maatregel die onafhankelijk van de andere maatregelen te realiseren is. De gemeenteraad van Apeldoorn heeft de middelen daarvoor beschikbaar gesteld.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

Naast de Coldenhovenseweg-Loubergweg zijn nog een aantal maatregelen afgevallen: • De kosten van de aanpak van de kruispunten Lageweg-Brummenseweg en Brummenseweg-Dierenseweg zijn niet in verhouding tot het maatschappelijke baten. De beperkte tijdwinst, doorstroming en verkeersveiligheid zijn op het niveau van het wegennet niet voldoende significant om deze investeringen te kunnen verantwoorden • Zoals ook al in de Koersnota-deel-1 is genoemd, is de aanpak van de aansluitingen van de A50 op de N786 afgevallen. Hoewel onderzoek heeft aangetoond dat het realiseren van verkeerslichten de verkeersafwikkeling en verkeersveiligheid vanaf de afrit A50 naar de Beekbergerweg aanzienlijk kan verbeteren, hebben Rijkswaterstaat en provincie op dit moment onvoldoende middelen beschikbaar voor het realiseren van de noodzakelijke maatregelen In bijlage 2 worden alle maatregelen beschreven die geen onderdeel uitmaken van het maatregelpakket. Het samengestelde maatregelpakket maakt dat naar verwachting nog ongeveer € 8 miljoen van het provinciale budget niet direct is gekoppeld aan een maatregel. Dit bedrag is echter nodig als reservering voor de verwachte kostenstijgingen door prijsindexatie en voor aanvullende compenserende/mitigerende maatregelen voor natuur en stikstof.

Het uitgangspunt blijft dat alle beschikbaar gestelde middelen volledig worden ingezet om de leefbaarheid en verkeersveiligheid in het gebied Eerbeek – Loenen te verbeteren. In hoofdstuk 5 wordt hier nader op ingegaan. In hoofdstuk 3 zal echter eerst een uitwerking worden gegeven van de maatregelen die behoren tot het basispakket.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

3 Maatregelpakket Het maatregelpakket is gericht op de volgende trajecten: • N786 A50-Loenen (Beekbergerweg) • N786 in de kern van Loenen (Beekberger- en Eerbeekseweg) • Dierenseweg tot grens Rheden • Kanaal Zuid • Apeldoornseweg/Dierenseweg • Hoofdweg Loenen In het vervolg van dit hoofdstuk worden de maatregelen voor bovenstaande trajecten toegelicht. Daarnaast worden de lokale effecten van de maatregelen beschreven.

3.1 N786 A50-Loenen (Beekbergerweg) Het wegvak tussen de aansluiting met de A50 en de bebouwde komgrens van Loenen wordt ingericht als gebiedsontsluitingsweg met een maximumsnelheid van 60 km/uur. Dat betekent in hoofdlijnen dat de inrichting van de rijbaan daarmee in overeenstemming wordt gebracht. De snelheidsverlaging is enerzijds nodig om de verkeersveiligheid op de Beekbergerweg te waarborgen, omdat het huidige wegprofiel niet voldoet aan de inrichtingseisen voor een 80 km/uur-weg. Een verbreding van deze weg (verbreden rijbaan en tussenbermen en verleggen fietspaden) is vanwege de directe ligging van het Natura2000gebied Veluwe niet haalbaar. Anderzijds draagt deze maatregel bij aan het mogelijk maken van de gewenste verlaging van de snelheid op de ‘kanaalroute’. Met de verlaging van de snelheid op de N786 willen we voorkomen dat er een ongewenste verschuiving van de verkeersstromen in het gebied optreedt. Het verlagen van de snelheid verbetert daarnaast de verkeerssituatie van enkele verkeersveiligheidsknelpunten zoals de oversteekbaarheid bij de Loenense waterval en in Loenen. De huidige breedte van de rijbaan in het wegvak aansluiting A50 – Loenen bedraagt 6 meter met aan weerszijden een strook bermbeton van ongeveer 0,50 meter. De strook bermbeton is niet draagkrachtig genoeg om volwaardig onderdeel van de rijbaan te zijn.

In de nieuwe situatie wordt het rijbaanprofiel opgedeeld in twee rijlopers met een iets verhoogde, overrijdbare scheiding in de wegas. Er wordt geen (dubbele) asmarkering toegepast om verwarring met een 80-km/uur-weg te voorkomen. Er komt een inhaalverbod, aangegeven met verkeersborden.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

Figuur 6: Uitsnede van het schetsontwerp N786 Beekbergerweg

De kantstrepen worden uitgevoerd in een patroon dat aansluit bij de huidige vormgeving van 60 km/uur-wegen. Daarnaast worden in- en uitritten op dit wegvak beter gemarkeerd met opvallend materiaal. Op strategische locaties komen lage hagen en ander groen om, via ‘natuurlijk sturen’, het rijgedrag en de snelheid van bestuurders op positief te beïnvloeden. Ter hoogte van drie zijwegen (Reeënbergweg, Hoge Bergweg en Vrijenbergweg) en de inrit naar de parkeerplaats van de Loenense waterval worden plateaus (verhogingen) aangelegd. Deze plateaus vergroten de zichtbaarheid van de kruispunten en dragen bij aan de gewenste snelheidsverlaging over de gehele route. Het verkeersplateau ter hoogte van de Vrijenbergweg versterkt de overgang naar de bebouwde komgrens van Loenen. Hiermee wordt de snelheid extra verlaagd bij het inrijden van het dorp Loenen. De (brom)fietspaden blijven vrijliggend, met de huidige breedte en op de huidige plek. De parkeerplaats bij de Loenense waterval krijgt een gecombineerde in- en uitgang. De noordelijke uitgang wordt verwijderd omdat het zicht hier te beperkt is om de verkeerssituatie bij het oprijden van de N786 goed te kunnen overzien. De realisatie van een gecombineerde in- en uitrit en het verlagen van de maximumsnelheid naar 60 km/uur verbetert tevens de oversteekbaarheid voor fietsers bij deze locatie.

Het aangebrachte plateau markeert de oversteekplaats duidelijker voor gemotoriseerd verkeer, waarbij fietsers de weg in één beweging moeten oversteken. In de ideale situatie zouden we de oversteekbaarheid verder verbeteren met de aanleg van een middengeleider. Voor het inpassen van een geleider is echter ruimte nodig buiten de huidige rijbaan. Vanwege de ligging in Natura2000-gebied is die ruimte niet beschikbaar. Om dezelfde reden is het ook niet mogelijk om het fietspad langs de N786 te verleggen of te verbreden. Beoordeling maatregelen De belangrijkste reden om deze maatregel uit te voeren ligt in de samenhang met de gewenste afwaardering van de ‘kanaalroute’. Deze aanpak maakt dat mogelijk en voorkomt tegelijkertijd extra verkeershinder in Loenen. Het is dus een maatregel met een groot doelbereik voor het hele gebied. De lokale effecten op het gebied van verkeersveiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid zijn naar verwachting beperkt. De lagere maximumsnelheid van 60 km/uur vermindert de kans op (ernstige) ongevallen en verbetert de oversteekbaarheid. De gewenste bescherming van kwetsbare verkeersdeelnemers blijft beperkt. Zo kan de oversteek bij de Waterval niet als gefaseerde oversteek worden ingericht, en blijven fietsers dicht langs de rijbaan rijden met alleen een extra haag als afscherming. De maatregelen leiden tot een lichte verbetering van

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

de verkeersveiligheid. Doordat het aantal potentieel gehinderden ook laag is, is ook de lokale winst op aspecten als geluid en luchtkwaliteit beperkt. De route blijft goed toegankelijk voor het (vracht)verkeer. De kwaliteit van de verkeersafwikkeling op wegvak- en kruispuntniveau blijft gelijk aan de referentiesituatie.

3.2 N786 kern Loenen De N786 binnen de bebouwde kom van Loenen wordt opgedeeld in twee snelheidsregimes. Het noordelijke deel, van de bebouwde komgrens tot de aansluiting Loener Schepersweg, en het zuidelijke deel, van het kruispunt Reuweg/Bergakkerweg tot de zuidelijke bebouwde komgrens, behouden het huidige snelheidsregime van 50 km/uur (GOW-50). Het tussenliggende weggedeelte, van de Loener Schepersweg noord tot aan de Reuweg/Bergakkerweg, gaan we inrichten als gebiedsontsluitingsweg met een snelheidsregime van 30 km/uur om de verkeersveiligheid en leefbaarheid in het dorpscentrum te verbeteren. Wegvak noordelijke bebouwde komgrens – Loener Schepersweg (GOW-50). Het wegvak van de noordelijke bebouwde komgrens tot de Loener Schepersweg is in 2022 al aangepast en behoudt zijn huidige functie als GOW-50. Hier blijft de huidige weginrichting intact, met een snelheidsregime dat aansluit op de behoeften van het gemotoriseerd verkeer. Wel wordt in het profiel, waar mogelijk, beplanting tussen rijbaan en fietspaden toegevoegd met als doel de rijsnelheid van gemotoriseerd verkeer positief te beïnvloeden ('natuurlijk sturen'), zodat men zich goed aan de snelheid houdt. Wegvak Hoofdweg – Reuweg/Bergakkerweg (GOW-30) In de dorpskern Loenen versterken we het verblijfskarakter en de veiligheid door de toegestane maximumsnelheid te verlagen naar 30 km/uur.

De rijbaan wordt uitgevoerd met twee gescheiden rijlopers en een overrijdbare middenstrook (bijvoorbeeld klinkerprint) om de lagere snelheid visueel te benadrukken zonder extra fysieke obstakels te creëren. Een overrijdbare middenstrook zorgt ervoor dat hulpdiensten vrije doorgang hebben en voorkomt verwarring met GOW-50-profielen.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

Figuur 7: Uitsnede van het schetsontwerp N786 Beekbergerweg bebouwde kom Loenen

De totale rijbaanbreedte blijft 6 meter, waarbij lijnbussen op de rijbaan gaat halteren. Haltekommen worden verwijderd om de ruimtelijke kwaliteit te verbeteren en een rustiger verkeersgedrag te stimuleren. Fietspaden blijven vrijliggend of aanliggend vergelijkbaar als in de huidige situatie en worden (blijven) uitgevoerd in rood asfalt om duidelijkheid en veiligheid voor fietsers te waarborgen. De kruispunten worden middels een verkeersplateau en afwijkend verhardingspatroon onderscheidend gemaakt van de wegvakken, waardoor deze beter opvallen en bijdragen aan een gevarieerd wegbeeld. Bovendien blijven de bestaande plateaus op kruispunten behouden vanwege het snelheidsremmende effect en wordt er nog een plateau toegevoegd ter hoogte van de Eerbeekseweg nr. 60. In het ontwerp is de oversteekbaarheid van de Beekbergerweg en Eerbeekseweg een belangrijk aandachtspunt. Er is een uitgebreide verkenning uitgevoerd naar de kwaliteit van de oversteken op het weggedeelte waar de snelheid wordt verlaagd naar 30 km/uur. Onderdeel van het onderzoek was een zogenaamd microdynamisch verkeersmodel, waarmee is onderzocht in hoeverre lagere snelheden leiden tot treintjesvorming en eventuele stagnatie. Ten behoeve van de input van dit model zijn tevens cameratellingen uitgevoerd om de aantallen overstekende fietsers en voetgangers te bepalen.

Het simulatiemodel is gekalibreerd op basis van de huidige situatie, waarna verschillende toekomstscenario’s zijn opgesteld. Daarnaast is zowel het nut en de noodzaak van zebrapaden en verkeerslichten beoordeeld als de mogelijkheid om extra middengeleiders te realiseren die gefaseerde oversteekmogelijkheden bieden. Een samenvatting van de resultaten is opgenomen in het onderstaande tekstkader ‘Verkenning oversteekbaarheid kern Loenen’. Verkenning oversteekbaarheid kern Loenen Uit de verkenning blijkt dat in de huidige situatie de oversteekbaarheid van langzaam verkeer sterk varieert met de locatie van de oversteek. Daarbij is duidelijk onderscheid zichtbaar tussen oversteeklocaties waar in twee keer kan worden overgestoken en locaties waar dat niet kan. Ook blijkt dat op de oversteken op het zuidelijke gedeelte van de N786 (ongeveer ten zuiden van De Kempe) de oversteekbaarheid slechter is dan op het noordelijke gedeelte. Dit geldt met name voor voetgangers. Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

De aanleg van zebrapaden kan de oversteekbaarheid voor voetgangers in theorie verbeteren. In de praktijk wordt een oversteeklocatie voorzien van een zebra niet altijd als een veilige oversteek ervaren, zeker wanneer er sprake is van veel gemotoriseerd verkeer dat niet altijd voorrang verleent aan overstekende voetgangers. Vastgesteld met cameratellingen is dat op de locaties waar de oversteekbaarheid minder goed is, ook weinig wordt overgestoken. Dat maakt de aanleg van zebrapaden minder zinvol, veel minder effectief en daarom minder noodzakelijk. Bovendien kunnen zebrapaden schijnveiligheid creëren. Voetgangers vertrouwen erop dat voertuigen altijd stoppen, wat leidt tot minder alertheid bij het oversteken en een verhoogd risico op ongevallen. Dit geldt met name op locaties waar maar weinig voetgangers oversteken. Hoewel zebrapaden de wachttijd voor voetgangers kunnen verkorten, bieden ze geen garantie voor meer veiligheid. Daarnaast leert de ervaring dat zebrapaden negatieve effecten kunnen hebben op de doorstroming van verkeer, wat kan leiden tot filevorming, meer geluidsoverlast en verminderde luchtkwaliteit. Een zebrapad is alleen bij de Spar nader onderzocht omdat hier relatief veel voetgangers oversteken. Op deze locatie ligt echter al een middengeleider, waardoor de oversteek al gefaseerd kan worden gemaakt en de wachttijden beperkt zijn.

Belangrijker is dat het toevoegen van een zebrapad niet wenselijk wordt geacht omdat tussen het parallelle fietspad en de hoofdrijbaan de ruimte ontbreekt om een veilige opstelmogelijkheid voor voetgangers te kunnen maken. De aanliggende fietspaden dragen ertoe bij dat voetgangers verder van de rijbaan lopen. Het aanleggen van een zebrapad, waarover een beperkt aantal voetgangers oversteekt, kan wel de wachttijd verkorten voor overstekende voetgangers, maar draagt niet met zekerheid bij aan hun verkeersveiligheid. Er blijft een te groot ongevalsrisico door minder opletten van de overstekende voetganger (die in de voorrang mogelijk minder oogcontact heeft met de voertuigbestuurder). Het ontbreken van de noodzakelijke opstelruimte, de nabijheid van een uitrit en de eerdergenoemde nadelen en risico’s zijn bepalend geweest voor de keuze geen zebra bij de Spar in het ontwerp op te nemen. Als er geen zebrapad is, moeten voetgangers beter opletten als ze oversteken en hierdoor is dit in deze situatie veiliger. De oversteekbaarheid buiten de spitsperioden is redelijk, zeker als ook de maximumsnelheid lager is (30 km/uur). Belangrijk is dat voetgangers en fietsers nadrukkelijk opletten bij het oversteken. De oversteekbaarheid kan ook verbeterd worden met een verkeerslicht. De ruimte ontbreekt echter voor het plaatsen van een verkeerslicht en de bijbehorende masten en apparatuur.

Bovendien gelden voor het plaatsen van verkeerslichten grotendeels dezelfde bezwaren; het aantal potentiële gebruikers (overstekende voetgangers) voor een verkeerslicht is te beperkt en een verkeerslicht heeft een te negatieve impact op de doorstroming op de hoofdroute, leidt tot veel afremmende en optrekkende voertuigen, wat negatieve gevolgen heeft voor geluid- en luchtkwaliteit. Tot slot zijn de mogelijkheden van extra middengeleiders zorgvuldig verkend. Hoewel deze voorzieningen bijdragen aan een veilige, gefaseerde oversteek, blijkt er op veel locaties geen of onvoldoende ruimte te zijn om ze in te passen. Bij aansluitingen zoals de Horstweg en De Kempe ontbreekt de ruimte binnen de erfgrenzen voor een middengeleider van minimaal 2,75 meter breed. Het verwijderen van parkeerplaatsen om ruimte te creëren wordt eveneens niet haalbaar geacht. Dat zou namelijk ten koste gaan van parkeervoorzieningen t.b.v. omwonenden en omliggende voorzieningen.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

Op grond van bovenstaande inzichten is geconcludeerd dat de nieuwe weginrichting behorend bij de snelheidsverlaging naar 30 km/uur, voldoende bijdraagt aan een veilige oversteekbaarheid op de N786. De lagere maximumsnelheid vergroot de zichtbaarheid en voorspelbaarheid van het gemotoriseerd verkeer, waardoor oversteekbewegingen veiliger kunnen plaatsvinden. Bovendien blijven de bestaande middengeleiders gehandhaafd op de locaties waar veel wordt overgestoken, zoals bij de Horstweg en de Spar, waar ze al bijdragen aan de zichtbaarheid en oversteekbaarheid. Het ontwerp legt extra nadruk op de visuele beleving en verblijfsfunctie van de weg door verticale elementen en vergroening langs het wegprofiel. Smalle rijstroken, het eventueel gebruiken van afwijkende verhardingen en het toepassen van lagere lichtmasten versterken het dorps karakter en dragen bij aan het respecteren van de maximumsnelheid van 30 km/uur. Wegvak Reuweg/Bergakkerweg tot de zuidelijke bebouwde komgrens (GOW-50) Dit wegvak behoudt zijn huidige functie als gebiedsontsluitingsweg met een snelheidsregime van 50 km/uur. Hier blijft de huidige weginrichting intact, met een snelheidsregime dat aansluit op de behoeften van het gemotoriseerd verkeer. Het profiel biedt slechts beperkte mogelijkheden om groene aanplant toe te voegen.

Beoordeling maatregelen Binnen de beschikbare ruimte wordt een ontwerp gerealiseerd dat de snelheid van het gemotoriseerd verkeer laat aansluiten bij het verblijfskarakter van de omgeving. Aansluitingen worden beter geaccentueerd, en lagere snelheden maken oversteken en invoegen eenvoudiger. Onderbouwd is waarom er in het ontwerp geen aanvullende voorzieningen worden getroffen om de oversteekbaarheid te vergemakkelijken. Voorzieningen, zoals middengeleiders of zebrapaden, zijn ruimtelijk niet haalbaar, niet nodig bij het gemeten aantal oversteekbewegingen of ruimtelijk gezien niet op een verkeersveilige manier uit te voeren. Ondanks dat niet alle knelpunten worden opgelost, verbetert met dit ontwerp de objectieve verkeersveiligheid, maar ook de beleving van de verkeersveiligheid. Ten aanzien van de leefbaarheid wordt met de maatregelen het aantal gehinderden door bijvoorbeeld geluid (verkeerslawaai) verminderd. Ook wordt door de lagere rijsnelheden de beleving van de weg voor omwonenden verbeterd. De oversteekbaarheid neemt toe door lagere snelheden van het gemotoriseerd verkeer, maar het gaat om een beperkte verbetering door het ontbreken van extra oversteekvoorzieningen. Het maatregelpakket heeft een grote impact op het behalen van de gebiedsbrede projectdoelen ten aanzien van leefbaarheid.

Hoewel de reistijd toeneemt, blijft de doorstroming voor het gemotoriseerd verkeer voldoende. Verkeerssimulaties tonen aan dat colonnes van achter elkaar rijdende voertuigen niet toenemen ten opzichte van de huidige situatie. Daardoor blijft de oversteekbaarheid op orde. De route blijft voor vrachtverkeer toegankelijk, en de verkeersafwikkeling op wegvaken kruispuntniveau blijft op peil.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

3.3 Kanaal Zuid Het ontwerp voor Kanaal Zuid, dat onderdeel uitmaakt van de ‘kanaalroute’, richt zich op het verbeteren van de verkeersveiligheid en het waarborgen van een soepele doorstroming op deze belangrijke gebiedsontsluitingsweg. De weg wordt ingericht als een gebiedsontsluitingsweg met een snelheidsregime van 60 km/uur , waarbij de inrichting zowel de verkeersfunctie als de landschappelijke waarde van de route respecteert. Bij het ontwerp is maximaal ingezet op het behoud van bomen. Het ontwerp voor de herinrichting komt voort uit een gedetailleerde verkeersveiligheidsanalyse en is voor een uniform wegbeeld afgestemd op de ontwerpen van de andere gebiedsontsluitende wegen met een maximumsnelheid van 60 km/uur in het gebied. Het gekozen profiel voor Kanaal Zuid bestaat uit een rijbaan van 6,2 meter breed, aangevuld met een rijbaanscheiding met beperkte bolling van beton. Deze scheiding bevordert de positionering van voertuigen op de weg en voorkomt dat vrachtwagens te dicht bij de bomenrij rijden. Vergevingsgezinde bermverharding wordt aangebracht om voertuigen bij correcties voldoende ruimte te bieden zonder dat dit leidt tot verkeersonveilige situaties.

Figuur 8: Uitsnede van het schetsontwerp voor Kanaal Zuid

Een integraal onderdeel van het ontwerp zijn de verkeersplateaus die ter hoogte van de kruispunten worden gerealiseerd om het geldende snelheidsregime te ondersteunen en de zichtbaarheid voor overstekende fietsers en voetgangers te vergroten. Ook wordt gebruik gemaakt van landschappelijke elementen, zoals hagen en bomen, om het weg- en snelheidsgedrag van voertuigbestuurders positief te beïnvloeden. De kruispunten worden voorzien van voldoende verlichting, geleidebanden en ingeleid met reflectoren (zogenaamde glasbollen). Ook de erfaansluitingen worden qua vormgeving gestandaardiseerd en beter herkenbaar gemaakt. Bij specifieke locaties, zoals de Voorsterweg en Achterste Kerkweg, wordt onderzocht of verkeersregelinstallaties (VRI's) een meerwaarde kunnen bieden. De noodzaak van extra verkeerslichten wordt in de VO/DO fase van het ontwerpproces vastgesteld.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

Om de veiligheid van langzaam verkeer te waarborgen, wordt verkend of de hoofdrijbaan kan worden gesloten voor (brom)fietsers. De (brom)fietsers zullen dan worden geleid naar alternatieve routes aan de overzijde van het kanaal. Bestaande ‘geitenpaden 2’ blijven beschikbaar en worden aangepast om de aansluiting met zijwegen en kruispunten te verbeteren. Ten slotte besteedt het ontwerp aandacht aan de impact op de groenstructuur. In totaal staan er langs het traject van Kanaal Zuid 1.028 bomen. Hiervan moeten 56 worden gekapt om de verkeersveiliger weginrichting mogelijk te maken. Daartegenover staat de aanplant van 190 nieuwe bomen, als compensatie. Nog eens 36 bomen moeten worden gekapt vanwege hun slechte vitaliteit. De aanplant van 190 nieuwe bomen compenseert dus ook de kap van deze bomen. Na de herinrichting zal het aantal bomen langs het traject gegroeid zijn naar 1.126 bomen. In totaliteit zorgt dit er dus voor dat de landschappelijke waarde van de route behouden blijft en op lange termijn wordt versterkt. Om de verkeersveiligheid verder te verbeteren, wordt een aantal zijwegen van Kanaal Zuid afgesloten. Deze afsluitingen zullen worden meegenomen bij de planvoorbereidingsfase voor de herinrichting van Kanaal Zuid.

Beoordeling maatregelen Het ontwerp als gebiedsontsluitingsweg met een snelheidsregime van 60 km/uur biedt aanzienlijke verbeteringen voor de verkeersveiligheid. De kans op ongevallen en ernst van de afloop neemt af door een lagere toegestane maximumsnelheid, betere kruispuntaansluitingen, de verbetering van de bermen en eventuele scheiding van fietsers van het gemotoriseerd verkeer. Plateaus en beter ingerichte erfaansluitingen dragen bij aan een veiliger wegbeeld. De impact van het ontwerp op het behalen van de projectdoelen op het gebied van verkeersveiligheid wordt als ‘groot’ beoordeeld. Daarnaast levert het maatregelpakket duidelijke verbeteringen op ten aanzien van geluidshinder, de beleving van verkeersveiligheid en de oversteekbaarheid. De snelheidsverlaging kan alleen worden gerealiseerd als ook op de N786 vanaf de A50 (Beekbergerweg) naar Loenen de maximumsnelheid omlaag wordt gebracht. Anders ontstaat er een ongewenste verschuiving van verkeersstromen in het gebied. Het pakket heeft een positieve bijdrage op de leefbaarheidsdoelen. De verlaging van de maximumsnelheid van 80 naar 60 km/uur leidt tot een iets langere reistijd, maar houdt de bereikbaarheid van het gebied wel in stand, ook voor logistiek verkeer.

Op kruispuntniveau wordt verwacht dat weggebruikers soepeler kunnen invoegen op de hoofdrijbaan, wat bijdraagt aan een verbeterd gevoel van bereikbaarheid voor omwonenden. De kwaliteit van de verkeersafwikkeling op wegvakken blijft onveranderd.

Onder een ‘geitenpad’ verstaan we een smal halfverhard pad achter de bomenrij ter ontsluiting van percelen naar de eerstvolgende brug of zijweg.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

3.4 Apeldoornseweg/Dierenseweg Het ontwerp voor de Apeldoornseweg en de Dierenseweg volgt de ontwerplijn zoals deze is aangehouden voor de maatregelen voor het traject Kanaal Zuid. Dit resulteert in een uniform wegbeeld op de gehele ‘kanaalroute’. Het traject wordt ingericht als een gebiedsontsluitingsweg met een snelheidsregime van 60 km/uur met een profiel dat zowel de verkeersveiligheid als de landschappelijke waarden respecteert. Het wegprofiel wordt ook hier uitgevoerd met een rijbaanbreedte van 6,20 meter, inclusief een licht gebolde rijbaanscheiding van beton. Deze scheiding bevordert de positionering van voertuigen en voorkomt dat vrachtverkeer te dicht op de as of bij de bomenrij rijdt. Extra bermverharding wordt toegevoegd zodat automobilisten voldoende ruimte hebben om correcties uit te voeren en de veiligheid te waarborgen. Om de veiligheid verder te vergroten, worden kruispunten voorzien van plateaus en herkenbare elementen zoals geleidebanden en glasbollen. Deze maatregelen verhogen de attentiewaarde en zorgen voor een natuurlijke sturing van de gereden snelheid. Bij specifieke locaties, zoals de Coldenhovensebrug en Eerbeeksebrug, wordt onderzocht of verkeersregelinstallaties (VRI's) een meerwaarde kunnen bieden. Binnen het ontwerp zijn 10 wegvakplateau’s om de circa 250 meter en 5 kruispuntplateaus opgenomen.

Dit zorgt voor een uniform wegbeeld op het gehele traject.

Figuur 9: Uitsnede schetsontwerp Apeldoornseweg/Dierenseweg

De laanstructuur langs de route blijft zoveel mogelijk behouden, hoewel het ontwerp vereist dat naar verwachting circa 87 bomen moeten worden gekapt, van de totaal 526, om de juiste obstakelvrije zones en zichtlijnen bij zijwegen te realiseren. Als compensatie worden tenminste 98 nieuwe bomen aangeplant, wat de landschappelijke waarde van het traject op lange termijn versterkt. Verkend wordt of op deze weg een verbod voor (brom)fietsverkeer kan worden ingesteld voor (brom)fietsers. Alternatieve fietsvoorzieningen zouden dan kunnen worden geboden via de overzijde van het kanaal en de bestaande 'geitenpaden'. In het ontwerp worden de bestaande paden gehandhaafd en de overgangen bij zijwegen ingepast bij het kruispuntontwerp. Verder draagt het ontwerp zorg voor veilige bermen en wordt nabij obstakels een geleiderail aangebracht.

Koersnota wegennet Eerbeek – Loenen: Maatregelen en prioritering

Het ontwerp sluit aan op het wegdeel van Kanaal Zuid in de gemeente Apeldoorn en het wegdeel Dierenseweg/Kanaalweg, en draagt bij aan een uniforme uitstraling en verkeersafwikkeling op de gehele ‘kanaalroute’. Elementen zoals de rijbaanscheiding, bermbescherming, geleiderails (‘vangrails’), snelheidsremmende maatregelen en landschappelijke inpassing zijn gebaseerd op gedeelde uitgangspunten van de beide gemeenten en de provincie Gelderland. Beoordeling maatregelen Het ontwerp als gebiedsontsluitingsweg met een snelheidsregime van 60 km/uur levert een belangrijke bijdrage aan het verlagen van het aantal (ernstige) ongevallen. Door een lagere toegestane maximumsnelheid, de verbetering van de bermen en eventuele scheiding van (brom)fietsers van het gemotoriseerd verkeer worden kwetsbare verkeersdeelnemers beter beschermd. Plateaus en de aangepaste erfaansluitingen zorgen voor een overzichtelijk wegbeeld. De impact van de maatregelen op de verkeersveiligheid wordt als ‘groot’ beoordeeld. De voorgestelde maatregelen zorgen daarnaast voor een afname van de geluidshinder, en verbeteren de beleving van verkeersveiligheid en de oversteekbaarheid ten opzichte van de huidige situatie. De snelheidsverlaging kan alleen gerealiseerd worden als ook op de parallelle verbinding N786 door Loenen de snelheid omlaag wordt gebracht.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16953057/1