(077) Vergelijkende budgetanalyse dd maart 2024 (nav raadsbijeenkomst 14 maart 2024)

Vergelijkende budgetanalyse

Maart 2024

Met behulp van de FINDO-dashboard is een vergelijking gemaakt tussen Brummen en vier andere, min of meer vergelijkbare gemeenten. Dat zijn de gemeenten Borne, Elburg, Rhenen en Voorst. Zij vallen allen binnen dezelfde grootteklasse (tussen de 20.000 en 25.000 inwoners) en zijn alle vier plattelandsgemeenten in de buurt van een grotere kern. De vergelijking is gemaakt op basis van de begroting 2023 en de jaarstukken 2022 (recentere informatie is niet beschikbaar)

Wat zijn onze bevindingen? Begroting 2023 Op begrotingsbasis is Brummen een gemiddelde gemeente voor wat betreft lasten en baten. Uitzondering zijn de lasten op begrotingsbasis voor het sociaal domein. Die zijn minimaal 100 euro per inwoner hoger dan die van de overige gemeenten. Jaarstukken 2022 Brummen heeft het meest uitgegeven aan bestuur en ondersteuning in vergelijking met de overige vier gemeenten. Ook zijn de lasten voor volksgezondheid en milieu het hoogst. De lasten voor sociaal domein zijn het op één na laagste. Een opvallend verschil met de begroting 2023. De lasten voor het sociaal domein zijn in de jaarstukken 2022 ruim 100 euro lager dan de raming 2023. Daaruit kun je de conclusie trekken dat Brummen deze budgetten voor het sociaal domein relatief ruim raamt. De netto schuldquote ligt in Brummen het hoogst, de solvabiliteit het laagst. Dit is overigens gebaseerd op de jaarcijfers 2021. Als je de jaarcijfers 2022 van Brummen afzet ten opzichte van de jaarcijfers 2021 van de overige gemeenten zie je een aanmerkelijke verbetering. De schuldquote is gezakt naar 68% (van 90%). Daarmee is Borne in positieve zin gepasseerd. De solvabiliteit is met 20% (was: 12%) nog altijd het laagste. De belastingcapaciteit is met 115% het hoogste van de vergelijkbare gemeenten. Dat wil zeggen dat de lasten voor de inwoners in Brummen relatief hoog zijn.

Waarstaatjegemeente.nl Ook hier zijn de gegevens van Brummen vergeleken met die van Borne, Elburg, Rhenen en Voorst. - Gemeentelijke monitor sociaal domein In Brummen wordt relatief het meest gebruik gemaakt van maatwerkarrangementen (65 per 1000 inwoners). Het aantal jongeren met jeugdhulp zonder verblijf is met 9,8% het hoogst. Opvallend cijfer: het percentage mensen dat zich regelmatig eenzaam voelt is met 48,4% (!) het hoogst. Verder wijken de gegevens niet significant af van de overige gemeenten en van het gemiddelde in de grootteklasse. - Werk en inkomen: Het gemiddeld inkomen als zelfstandige is significant lager als het gemiddelde in de grootteklasse. Verder geen bijzondere afwijkingen. - Bouwen en wonen: Het aantal huurders via de woningstichting ligt met 30,9% aanmerkelijk boven het gemiddelde. Ook het aantal scheefwoners is met 19% zeer hoog. - Energietransitie: Het percentage hernieuwbare energie ligt met 2% ver onder dat van de andere gemeenten. Ook het percentage woningen met energielabel A++ is met 29% relatief laag. Het aantal electrische auto’s is echter het hoogste. - Gemeentefinanciën: De woonlasten zijn relatief hoog, dat geldt vooral voor de tarieven OZB en rioolheffing (hoger dan het gemiddelde in de grootteklasse en hoogste van de gemeenten waarmee is vergeleken).

- Openbare orde en veiligheid: Brummen is een relatief veilige gemeente, alleen het aantal zedenmisdrijven en gevallen diefstal met braak ligt relatief hoog. De reactietijd op PRIO-1 meldingen is gemiddeld. - Klantbeleving: De waardering voor de dienstverlening van de gemeente ligt significant lager dan gemiddeld voor alle aspecten van dienstverlening. Met name de directe dienstverlening, de afhandelingstijd, de betrokkenheid en oplossingsgerichtheid van de gemeente en de samenwerking met de inwoners wordt matig gewaardeerd. De waardering voor de eigen buurt, de sociale veiligheid en de verbondenheid van de buurt is daarentegen goed. Op de volgende pagina’s treft u de tabellen die horen bij deze vergelijkende budgetanalyse aan.