(073) Raadsbrief Collegereactie Rekenkamerrapport Brummen regio Stedendriehoek (D440895)

Gemeenteraad Brummen

Brummen Ons kenmerk Uw kenmerk Onderwerp

: 22 augustus 2024 : Z103759/D440895 : : Collegereactie Rekenkamerrapport Brummen regio Stedendriehoek

Geachte raadsleden,

Op 22 januari 2024 hebben we het Rekenkamer rapport ‘Gemeenschappelijke Regeling Regio Stedendriehoek: Samenwerking vraagt duidelijkheid’ ontvangen van de Rekenkamer. Er is een onderzoek uitgevoerd door de acht rekenkamers van de acht aangesloten gemeenten in de Stedendriehoek. De Regio Stedendriehoek is in de gemeenteraad van Brummen besproken en op basis daarvan heeft de Rekenkamer van Brummen een verdiepend vervolgonderzoek gedaan waarbij zij een overall conclusie trekt en daarnaast een zevental aanbevelingen doet om als gemeenteraad te besluiten. We hebben veel waardering voor de wijze waarop beide rapporten tot stand zijn gekomen. De rapporten geven een goed beeld van de complexiteit van een regionale samenwerking op strategisch niveau. Dat hebben zij weten te bereiken doordat de opdracht voldoende breed is geformuleerd. De Rekenkamer van Brummen heeft daarnaast de mogelijkheid gekregen om in haar onderzoek de blik ook vooruit te werpen en de samenwerking te beschouwen in relatie tot de ontwikkelingen die op ons, als regio, afkomen. Het rapport zelf is helder geschreven en gaat in op die aspecten die door een Rekenkamer beschouwd moeten worden. Wij hebben hiervoor veel waardering. Daarnaast zijn er door de fracties van D66 en GroenLinks ook vragen gesteld over het functioneren van de Stedendriehoek in de forumvergadering van 16 mei 2024.

Op deze vragen wordt in deze raadsbrief ook antwoord gegeven. We betreuren het dat een reactie namens het college op het onderzoek zo lang op zich heeft laten wachten. Hiervoor zijn meerdere argumenten aan te voeren maar feit blijft dat de raad hier herhaaldelijk om heeft gevraagd. Inmiddels is ook de ambtelijke capaciteit weer op volle sterkte waardoor we actief aan de slag zijn in de Stedendriehoek Algemene reflectie op regionaal samenwerken Als college van Brummen zijn we groot voorstander van regionale samenwerking omdat we zien dat daarin grote voordelen te behalen zijn. We zien dat er op dit moment veel gebeurd in de Regio Stedendriehoek. De Regio Stedendriehoek is het samenwerkingsverband tussen 7 Gelderse gemeenten en 1 Overijsselse gemeente (Deventer) met een totale scope van

Engelenburgerlaan 31 6971 BV Brummen Postbus 5 6970 AA Brummen Telefoon (0575) 56 82 33 Fax (0575) 56 82 88 E-mail: gemeente@brummen.nl

Z103759/D440895

Blz. 2

ongeveer 450.000 inwoners. We zien echter ook dat we als in Brummen met de verschillende thema’s los van elkaar aan de slag zijn terwijl je eigenlijk zou willen dat we als Brummen één visie hebben op de 6 thema’s en bijbehorende uitvoeringsagenda in de Stedendriehoek. Dat is dan ook iets waar we verder mee aan de slag willen gaan en in het eerste kwartaal van 2025 mee naar de raad willen komen. Een duidelijke visie met duidelijkere ambities en doelstellingen gaat ons als Brummen helpen om meer te bereiken en meer te behalen in de Stedendriehoek. Ook de nog vast te stellen omgevingsvisie gaat ons, zeker voor wat betreft de verstedelijkingsstrategie, helpen. De betrokkenheid van de gemeenteraden is in 2024 verder versterkt door het oprichten van een regionale adviescommissie. Hiermee wordt niet alleen meer betrokkenheid met de verschillende raden beoogd maar de raden worden ook eerder en beter in positie gebracht om bij te sturen. Als college van Brummen onderschrijven we deze doelstellingen volledig. Op dit moment participeert Brummen in de vorm van ambtelijke en bestuurlijke inzet. Ambtelijke inzet in de verschillende werkgroepen van de 6 programma’s en het strategisch team en bestuurlijke inzet in de p-beraden van de programma’s en het Dagelijks Bestuur (DB). Burgemeester Geert van Rumund zit namens Brummen in het DB van de Regio Stedendriehoek.

Voor deelname aan de Regio Stedendriehoek is een financiële bijdrage vanuit iedere gemeente vereist. Die financiële bijdrage is gebaseerd op het aantal inwoners van de gemeente. Voor de komende jaren is er een verwachting (nog niet definitief) dat de bijdrage vanuit Brummen er als volgt uit komt te zien: 2025: €9,15 per inwoner (totaal: €193.104) 2026: €8,50 per inwoner (totaal: €179.354) 2027: €8,87 per inwoner (totaal: €187.195) 2028: €9,26 per inwoner (totaal: €195.384) De samenwerking binnen de gemeenschappelijke regeling valt onder de Wet gemeenschappelijke regelingen. Deze is onlangs gewijzigd en door de gemeenteraad is op 30 mei ingestemd met de nieuwe regeling. Vanuit de Stedendriehoek en de aangesloten gemeenten wordt hard gewerkt aan de regionale woondeal 2022-2030 en de vernieuwde Regio Deal. In de woondeal is de ambitie vastgelegd dat er in Brummen rond de 1050 woningen worden gerealiseerd. Vanuit de provincie wordt er samen met de Regio Stedendriehoek gewerkt aan een nieuwe woondeal. De nog vast te stellen Omgevingsvisie van Brummen heeft invloed op de strategie omtrent verstedelijking. Hierover wordt de raad vanzelfsprekend nog uitgebreid geconsulteerd.

Voor wat betreft de vernieuwde Regio Deal is er in samenwerking met het Rijk bepaald om een investering van minstens €40 miljoen te doen in de brede welvaart in de regio langs vier programmalijnen: Duurzaam, Divers, Dichtbij en Krachtige Regio. De startbijeenkomst met vertegenwoordigers vanuit de drie O’s (Onderwijs, Overheid, Ondernemers) heeft plaatsgevonden op 10 juli. De planning ziet er als volgt uit: Planning Regio Deal 26 augustus – 6 september 2024 September / oktober 1 november 2024 15 januari 2025 16 januari 2025

Ontwikkeltafels per programmalijn Vragensessies Deadline aanmelden projectvoorstel Besluit opname projecten in Regi Deal Formele subsidie aanvragen indienen en start uitvoering

Z103759/D440895

Blz. 3

Aanbevelingen Rekenkamerrapport Regio Stedendriehoek Brummen Het Rekenkamerrapport is helder geschreven en gaat in op die aspecten die door een Rekenkamer beschouwd moeten worden. Wij hebben hiervoor veel waardering. We zien echter ook dat veel opmerkingen over de gewijzigde regeling gaan, inmiddels al vastgesteld, en minder over het functioneren van de gehele Regio Stedendriehoek. Als college van Brummen herkennen wij ons volledig in het gezamenlijke rekenkamerrapport van de regio en plaatsen we een aantal kanttekeningen bij de conclusies en aanbevelingen die door de Rekenkamer van Brummen worden gedaan. Per aanbeveling volgt een toelichting: 1. Vraag helderheid over de delegatie van bevoegdheden De GR is een openbaar lichaam met een aantal beleidsmatige taken. Het is onjuist dat de GR beleidsmatige taken overgedragen heeft gekregen. Alle beleidsmatige keuzes die in de regio worden gemaakt worden afgestemd met de raden en de portefeuillehouders vanuit de gemeenten. Dit is niet gewijzigd in de nieuwe regeling, zie ook de toelichting op de GR hoofdstuk II. Om de regeling niet telkens aan te hoeven passen als er ambities worden gewijzigd zijn ambities en maatschappelijke opgaven niet concreet benoemd. 2. Vraag helderheid over de ‘scope’ De bevoegdheden van de Stedendriehoek zijn vastgelegd in afspraken in de gemeenschappelijke regeling.

Gelden vanuit de Regio Deal worden pas vrijgegeven wanneer een specifiek project cofinanciering heeft. Gemeenten en andere partners zijn per project zelf verantwoordelijk voor de financiering. De Stedendriehoek staat niet garant voor de cofinanciering en projecten starten pas zodra er cofinanciering is vastgelegd, er ontstaan dus geen financiële risico’s. 3. Versterk de informatiepositie van de raad De informatievoorziening aan de raad en het proces richting de raad kan beter. Dit is ook een van de conclusies uit het gezamenlijke rapport van de rekenkamers. In de constatering van de Rekenkamer van Brummen dat de raad niet juist, niet tijdig en niet volledig wordt geïnformeerd kunnen wij ons niet vinden. We zien dat de betrokkenheid van raden bij de regio in eerdere jaren onvoldoende was. In het afgelopen jaar is dit sterk verbeterd en zien we meer betrokkenheid van raden. Tegelijkertijd herkennen we dat het monitoren van successen en resultaten nog onvoldoende is. Dit heeft onder andere te maken met onvoldoende programmasturing. Een opdracht om de resultaten en meerwaarde van de regio meer uit te dragen past ook bij het uitwerken van het regioverhaal. Wij zijn ons ervan bewust dat de informatievoorziening over de regio aan de raad in Brummen onze verantwoordelijkheid is. Organisatie, college en raad hebben hierin een gezamenlijk en een eigen verantwoordelijkheid. 4.

Versterk de informatiepositie van het algemeen publiek We onderschrijven het belang om zowel vanuit de GR als vanuit Brummen tijdig en juist te informeren over alle ontwikkelingen. Dit nemen we mee op het moment dat vraagstukken of beslissingen vanuit de GR relevant worden voor de Brummense inwoners, zij worden daar vervolgens over geïnformeerd. 5. Gebruik de instrumenten van de raad Dit advies onderschrijven wij volledig. We hebben de ambitie om begin 2025 met duidelijkere kaders en focus te komen voor wat betreft onze ambities in de Stedendriehoek. Deze ambities worden voorgelegd aan de gemeenteraad waardoor zij ook weer beter in positie wordt gebracht. 6. Beoordeel jaarlijks het budget

Z103759/D440895

Blz. 4

Het budget per gemeente wordt ieder jaar vastgesteld door de gemeenteraden. Het is wenselijk om een uitgebreidere toelichting inclusief terug- en vooruitblik op de rol van Brummen in de Stedendriehoek toe te voegen. 7. Evaluatie In de nieuwe gemeenschappelijke regeling is vastgelegd dat er iedere vier jaar een evaluatie plaatsvindt. Dit lijkt ons heel zinvol en van meerwaarde. Dit betekent vooralsnog dat er in 2025 een evaluatie plaatsvindt waarna vervolgens kan worden bepaald of de nieuwe organisatiestructuur, agenda en de raadsadviescommissie bijdragen aan verbeteringen op het gebied van governance en samenwerking. Tot slot willen we nog aangeven dat we blij zijn met de kritische houding in het rapport en onderkenning van de complexiteit van regionaal samenwerken. In constructieve en goede samenwerking met lokale en regionale collega’s, de raadsadviescommissie, het onderwijs, ondernemers en andere netwerkorganisaties werken we in gezamenlijkheid aan een sterke Regio én een sterk Brummen! Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Brummen,

H. Matser secretaris

G.J.M. van Rumund burgemeester (wnd.)