(072) Herindelingsregeling

464175 Herindelingsregeling grenscorrectie Brummen en Rheden Doel en totstandkoming herindelingsregeling Het doel van deze herindeling is het tot stand brengen van een grenscorrectie tussen de gemeenten Brummen en Rheden ter hoogte de Eerbeekseweg/ Soerense Zand Zuid te Laag-Soeren.

Rode cirkel is de ligging van de ontwikkeling ten opzicht de kern Laag-Soeren. Zwarte lijn is de gemeentegrens.

Aanleiding en voorgeschiedenis herindelingsregeling Op de locatie Eerbeekseweg 14 / Soerense Zand Zuid 29 te Laag-Soeren lag een voormalig tuincentrum. Het tuincentrum heeft enkele jaren te koop gestaan maar er waren geen gegadigden gevonden die het tuincentrum wilden overnemen. Het tuincentrum is enige tijd geleden overgenomen door een projectontwikkelaar die op deze locatie een woonwijk heeft gerealiseerd in samenwerking met beide gemeenten. Het terrein ligt voor ongeveer 90 procent op grondgebied van de gemeente Brummen en voor een klein deel in de gemeente Rheden. De woonwijk sluit echter beter aan op de kern van Laag-Soeren. Dit is een belangrijke reden voor de grenscorrectie. De woonwijk kan voorzien in de woningbehoefte in Laag-Soeren en omgeving. Het heeft een grote diversiteit aan woningen voor verschillende doelgroepen (starters, ouderen en gezinnen) in zowel huur als koop. Op deze manier ontstaat er een mooie levendige wijk met een diverse opbouw die aansluit op de bestaande structuur in Laag-Soeren. Binnen dit gebied is één bedrijf gesitueerd dat van de gemeente Brummen naar de gemeente Rheden gaat. In de rest van het gebied zijn voor- en achtertuinen die grotendeels van de gemeente Brummen naar de gemeente Rheden en voor klein deel van de gemeente Rheden naar de gemeente Brummen gaan.

Redenen voor de grenscorrectie Hieronder worden de redenen voor de grenscorrectie benoemd: - De nieuwe woningen maken functioneel deel uit van het dorp Laag-Soeren, dat onderdeel is van gemeente Rheden;

-

-

Het beheer en onderhoud van de wegen komt te liggen in één gemeente. Dit leidt tot een heldere taakafbakening tussen twee gemeenten (inrichting, beheer en onderhoud door één gemeente). In dit kader zal een actuele staat van onderhoud worden opgemaakt van de wegen e.d. binnen het gebied; Het leidt tot logische gemeentegrenzen; De gemeentegrenzen lopen niet meer midden door een woonwijk c.q. straat, dit is nu wel het geval; Voor bewoners heeft de grenscorrectie grote voordelen, omdat de (praktische) zaken zoals: het ophalen van afval, klachten over de openbare ruimte en orde, postbezorging, stemming voor de bewoners van één wijk niet in twee afzonderlijke gemeenten, maar voor de gehele wijk in één gemeente zullen plaatsvinden. Hiermee worden eventuele praktische problemen voorkomen en is bovendien sprake van een gelijk voorzieningenniveau voor de bewoners van de nieuwe wijk.

Locatie en grenzen De onderhavige locatie voor de grenscorrectie betreft het gebied ten oosten van de Eerbeekseweg/Soerense Zand Zuid. Nu is dit gebied grotendeels onderdeel van het buitengebied van gemeente Brummen. De huidige begrenzing wordt hierna in kaart gebracht:

Een uitsnede van de kaart met de nieuwe begrenzing is hieronder weergegeven:

Deze herindelingsregeling tot grenscorrectie brengt met zich dat ruim 13 ha. grondgebied overgaat van de gemeente Brummen naar de gemeente Rheden en van de gemeente Rheden naar de gemeente Brummen gaat 0,38 ha. Het betreft alleen een bestuurlijke overgang. De grond is eigendom van derden. Inwonersprognose In de wet Arhi is een grenscorrectie gedefinieerd als een wijziging van de gemeentegrens die het inwonertal van geen van de betrokken gemeenten met 10% of meer zal doen toe- of afnemen (zie artikel 1, eerste lid, onder d, van de Wet Arhi). Door middel van de grenscorrectie zal het genoemde bedrijf, dat thans ligt binnen het Brummens grondgebied, komen te liggen binnen het grondgebied van de gemeente Rheden. Verder gaan de toekomstige bewoners van het Brummense gebied dat overgaat naar Rheden van gemeente wijzigen. Naar schatting gaat het om 50 inwoners. Dit is minder dan 0,01 procent van de Brummense inwoners en minder dan 0,01 procent van het aantal Rhedense inwoners. De grenscorrectie Brummen-Rheden ter hoogte van Laag Soeren voldoet gelet op het voorgaande ruimschoots aan het 10%-criterium uit artikel 1, eerste lid, onder d, van de wet Arhi.

Procedure De te volgen procedure inzake de grenscorrectie is vastgelegd in de Wet Algemene regels herindeling (hierna: de Wet Arhi).Vrijwillige grenscorrecties kunnen bij gelijkluidende raadsbesluiten worden gerealiseerd (artikel 3, tweede lid, onder a, van de Wet Arhi). Bij de voorbereiding hiervan moet artikel 5 van de wet Arhi worden gevolgd. Op 14 oktober 2021 heeft de raad van gemeente Brummen ingestemd met de nota van uitgangspunten voor zowel de grenscorrectie als het op te stellen bestemmingsplan (kenmerk raadsluit: D363375). De raad van gemeente Rheden heeft op 23 november 2021 besloten in te stemmen met de uitgangspunten voor de grenscorrectie en het bestemmingsplan. Op 20 februari 2025 heeft de raad van Brummen ingestemd met het herindelingsontwerp tot grenscorrectie en op 25 maart 2025 heeft de raad van Rheden ingestemd met het gelijkluidende herindelingsontwerp en de hierbij behorende financiële afwikkeling. Het herindelingsontwerp is in dit document met bijbehorende bijlagen omgezet in een herindelingsregeling zoals bedoeld in artikel 3 lid 2 onder a van de wet Arhi. Draagvlak bevorderende activiteiten tijdens het voorbereidende proces Voorafgaand aan het formele traject van de grenscorrectie is er een bestemmingsplanprocedure geweest om de 24 woningen in het onderhavige gebied mogelijk te maken.

Tijdens dit bestemmingsplantraject zijn er door gemeente Brummen en gemeente Rheden inloopavonden, huisbezoeken, telefonisch en mailcontact met inwoners geweest over de voorgenomen grenscorrectie. Via de projectontwikkelaar zijn ook de toekomstige bewoners van de 24 woningen op de hoogte gebracht van de voorgenomen grenscorrectie. Terinzagelegging en zienswijzen Het herindelingsontwerp heeft in de gemeente Brummen van 8 maart 2025 tot en met 2 mei 2025 ter inzage gelegen. Het herindelingsontwerp heeft in de gemeente Rheden van 14 april 2025 tot en met 10 juni 2025 ter inzage gelegen. De gemeenten hebben geen zienswijzen ontvangen. Datum van herindeling De datum van herindeling vindt conform artikel 1 van de Wet algemene regels herindeling plaats op 1 januari, volgend op de dag van inwerkingtreding van de herindelingsregeling. De gemeenten Brummen en Rheden streven ernaar de grenscorrectie te realiseren per de jaarovergang van 2025 naar 2026 per 1 januari 2026.

Financiële aspecten De gemeenten hebben besloten om de grenscorrectie op basis van een afgesproken compensatie uit te voeren. Dit betreft o.a. derving van inkomsten vanuit OZB en Toeristenbelasting en Rijksuitkering Gemeentefonds (waarbij die bedragen gekapitaliseerd worden ‘afgekocht’). Het betreft een bedrag van €122.000,- dat gemeente Rheden overmaakt aan gemeente Brummen. Financieel toezicht uit de Wet Arhi is niet van toepassing. Gemeenten, die met een grenscorrectie te maken krijgen, maar niet worden opgeheven, vallen niet onder de bijzondere vorm van financieel toezicht uit Hoofdstuk IV van de Wet Arhi. De wettelijke regeling voor verrekeningen van verschillende geldstromen is in beginsel van toepassing op gemeentelijke herindelingen. De betrokken gemeenten kunnen dit in onderling overleg afspreken. Gemeentelijke regels De regelgeving (verordeningen, nadere regels, beleidsregels en overige voorschriften als bedoeld in artikel 28 van de Wet Arhi) geldend in de gemeente Rheden hebben in het toegevoegde gebied niet automatisch per 1 januari rechtskracht. In artikel 28 van de Wet Arhi is bepaald dat de gemeentelijke voorschriften die in een overgaand gebied (hier: Brummen) gelden op de dag voorafgaande aan de datum van herindeling, gedurende twee jaar na die datum voor dat gebied hun rechtskracht behouden.

Dit kan anders, indien de gemeenteraad van Rheden deze regels eerder vervallen verklaart. Artikel 28 in combinatie met artikel 30 van de Wet Arhi schept voor de gemeenteraad c.q. het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Rheden de mogelijkheid om de voorschriften van het overgaande gebied (Brummen) vervallen te verklaren en haar eigen voorschriften voor dit gebied van toepassing te verklaren. De gemeente Rheden kiest ervoor om per ingang van de grenscorrectie op 1 januari direct haar eigen regels van toepassing te verklaren. Dit levert de meeste duidelijkheid op voor de inwoners binnen het gebied van de grenscorrectie. Uit de wet Arhi volgt dat de volgende regels zonder ‘van toepassing verklaring’ direct overgaan/van toepassing zijn. -

-

De handreiking administratieve en organisatorische aspecten gemeentelijke herindeling, provincie Gelderland; De belastingverordeningen van de gemeente Rheden die met toepassing van artikel 220 van de Gemeentewet zijn vastgesteld. Ten aanzien van het overgaand gebied (nu nog: Brummen) houden deze verordeningen op te gelden met ingang van de datum van de herindeling. Deze verordeningen houden hun rechtskracht voor de belastingjaren die vóór die datum zijn aangevangen (artikel 32 lid 1 van de Wet Arhi). De onroerendzaakbelasting (OZB) valt hieronder; Planologische besluiten van de gemeente Rheden: Volgens artikel 34, eerste lid van de Wet Arhi behouden de delen van het (al dan niet tijdelijke deel van het) omgevingsplan van het overgaand gebied, hun rechtskracht. Op grond van artikel 22.4 van de Omgevingswet geldt de tweede zin van artikel 34, eerste lid van de Wet Arhi niet, zodat de ontvangende gemeente conform artikel 22.4 van de Omgevingswet tot de per KB vastgestelde datum van 1 januari 2032 de tijd heeft voor het vaststellen van een omgevingsplan voor het gehele gebied.

Kadaster en registergoederen Bij grenscorrecties geïnitieerd door gemeenten dient door het college van gedeputeerde staten een grensbeschrijving te worden vastgesteld. Het college van gedeputeerde staten dient de overgang van registergoederen, zoals woningen, schoolgebouwen, wegen en waterlopen, maar ook beperkte rechten, zoals het recht van opstal en het erfpachtrecht naar een andere gemeente onverwijld te laten inschrijven in de openbare registers, zoals bedoeld in artikel 3:16 van het Burgerlijk Wetboek (artikel 44, vierde lid, van de Wet Arhi). Het gaat hier om de inschrijving in het Kadaster. Tijdens de voorbereiding van de onderhavige besluitvorming is provincie Gelderland door de gemeenten Brummen en Rheden volledig geïnformeerd en geconsulteerd en in stelling gebracht om

een goede en efficiënte afronding van de procedure te realiseren. Dit vraagt om gegevensuitwisseling tussen gemeenten en provincie vanuit de verschillende basisregistraties. Bijlagen 1. Grensbeschrijving; 2. Overzichtskaart grenscorrectie Rheden-Brummen.