(041) Concept Bestuursovereenkomst Brummen
Tekst van het document
CONCEPT dd 20/08/2025
Bestuursovereenkomst inzake de vestiging van een opvanglocatie in de Michaelshoeve te Brummen.
Bestuursovereenkomst inzake de vestiging van een opvanglocatie
Partijen a. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers, gevestigd aan de Rijnstraat 8 te Den Haag, hierbij vertegenwoordigd door een lid van het bestuur, plaatsvervangend bestuursvoorzitter, van het COA, de heer drs. J. Kapteijns, hierna te noemen: ‘COA’ b. De gemeente Brummen, gevestigd aan de Engelenburgerlaan 31, 6971 BV te Brummen (Gld.), hierbij vertegenwoordigd door de wethouder, mevrouw G.I Timmer, hierna te noemen: ‘het gemeentebestuur’ Overwegende: • dat het COA tot kerntaak heeft de opvang en begeleiding van vreemdelingen; • dat het gemeentebestuur bereid is mee te werken aan de opvang van vreemdelingen in een opvanglocatie binnen de gemeente; • dat het COA en het gemeentebestuur een optimaal functioneren van de opvanglocatie in de plaatselijke gemeenschap en in relatie tot de betrokken diensten en instellingen willen bewerkstelligen door het maken van afspraken en het treffen van de nodige voorzieningen; • dat de bestuursovereenkomst onverlet laat dat het COA voor het gebruik van de opvanglocatie over de benodigde vergunningen moet beschikken; • dat het gemeentebestuur zich binnen haar publiekrechtelijke verantwoordelijkheden inspant voor een zorgvuldige en voortvarende vergunningverlening; • dat het Faciliteitenbesluit Opvangcentra (of diens vervangende regeling), d.d. 29 juli 1994 (Stb. 636) en de aanvullingen van 8 juni 1998 (Stb. 347) en 25 januari 2001 (Stb.
60) van toepassing zijn, alsmede eventuele toekomstige wijzigingen en aanvullingen; • dat het uitgangspunt is dat de randvoorwaarden voor de te nemen maatregelen in verband met de opvang van vreemdelingen op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare Orde en Veiligheid in bestaande wet- en regelgeving zijn vastgelegd. Komen het volgende overeen: 2 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Artikel 1 - Definities In deze overeenkomst wordt verstaan onder: a) Asielzoeker: de persoon die in de opvanglocatie van het COA wordt opgevangen, zoals bedoeld in artikel 3 van de Wet Centraal Orgaan opvang asielzoekers. Het betreft hier zowel asielzoekers, als vergunninghouders (voormalige asielzoekers die inmiddels een verblijfsvergunning hebben), die nog geen reguliere huisvesting in een gemeente hebben, dan wel vreemdelingen die in artikel 3, derde lid van de Regeling verstrekkingen en andere categorieën vreemdelingen (Rva) met een asielzoeker gelijk zijn gesteld; b) Opvanglocatie: een opvangvoorziening waarin door of onder verantwoordelijkheid van het COA opvang wordt geboden aan asielzoekers. c) Datum van ingebruikname: de datum waarop de eerste asielzoeker gebruik maakt van de opvanglocatie; d) Faciliteitenbesluit: het Faciliteitenbesluit Opvangcentra d.d. 29 julimet 1994 (Stb. 636). Artikel 2 - Opvanglocatie 1. Het gemeentebestuur stemt in met het gebruik van de opvanglocatie in de Michaelshoeve, te Brummen, kadastraal bekend gemeente Brummen (GLD), sectie XXX, nummer XXX door het COA. 2. Het COA gebruikt de opvanglocatie onder eigen verantwoordelijkheid als een Opvanglocatie ten behoeve van de opvang van asielzoekers.
Artikel 3 – Aantal asielzoekers 1. In de opvanglocatie worden maximaal 350 asielzoekers opgevangen. 2. In de opvanglocatie worden geen alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV) opgevangen. Partijen kunnen met wederzijdse instemming gedurende de looptijd van deze overeenkomst hiervan afwijken 3. Maandelijks verstrekt het COA aan het gemeentebestuur informatie over het aantal en over de in het vorige lid bedoelde samenstelling van de asielzoekers dat in de gevraagde periode in de opvanglocatie heeft verbleven. 4. Dit aanwezige aantal asielzoekers mag op geen enkel moment meer dan 350 bedragen.
3 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
5. Het COA spant zich in voor een evenwichtige samenstelling van de asielzoekers voor wat betreft herkomst, geslacht, leeftijd en gezinssamenstelling. De landelijke instroom is daarbij bepalend. Artikel 4 - Duur van de overeenkomst 1. De bestuursovereenkomst wordt aangegaan voor de duur van 30 jaren en vangt aan op de datum van ingebruikname. We blijven doorlopend in gesprek in een omwonendenoverleg, we evalueren jaarlijks met de omgeving en netwerkpartners, en we voeren na 5 jaar een uitgebreide evaluatie tussen COA en Gemeente uit. Deze evaluaties zijn gericht op het zo nodig verbeteren van de leefbaarheid en veiligheid. Op het moment dat de eerste asielzoeker gebruik maakt van de opvanglocatie wordt deze datum vastgelegd in de “Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie”, zoals weergegeven in bijlage A en zal aan deze overeenkomst worden toegevoegd. 2. De overeenkomst eindigt van rechtswege na het verstrijken van de in lid 1 genoemde periode. 3. Het COA kan per deurwaardersexploot of aangetekende brief besluiten tot tussentijdse opzegging van de overeenkomst. Indien het COA overgaat tot tussentijdse opzegging geldt een opzegtermijn van tenminste 12 maanden. 4. Partijen kunnen gedurende de gebruiksperiode in onderling overleg, uiterlijk drie maanden voor afloop van deze overeenkomst, besluiten tot verlenging van de overeenkomst voor een nader overeen te komen termijn.
Artikel 5 – Verplichtingen COA en onderlinge afspraken 1. Het COA draagt er zorg voor en spant zich ervoor in omwonenden nauw te betrekken bij de ontwikkeling en ingebruikname van de opvanglocatie. 2. Het COA blijft na de ingebruikname doorlopend in gesprek met de omwonenden in een omwonendenoverleg en evalueert jaarlijks met de omgeving en netwerkpartners. 3. Elk 5 jaar wordt een uitgebreide evaluatie uitgevoerd tussen het COA en het Gemeentebestuur. Deze evaluaties zijn gericht op het zo nodig verbeteren van de leefbaarheid en veiligheid. 4. In de situatie dat zich ernstige ongeregeldheden op het terrein van de openbare orde en veiligheid voordoen die verband houden met de aanwezige opvanglocatie, treedt de burgemeester in overleg met het COA om gezamenlijk te bezien of en hoe een oplossing kan worden bereikt. Het voorgaande laat onverlet dat de burgemeester eigenstandig gebruik kan maken van zijn wettelijke bevoegdheden op het gebied van openbare orde en veiligheid.
4 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Artikel 6 - Uitkeringen Faciliteitenbesluit (of vervangende regeling) en andere regelingen
1. De financiële vergoeding loopt via het Faciliteitenbesluit of de vervanger van deze regeling of aanvullingen op deze regeling. 2. Partijen respecteren het in beleid en wet- en regelgeving vastgelegde uitgangspunt dat de gemeente geen financieel nadeel mag ondervinden als gevolg van de asielopvang. 3. Indien uit nacalculatie blijkt dat de jaarlijkse kosten die gepaard gaan met de asielopvang (daar inbegrepen, maar niet uitsluitend kosten voor ambtelijke inzet, kosten voor jeugdzorg) de vergoedingen uit de daarvoor bestemde regelingen overstijgen, dient de gemeente daarvoor bij de betreffende instantie een onderbouwde aanvraag voor een dekkende aanvulling in. 4. Inzake de dekking van kosten voor de eigen ambtelijke inzet, zorgen partijen voor een financiële garantstelling vanuit het rijk voor de eerste vijf jaar na opening van de asielopvanglocatie. Vanuit deze garantstelling worden kosten voor ambtelijke inzet van de gemeente gedekt, tot een bedrag van €600.000 per jaar, verminderd met de uitkeringen uit het faciliteitenbesluit (of andere regelingen), jaarlijks te indexeren op basis van CPI. 5. De gemeente begroot de eigen inzet jaarlijks vooraf en stemt de te verwachten kosten af met het ministerie. Mochten de te verwachten kosten het gegarandeerde bedrag zoals genoemd in lid 4 overschrijden, spannen partijen zich in om tot een oplossing te komen.
Het ministerie geeft aan hier welwillend in te staan. 6. Inzake de dekking van niet te voorziene, en acute kosten -die toewijsbaar samenhangen met de opvanglocatie- voor bijvoorbeeld jeugdhulp, en welke niet (geheel)worden gedekt vanuit reguliere regelingen zoals bijvoorbeeld het Faciliteitenbesluit, zorgen partijen voor een passende regeling vanuit het ministerie 7. Gemeente en COA evalueren met regelmaat de -op basis van nacalculatie door de gemeente- gemaakte kosten. 8. Na vijf jaar evalueren partijen hoe de kosten en opbrengsten voor de gemeente die samenhangen met de asielopvanglocatie zich ontwikkelen. Indien de kosten de opbrengsten structureel overtreffen, hebben de partijen een inspanningsverplichting om gezamenlijk een dekkende reguliere uitkering te bewerkstelligen vanuit het Faciliteitenbesluit, om recht te doen aan het uitgangspunt genoemd onder lid 2.
5 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Artikel 7 – Tussentijdse opzegging gemeente 1. Het gemeentebestuur is bevoegd deze overeenkomst tussentijds te beëindigen, indien zich één of meerdere van de navolgende omstandigheden voordoen: a. Indien het COA zich herhaaldelijk en, ondanks een schriftelijk verzoek tot herstel, niet houdt aan de bepalingen van deze overeenkomst, waaronder – doch niet uitsluitend – de afspraak dat in de opvanglocatie in de Michaelshoeve maximaal 350 asielzoekers worden opgevangen; b. Indien het COA zich herhaaldelijk en na een schriftelijk verzoek tot herstel niet conformeert aan de werkafspraken zoals vastgelegd in bijlage B bij deze overeenkomst; c. Indien de openbare orde en veiligheid in ernstige mate in het geding komt als gevolg van omstandigheden die aan de opvanglocatie in de Michaelshoeve zijn toe te rekenen. 2. In geval van een tussentijdse opzegging als bedoeld in lid 1, dient het gemeentebestuur een opzegtermijn van ten minste zes maanden in acht te nemen. De opzegging geschiedt middels een schriftelijke, aangetekende kennisgeving aan het COA. Artikel 8 - Aanvullende werkafspraken In aanvulling op de bijlagen A en B hebben het gemeentebestuur en het COA, rekening houdend met elkaars bevoegdheden en verantwoordelijkheden, nadere werkafspraken gemaakt. Deze zijn vastgelegd in bijlage C ‘Aanvullende Werkafspraken’.
Dit kunnen afspraken zijn op het terrein van de organisatie van en diensten op de opvanglocatie. Artikel 9 - Overige bepalingen 1. Bijlagen A (Toelichting Bestuursovereenkomst) en B (Aanvullende Werkafspraken) en C (Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie), behoren bij en geven een nadere toelichting en/of uitwerking van deze bestuursovereenkomst. 2. Indien de bestaande wet- en regelgeving op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid niet afdoende blijkt te zijn en hierdoor een knelpunt op dat onderdeel ontstaat, dan zullen het COA en het gemeentebestuur zich gezamenlijk inspannen dit knelpunt aan te kaarten bij het verantwoordelijke Ministerie. 3. In geval van een wijziging van wet- of regelgeving die gevolgen heeft voor deze overeenkomst, treden partijen met elkaar in overleg over hoe deze gevolgen het beste kunnen worden opgevangen. 4. Wijzigingen van deze overeenkomst zullen, na overeenstemming hierover tussen partijen, schriftelijk worden vastgelegd en als addendum aan deze overeenkomst worden gehecht. 5. De vestiging van de opvanglocatie mag geen nadelige invloed hebben op de voortgang van andere projecten die reeds onderhevig zijn aan de beperkingen als gevolg van netcongestie.
6 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
6. In situaties waarin deze overeenkomst niet voorziet of in geval van geschillen, de uitleg en/of de uitvoering ervan, zullen partijen een maximale inspanning verrichten om deze geschillen in onderling overleg op te lossen.
Aldus overeengekomen, in tweevoud opgemaakt en ondertekend. Brummen (Gld.)
Den Haag
Datum: Gemeente Brummen
Datum: Centraal Orgaan opvang asielzoekers
G.I. Timmer. Wethouder
drs. J. Kapteijns lid van bestuur, plv. bestuursvoorzitter COA
BIJLAGEN: Bijlage A: Toelichting Bestuursovereenkomst. Bijlage B: Aanvullende Werkafspraken Bijlage C: Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie;
7 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Bijlage A
1.
Toelichting Bestuursovereenkomst
I - Doel Bestuursovereenkomst Inleiding Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) zorgt er voor – op grond van de Wet COA - dat asielzoekers in een kwetsbare positie in een veilige en leefbare omgeving professioneel worden opgevangen en begeleid in een opvanglocatie. Het COA opent pas een opvanglocatie nadat de gemeente daarmee heeft ingestemd. In de bestuursovereenkomst staan afspraken tussen de gemeente en het COA over de vestiging en ingebruikname van een opvanglocatie. Het COA dient over de benodigde vergunningen te beschikken voordat een opvanglocatie in gebruik wordt genomen. De gemeente is door het ondertekenen van de bestuursovereenkomst niet gebonden deze vergunningen te verlenen, maar partijen komen overeen dat de gemeente zich zal inspannen voor een zorgvuldige en voortvarende vergunningverlening. Het doel van de bestuursovereenkomst is: 1.1 Afspraken vastleggen over de vestiging van een opvanglocatie in de gemeente. 1.2 Inzichtelijk maken van elkaars wettelijke bevoegdheden en verantwoordelijkheden op de beleidsterreinen Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en Veiligheid, in relatie tot de opvanglocatie. 1.1
Afspraken vastleggen over de vestiging van een opvanglocatie
In de bestuursovereenkomst zijn afspraken opgenomen die nodig zijn voor het in gebruik nemen van de opvanglocatie. Daarbij valt te denken aan afspraken over welke locatie, of het een Opvanglocatie of Noodopvang betreft, het aantal bewoners, duur en welke wettelijke financiële uitkeringen beschikbaar worden gesteld (Faciliteitenbesluit zie ook 1.3 van de toelichting). Meer informatie over de praktische en financiële aspecten die de komst van een opvanglocatie met zich meebrengen, zoals communicatie, veiligheid, leefbaarheid, terugkeer en vertrek, bedrijfsvoering van het COA en ook over de uitkeringen en berekensystematiek van het Faciliteitenbesluit staan op de website van het COA https://www.coa.nl/nl/een-azc-de-gemeente De gemeente heeft met de bijlage ‘Aanvullende Werkafspraken’ aanvullende werkafspraken met het COA gemaakt welke onlosmakelijk zijn verbonden aan deze bestuursovereenkomst. Het betreft eventuele aanvullingen en uitwerkingen op de in deze 8 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
overeenkomst genoemde informatie. Dit gebeurt onder erkenning van elkaars bevoegdheden en verantwoordelijkheden. 1.2
Aantal asielzoekers Voor het COA is het van belang om de bezetting in een opvanglocatie optimaal te kunnen gebruiken. Daarom worden in de Bestuursovereenkomst het maximaal aantal asielzoekers benoemd. Het COA staat vrij om de indeling van de locatie geschikt te maken om dit maximumaantal asielzoekers te kunnen huisvesten. Voor het COA is de instroom leidend bij het plaatsen van asielzoekers in opvanglocaties. Het COA maakt geen onderscheid naar nationaliteit, leeftijd, religie, seksuele geaardheid, achtergrond, etc.
1.3
Faciliteitenbesluit Per 1 juli is het Faciliteitenbesluit vervallen. Op dit moment wordt een nieuwe regeling voorbereid. Daar waar we spreken over het faciliteiten besluit, spreken we over eventuele vervangende, alternatieve of andere regelingen die ingezet kunnen worden in dit kader. Indien in een gemeente een opvangcentrum is gevestigd heeft de gemeente recht op uitkeringen volgens het Faciliteitenbesluit. Aan de gemeente wordt jaarlijks door het COA een uitkering verstrekt op basis van het aantal door asielzoekers permanent te bezetten capaciteitsplaatsen verminderd met het aantal op 1 januari van het uitkeringsjaar in de basisregistratie personen ingeschreven bewoners van het opvangcentrum. Het Faciliteitenbesluit maakt voor de bekostiging onderscheid tussen artikel 3 en 4 (Opvanglocatie) en artikel 5 (Noodopvang). De soort opvanglocatie (Opvangcentrum of Noodopvang) wordt vastgelegd in artikel 2, tweede lid van de Bestuursovereenkomst.
1.4
Onderwijs, Gezondheidszorg en Openbare orde en veiligheid Op bovengenoemde beleidsterreinen ligt de directe verantwoordelijkheid bij meerdere partijen. Dit is belangrijk om te constateren en te realiseren voor de komst van de opvanglocatie. Uitgangspunt is dat de voor de opvang van asielzoekers benodigde voorzieningen en de te nemen maatregelen afdoende zijn geregeld in de bestaande weten regelgeving. Indien de regelgeving op een bepaald onderdeel niet afdoende blijkt te zijn en hierdoor een knelpunt kan ontstaan, dan kunnen het COA en de gemeente zich gezamenlijk inspannen dit aan te kaarten bij het verantwoordelijke Ministerie. Onderwijs In de Nederlandse leerplichtwet is opgenomen dat alle kinderen in de leerplichtige leeftijd naar school moeten. De gemeente is verantwoordelijk voor de huisvesting en inrichting van de onderwijsvoorzieningen en handhaving van de leerplicht. De leerplicht geldt dus 9 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
ook voor kinderen in de opvanglocatie. Vanaf het moment dat deze kinderen staan ingeschreven in de BRP heeft de gemeente de wettelijke taak de leerplicht van deze kinderen te handhaven. Op grond van artikel 5a van het Faciliteitenbesluit kan de gemeente aanspraak maken op een uitkering verstrekt door het COA voor huisvesting van het basisonderwijs voor kinderen van de opvanglocatie. Meer informatie over het organiseren van onderwijs aan asielzoekerskinderen staat op https://www.coa.nl/nl/onderwijs-kinderen. Gezondheidszorg Net als iedereen kunnen asielzoekers naar de huisarts van de GZA. Voor een verloskundige of het ziekenhuis geldt dezelfde gang als onze inwoners. COAmedewerkers informeren asielzoekers over de Nederlandse gezondheidszorg en begeleiden minder zelfredzame bewoners bij hun gang naar de zorg. Op elk azc houdt een huisarts spreekuur. Met vragen over hun gezondheid kunnen de bewoners van een azc 24/7 bellen met een medisch contactcentrum. GGD Net als voor alle andere inwoners van Nederland is de GGD verantwoordelijk voor de publieke gezondheidszorg voor asielzoekers. Deze zorg omvat onder meer infectieziektepreventie en -bestrijding, gezondheidsvoorlichting en jeugdgezondheidszorg (JGZ). Ook voert de GGD bij aankomst in Nederland de verplichte controle op tuberculose uit, voor asielzoekers uit landen waar tbc veel voorkomt.
Meer informatie over gezondheidszorg staat op https://www.coa.nl/nl/medische-zorg-aanasielzoekers en https://www.coa.nl/nl/vergoeding-van-medische-zorg Jeugdhulp Sinds 1 januari 2019 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de jeugdhulp aan kinderen die in een opvanglocatie wonen. Gemeenten krijgen hiervoor een vergoeding op basis van het aantal kinderen in de Opvanglocatie. Brummen is een relatief kleine gemeente waarbij een klein aantal kinderen die aanspraak maken op jeugdhulp grote (financiële) consequenties heeft voor de gemeente. De gemeente en het COA spreken af, dat wanneer deze kosten door de komst van deze opvanglocatie stijgen, het COA en/of het ministerie hiervoor garant staat. Meer informatie over jeugdhulp staat op de website van de VNG https://vng.nl/rubrieken/onderwerpen/asielzoekerskinderen 10 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Openbare orde en veiligheid De burgemeester is op grond van de Gemeentewet verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid in de gemeente. De burgemeester en officier van justitie maken op grond van artikel 13 van de Politiewet in het driehoeksoverleg afspraken over de inzet van politie in de gemeente. Het handhaven van de veiligheid binnen de opvanglocatie valt onder de verantwoordelijkheid van het COA. Indien incidenten binnen de opvanglocaties gevolgen kunnen hebben voor de openbare orde wordt door het COA in eerste instantie de politie geïnformeerd en indien nodig de burgemeester. Om opvanglocaties veilig en leefbaar te houden, heeft het COA-huisregels die asielzoekers in alle (nood)opvanglocaties moeten naleven. Laten zij hun medebewoners of COA-medewerkers niet in hun waarde of overtreden ze op een andere manier de huisregels? Dan treft het COA-maatregelen. Strafbare feiten meldt het COA altijd bij de politie. Samen met de partners uit de bestuursrecht- en strafrechtketen treft het COAmaatregelen tegen overlastgevers. Uitgebreide informatie over veiligheid op een opvangcentrum staat op: https://www.coa.nl/nl/veiligheid-en-rond-azcs en https://www.coa.nl/nl/overlast-enmaatregelen.
11 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Bijlage B:
Aanvullende Werkafspraken
Toelichting Aanvullende Werkafspraken I – Doel Aanvullende Werkafspraken In artikel 6 van de Bestuursovereenkomst is opgenomen dat de gemeente en het COA nadere werkafspraken kunnen maken over de vestiging van een opvanglocatie. Deze werkafspraken worden vastgelegd in deze bijlage ‘Aanvullende Werkafspraken’. Deze aanvullende afspraken met omwonenden, gemeente en COA komen mede voort uit de Risicoanalyse welke is opgesteld door Bureau Beke. Het betreft hier eventuele aanvullingen en/of uitwerkingen op de in de Toelichting Bestuursovereenkomst genoemde informatie. Dit kunnen afspraken zijn op het terrein van de organisatie van en diensten op de opvanglocatie. Dit gebeurt onder erkenning van elkaars bevoegdheden en verantwoordelijkheden. In het tweede gedeelte van deze toelichting zal per thema worden ingegaan op de wettelijke verantwoordelijkheden van partijen, waarbij wordt verwezen naar relevante informatie. Voor gemeenten die over de betreffende onderwerpen verder uitgewerkte afspraken willen opnemen zijn ter illustratie enkele voorbeeldafspraken opgenomen. 1. Organisatie en omgeving COA 1.1. Wettelijke taak COA Het COA bestaat sinds de ingang van de Wet Centraal Orgaan opvang asielzoekers (1994). In deze 'Wet COA' zijn de volgende taken vastgelegd voor het zelfstandig bestuursorgaan Centraal Orgaan opvang asielzoekers: • • • • •
onderdak bieden aan asielzoekers hen begeleiden naar een toekomst in Nederland of daarbuiten opvanglocaties verwerven en beheren de veiligheid en leefbaarheid in de opvanglocaties handhaven, en asielzoekers voorzien van noodzakelijke middelen
Meer informatie over de wettelijke taak van het COA staat op: https://www.coa.nl/nl/organisatie Afspraak – Wettelijke taak COA 1. Het COA zorgt voor een adequate aanpassing, inrichting en instandhouding van de opvanglocatie in overeenstemming met de ter zake geldende wettelijke en gemeentelijke regelgeving. Hiervoor dient het COA voor de opvanglocatie in het bezit te zijn van de benodigde vergunningen.
12 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
1.2 Communicatie Bij de vestiging van een nieuwe opvanglocatie zijn veel partijen betrokken met soms uiteenlopende belangen. Tot de datum van ingebruikname van de opvanglocatie is de gemeente verantwoordelijk voor de communicatie hierover met haar inwoners. Wanneer de opvanglocatie in gebruik is, informeert het COA de belanghebbenden. Goed contact met de omgeving is belangrijk. Het COA zet zich ervoor in om buurtbewoners en bewoners van het azc met elkaar te laten kennismaken. De locatiemanager van het azc onderhoudt contact met onder meer de gemeente, de wijkagent, de plaatselijke winkeliersvereniging en ondernemers, omwonenden (inclusief de school De Lans) en sociaal-culturele organisaties. Meer informatie over communicatie staat op: https://www.coa.nl/nl/vestiging-van-eenazc. Afspraak – Communicatie 2. Tot de datum van ingebruikname van de opvanglocatie is de gemeente verantwoordelijk voor communicatie en informatievoorziening over de opvanglocatie naar de inwoners van de gemeente en andere betrokkenen. Het COA zal de gemeente hierin ondersteunen, wanneer de gemeente dit vraagt. 3. Vanaf de datum van ingebruikname van de opvanglocatie draagt het COA, in overleg met de gemeente, zorg voor de informatie aan de inwoners van de gemeente over de opvanglocatie, de ontwikkelingen en over de te volgen procedures. 4.
Voorafgaand en na ingebruikname van de opvanglocatie spant het COA zich in om omwonenden van de opvanglocatie kennis te laten maken met de opvanglocatie. 5. Het COA en de gemeente verstrekken elkaar informatie die van belang is voor de uitvoering van de taken van de gemeente of het COA, die verband houden met de aanwezigheid van de opvanglocatie in de gemeente. 6. Het COA is telefonisch en per e-mail bereikbaar voor vragen en klachten uit de wijk en stelt daartoe een vast lokaal aanspreekpunt aan. 7. Voor de communicatie voor bewoners zorgt het COA voor wifi op de opvanglocatie inclusief het buitenterrein. 8. Het COA draagt zorg voor een Meldsysteem van incidenten en communiceert transparant over alle incidenten. 9. Het COA zorgt voor een gedegen voorlichting aan alle bewoners over gebruiken, omgeving en normen en waarden die hiermee gepaard gaan. 10. Het COA is verantwoordelijk voor het waarborgen van de netheid en hygiëne in de directe omgeving van de opvanglocatie Michaelshoeve, voor zover de vervuiling of wanorde redelijkerwijs toe te schrijven is aan de aldaar gehuisveste bewoners. Het COA dient hiertoe passende maatregelen te treffen ter bevordering van een schone en ordentelijke leefomgeving. 11. Locatiemanager onderhoudt korte lijnen met direct omwonenden over de veiligheid op en om de opvanglocatie.
In samenspraak kan er verder vormgegeven worden aan de wijze waarop er met de buurt gecommuniceerd kan worden, bijv. middels een appgroep. 13 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
12. Omwonenden die deelnemen aan het omwonendenoverleg zullen door het COA, binnen de mogelijkheden van AVG, via mail geïnformeerd worden over incidenten welke impact kunnen hebben op omwonenden. (Op werkdagen binnen 48 uur en in het weekend en tijdens feestdagen binnen 72 uur). 13. Aan de bewoners wordt duidelijk gecommuniceerd dat privéterreinen van anderen niet betreden worden. Indien gewenst kunnen COA en gemeente gezamenlijk middelen faciliteren (bv bebording) om dit te verduidelijken. 14. Er worden een algemeen nummer en algemeen emailadres beschikbaar gesteld waarop de locatie 24/7 bereikbaar is voor vragen, zorgen en opmerkingen. Verbinding met omgeving: 15. Het COA neemt het initiatief om de verbinding met de gemeente te versterken, bijvoorbeeld door het organiseren van een open dag, Meedoenbalie en trajecten voor participatie op de arbeidsmarkt in samenwerking met WerkFit. 16. Er wordt proactief contact onderhouden met relevante stakeholders, zoals bijvoorbeeld sportverenigingen (o.a. voetbal, tennis), winkeliersverenigingen, het zwembad en vrijwilligersorganisaties, zowel voorafgaand aan als tijdens de ingebruikname van de locatie. 17. Wij streven naar goede participatie van statushouders. Daarom vragen we een inspanningsverplichting van het COA m.b.t. de koppeling van statushouders aan de gemeente Brummen vanuit het azc.
Uitgangspunt daarbij is dat de taakstelling primair wordt ingevuld met bewoners van de Michaelshoeve Algemeen: 18. Bij het invullen van de personele bezetting voldoet het COA aan de relevante wet- en regelgeving. 19. Bewoners van de opvanglocatie worden bij aankomst in de eigen taal geïnformeerd over de leefregels op locatie en de omgevingsafspraken al dan niet bijgestaan door een tolk. 20. Bewoners van de opvanglocatie worden onderwezen in de in Nederland geldende normen en waarden. 21. Er worden afspraken gemaakt met de omgeving om geluids-, licht en overige overlast te beperken. In afstemming met de omgeving worden in het ontwerp passende maatregelen genomen. 22. Bewoners van de opvanglocatie worden door het COA aangesproken op gedrag wanneer dit tot overlast leidt en hiervoor worden passende maatregelen getroffen. 23. Het COA neemt actief maatregelen indien samenscholing bij de entree van de locatie of op andere plekken rondom de opvanglocatie zou kunnen leiden tot een gevoel van onveiligheid of overlast. 24. Ter voorkoming van incidenten met betrekking tot open water, waaronder verdrinkingsgevaar, worden door het COA preventieve maatregelen getroffen.
Deze maatregelen omvatten, doch zijn niet beperkt tot, het dempen dan wel veilig inrichten van aanwezige waterpartijen op het terrein, het faciliteren van zwemonderwijs voor bewoners van het asielzoekerscentrum, en het verstrekken van gerichte informatie aan deze bewoners omtrent de daaraan verbonden veiligheidsrisico’s. 14 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Bouw: 25. Het COA draagt er zorg voor dat de naastgelegen school te allen tijde bereikbaar blijft voor nood- en hulpdiensten, zulks met inachtneming van de geldende veiligheidsvoorschriften. Tegelijkertijd worden door het COA-voorzieningen getroffen die de fysieke en functionele scheiding tussen de opvanglocatie en de school waarborgen, teneinde ongewenste interactie tussen bewoners van de opvang en schoolgaande kinderen te voorkomen. 26. Direct omwonenden van de opvanglocatie verkrijgen de gelegenheid hun individuele voorkeuren en wensen ten aanzien van de beplanting in de aangrenzende buitenruimte kenbaar te maken aan het COA. Het COA dient deze meldingen in overweging te nemen bij het ontwerp, de inrichting of het onderhoud van de betreffende groenvoorzieningen, voor zover dit redelijk en uitvoerbaar is binnen de kaders van het beleid en de beschikbare middelen. 27. Het COA draagt er zorg voor dat de villa gelegen op het terrein van de Michaelshoeve gedurende de looptijd van deze overeenkomst wordt onderhouden conform de geldende normen en richtlijnen inzake monumentenzorg. Het onderhoud dient te geschieden op zodanige wijze dat de historische, culturele en architectonische waarde van het monument behouden blijft, met inachtneming van de relevante wet- en regelgeving. 28.
Ten behoeve van het realiseren van verkeerstechnische aanpassingen die strekken tot het bevorderen van de veiligheid voor zowel gebruikers van de opvanglocatie als leerlingen van de aangrenzende school, treden de gemeente en COA met elkaar in gesprek. Voor noodzakelijke aanpassingen en het verhaal van bijbehorende bovenplanse kosten worden nadere afspraken gemaakt in een anterieure overeenkomst. Hierin wordt in ieder geval de bekostiging door COA geregeld van de aanpassing van het fietspad ter plaatse van de Michaelshoeve. Afspraak – Overleg tussen COA en de gemeente 29. Op ambtelijk niveau van de gemeente zal ten minste één keer per kwartaal overleg plaatsvinden tussen het COA en de gemeente. Indien nodig en gewenst kan in onderling overleg een andere frequentie worden overeengekomen. 30. Op bestuurlijk niveau van de gemeente zal ten minste één keer per half jaar overleg plaatsvinden tussen het COA (regiomanagement) en de gemeente. Afspraak – Instellen omwonendenoverleg 31. Het COA en de gemeente stellen gezamenlijk een omwonendenoverleg in ter bevordering van de relatie tussen bewoners van de opvanglocatie en de omwonenden. Het COA faciliteert en financiert de vergaderkosten van de overlegcommissie. De frequentie wordt naar behoefte bepaald. 32. Nadere afspraken worden in ieder geval gemaakt over samenstelling van het omwonendenoverleg en de vergaderlocatie. 33.
In het omwonendenoverleg hebben in ieder geval zitting: vertegenwoordigers van de gemeente, de politie, vertegenwoordiging van de omwonenden, door het COA aan te wijzen diensten en instellingen die in de opvanglocatie werkzaam zijn en het lokale COA-management.
15 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
1.3 Klachtenafhandeling Eventuele klachten maakt het COA zo snel mogelijk bespreekbaar. De locatiemanager is vanuit het COA het eerste aanspreekpunt voor vragen en klachten uit de directe omgeving. Voor klachten die niet langs deze weg zijn opgelost, bestaat de COA Klachtenregeling. Meer informatie over klachtenafhandeling staat op: https://www.coa.nl/nl/klachtenregeling. Afspraak – Melden van calamiteiten en klachten aan COA 34. Door het COA wordt een telefoonnummer en e-mailadres opengesteld voor meldingen en klachten met betrekking tot de opvanglocatie. De ontvangen klachten worden, binnen de grenzen van avg, ambtelijk gedeeld. 1.4 Veiligheid Het COA is verantwoordelijk voor de fysieke en sociale veiligheid in de opvanglocaties. De zorg hiervoor heeft dan ook een hoge prioriteit. Het COA geeft hierover voorlichting en asielzoekers ondertekenen huisregels die ze moeten naleven. Bij overtreding van de huisregels treft het COA maatregelen. Het COA heeft beveiligers in dienst. Zij bemensen de receptie en surveilleren bijvoorbeeld over het terrein. Bij incidenten binnen de opvanglocaties die gevolgen kunnen hebben voor de openbare orde informeren we in eerste instantie de politie en indien nodig de burgemeester. Buiten de opvanglocatie is gemeente en politie verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid.
Politie is het eerste aanspreekpunt voor onregelmatigheden buiten de locatie. De burgemeester spant zich vanuit zijn reguliere taak in voor kwalitatief en kwantitatief voldoende politiecapaciteit rondom het azc. Het doel hiervan is onder meer dat de politie zorgdraagt voor voldoende deskundigheid met de doelgroep, regelmatige aanwezigheid op de opvanglocatie, een vaste deelnemer aan overleggen, een vast aanspreekpunt voor problematiek met bewoners. Op elk moment van de dag zijn er voldoende gecertificeerde bedrijfshulpverleners (bhv’ers) in een azc aanwezig. Elk azc heeft een bhv-plan waarin staat hoe medewerkers in geval van nood moeten handelen. En maakt hierover afspraken met de gemeente en lokale hulpdiensten. Meer informatie over veiligheid staat op: https://www.coa.nl/nl/veiligheid-en-rondazcs en bij https://www.coa.nl/nl/overlast-en-maatregelen. Afspraak – Bedrijfsnoodplan en BHV’ers 35. Het COA stelt, na overleg met de gemeente, een bedrijfsnoodplan vast voor de opvanglocatie zodat in voorkomende gevallen hulporganisaties adequaat kunnen handelen. 36. Het COA zorgt voor begeleiding door de week tussen 8.00 – 22.00 uur en in het weekend tussen 9.00 -17.00 uur, buiten deze tijden is er altijd beveiliging aanwezig. , 16 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Afspraak – Informeren burgemeester door het COA 37. Het COA meldt calamiteiten die plaatsvinden in de opvanglocatie in eerste instantie aan de politie en indien nodig aan de burgemeester. 38. Bij een eventuele beëindiging van de opvangvoorziening voor een asielzoeker wordt door het COA – conform de werkwijze en procedure beschreven in de Leidraad Terugkeer & Vertrek - de burgemeester ten minste twee weken van tevoren op de hoogte gebracht. Afspraak – extra personele capaciteit 39. De kosten die gemoeid zijn met de inzet van extra benodigde personele capaciteit wordt vergoed conform hetgeen hierover in de bestuursovereenkomst is vastgelegd. Afspraak – verkeersveiligheid 40. Aan de bewoners van de opvanglocatie worden verkeerseducatie en fietslessen aangeboden 41. Het COA stimuleert veilig verkeersgedrag van bewoners, waaronder het gebruik van veilige loop- en fietsroutes naar school en andere veel bezochte locaties, met inachtneming van de leefregels in de omgeving. 42. Ter voorkoming van potentieel onveilige situaties bij uitoefening van recht van overpad met (landbouw)voertuigen, treft het COA mitigerende maatregelen door in overleg met de betreffende gebruiker concrete afspraken vast te leggen. Deze afspraken dienen ertoe bij te dragen aan het waarborgen van de verkeersveiligheid en het voorkomen van risico’s voor bewoners en derden.
1.5 Begeleiding Het COA biedt meer dan alleen onderdak. Het COA begeleidt asielzoekers bij het vormgeven van hun toekomst in Nederland, het land van herkomst of een ander land. In elk azc worden programma’s aangeboden en voeren COA-medewerkers gesprekken met asielzoekers over het leven in en rond het azc en over hun toekomst. Zo versterken asielzoekers vaardigheden die ze nodig hebben om regie te houden op hun eigen leven. Meer informatie staat op: https://www.coa.nl/nl/begeleiding-voorbereiden-op-detoekomst. Afspraak – Inspanning COA dagbestedingsactiviteiten. 43. Het COA spant zich in om zoveel mogelijk dagbestedingsactiviteiten binnen de opvanglocatie aan te bieden, zoals bijvoorbeeld recreatieve activiteiten en (basale) Nederlandse taalles door vrijwilligers. Het COA werkt hierin samen met lokale organisaties. 44. Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) is gehouden de bewoners adequaat te informeren omtrent de in Nederland geldende omgangsvormen en gedragsregels binnen winkelgelegenheden. Tevens dient het COA-begeleiding te bieden bij het aanleren van deze gebruiken, totdat de betrokken bewoners in staat zijn zelfstandig, zonder verstoring van de openbare orde of overlast voor derden, hun boodschappen te verrichten. 17 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Afspraak – Reisbewegingen 45. Wanneer er overlast wordt ervaren bij reisbewegingen (bv station) zal het COA samen met de gemeente in overleg treden met stakeholders om dit op te lossen. Hierbij valt te denken aan bijvoorbeeld de COA-host of andere oplossingen 46. Het COA draagt zorg voor een goede scheiding van reisbewegingen tussen de bewoners van de Michaelshoeve en de naastgelegen school. Hierover worden gezamenlijke afspraken gemaakt. 47. De buurtbus is een lokaal initiatief dat gerund wordt door vrijwilligers en beschikt niet altijd over voldoende capaciteit om de reisbewegingen van bewoners van het asielzoekerscentrum (AZC) te faciliteren. Er zijn voor bewoners van het AZC verschillende mogelijkheden van vervoer: fiets, trein, buurtbus en andere vervoerswijzen. COA spant zich in om overbelasting van de Buurtbus te voorkomen. Wanneer de capaciteit van de Buurtbus desondanks onvoldoende blijkt te zijn doordat de bewoners van het AZC veel gebruik van de buurtbus maken, spant COA zich in extra capaciteit te realiseren. Tevens spant COA zich in, om in samenwerking met de gemeente, de organisatie van de buurtbus en de regionale vervoersmaatschappij, opschaling van de regionale (bus)capaciteit te realiseren. 1.6 Vrijwilligers In de asielopvang zijn duizenden vrijwilligers actief. Hun inzet is hard nodig.
Meer informatie over vrijwilligerswerk staat op: https://www.coa.nl/nl/vrijwilligerswerk. Afspraak – Werving vrijwilligers 48. Het COA werft en begeleidt vrijwilligers die actief willen zijn op de opvanglocatie en sluit met deze personen een vrijwilligerscontract en draagt zorg voor een vergoeding, waarbij wordt samengewerkt met lokale vrijwilligersorganisaties. 49. Bewoners van de opvanglocatie worden gestimuleerd om vrijwilligerswerk of betaald werk in de omgeving te verrichten. Evenals omwonenden en andere inwoners van de gemeente Brummen ook worden gestimuleerd om vrijwilligerswerk op de opvanglocatie te verrichten. 1.7 Bedrijfsvoering De komst van een azc brengt ook werkgelegenheid met zich mee. Meer informatie over de werving van personeel, producten en diensten staat op: https://www.coa.nl/nl/werken-bij Afspraak – Inspanning inhuren lokale producten en diensten 50. Voor zover (Europese) aanbestedingsregels dit toestaan, spant het COA zich in, diensten en producten die nodig zijn voor de uitvoering van de werkzaamheden, zoveel mogelijk vanuit de gemeente en de regio aan te trekken. 51. Werving van personeel door het COA geschiedt door een aanbestede uitzendorganisatie, of rechtstreeks door het COA.
Bij de werving van personeel wordt, voor zover (Europese) aanbestedingsregels dit toestaan en binnen het personeelsbeleid van het COA passend, zoveel mogelijk personeel uit de gemeente of de regio aangetrokken. 52. Het COA spant zich in zoveel mogelijk maatschappelijke stageplaatsen, werkervarings- en afstudeerplaatsen op de opvanglocatie aan te bieden. 18 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
2. Onderwijs Alle kinderen in Nederland hebben recht op onderwijs. Jonge asielzoekers gaan zo snel mogelijk naar school. In ieder geval binnen 3 maanden nadat ze in Nederland zijn aangekomen. Gemeenten zorgen voor het onderwijs aan leerplichtige kinderen. Het COA werkt nauw samen met gemeenten en scholen. Gemeenten kunnen voor de huisvestingskosten van het basisonderwijs aan asielzoekerskinderen een beroep doen op de Regeling onderwijshuisvestingsbudgetten asielzoekers (OHBA-regeling). Meer informatie over het organiseren van onderwijs aan asielzoekerskinderen staat op https://www.coa.nl/nl/onderwijs-kinderen. Afspraak – Onderwijs 53. De gemeente neemt (in samenwerking met COA) maatregelen die voorzien in onderwijs aan de leerplichtige kinderen die in de opvanglocatie verblijven. 54. Het COA spant zich in om de samenstelling met betrekking tot leerlingaantallen in overleg met de gemeente stabiel te houden in verband met de plaatsing op lokale basisscholen 55. Wanneer leerlingenvervoer van toepassing is, wordt dit georganiseerd door de gemeente en bekostigd door het COA. 56. COA faciliteert peuteropvang en voorschoolse-opvang, evt. met inzet van vrijwilligers 57. Het COA betaalt de vrijwillige ouderbijdrage voor de kinderen van de Michaelshoeve. 3. Gezondheidszorg Net als iedereen kunnen asielzoekers naar de huisarts, een verloskundige of het ziekenhuis.
COA-medewerkers informeren asielzoekers over de Nederlandse gezondheidszorg en begeleiden minder zelfredzame bewoners bij hun gang naar de zorg. Op elke zelfstandig functionerende locatie houdt de huisarts verbonden aan de opvanglocatie Gezondheidszorg Asielzoekers (GZA) spreekuur. En met vragen over hun gezondheid kunnen de bewoners van een locatie 24/7 bellen met een medisch contactcentrum. Meer informatie over gezondheidszorg staat op https://www.coa.nl/nl/medische-zorgaan-asielzoekers en https://www.coa.nl/nl/vergoeding-van-medische-zorg. Afspraken- gezondheidszorg 58. Net als voor alle andere inwoners van Nederland is de GGD verantwoordelijk voor de uitvoering van de publieke gezondheidszorg. Deze zorg omvat onder meer infectieziektepreventie en -bestrijding (conform de richtlijnen van RIVM), gezondheidsvoorlichting en jeugdgezondheidszorg (JGZ). Voor de publieke gezondheidszorg asielzoekers (PGA) heeft het COA een contract afgesloten met GGD GHOR Nederland. De regionale GGD ’en voeren de PGA-taken uit in de COA-opvanglocaties in hun regio. Dit laat de verantwoordelijkheid van de gemeente krachtens de Wet Publieke gezondheid te dien aanzien onverlet. 19 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
59. De verantwoordelijkheid van het eerste- en tweedelijns zorgaanbod heeft het COA contractueel belegd bij RMA Healthcare die de Regeling Medische Zorg Asielzoekers (RMA) uitvoert. 60. Eerste lijn zorg wordt verleend op de opvanglocatie en georganiseerd door het COA 61. Zoals reeds eerder aangegeven is Brummen is een relatief kleine gemeente waarbij een klein aantal kinderen die aanspraak maken op jeugdhulp grote (financiële) consequenties heeft voor de gemeente. maken in de Bestuursovereenkomst afspraken over (aanvullende) bekostiging van jeugdhulp. 4. Openbare orde en veiligheid Om opvanglocaties veilig en leefbaar te houden, hanteert het COA-huisregels die asielzoekers in alle opvanglocaties moeten naleven. Laten zij hun medebewoners of COA-medewerkers niet in hun waarde of overtreden ze op een andere manier de huisregels dan treft het COA-maatregelen. Strafbare feiten worden altijd bij de politie gemeld. Samen met de partners uit de bestuursrecht- en strafrechtketen treft het COA-maatregelen tegen overlastgevers. Uitgebreide informatie over veiligheid op een opvangcentrum staat op: https://www.coa.nl/nl/veiligheid-en-rond-azcs en https://www.coa.nl/nl/overlast-enmaatregelen Afspraak – Openbare orde en veiligheid 62.
Indien het, naar het oordeel van de burgemeester, noodzakelijk is om de politiecapaciteit tijdelijk te verhogen, brengt de burgemeester deze wens in, in het daarvoor bestemde overleg. 63. Daar waar overlast wordt ervaren buiten het terrein van de Michaelshoeve door bewoners van de Michaelshoeve wordt door zowel gemeente, politie als COA een actieve bijdrage verwacht bij het oplossen daarvan. 64. Bij strafbare feiten en delicten zal aangifte worden gedaan 65. Indien sprake is van recidive door een bewoner, wordt de betrokkene in eerste instantie aangesproken op het betreffende gedrag, waarna corrigerende of disciplinaire maatregelen kunnen worden getroffen overeenkomstig de geldende richtlijnen. In overleg tussen de lokale politie, de gemeente en het COA kan, indien sprake is van herhaald grensoverschrijdend gedrag en alle andere maatregelen ontoereikend blijken, herplaatsing van de bewoner binnen het opvangsysteem als ultimum remedium worden overwogen en toegepast. 66. Om een oordeel over de openbare orde en veiligheid mede te kunnen onderbouwen, wordt er periodiek een monitoringsonderzoek uitgevoerd.
20 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA
Bijlage C: Concept: Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie; College van burgemeester en wethouders van de gemeente Brummen Ten aanzien van burgemeester G.J.M. van Rumund XXXX XXX Brummen (Gld.)
[ datum ] [ kenmerk ] Onderwerp: Verklaring datum ingebruikname opvanglocatie in de Michaelshoeve te Brummen (GLD)
Geacht College, Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) bedankt het college voor alle gezamenlijke inspanningen om te komen tot het realiseren van een opvanglocatie in de gemeente Brummen. Samen met u geven we invulling aan een maatschappelijk vraagstuk: het bieden van opvang en begeleiding aan asielzoekers in Nederland. Met deze verklaring informeren wij u dat de opvanglocatie in de Michaelshoeve te Brummen (GLD) op [datum en jaar] voor de opvang en begeleiding van asielzoekers in gebruik wordt genomen. Dit is overeenkomstig artikel 4 van de bestuursovereenkomst. Wij vertrouwen op een goede samenwerking met uw gemeente, met omwonenden en andere betrokken organisaties. Mocht u vragen hebben over de verklaring of over de opvanglocatie dan kunt u contact opnemen met XXX via XXX@coa.nl. Met vriendelijke groet, Den Haag, Centraal Orgaan opvang asielzoekers
XXX Manager Vastgoed en Facilitair
21 / 21
paraaf gemeente
paraaf COA