Raadsvoorstel Wijziging verordening Sociaal Domein 1 januari 2026

Raadsvoorstel Zaaknummer:

1392273

Portefeuillehouder:

Peter Raaijmakers

Onderwerp Wijzigingsbesluit verordening Sociaal Domein 2024.

Status Besluitvormend

Voorstel Raad 1. Het Besluit tot eerste wijziging van de Gewijzigde Verordening Sociaal Domein 2024 vast te stellen.

Inleiding In de Gewijzigde Verordening Sociaal Domein 2024 zijn de verordeningen uit de Jeugdwet, Participatiewet, Wet maatschappelijke ondersteuning en de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening gecombineerd in een verordening. Met dit Wijzigingsbesluit passen we een aantal artikelen aan van onze verordening. Hiermee stellen we geen volledige nieuwe verordening vast, maar brengen we alleen een aantal specifieke wijzigingen aan. Deze wijzigingen zijn te vinden in de was-wordt tabel in bijlage 2. De aanleiding van een aantal wijzigingen is het maatregelenpakket dat is vastgesteld in de voorjaarsnota 2026-2029 en de invoering van de Participatiewet in balans.

Beoogd resultaat Een geactualiseerde verordening waarin de wijzigingen zijn verwerkt.

Argumenten 1.1 Uitspraken van de Centrale Raad van Beroep vragen om een uitwerking van ‘eigen mogelijkheden’ en ‘probleemoplossend vermogen’ in het kader van de Jeugdwet. De Centrale Raad van Beroep heeft drie relevante uitspraken gedaan waarbij gemeenten - op grond van de artikelen 2.3 en 2.9 van de Jeugdwet - worden opgedragen in hun verordening uit te werken wat onder 'eigen mogelijkheden' en 'probleemoplossend vermogen' van gezinnen wordt verstaan. Hierbij moeten voorwaarden en afwegingscriteria worden benoemd. In onze huidige verordening zijn deze termen onvoldoende uitgewerkt. De uitwerking van ‘eigen kracht’ in de artikelen 2.7 en 2.8 in de Nadere regels jeugdhulp Sint-Michielsgestel 2022 zijn op basis van de uitspraken een onvoldoende juridische borging. Daarom wordt voorgesteld om deze regels op te nemen in de verordening onder artikel 4.6.. Hierdoor onstaat een beter toetsingskader voor de consulenten om tot een afweging te komen over het probleemoplossend vermogen en de eigen mogelijkheden van een gezin. Voordelen: • Betere afweging door jeugdconsulenten: zij kunnen beter beoordelen in hoeverre hulp noodzakelijk is of dat het netwerk problemen kan oplossen. • Kostenbeheersing: inzet van professionele hulp wordt gerichter. • Versterking van sociale cohesie: het netwerk kan actiever worden betrokken, wat duurzame oplossingen bevordert.

• Preventie van overconsumptie: draagt bij aan voorkomen dat lichte problematiek direct leidt tot dure trajecten. 1.2 Met de voorgestelde aanpassingen over Wmo zetten we in op een evenwichtige vorm van kostenbeheersing, waarin we zorgcontinuïteit en ondersteuning borgen. De kosten voor Wmo stijgen structureel, waardoor de financiële houdbaarheid onder druk staat. Om deze kosten beheersbaar te houden en tegelijkertijd maatwerk te bieden is een maatregelenpakket vastgesteld in de voorjaarsnota 2025-2029. Om dit pakket uit te voeren zijn een aantal wijzigingen in de verordening nodig. We stellen een samenhangend pakket aan aanpassingen van de regelingen voor. In het geval van woningaanpassingen gaat het om het invoeren van een drempelbedrag van € 15.000. Boven dit bedrag sturen we aan op een verhuizing, in plaats van een woningaanpassing. Ten tweede vorderen we de overwaarde bij woningaanpassingen terug, als de woning binnen 10 jaar wordt verkocht. Daarnaast benoemen we dat een aantal voorzieningen sneller algemeen gebruikelijk zijn, waardoor ze niet langer onder de Wmo-verstrekkingen vallen. Steeds meer zorgproducten zijn namelijk eenvoudig verkrijgbaar. Tenslotte wijzen we inwoners actief op bestaande leningen, zoals de blijverslening die hen kunnen helpen om langer thuis te blijven wonen.

In combinatie met de hogere wettelijke eigen bijdrage die het rijk vanaf 2027 naar verwachting weer invoert, kan dit ertoe leiden dat mensen voorzieningen zelf bekostigen. Bij vervoer gaan we meer inzetten op deelmobiliteit, in plaats van het verstrekken van individuele verstrekkingen van bijvoorbeeld scootmobielen. Inwoners die behoefte hebben aan een scootmobiel, krijgen op een toegankelijke en flexibele manier de beschikking over een deel-scootmobiel; indien de

omstandigheden dit toelaten. Met seniorenverenigingen doen we dit al enige tijd op kleinere schaal (met hoofdzakelijk rolstoelen) - er lopen gesprekken om dit collectieve aanbod te verbreden. Tot slot voeren we een aanpassing in de verordening door op advies van de VNG. Dit betreft de verplichte brandveilige stalling bij scootmobiel. Indien een (nieuwe) scootmobiel wordt verstrekt, moet er een brandveilige stallingsmogelijkheid zijn om risico’s voor bewoners en omgeving te beperken. Dit is een vereiste vanuit de brandweer. Voordelen van deze aanpak: • Voorkomen verhogen privévermogen op publiek verstrekte middelen. • Duurzame en veilige oplossingen • Stimuleren van eigen verantwoordelijkheid en passende keuzes • Kostenbeheersing en doelmatigheid 1.3 De Participatiewet in Balans treedt per 1 januari 2026 gefaseerd in werking en vraagt om een aanpassing in onze verordening. Deze wet brengt wijzigingen met zich mee die aanpassing van onze verordening in 2026 noodzakelijk maken. Er komen meer wijzigingen voor 2027, deze worden op een later moment ter vaststelling aan uw raad voorgelegd. De Participatiewet in Balas wil de kernbegrippen vereenvoudiging, vertrouwen en menselijke maat verankeren in de (uitvoering van) de wet en moet leiden tot een betere en voorspelbaardere dienstverlening.

Vanaf 1 januari 2026 zorgt de wetswijziging ervoor dat giften tot maximaal € 1.200 per kalenderjaar worden vrijgelaten. De omgang met giften is hierdoor in de wet geregeld, daardoor vervalt dit onderdeel in de verordening. 1.4 De bedragen worden administratief geactualiseerd naar het huidige prijspeil De bedragen voor de individuele inkomenstoeslag en het welzijnsfonds waren gedateerd. Doordat een indexpercentage is opgenomen in de verordening gelden de nu vermelde bedragen al. Deze indexering nemen we jaarlijks mee in de begroting. Hierdoor zijn er geen financiële consequenties. Voor de leesbaarheid van de verordening worden de bedragen op het nieuwe prijspeil van 2026 vastgesteld. 1.5 We wijzigen de titel van de verordening De huidige titel ‘Gewijzigde Verordening Sociaal Domein 2024 Sint-Michielsgestel’ wijzigen we in ‘Verordening Sociaal Domein 2024 Sint-Michielsgestel. Deze titel is minder verwarrend en beter passend. We noemen een verordening namelijk nooit een ‘gewijzigde verordening’. 1.6 Er is geen aanvullend advies van de Adviesraad Sociaal Domein De Adviesraad Sociaal Domein heeft geen aanvullend advies uitgebracht naar aanleiding van de voorgestelde wijzigingen.

Kanttekeningen 1.1 Beperkt begrip onder cliënten voor inperkingen van de voorzieningen Met de voorgestelde aanpassingen voor Jeugd en Wmo scherpen we de afwegingsfactoren om in aanmerking te komen voor een voorziening aan. We spreken inwoners meer aan op hun eigen kracht. Dit kan ervoor zorgen dat sommige inwoners zich benadeeld voelen en er meer bezwaren worden ingediend. We proberen dit zo veel mogelijk te voorkomen door goed uit te leggen wat de redenen van deze aanscherpingen zijn. 1.2 Inwoner zonder brandveilige stalling komen niet meer in aanmerking voor een scootmobiel Indien er geen brandveilige stalling is worden inwoners in hun mogelijkheden beperkt voor deelname aan het maatschappelijk verkeer. Door collectieve voorzieningen te realiseren kunnen we dit ondervangen.

1.3 Administratieve last De maatregel voor kostenverhaal bij waardevermeerdering van de woning levert een extra administratieve last op. Dit zal op termijn op gaan treden, bij verkoop van de betreffende woningen. 1.4 Vrijlating van giften wordt ingeperkt In onze verordening werd een bedrag tot € 1.800 aan giften vrijgelaten. De Participatiewet bepaalt dat dit bedrag wordt gesteld op een wettelijk maximum van € 1.200. Van dit bedrag mogen we in zeer uitzonderlijke en individuele situaties afwijken. Hier voorziet de hardheidsclausule in de verordening in. De praktijk laat zien dat giften in deze hoogte zelden voorkomen.

Financiën De verwachte besparing op de kosten van de de WMO zijn reeds in de begroting verwerkt middels het maatregelenpakket zoals opgenomen in de voorjaarsnota 2025-2029. De wijziging in de verordening voor de Jeugdwet en de Participatiewet hebben geen financiële gevolgen.

Uitvoering Na vaststelling van het wijzigingsbesluit wordt dit gepubliceerd in het gemeenteblad van SintMichielsgestel en tegelijkertijd worden de wijzigingen doorgevoerd in de geconsolideerde versie van de verordening zoals deze toegankelijk is via www.lokaleregelgeving.overheid.nl. De wijzigingen treden per 1 maart 2026 in werking. Omdat we een wijzigingsbesluit vast stellen is het niet nodig om de verordening in te trekken. De wijzigingen die worden doorgevoerd in de verordening hebben gevolgen voor de werkwijze van de uitvoering. De uitvoering is op de hoogte dat deze wijziging wordt doorgevoerd. Zodra het wijzigingsbesluit is vastgesteld worden de aanpassingen doorgevoerd in de uitvoering. Artikel 4.5 (artikel Jeugdwet) vertalen we naar een handzaam toetsingskader voor consulenten. De evaluatie en onderoek naar de werking van de verordening zijn geregeld ik artikel 10.1 van de verordening.

Communicatie Naast publicatie zoals omschreven onder ‘uitvoering’ brengen we proactief de maatschappelijke partners op de hoogte van de wijzigingen aan de hand van een informatiemail. In 2026 gaan we breed communiceren over onze armoederegelingen aan onze inwoners, de nieuwe bedragen nemen we daarin mee.

Bijlagen Bijlage 1: Besluit tot eerste wijziging van de Gewijzigde Verordening Sociaal Domein 2024 Sint- Michielsgestel. Bijlage 2: Was-wordt tabel Sint-Michielsgestel, 9 december 2025 Burgemeester en wethouders van Sint-Michielsgestel, de secretaris,

de burgemeester,

P.W.M. Geurts

E. Smid

Raadsbesluit Registratienr.:

1392273

Portefeuillehouder:

Peter Raaijmakers

Aanhef De raad van de gemeente Sint-Michielsgestel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 9 december 2025; en gehoord de beraadslaging in de oordeelsvormende commissievergadering Samenleving, Economie en Bestuur van 21 januari 2026

Besluit 1. Het Besluit tot eerste wijziging van de Gewijzigde Verordening Sociaal Domein 2024 vast te stellen.

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 4 februari 2026; De gemeenteraad van Sint-Michielsgestel, de griffier,

de voorzitter,

D.S.J. Thissen

E. Smid