Raadsvoorstel Vaststellen Water en Riolering Plan

Raadsvoorstel Zaaknummer:

1394645

Portefeuillehouder:

Sam Goossens

Onderwerp Water en Riolering Plan

Status Besluitvormend

Voorstel Raad 1. 2. 3. 4.

Het Water en Riolering Plan vast te stellen Het Verbreed Gemeentelijk Riolering Plan - 6 (vGRP-6) in te trekken. De zesde wijziging van de begroting 2026 vast te stellen. Het Water en Riolering Plan na digitale bekendmaking op 1 januari 2026 in werking te laten treden.

Inleiding Het Water en Riolering Plan (WRP) geeft een overzicht van de zorgplicht en het uitvoeringsprogramma voor het water- en riool beheer en de kosten en opbrengsten die nodig zijn om hieraan te voldoen. De zorgplichten hebben betrekking op gemeentelijk grond-, oppervlakte-, en riool- water. Het WRP is gebaseerd op geactualiseerde gegevens en geeft daarmee een doorrekening over de gehele levensduur (70 jaar) van het rioolstelstel. Het uitvoeringsprogramma voor de eerste 5 jaar is in detail uitgewerkt in het WRP. Het beleid is een voortzetting van het voorgaande Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan met Specifiek aandacht voor het aanpassen van het watersysteem aan de nieuwe omstandigheden zoals klimaatverandering. In het verleden richtten we ons vooral op wateroverlast (te veel water) nu geven we nadrukkelijk aandacht aan verdroging door bijvoorbeeld het afkoppelen van regenwater van het riool en het realiseren en onderhouden van wateropvang. De rapportage is mede door betrokken afdelingen van gemeente Sint-Michielsgestel, Waterschap De Dommel en Waterschap Aa en Maas tot stand gekomen. Dit plan moet vóór 1 januari 2026 door de Raad worden vastgesteld voor de onderbouwing van de jaarlijkse vaststelling van de Riool- en Waterzorgheffing.

Beoogd resultaat Het vaststellen van het Water en Riolering Plan (WRP) voor gemeente Sint-Michielsgestel ter onderbouwing van de maatregelen- en de daarbij horende heffingen.

Argumenten 1.1

Het WRP is een uitgebreid werkdocument voor het beheer van alle water objecten. Dit WRP komt voort uit een gedetailleerde financiële doorrekening. Het WRP beschrijft wat er gedaan is, wat we moeten doen en wat we willen doen. Daarnaast geeft het een goede onderbouwing van kostentoedeling en een advies voor de hoogte van de Riool- en Waterzorgheffing.

1.2

Door het vaststellen van het WRP wordt duidelijk waar we aandacht aan geven. Omdat we in het verleden vooral op het riool en wateroverlast concentreerden heeft het oppervlaktewaterstelsel en afkoppelen wat minder aandacht gekregen. In dit WRP wordt duidelijk aangegeven wat we doen en welke redenen we daarvoor hebben.

1.3

Het plan vormt de basis om te voldoen aan de verplichting volgens artikel 12 van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten. Artikel 12 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) provincies en gemeenten verplicht gemeenten om een paragraaf op te nemen over het onderhoud van kapitaalgoederen in hun begroting en jaarstukken. Deze paragraaf moet in ieder geval informatie bevatten over riolering, water, wegen, groen en gebouwen. Het doel is transparantie en het vergelijkbaar maken van de financiële informatie over het beheer van deze gemeentelijke activa. Het plan vormt de basis voor de onderhoudsparagraaf in de begroting en jaarstukken. Hiermee wordt aan de verplichting voldaan.

1.4

Er is een voorziening riolering om aan de toekomstige verplichtingen te voldoen welke wordt onderbouwd door het kostendekkingsplan wat onderdeel uitmaakt van het WRP. Indien het WRP dit jaar niet wordt vastgesteld, zal deze voorziening conform het BBV vrij moeten vallen. Deze middelen moeten we doteren in een reserve. Dit is niet wenselijk.

2.1

Met het vaststellen van het WRP komt het huidige vGRP-6 te vervallen.

3.1

De zesde wijziging van de begroting 2026 vaststellen geeft de juiste berekeningen en te verrekenen heffingen in de begroting. De Riool- en Waterzorgheffing is doorgerekend in een kostendekkingsplan op basis van de door de gemeente aangereikte gegevens. Op basis van deze doorrekening is de voorziening op orde en zijn er geen plotselinge stijgingen of dalingen in de heffingen.

3.2

Om het goed te doen is extra formatie nodig. Onze riolering wordt ouder en we krijgen vaker te maken met extreem weer. Door de energietransitie komen er nieuwe kabels en leidingen bij in de grond. We werken aan verduurzaming en uitbreiding van ons systeem. Hierdoor hebben we meer mensen nodig. Onze huidige groep medewerkers is te klein voor al het werk dat erbij komt. Om dit uit te voeren is extra capaciteit nodig.

4.1

Met Vaststelling in de raadsvergadering van 11 december 2025 is de rechtmatigheid van de heffingen in 2026 en verder gedekt. Dit is de laatste Raadsvergadering van 2025 en daarmee de beoogde ingangsdatum van het WRP. In deze Raadsvergadering wordt ook het voorstel van de tarieven voorgelegd aan de Raad. Het huidige beleid uit het voorgaande vGRP-6 wordt zo veel mogelijk voortgezet om uit te gaan voeren.

Kanttekeningen 1.1

Het WRP blijft in ontwikkeling. In de nadere uitwerking van de diverse plannen wordt aandacht besteed aan heersende milieu- en klimaatuitdagingen, zoals momenteel de PAS en PFASproblematiek. Mocht dat leiden tot aanpassing van (onderdelen) van uitvoering van het WRP wordt de raad geïnformeerd over de inhoud en communicatie van de uitvoeringsplannen, inclusief de actuele ontwikkelingen van bovenstaande problematiek en afspraken met NUTS bedrijven.

1.2

Het opstellen van een WRP is vanwege de omgevingswet niet strikt noodzakelijk Met de invoering van de Omgevingswet op 1 januari 2024 is er geen verplichting meer voor gemeenten om een vGRP op te stellen. Daarom is het WRP opgesteld om als programma te kunnen worden opgenomen onder het omgevingsprogramma Inclusieve Duurzaamheid. Elke 4 jaar wordt getoetst of het WRP een herziening behoeft op het beleid.

1.3

Door veranderingen en nieuwe kennis, bijvoorbeeld over het rioolstelsel dat al oud is, kan het zijn dat de budgetten alsnog niet afdoende zijn. Daarom wordt elke 2 jaar wordt er een financiële doorrekening gemaakt.

3.1

De benodigde capaciteit kan ook projectmatig ingehuurd worden Met goede opdrachten en opgaven is inhuur op tijdelijke basis mogelijk. De ervaring daarmee is voor projecten prima. Wel neemt de kwaliteit van de beschikbare data en kennis aantoonbaar af en weten we te weinig van het areaal om het goed aan te passen en te onderhouden.

Financiën In het WRP staan alle bedragen en uitgangspunten als basis voor de tarieven die betaald moeten worden. De extra benodigde formatie wordt conform de MGD-verdeelsleutel doorbelast. De doorrekening van kosten is uitgevoerd. De financiële gevolgen voor de begroting 2026 en verder worden meegenomen in de bijgevoegde begrotingswijziging. De begrotingswijzing past voor 2026 binnen de gesloten financiering van Water en Riolering. De Rioolen Waterzorgheffing (voorheen rioolheffing) is daarom voor 2026 alleen met de inflatiecorrectie

geïndexeerd. De begrotingswijziging sluit door de dekking van de voorziening. In 2027 en verder zal de Riool- en Waterzorgheffing verhoogd moeten worden om begroting binnen de gesloten financiering uit te kunnen voeren. Hiervoor wordt in 2026 een nieuwe doorrekening gemaakt. De definitieve bepaling van de Riool- en Waterzorgheffing (voorheen rioolheffing) wordt meegenomen met het algemene belastingvoorstel, waarbij het WRP de basis vormt.

Uitvoering De uitvoering van het WRP gebeurt projectmatig volgens de IMOR-methode. Daarmee gaan we meer naar integraal programmeren toe. Urgente werkzaamheden, zoals relining van het riool, worden eveneens projectmatig uitgevoerd om snel en efficiënt in te spelen op acute situaties. Om de kwaliteit van ons rioolbeheer te waarborgen, investeren we in betere data en monitoring. Dit doen we door regelmatige inspecties van het hoofdriool uit te voeren. De komende jaren wordt extra ingezet op “Data op Orde”. Zo krijgen we beter inzicht in de staat van het rioolstelsel en kunnen we tijdig bijsturen waar nodig. De Kaderrichtlijn Water (KRW) krijgt een prominentere plek in het beleid om de KRW-doelstellingen te halen. Daarnaast is het project Hoogwateraanpak Brabant-Oost (HoWaBo) beter verankerd in het WRP. Alle maatregelen worden uitgevoerd binnen het beschikbaar gestelde budget en de afgesproken jaarschijf, zodat we verantwoord en transparant werken aan een toekomstbestendig watersysteem voor Sint-Michielsgestel.

Communicatie Dit Water- en rioleringsplan wordt digitaal bekendgemaakt, zodat iedereen eenvoudig toegang heeft tot de informatie. Voor elk project communiceren we specifiek naar de betreffende wijk of kern over het hoe, waarom, waar en wanneer van de voorgestelde maatregelen. Zo zorgen we dat bewoners en betrokkenen goed geïnformeerd zijn en weten wat er speelt in hun omgeving. Afhankelijk van het soort project stellen we een participatieplan op, zodat inwoners actief kunnen meedenken en meepraten over de uitvoering. Daarnaast koppelen we de voortgang en resultaten van het plan terug aan Waterschap De Dommel en Waterschap Aa en Maas, zodat de samenwerking en afstemming optimaal blijft.

Bijlagen 1. Water- en rioleringsplan gemeente Sint-Michielsgestel 2. Begrotingswijziging Sint-Michielsgestel, 28 oktober 2025 Burgemeester en wethouders van Sint-Michielsgestel, de secretaris, de burgemeester,

P.W.M. Geurts

Ter inzage

E. Smid

Raadsbesluit Registratienr.:

1394645

Portefeuillehouder:

Sam Goossens

Aanhef De raad van de gemeente Sint-Michielsgestel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 28 oktober 2025; en gehoord de beraadslaging in de oordeelsvormende commissievergadering Leefomgeving en Duurzaamheid van 20 november 2025

Besluit 1. Het Water- en rioleringsplan vast te stellen 2. Het Verbreed Gemeentelijk Riolering Plan - 6 (vGRP-6) in te trekken. 3. De zesde wijziging van de begroting 2026 vast te stellen. 4. Het Water- en rioleringsplan na digitale bekendmaking op 1 januari 2026 in werking te laten treden.

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 11 december 2025; De gemeenteraad van Sint-Michielsgestel, de griffier,

de voorzitter,

D.S.J. Thissen

E. Smid