Raadsvoorstel Regioplan en centrumregeling beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2026-2030

Raadsvoorstel Zaaknummer:

1367290

Portefeuillehouder:

Peter Raaijmakers

Onderwerp Regioplan en centrumregeling beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2026-2030.

Status Besluitvormend

Voorstel Raad 1. Het Regioplan Thuis in de Wijk, Actualisatie regioplan beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2026 e.v. Regio Meierij en Bommelerwaard vast te stellen; 2. De nieuwe Centrumregeling Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken Meierij-Bommelerwaard voor de periode 2026-2030 vast te stellen. 3. Geen zienswijze in te dienen op de voorgenomen Centrumregeling Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken Meierij-Bommelerwaard 2026-2030.

Inleiding We willen als regio gezamenlijk doorgaan met de transformatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang: van grootschalige opvang en intramurale zorg naar kleinschalige zorg en opvang, spreiding over de regio, uitstroom naar zelfstandig wonen, ambulante ondersteuning en een zachte landing in onze wijken en dorpen. Dit Regioplan 2026-2030 is een actualisatie van de Regiovisie 2020 e.v. en het Regioplan Doordecentralisatie Beschermd wonen 2022 e.v. We willen de ingezette samenwerking continueren. De huidige centrumregeling voor beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken loopt tot en met 2025. Om die reden vragen wij de raad om in te stemmen met het vernieuwen van de centrumregeling tot 2030.

Beoogd resultaat We werken als gemeenten, zorgaanbieders, corporaties, ervaringsdeskundigen en andere ketenpartners goed samen in de transformatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang en dat willen we de komende jaren blijven doen. Voor inwoners/cliënten betekent dat dat de zorg die zij krijgen doorgaat zoals zij die nu kennen (zorgcontinuïteit). Cliënten hebben in onze regio een volwaardige kans om weer een zelfstandig bestaan op te bouwen met een eigen woning (uitstroom via urgentieplus). Er wordt de komende periode verder ingezet op de aanpak van dakloosheid, het realiseren van voorzieningen in de regiogemeenten en passende zorg en huisvesting voor de meest complexe doelgroep. We blijven als gemeenten in (financiële) solidariteit met elkaar samenwerken, ook als de wetgever de doordecentralisatie van beschermd wonen wel invoert in de komende bestuursperiode. Financiële houdbaarheid is een gezamenlijk belang.

Argumenten 1.1 Het geactualiseerde regioplan Thuis in de Wijk bevat de samenwerkingsagenda voor de jaren 20262030. Deze beleidsactualisatie geeft een actueel beeld van de ingezette transformatie van beschermd wonen, maatschappelijke opvang en zorg & veiligheid. Het geeft aan welke ontwikkelingen we in gang hebben gezet, zowel regionaal als in de zeven gemeenten, en welke opgaven we nog hebben. 2.1 We stellen een nieuwe centrumregeling vast voor de jaren 2026-2030. De centrumregeling 2022-2025 bevat een optie om deze met telkens één jaar te verlengen. Daar maken we geen gebruik van. De reden daarvoor is dat dit een raadsbevoegdheid is, waardoor we ieder jaar naar alle colleges én alle raden in de regio zouden moeten voor een verlengingsbesluit. Dat is een te grote belasting voor raden, colleges en ambtelijke capaciteit. We stellen de raad voor om in te stemmen met het aangaan van een nieuwe centrumregeling voor de jaren 2026-2030. 2.2 De regionale samenwerking wordt gecontinueerd onder dezelfde condities als in 2022-2025. De samenwerkingsafspraken tussen de zeven gemeenten blijven op hoofdlijnen gelijk. ’s-Hertogenbosch is wettelijk aangewezen als centrumgemeente voor beschermd wonen en maatschappelijke opvang.

Indien de doordecentralisatie beschermd wonen wettelijk wordt ingevoerd, blijven we tot en met 2030 in financiële solidariteit samenwerken vanuit één regionale begroting. Voor maatschappelijke opvang blijft ’s-Hertogenbosch wettelijk centrumgemeente. Zorg & Veiligheid is een lokale bevoegdheid, waarbij we regionaal gezamenlijk Wvggz-taken en bemoeizorg inkopen.

3.1 De centrumregeling wordt opnieuw door de raden vastgesteld, waarbij er met name beperkte en/of technische wijzigingen in de tekst worden voorgesteld. De belangrijkste wijzigen die – in vergelijking met de centrumregeling 2022-2025 – in de nieuwe centrumregeling worden voorgesteld zijn: • • • •

•

•

•

De verlenging van de samenwerking voor de jaren 2026-2030 (overweging/preambule en art. 32, lid 1 en 2); De financiële verdeelsleutel tussen gemeenten is aangepast (twee peildata i.p.v. één), hetgeen een evenwichtiger verdeling tussen de gemeenten oplevert (art. 1, lid x); De lokale toegangsteams/wijkteams zijn ook verantwoordelijk geworden voor de toegang maatschappelijke opvang (art. 3 lid 6); De eigen bijdragen voor beschermd wonen zijn door het abonnementstarief niet te onderscheiden binnen de betaling vanuit het CAK aan gemeenten en dus niet te verrekenen tussen gemeenten en centrumgemeente (art. 7 lid 3). Veel cliënten BW MO vallen onder vrijstellingen voor eigen bijdragen vanwege hun lage inkomen. De lokale uitvoeringsmiddelen voor BW MO en de tussentijdse uitkeringen uit de Reserve regionaal BW MO worden lokaal bij voorkeur zo veel mogelijk ingezet in het sociaal domein, in het bijzonder op het brede terrein van beschermd wonen/ggz en maatschappelijke opvang/dakloosheid (‘gentlemens agreement’) (art. 7 lid 6); De artikelen over toezicht en handhaving zijn aangescherpt en de manager van de Regionale Inkooporganisatie Zorg (RIOZ) wordt aangewezen als toezichthouder (1 lid w, artikel 5 en artikel 17). Dit om ook regionaal zorgfraude aan te kunnen pakken, naast het regionale toezicht op kwaliteit dat al in de centrumregeling 2022-2025 was geregeld.

De centrumregeling kan maximaal tweemaal één jaar door de colleges worden verlengd. Het instellen, wijzigen, toe- en uitreden en opheffen van de centrumregeling is voorbehouden aan de raden (art. 32, lid 3).

3.2 Indien u als raad een wijziging (‘zienswijze’) wilt aanbrengen in de voorgenomen centrumregeling, kunt u daartoe een motie aannemen. U kunt als raad een zienswijze indienen op de voorgenomen tekst van de centrumregeling (Wet Gemeenschappelijke Regelingen, art. 1 lid 2). Later dit jaar zullen wij uw raad toestemming vragen om de definitieve tekst van de centrumregeling vast te stellen. Uw raad kan dan enkel toestemming onthouden wegens strijd met het recht of het algemeen belang (Wgr art 1, lid 4).

Kanttekeningen 1.1 De Wet Woonplaatsbeginsel beschermd wonen (doordecentralisatie) is meermaals uitgesteld. Deze wet zou in 2022 worden ingevoerd, maar is inmiddels uitgesteld tot 2026 en mogelijk volgt verder uitstel of zelfs afstel. Indien de doordecentralisatie wel landelijk wordt ingevoerd, blijft voor gemeenten de verplichting bestaan om regionaal samen te werken (Norm van Opdrachtgeverschap). De centrumgemeentetaak voor maatschappelijke opvang staat landelijk niet ter discussie. Die taak blijft wettelijk bij centrumgemeente ’s-Hertogenbosch. 2.1 We houden als regio onder andere rekening met een mogelijke bezuiniging. In meerjarig perspectief hebben we een overschot op de regionale begroting van € 5 miljoen, waarbij het structurele tekort op maatschappelijke opvang van € 2 miljoen al is verdisconteerd. We houden als regio rekening met een mogelijke bezuiniging op de regionale integratieuitkering voor beschermd wonen vanwege het financiële tekort van de rijksoverheid op de Wet Langdurige Zorg (Wlz) voor GGZ-wonen. Aan de doordecentralisatie van beschermd wonen is een herverdeling van financiële middelen gekoppeld tussen regio’s. Onze regio zou – volgens een raming uit 2021 – een voordeelregio zijn.

Financiën De nieuwe Centrumregeling Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken MeierijBommelerwaard voor de periode 2026-2030 heeft naar verwachting geen financieel effect.

Uitvoering In 2024 zijn voor het regionale plan van aanpak dakloosheid een groot aantal themasessies georganiseerd over wonen, werk, inkomen, zorg en toegang met gemeenten en (regionale) ketenpartners). Als regio zijn we voor BW en MO via overlegtafels frequent in gesprek met zorgaanbieders en woningcorporaties. Hier wordt verder uitvoering aan gegeven.

Communicatie Het besluit zal gecommuniceerd worden met gemeenten in de regio Meierij en Bommelerwaard, waarna het proces tot vaststelling van de centrumregeling en het regioplan vervolgd wordt.

Bijlagen 1. Regioplan Thuis in de Wijk, Actualisatie Regioplan beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2026 e.v. Regio Meierij en Bommelerwaard. 2. Was-wordt-tabel voorgenomen centrumregeling ‘Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken Meierij-Bommelerwaard 2026-2030’. 3. Gespreksverslag adviesraad sociaal domein. Sint-Michielsgestel, 4 februari 2025 Burgemeester en wethouders van Sint-Michielsgestel, de secretaris,

de burgemeester,

L.H. Derksen

E. Smid

Ter inzage N.v.t.

Raadsbesluit Registratienr.:

1367290

Portefeuillehouder:

Peter Raaijmakers

Aanhef De raad van de gemeente Sint-Michielsgestel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 4 februari 2025;

Besluit 1. Het Regioplan Thuis in de Wijk, Actualisatie regioplan beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2026 e.v. Regio Meierij en Bommelerwaard vast te stellen; 2. De nieuwe Centrumregeling Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken Meierij-Bommelerwaard voor de periode 2026-2030 vast te stellen. 3. Geen zienswijze in te dienen op de voorgenomen Centrumregeling Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en aanverwante taken Meierij-Bommelerwaard 2026-2030.

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 20 maart 2025; De gemeenteraad van Sint-Michielsgestel, de griffier,

de voorzitter,

D.S.J. Thissen

E. Smid