Raadsvoorstel Integraal Huisvestingsplan onderwijs 2026-2041

Raadsvoorstel Zaaknummer:

1388120

Portefeuillehouder:

Peter Raaijmakers

Onderwerp Integraal Huisvestingsplan onderwijs 2026-2041

Status Besluitvormend

Voorstel Raad 1. Het Integraal huisvestingsplan onderwijs 2026-2041 vast te stellen.

Inleiding De gemeente Sint-Michielsgestel hecht grote waarde aan goed en toekomstbestendig onderwijs. Een passende, duurzame en veilige leeromgeving is essentieel voor de ontwikkeling van kinderen en jongeren in onze gemeente. Tegelijkertijd staan we voor grote maatschappelijke opgaven, zoals de energietransitie, demografische veranderingen en de noodzaak tot efficiënt ruimtegebruik. Het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) biedt een strategisch kader voor de komende 15 jaar waarin de gemeente, schoolbesturen en andere betrokken partners gezamenlijk richting geven aan de ontwikkeling van onderwijshuisvesting. Dit plan is tot stand gekomen in nauwe samenwerking met de schoolbesturen en sluit aan bij de ambities van de gemeente op het gebied van duurzaamheid, leefbaarheid en onderwijskwaliteit. Op 16 juni 2025 is de gemeenteraad via een raadsinformatiebrief geïnformeerd over de stand van zaken met betrekking tot het IHP. In deze brief is onder meer toegelicht hoe het proces tot dan toe is verlopen, welke uitgangspunten zijn vastgesteld op basis van herziene leerlingprognoses, en hoe de samenwerking met de schoolbesturen zich heeft ontwikkeld. Met dit raadsvoorstel vragen wij de gemeenteraad om in te stemmen met het IHP als leidraad voor toekomstige investeringen en beleidskeuzes op het gebied van onderwijshuisvesting.

Het plan vormt daarmee een belangrijke basis voor een integrale, transparante en toekomstgerichte aanpak. Het proces richting dit voorstel is goed en prettig verlopen, in nauwe samenwerking met de schoolbesturen. Er is een OOGO (op overeenstemminggericht overleg) gevoerd en het voorliggende voorstel is tot stand gekomen op basis van consensus tussen de betrokken partijen.

Beoogd resultaat Met het vaststellen van het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs beoogt de gemeente SintMichielsgestel een aantal concrete resultaten: • Een toekomstbestendig onderwijshuisvestingsbeleid dat inspeelt op demografische ontwikkelingen, veranderende onderwijsbehoeften en maatschappelijke opgaven, zoals duurzaamheid en multifunctioneel ruimtegebruik. • Een gezamenlijke en transparante langetermijnvisie op onderwijshuisvesting, gedragen door de gemeente en de schoolbesturen, waarmee investeringen en keuzes beter kunnen worden afgestemd en gefaseerd. • Een prioritering van huisvestingsvraagstukken op basis van objectieve criteria, zodat beschikbare middelen doelmatig en rechtvaardig worden ingezet. • Een verbeterde samenwerking tussen gemeente en onderwijsinstellingen, gericht op het realiseren van kwalitatief goede, veilige en inclusieve leeromgevingen voor alle leerlingen. • Een bijdrage aan bredere gemeentelijke ambities, zoals klimaatadaptatie, energieneutraliteit en het versterken van de sociale infrastructuur in wijken en dorpen. Het IHP vormt daarmee een strategisch instrument om onderwijshuisvesting planmatig, efficiënt en toekomstgericht vorm te geven, in lijn met de wensen en behoeften van de lokale gemeenschap.

Argumenten 1.1 Toekomstgericht beleid is noodzakelijk De komende jaren verandert de bevolkingssamenstelling in de gemeente. Door nu te anticiperen op leerlingprognoses, vergrijzing en ruimtelijke ontwikkelingen, voorkomen we ad-hoc beslissingen en ondoelmatige investeringen. 1.2 Onderwijshuisvesting is een wettelijke taak van de gemeente De gemeente is verantwoordelijk voor adequate huisvesting van het primair, speciaal en voortgezet onderwijs. Het IHP helpt om deze taak planmatig en transparant uit te voeren. Gemeenten zijn op grond van de Wet op het primair onderwijs (WPO) en de Wet op het voortgezet onderwijs (WVO 2020) verantwoordelijk voor de onderwijshuisvesting. Met het aankomende wetsvoorstel Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting wordt het voor gemeenten verplicht om een IHP op te stellen én vast te stellen. Deze wet beoogt een meer planmatige, transparante en doelmatige aanpak van onderwijshuisvesting

1.3 Versterking van de samenwerking met onderwijsinstellingen Het IHP is tot stand gekomen in nauwe samenwerking met schoolbesturen. Deze gezamenlijke aanpak bevordert wederzijds vertrouwen en zorgt voor betere afstemming van plannen en verantwoordelijkheden. 1.4 Ruimtelijke en maatschappelijke meerwaarde Door schoolgebouwen multifunctioneel in te zetten (bijvoorbeeld als ontmoetingsplek, wijkcentrum of sportvoorziening), versterken we de sociale cohesie en benutten we de beschikbare ruimte optimaal. 1.5 Het IHP maakt doorgroei naar inclusief onderwijs mogelijk Door te investeren in toegankelijke en flexibele schoolgebouwen ontstaat ruimte voor onderwijs waarin álle kinderen, met en zonder ondersteuningsbehoefte, samen kunnen leren. Dit sluit aan bij de gezamenlijke ambitie om inclusie en gelijke kansen te bevorderen. 1.6 Het IHP geeft richting in de toekomstige huisvestingsvraagstukken en financiering. Het IHP biedt een strategisch kader waarmee toekomstige huisvestingsvraagstukken tijdig en planmatig kunnen worden opgepakt. Dit maakt het mogelijk om investeringen beter te faseren en af te stemmen op de meerjarenbegroting van de gemeente. Zo ontstaat financiële voorspelbaarheid en ruimte voor gerichte keuzes in de jaarlijkse begrotingscyclus.

Kanttekeningen 1.1 Het IHP is een strategisch kader, geen uitvoeringsplan Het vaststellen van het IHP betekent niet dat alle opgenomen projecten automatisch worden uitgevoerd. Voor elke investering is een afzonderlijk besluit van uw raad nodig, inclusief een financiële onderbouwing en afweging binnen de gemeentelijke prioriteiten. 1.2 Afhankelijkheid van externe factoren De ontwikkelingen op de bouw- en energiemarkt kunnen invloed hebben op de haalbaarheid en fasering van projecten. 1.3 Ruimtelijke inpassing en participatie Voor nieuwbouw- of renovatieprojecten is ruimtelijke inpassing in de omgeving noodzakelijk. Dit vraagt om zorgvuldige afstemming met omwonenden, gebruikers en andere belanghebbenden, wat tijd en aanpassing kan vergen. 1.4 Leerlingprognoses zijn indicatief De demografische ontwikkelingen waarop het IHP is gebaseerd, zijn prognoses. Deze kunnen in de loop der tijd wijzigen, wat gevolgen kan hebben voor de prioritering of noodzaak van bepaalde huisvestingsmaatregelen. 1.5 Financiële impact op de begroting Hoewel het IHP richting geeft aan toekomstige investeringen, betekent vaststelling ook dat de gemeente zich in moet spannen om het reserveren van middelen in de meerjarenbegroting. Dit kan gevolgen hebben voor de financiële ruimte voor andere beleidsvelden.

1.6 Onzekerheid over toekomstige kosten Bouwkosten, energielasten en renteontwikkelingen zijn moeilijk te voorspellen. De ramingen in het IHP zijn gebaseerd op huidige inzichten, maar kunnen in de toekomst afwijken, wat gevolgen heeft voor de begroting.

Financiën Het Integraal Huisvestingsplan (IHP) vormt een strategisch beleidsdocument waarin de huisvestingsbehoefte van het onderwijs in de gemeente in kaart wordt gebracht en geprioriteerd. Het opstellen en vaststellen van het IHP heeft geen directe financiële gevolgen voor de gemeentelijke begroting. Het plan dient primair als richtinggevend kader voor toekomstige investeringsbesluiten. Concrete investeringen die voortvloeien uit het IHP worden niet automatisch uitgevoerd, maar worden afzonderlijk en op een later moment aan de raad voorgelegd via separate raadsvoorstellen. Bij elk voorstel wordt een specifieke financiële onderbouwing en dekking opgenomen, zodat de raad per investering een weloverwogen besluit kan nemen. De investeringen die opgenomen zijn in dit IHP passen binnen de beschikbare ruimte in de begroting. Op deze wijze behoudt de raad de regie over de financiële inzet en wordt het IHP gebruikt als leidraad, niet als verplichtend uitvoeringsprogramma.

Uitvoering Na vaststelling van het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2026–2041 wordt gestart met de implementatie van het plan in nauwe samenwerking met de betrokken schoolbesturen. De uitvoering vindt plaats op basis van een meerjarige planning, waarbij jaarlijks wordt bezien welke projecten in aanmerking komen voor uitwerking en realisatie. De gemeente neemt de regie op het proces en bewaakt de voortgang, in afstemming met de onderwijsinstellingen. Voor elk project wordt een afzonderlijk besluitvormingsproces doorlopen, inclusief een inhoudelijke en financiële onderbouwing. Hierbij wordt rekening gehouden met actuele leerlingprognoses, technische staat van gebouwen, ruimtelijke inpassing en beschikbare middelen. De financiële consequenties van het IHP worden opgenomen in de meerjarenbegroting en jaarlijks geactualiseerd in de kadernota en begrotingscyclus. Dit zorgt voor transparantie en bestuurlijke sturing. Zo blijft het IHP een dynamisch en sturend instrument dat meebeweegt met maatschappelijke en onderwijskundige ontwikkelingen.

Communicatie De schoolbesturen zijn intensief betrokken geweest bij de opstelling van het IHP. Het IHP is daarmee een gezamenlijk gedragen plan. Na instemming van uw college over dit voorstel wordt er een persbericht opgesteld en zal er een persgesprek worden gepland. Bij de uitwerking van concrete projecten wordt per locatie communicatie afgestemd op de aard en impact van het project. Hierbij wordt ingezet op participatie en dialoog met de omgeving, zodat zorgen, wensen en ideeën tijdig kunnen worden meegenomen in het proces. Zo blijft het plan niet alleen bestuurlijk, maar ook maatschappelijk verankerd.

Bijlagen 1. Het integraalhuisvestingsplan 2026-2041

Sint-Michielsgestel, 30 september 2025 Burgemeester en wethouders van Sint-Michielsgestel, de secretaris, de burgemeester,

P.W.M. Geurts

Ter inzage

E. Smid

Raadsbesluit Registratienr.:

1388120

Portefeuillehouder:

Peter Raaijmakers

Aanhef De raad van de gemeente Sint-Michielsgestel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 30 september 2025; en gehoord de beraadslaging in de oordeelsvormende commissievergadering Leefomgeving en Duurzaamheid van 20 november 2025;

Besluit 1. Het Integraal huisvestingsplan onderwijs 2026-2041 vast te stellen.

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 11 december 2025; De gemeenteraad van Sint-Michielsgestel, de griffier,

de voorzitter,

D.S.J. Thissen

E. Smid