Raadsvoorstel Doordecentralisatie beschermd wonen 1272841.pdf

Raadsvoorstel Registratienr.:

1272841

Openbaar

Onderwerp 1272841 - Doordecentralisatie Beschermd Wonen vanaf 1-1-2022

Status Besluitvormend

Voorstel 1. Het Regioplan Doordecentralisatie Beschermd Wonen vast te stellen. 2. De centrumregeling Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en aanverwante taken regio Meierij en regio Bommelerwaard 2022-2025 vast te stellen. 3. De portefeuillehouder Wmo, Mariëlle van Alphen, te mandateren deze centrumregeling te ondertekenen. 4. Integratie-uitkering beschermd wonen in het gemeentefonds per 1-1-2023 beschikbaar te stellen voor de decentralisatie beschermd wonen.

Inleiding Het Rijk heeft, op basis van de doordecentralisatie Beschermd Wonen besloten dat alle gemeenten per 1 januari 2022 zelf inhoudelijk verantwoordelijk worden voor nieuwe cliënten die in aanmerking komen voor beschermd wonen binnen de Wmo. Vanaf het jaar 2023 is dat zowel inhoudelijk als financieel. Voorheen lag deze verantwoordelijkheid volledig bij onze centrumgemeente ’s-Hertogenbosch. Op basis daarvan is in de raadsvergadering van 9 januari 2020 de Regiovisie Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang 2020 e.v. vastgesteld (zie bijlage 1) met hierin de ambities op dit beleidsterrein. Om deze doordecentralisatie goed te kunnen uitvoeren is in de regio een regioplan (zie bijlage 2) opgesteld. Daarnaast komt de regio met een centrumregeling (zie bijlage 3) waarin afspraken tussen centrum- en regiogemeenten over Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en andere taken zijn vastgelegd. In het regionale portefeuillehouderoverleg Maatschappelijke Zaken (MZ) hebben portefeuillehouders als een voorgenomen besluit genomen. Nu worden beide stukken ter besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd.

Beoogd resultaat 1. Het vaststellen van het Regioplan Doorcentralisatie Beschermd Wonen en de centrumregeling Maatschappelijke Opvang en aanverwante taken regio Meierij en regio Bommelerwaard 2022-2025. 2. Goede afspraken tussen de centrum- en regiogemeenten hoe Beschermd Wonen en Maatschappelijke Zorg in meerdere jaren overgedragen wordt aan de gemeente. Deze

Raadsvoorstel Registratienr.:

1272841

Openbaar

afspraken moeten ervoor zorgen dat de gemeente in de toekomst inwoners zelf kan huisvesten met de benodigde vorm van ondersteuning.

Argumenten 1.1 De doordecentralisatie Beschermd Wonen is door het Rijk ingezet op basis van gedegen onderzoek, advies en een op basis daarvan geschreven toekomstvisie ‘Van beschermd wonen naar beschermd thuis’ van commissie Dannenberg. Deze visie is opgezet vanuit een herstelbenadering en houdt in dat inwoners zoveel mogelijk in hun eigen wijk, woning en sociale omgeving geholpen moeten worden. Voor veel van deze mensen is een veilige en vertrouwde thuisomgeving daarbij essentieel. 1.2 Het rijk verplicht iedere regio om deze doordecentralisatie per 1-1-2022 goed uit te voeren. Volgens de commissie Dannenberg en de Norm voor Opdrachtgeverschap (NvO) moet elke gemeente aan het eind van 2021 een vastgesteld Regioplan hebben, waarin afspraken staan over de inhoud, samenwerking en financiën na de doordecentralisatie. Met het Regioplan dat nu voorligt, voldoet de regio aan deze verplichting. De benodigde budgetten daarvoor ontvangt centrumgemeente Den Bosch tot 1-1-2023. Daarna neemt het budget af en neemt het lokale budget in regiogemeenten toe via de integratie-uitkering in het gemeentefonds. 1.3 Het Regioplan is een uitwerking van de vastgestelde regiovisie Beschermd Wonen. In deze Regiovisie is de ambitie opgenomen dat mensen die een beroep doen op Beschermd Wonen zo zelfstandig mogelijk kunnen blijven wonen.

1.4 De kern en de visie van het Regioplan wordt gedragen door de Adviesraad Sociaal Domein. De Adviesraad heeft gevraagd advies gegeven op het regioplan en heeft nog een aantal punten ter versterking / bewaking genoemd om tot een goede uitvoering te komen, welke wij meenemen in de uitvoering. In bijlage 4 is de input van onze adviesraad en die van de andere adviesraden te lezen. 2.1 De Centrumregeling is een uitwerking van de governance die aansluit bij de eisen van het NvO (Norm voor Opdrachtgeverschap). Op dit moment heeft de regio alleen een centrumregeling voor jeugdzorg en Wmo. Voor Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en andere taken waren regionale afspraken nog niet vastgelegd. Regionaal is afgesproken dat er een centrumregeling komt die in hoofdlijnen gebaseerd is op die van Wmo en Jeugd. In deze centrumregeling moeten o.a. afspraken staan over de inkoop, het verminderen van administratieve lasten en governance. Met deze centrumregeling voldoet de regio aan de eisen die het Rijk hieraan stelt. 2.2 De Centrumregeling zorgt voor stabiliteit op het gebied van inhoud. De regio legt in de centrumregeling afspraken met elkaar vast. Hiermee wordt duidelijk welke taken en verantwoordelijkheden de centrumgemeenten en de regiogemeenten hebben. Ook is vastgelegd hoe regionale besluitvorming plaatsvindt. De bekostiging van deze taken komen ten laste van het regionale budget.

3.1 Op basis van een mandaat kan de wethouder samen en uniform met de collega wethouders committment geven aan het gezamenlijk uitvoeren en borging van de centrumregeling.

Raadsvoorstel Registratienr.:

1272841

Openbaar

4.1 Op deze wijze kunnen we het budget Beschermd Wonen op basis van het aangegeven ingroeipad de komende jaren lokaal borgen en bewaken en beter de regie houden. Conform de centrumregeling wordt het bedrag dat de gemeente beschikbaar stelt aan de centrumgemeente gemaximaliseerd tot het bedrag dat zij ontvangt vanuit het Rijk. Zie artikel 7 van de centrumregeling.

Kanttekeningen 1.1 De decentralisatie kan zorgen voor sociale onrust onder inwoners door onwetendheid, onbegrip, overlast en escalatie. Buurtbewoners kunnen het lastig vinden / moeten wennen aan het omgaan met de leefwijze, de houding en het gedrag van mensen die een indicatie Beschermd Wonen hebben of mogelijk gaan krijgen. In het lokale Uitvoeringsplan zullen we opnemen hoe we daar me om zullen gaan en wat te doen in welke situatie. 1.2 Het is lastig in te schatten wat het aantal nieuwe indicaties Beschermd Wonen binnen de Wmo voor onze gemeente daadwerkelijk zal zijn de komende jaren. Landelijk en in de regio zien we een groei in het aantal indicaties Beschermd Wonen. Dit vraagt goede sturing zodat de gemeente uitkomt met het toekomstige budget voor Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en aanverwante taken. Zowel bestuurlijk als ambtelijk zien we hierop toe in de regio. 1.3 De decentralisatie van Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang zorgt voor extra druk op de vraag naar sociale huurwoningen. Met het huidige tekort aan betaalbare woningen zullen de wachtlijsten bij corporaties verder stijgen. Er is een goed plan nodig om deze extra benodigde huisvesting structureel te realiseren. 4.1 Op dit moment zijn de budgetten voor de integratie-uitkering beschermd wonen nog niet definitief.

Het Rijk is nog bezig met de uitwerking van een nieuw objectief verdeelmodel voor het sociaal domein, waaronder beschermd wonen. Het nieuwe kabinet moet nog hierover nog besluiten. Wij nemen de toekomstige rijksbijdragen 1 op 1 over voor de decentralisatie van beschermd wonen. Dit is dus geen openeindregeling. Op het moment dat de bedragen definitief bekend zijn in de mei- of septembercirculaire, dan verwerken wij deze in de begrotingswijziging bij één van de bestuursrapportages.

Financiën Het landelijk vastgesteld, objectief verdeelmodel dat in gaat op 1 januari 2023 betekent een voordeel voor onze regio van €5 miljoen stapsgewijs over een periode van 10 jaar. Het regionale budget bestaat uit het budget van de centrumgemeente (= voor 2022 begroot op € 26.013.158) plus de uitkering aan de regiogemeenten voor de nieuwe cliënten (=voor 2022 begroot op € 520.263 voor de regiogemeenten samen). Vanaf 1 januari 2023 krijgt elke gemeente voor een periode van 10 jaar, stapsgewijs een (toenemend) budget voor nieuwe cliënten Beschermd Wonen. Deze opbouw is gebaseerd op een landelijk gemiddelde instroom. Het lokale uitvoeringsbudget Beschermd Wonen is een percentage (2%) van het regiobudget voor Boxtel is dat voor 2023 een bedrag van € 26.013.

Raadsvoorstel Registratienr.:

1272841

Openbaar

Financiële risico’s liggen met name bij de onzekere ontwikkeling over de instroom en daarmee de ontwikkeling van de kosten voor Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang. Er zijn een aantal onzekerheden rond de omvang van het budget voor Beschermd Wonen in combinatie met de uitname van de budgetten voor de Wet Langdurige Zorg (hierna WLZ). Het is voor iedere gemeente een financieel risico wanneer de instroom hoger is dan begroot in het lokale budget. Om de financiële risico’s te beperken werken we met een reeds bestaande regionale reserve. Na beëindiging van het regionale budget, verdelen we de reserve indien deze een positief saldo laat zien. We spreken af financieel solidair te zijn bij eventuele tekorten. Hiervoor is het aantal inwoners als verdeelsleutel afgesproken.

Uitvoering In de centrumregeling is vastgelegd dat de gemeente elk jaar een uitvoeringsplan opstelt (vormvrij). Uiteraard betrekt de gemeente ook samenwerkingspartners als woningcorporatie en zorgaanbieder(s) daarbij. Op deze wijze kan de gemeente per eind 2022 lokaal de verantwoordelijkheden oppakken en uitvoeren.

Communicatie Om een succesvolle doordecentralisatie te realiseren, is goede periodieke communicatie en afstemming met de centrum- en regiogemeenten alsmede integraal met de zorgpartners, woningcorporaties, wijkagenten en de inwoners van groot belang. We borgen dit in het lokale uitvoeringsplan (jaarlijks voor 1 november).

Boxtel, 24 augustus 2021 Burgemeester en wethouders van Boxtel, de gemeentesecretaris, A.E. Kraal

Bijlagen 1- Regioplan Doordecentralisatie Beschermd Wonen 2- Centrumregeling 2022-2025 3- Advies adviesraden regio Meierij en Bommelerwaard 4- Regionale reactie op advies adviesraden

de burgemeester, R.S. van Meygaarden

Raadsvoorstel Registratienr.:

1272841

Contactpersoon Mw. I. van der Linden, teammanager SO-Sociale Beleidsontwikkeling, i.vd.linden@mijngemeentedichtbij.nl, 0411-655224.

Openbaar

Raadsbesluit Registratienr.: 1272841

Aanhef De raad van de gemeente Boxtel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 24 augustus 2021;

Besluit 1. Het Regioplan Doordecentralisatie Beschermd Wonen vast te stellen. 2. De centrumregeling Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en aanverwante taken regio Meierij en regio Bommelerwaard 2022-2025 vast te stellen. 3. De portefeuillehouder Wmo, Mariëlle van Alphen, te mandateren deze centrumregeling te ondertekenen. 4. Integratie-uitkering beschermd wonen in het gemeentefonds per 1-1-2023 beschikbaar te stellen voor de decentralisatie beschermd wonen.

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 5 oktober 2021; De gemeenteraad van Boxtel, de griffier, I.H.M. Smits

de voorzitter, R.S. van Meygaarden