Raadsvoorstel Begroting 2026 Sint-Michielsgestel

Raadsvoorstel Zaaknummer:

1389010

Portefeuillehouder:

Peter Raaijmakers

Onderwerp Begroting 2026 Sint-Michielsgestel

Status Besluitvormend

Voorstel Raad 1. De programmabegroting en financiële begroting 2026 en de bijbehorende meerjarenraming 20272029 vast te stellen. 2. De in begroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 opgenomen investeringen en reservemutaties vast te stellen.

Inleiding Voorafgaand aan het nieuwe jaar legt het college de begroting ter vaststelling voor aan de gemeenteraad. De gemeenteraad heeft het budgetrecht en door vaststelling van de begroting wordt toestemming gegeven aan het college om geld te besteden aan de in de begroting opgenomen activiteiten. De begroting 2026 is gebaseerd op de uitgangspunten en de financiële doorrekening zoals opgenomen in de Voorjaarsnota 2025-2029 (raad 3 juli 2025).

Beoogd resultaat Uitgangspunt is een financieel sluitende begroting in meerjarig perspectief waarbij het gewenste gemeentelijke beleid kan worden gerealiseerd. De begroting is startpunt van de jaarlijkse planning & control cyclus. Met de tussentijdse rapportages vindt bijsturing plaats en met de jaarrekening wordt verantwoording afgelegd.

Argumenten 1.1 De gemeente voldoet hiermee aan de wettelijke verplichting in de gemeentewet De Gemeentewet schrijft voor dat elke gemeente jaarlijks begrotings- en verantwoordingsstukken moet opstellen. Het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) bevat de regelgeving daarvoor. Vóór 15 november behoort de vastgestelde begroting te worden toegestuurd naar de financieel toezichthouder. 1.2 Doelstelling is een structureel en reëel sluitende begroting Eén van de doelstellingen uit het bestuursakkoord is het realiseren van een financieel gezonde gemeente. Met het oog op het ravijnjaar 2026 is in de Voorjaarsnota 2025-2029 voor een oplopend bedrag van € 2,6 miljoen aan maatregelen opgenomen. In combinatie met nieuw beleid en overige autonome ontwikkelingen is het gelukt om hiermee een structureel en reëel sluitende meerjarenbegroting te realiseren voor alle begrotingsjaren 2026 tot en met 2029. De provincie toetst hier op als financieel toezichthouder. 1.3 De gemeenteraad geeft het college autorisatie om activiteiten voor 2026 uit te voeren De gemeenteraad heeft de bevoegdheid om financiële middelen via het ‘budgetrecht’ beschikbaar te stellen. Door de begroting vast te stellen geeft de gemeenteraad het college toestemming om geld uit te geven aan de afgesproken activiteiten voor het begrotingsjaar.

1.4 Autorisatie uitvoering investeringen in 2026 Met de vaststelling van de begroting heeft het college autorisatie om de investeringen 2026 tot uitvoering te brengen. De voorgenomen investeringen zijn in principe in de laatste jaarschijf van de meerjarenbegroting opgenomen. Het college heeft de bevoegdheid om ook deze investeringen in eerdere jaren tot uitvoering te brengen vooruitlopend op de formele begrotingsmutatie via de tussentijdse rapportages. 1.5 Autorisatie reservemutaties in 2026 In de begroting 2026 zijn diverse mutaties op reserves begroot. Met het vaststellen van de begroting is hiermee ook autorisatie voor de in de begroting opgenomen reservemutaties

Kanttekeningen 1.1 De ontwikkeling van de lokale lastendruk is gebaseerd op de begroting Uitgangspunt voor de ontwikkeling van lokale lasten is een trendmatige ontwikkeling van onderliggende kosten. Voor 2026 is deze bepaald op 2,9%. Mede door de kostenontwikkeling (inflatie) is onzeker of deze trendmatige ontwikkeling voldoende zal zijn. Voor de OZB geldt een aanvullende verhoging van 4% vanwege het maatregelenpakket. 1.2 Maatregelenpakket is nog deeels concreet in te vullen Met de vaststelling van de Voorjaarsnota 2025–2029 is ingestemd met het bijbehorende maatregelenpakket. In de begroting is op basis hiervan een netto besparing van ruim € 2,6 miljoen opgenomen. Een deel van de voorgestelde maatregelen is al concreet uitgewerkt, terwijl andere nog

gebaseerd zijn op aannames en preventieve acties. De voortgang van de daadwerkelijke uitvoering wordt actief gevolgd en hierover zal verantwoording worden afgelegd. 1.3 Nieuwe ontwikkelingen na medio juli zijn nog niet verwerkt in deze begroting Deze begroting is gebaseerd op de inzichten per medio juli 2025. Voor de ontwikkelingen met gevolgen voor de begrotingspositie na deze datum verwijzen we naar de Tweede bestuursrapportage 2025. Deze rapportage is beschikbaar op het moment dat de Begroting 2026 ter besluitvorming besproken wordt door de gemeenteraad. 1.4 Uitkering gemeentefonds blijft onzeker De meicirculaire 2025, gepubliceerd op 28 mei, is verwerkt in deze begroting. Per saldo heeft deze circulaire het begrotingsbeeld verbeterd. Zo is het zogenoemde ‘ravijnjaar’ deels afgezwakt, zijn incidenteel middelen beschikbaar gesteld voor de stijgende kosten in de jeugdzorg, en is compensatie toegekend voor hogere salarissen en overige materiële uitgaven. Voor de jaren 2026 en 2027 ontstaat hierdoor extra financiële ruimte. Vanaf 2028 wordt echter een terugval verwacht. De toegekende compensatie is noodzakelijk om de stijgende kosten voor lonen en materiële uitgaven op te vangen.

Naast de onzekerheid over de structurele ontwikkeling van de Algemene Uitkering uit het Gemeentefonds, bestaat er een reëel risico op bezuinigingen op de Rijksbegroting met directe gevolgen voor het Gemeentefonds. Daarbovenop blijft voor onze gemeente het risico bestaan op de doorrekening van de tweede tranche van de herverdeling van het Gemeentefonds, wat kan leiden tot een structureel nadeel van ruim € 800.000. 1.5 Financiële ruimte voor de toekomst is beperkt Het begrotingssaldo voor 2029 is beperkt positief (€ 626.000), maar is afgezet tegen een begrotingsomvang van € 88,9 miljoen maar 0,7%. Dit maakt dat de financiele ruimte voor het opvangen van toekomstige autonome en nieuwe ontwikkelingen beperkt is.

Financiën Vanaf de vorige begroting 2025-2028 zien we de volgende ontwikkeling van het begrotingssaldo: Ontwikkeling begrotingssaldo Begroting Begroting Begroting Begroting (x € 1.000: - = nadeel en + = voordeel) 2026 2027 2028 2029 Begrotingssaldo begroting 2025-2028 5 499 350 284 Mutaties na vaststelling begroting 2025: -935 -557 -635 -721 • Najaarsnota 2024 -142 -68 22 37 • Meerjarenonderhoud gebouwen 1.715 1.949 873 930 • Voorjaarsnota 2025-2029 -22 -12 -11 -11 • Overige begrotingswijzigingen Begrotingssaldo voor samenstellen begroting 2025 621 1.812 599 519 -22 1 285 107 • Financieel technische mutaties begroting 2026-2029 Begrotingssaldo begroting 2026-2029 599 1.813 883 626 af: Saldo incidentele baten en lasten Structureel en reëel begrotingsbeeld

43 556

112 1.701

-16 899

626

Conclusie is dat de begroting in alle jaren sluitend is met een aflopend positief begrotingssaldo, waarbinnen het effect van het wegenbeheerplan nog opgevangen dient te worden. Op basis van de nu bekende gegevens heeft met name de actualisatie van het wegenbeheerplan structurele gevolgen voor de gemeentelijke begroting. De exacte omvang hiervan is bij op opstellen van de Begroting nog niet bekend, maar op basis van de inschatting nu is de hieruit voortvloeiende last al gauw zo’n € 200.000. In het raadsvoorstel van december zal deze ten laste worden gebracht van het nu gepresenteerde begrotingssaldo.

Structureel en reëel begrotingsbeeld De Provincie Noord-Brabant beoordeelt bij het vaststellen van de vorm van toezicht eerst of de begroting voor het jaar 2026 structureel en reëel in evenwicht is. Indien dit niet het geval is, wordt gekeken naar het laatste jaar van de meerjarenraming (2029). De conclusie is dat onze begroting zowel voor het begrotingsjaar 2026 als voor het meerjarige perspectief tot en met 2029 structureel en reëel in evenwicht is.

Uitvoering Na vaststelling door de gemeenteraad op 6 november dient het college de Begroting 2026 voor 15 november 2025 in bij de toezichthouder; Gedeputeerde Staten van de provincie Noord-Brabant. Het oordeel van de provincie verwachten we dan voor het eind van dit jaar.

Communicatie Na vaststelling van de begroting in uw raad wordt de samenvattende infographic gepubliceerd in De Brug en op de social mediakanalen van de gemeente. De begroting 2026 is ook als website raadpleegbaar. Homepage | Begroting 2026 Gemeente Sint-Michielsgestel

Bijlagen 1. Begroting 2026 2. Bijlagenboek begroting 2026

Sint-Michielsgestel, 30 september 2025 Burgemeester en wethouders van Sint-Michielsgestel, de secretaris, de burgemeester,

P.W.M. Geurts

Ter inzage 1. N.v.t.

E. Smid

Raadsbesluit Registratienr.:

1389010

Portefeuillehouder:

Peter Raaijmakers

Aanhef De raad van de gemeente Sint-Michielsgestel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 30 september 2025;

Besluit 1. De programmabegroting en financiële begroting 2026 en de bijbehorende meerjarenraming 20272029 vast te stellen. 2. De in begroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 opgenomen investeringen en reservemutaties vast te stellen.

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 6 november 2025; De gemeenteraad van Sint-Michielsgestel, de griffier,

de voorzitter,

D.S.J. Thissen

E. Smid