Presentatie Accommodatiebeleid
Tekst van het document
Uitgangspunten voor het accommodatiebeleid Informatiesessie Raad 02-12-2025
© 2025 | Public Result | Pagina
Doelstelling • Het accommodatiebeleid vormt de basis voor besluiten voor gemeentelijke bijdragen aan
maatschappelijke accommodaties. Doelen van het beleid zijn: • • •
•
Duidelijkheid in de afweging ten behoeve van de faciliterende rol van de gemeenten bij verschillende type voorzieningen. Transparantie over de (financiële) ondersteuning aan verschillende type voorzieningen. Gelijk speelveld (uniformiteit) voor verenigingen en stichtingen binnen de gemeenten, en geen concurrentie met commerciële partijen. Houdbaar financieel plaatje voor een toekomstbestendig voorzieningenaanbod voor inwoners van nu en later.
En daardoor antwoorden op vragen als: • Wanneer draag je als gemeente bij? • Hoeveel draag je bij? • Op welke manier draag je bij? (financieel of anderszins)
“Willen toe naar beleid waar duidelijk is wat we wel en niet doen”
“Het ontbreekt aan uniformiteit en duidelijkheid.” “Zolang we geen regels hebben worden deze aanvragen ad hoc beoordeeld en afgewogen. “Voor mijn gevoel er zitten grote verschillen tussen gemeentelijke bijdrage aan gemeenschapshuizen, sportlocaties, en daar wil je eerlijkheid in terug brengen”
Belangrijk: bestaande, lopende afspraken blijven in stand. Dit accommodatiebeleid is geen planning per locatie / accommodatie en geen uitvoeringsplan. © 2025 | Public Result | Pagina
Afbakening •
Het accommodatiebeleid is uitvoerend en is een uitwerking van het lokaal beleid op sport, kunst en cultuur, gemeenschapshuizen, duurzaamheid, etc. Soms wordt accommodatiebeleid als ‘leidend’ gezien. Dit is niet het geval!
•
Afbakening subsidiebeleid: financiële ondersteuning aan activiteiten die bijdragen aan beleidsdoelstellingen. Deze activiteiten kunnen plaatsvinden in voorzieningen die binnen het accommodatiebeleid vallen. Het subsidiebeleid noemt een exploitatiebijdrage. Dit wordt uitgewerkt in het accommodatiebeleid. •
Subsidiebeleid Boxtel 2025-2030
•
Afbakening vastgoedbeleid: gericht op het sturen van (strategisch) vastgoed in eigendom van de gemeente.
•
Accommodatiebeleid: gericht op het faciliteren van gemeentelijke vastgoed waarin/-op maatschappelijke activiteiten plaatsvinden.
© 2025 | Public Result | Pagina
Type aanvragen
Soorten investeringssvraagstukken
Onderhoud
© 2025 | Public Result | Pagina
Kwaliteitsverbetering
Uitbreiding
Nieuwbouw
© 2025 | Public Result | Pagina
Relatie met overig beleid Omgevingsvisie: •
Basisvoorzieningenstructuur sluit aan bij de behoefte van inwoners, met nabijheid en goede bereikbaarheid
•
De kracht van de samenleving wordt optimaal benut
•
We stimuleren gelijke kansen, vrijwilligerswerk en burgerinitiatieven dicht bij de bewoners, in hun eigen netwerk.
Visie op het Sociaal Domein: •
Doel 2040: Boxtel is een gezonde, inclusieve gemeente waar iedereen meedoet.
•
Dichtbij organiseren: Activiteiten en voorzieningen worden waar mogelijk op wijk- of kernniveau uitgevoerd.
•
In 2040 is sociale cohesie toegenomen, inwoners kennen, ontmoeten en helpen elkaar en nemen zelf initiatief.
•
Inwoners hebben gelijke kansen voor ontwikkeling en deelname aan onderwijs, cultuur, sport en maatschappelijke activiteiten.
•
Voorzieningen en openbare ruimte zijn integraal toegankelijk, ook voor mensen met een beperking. © 2025 | Public Result | Pagina
Relatie met overig beleid Economische Agenda: •
Kernen en buurtschappen vormen samen de gemeente Boxtel, elk met een eigen karakter en sterke gemeenschapszin.
•
Inwoners zorgen voor elkaar; er is veel organisaties en bewonersinitiatieven.
•
Gemeente streeft naar een sterk vestigingsklimaat met een goede basisvoorziening, waaronder digitale en fysieke bereikbaarheid, passend woningaanbod en voldoende culturele en maatschappelijke voorzieningen.
Beleidsplan Kunst en Cultuur Boxtel 2025-2030: •
Iedereen moet kunnen deelnemen aan culturele activiteiten; activiteiten moeten breed bekend en goed toegankelijk zijn.
•
Culturele infrastructuur functioneert goed bij voldoende toegeruste locaties en efficiënte financiële
ondersteuning voor verenigingen en organisaties. •
Spreiding van kunst en cultuur is belangrijk in alle vier kernen, alle disciplines en voor alle leeftijden.
© 2025 | Public Result | Pagina
Relatie met overig beleid Sportbeleid: •
In 2025/2026 wordt een nieuw sport- en beweegbeleid opgesteld voor gemeente Boxtel.
•
Het beleid geeft richting aan activiteiten en interventies op het gebied van sport en bewegen.
•
Het beleid is een praktische uitwerking van keuzes binnen het sociaal domein.
•
Huisvestingsvraagstukken voortkomend uit dit beleid worden ondergebracht in het
accommodatiebeleid.
Subsidiebeleid: •
Subsidiebeleid stimuleert maatschappelijke activiteiten.
•
Huisvesting onder kostprijs of marktconform tarief, wordt gezien als huisvestingssubsidie.
•
Binnen het accommodatiebeleid wordt gestreefd naar een evenwichtige balans van financieringsbronnen.
•
Doel is een duurzame en verantwoorde exploitatie van accommodaties.
© 2025 | Public Result | Pagina
(Landelijke) trends en ontwikkelingen Jeugd
Sport •
Toename populariteit van informele en ongeorganiseerde sport (ca. 1/3 sport buiten verenigingsverband).
•
Gemiddeld 44 uur per week vrije tijdsbesteding naast schoolwerk (12 jaar of ouder): • Ca. 20 uur aan mediagebruik (sociale media en Netflix e.d.) • Ca. 15 uur aan sport- en cultuuractiviteiten • Ca. 8 uur aan sociale contacten
•
Fitness (binnen), wandelen en hardlopen zijn de meest beoefende sporten.
•
Sportscholen en toegankelijke urban sport voorzieningen zijn steeds populairder.
•
Jongeren kiezen vaker voor binnensport.
Aanbod buiten- en binnensport locaties en toegankelijke ontmoetingsplekken bepalend in inrichting vrijetijdsbesteding jongeren.
•
Kunst en Cultuur
Gemeenschap
•
Landelijke cultuurbezoeken nog niet op précoronaniveau.
•
Gemeenschapshuizen staan onder druk door tekort aan vrijwilligers en financiële onzekerheid.
•
Traditionele cultuurvormen als bibliotheken blijven kerninstellingen voor culturele infrastructuur.
•
Actieve bewoners starten stichtingen, coöperaties en wijkondernemingen.
•
Cultuurbezoek neemt licht af naarmate de leeftijd toeneemt (2018-2022).
Demografie • • •
© 2025 | Public Result | Pagina
(middelmatige) bevolkingsgroei in Boxtel Vergrijzing Groeiende instroom niet-Nederlandse nationaliteit
Afwegingen
© 2025 | Public Result | Pagina
Uitgangspunten • Keuzes moeten worden gemaakt als het gaat om prioriteit geven aan betaalbaarheid, kwaliteit en bereikbaarheid.
Coproductie/cofinanciering
Betaalbaarheid
spreiding
Bereikbaarheid Lokale identiteit
© 2025 | Public Result | Pagina
Duurzaamheid
Kwaliteit Lokaal vs regionaal
Uitgangspunten 1&2 Essentiële voorzieningen en spreiding • Herkenbare ontmoetingsplekken versterken de sociale infrastructuur. • De huidige spreiding van voorzieningen is het vertrekpunt. • De gemeente geeft voorkeur aan hergebruik en optimaal benutten van bestaande gebouwen. • Brede spreiding van voorzieningen zorgt voor nabijheid voor inwoners, maar vaak kleinere schaal en lagere kwaliteit. • Voorzieningen worden uitnodigend, doelmatig en betaalbaar ingericht, praktisch en onderhoudsvriendelijk. • Nieuwe voorzieningen worden in principe vermeden, uitgaande van de huidige
spreiding van bestaande voorzieningen.
© 2025 | Public Result | Pagina
Lokale focus • Bij verzoeken om financiële ondersteuning wordt zorgvuldig beoordeeld of de investering verantwoord is. • De afweging gebeurt o.a. op basis van (toekomstig) aantal gebruikers en afstand tot deze gebruikers. • De gemeente richt zich op de lokale behoefte, met
vooral gebruik door inwoners uit de eigen gemeente. • Bovenlokale voorzieningen zijn mogelijk met een sluitende businesscase en exploitatieplan. • De gemeentelijke bijdrage blijft beperkt tot de lokale functie van de voorziening. • Als een voorziening voornamelijk bezoekers van buiten de gemeente aantrekt, kan de gemeentelijke bijdrage worden beperkt. • De hoogte van de bijdrage wordt afgestemd op de omvang en functie die passen bij de lokale behoefte.
Uitgangspunten 3&4 Samenwerking • Samenwerking en eigen bijdrage van initiatiefnemers zijn essentieel • Commerciële of ondersteunende activiteiten (bijv. horeca) kunnen als externe financiering worden gezien.
• Gebruikers zijn in principe verantwoordelijk voor klein onderhoud. • Zo veel mogelijk van de investering door de gebruiker via subsidies, eigen middelen of eigen werkzaamheden.
• Afwijkingen van deze streefwaarde zijn mogelijk bij beperkte draagkracht of onmisbare maatschappelijke meerwaarde. • Huisvesting, realisatie en bekostiging van commerciële activiteiten worden niet rechtstreeks
vanuit het accommodatiebeleid gefaciliteerd.
© 2025 | Public Result | Pagina
Multifunctionaliteit • Bestaande gebouwen en terreinen worden ingezet
voor meerdere maatschappelijke functies om sociale cohesie te versterken. • Gezamenlijk gebruik wordt gestimuleerd om bezettingsgraad en efficiëntie te verhogen • In Boxtel geldt: delen boven hebben; mono-gebruik is uitzondering, alleen als de aard van de voorziening dit vereist. • Bij aanvragen voor nieuwe of aangepaste accommodaties wordt eerst beoordeeld of de activiteit kan plaatsvinden in een bestaande voorziening. • Focus ligt op openbare en maatschappelijke activiteiten, niet-commerciële activiteiten. • De gemeente dringt aan op multifunctioneel en gezamenlijk gebruik, maar dwingt geen fusies van verenigingen af.
Uitgangspunten 5&6 Toekomstbestendigheid
Duurzaamheid
• Investeringen in maatschappelijke accommodaties moeten duurzaam en toekomstbestendig zijn. • Bij aanvragen voor gemeentelijke bijdrage wordt gekeken naar (verwachte) gebruikers en onderhoudskosten op middellange termijn (meerjarenonderhoudsplan). • Voor sportaccommodaties gelden richtlijnen van sportbonden (KNVB, KNHB, NOC*NSF, KNTB) als ondergrens voor adequaat gebruik. • Afwijkingen van deze richtlijnen zijn mogelijk indien goed gemotiveerd. • De gemeente investeert niet in niet-levensvatbare clubs of verenigingen; gebruikers moeten accommodaties duurzaam en financieel kunnen dragen.
© 2025 | Public Result | Pagina
•
Verduurzamingsmaatregelen worden gefinancierd op natuurlijke onderhouds- en investeringsmomenten, waarbij besparingen
op energie en exploitatiekosten de benodigde middelen dekken.
Uitgangspunten 7
Financieel en maatschappelijk verantwoord • Gevraagde gemeentelijke bijdrage moet transparant, onderbouwd en in verhouding tot aard en maatschappelijke impact van de accommodatie zijn. • Financiële bijdrage wordt alleen verstrekt als deze binnen de begroting past en voldoet aan
vastgestelde financiële kaders. • Jaarlijkse toetsing van initiatieven zorgt voor gerichte inzet van middelen, voorkomt overhaaste beslissingen en biedt duidelijk moment voor reflectie en planning. • Ad-hoc beslissingen over financieringsbehoeftes van accommodaties en voorzieningen. We wegen investeringen eenmaal jaarlijks af en nemen een integraal besluit hierover.
© 2025 | Public Result | Pagina
Weging uitgangspunten
Basis/spreiding
Lokale focus Inhoudelijke toets op basis van uitgangspunten
Co-financiering Multifunctioneel Toekomstbestendig
Duurzaamheid Financieel en maatschappelijk © 2025 | Public Result | Pagina
Meer criteria voldoen=meer betrokkenheid gemeente
Weging uitgangspunten
Uitgangspunten
Rol gemeente
© 2025 | Public Result | Pagina
Rol gemeente
© 2025 | Public Result | Pagina
Rol gemeente
Ja Wettelijke taak? Nee
© 2025 | Public Result | Pagina
Rol gemeente
Ja Commerciële activiteit? Nee
© 2025 | Public Result | Pagina
Rol gemeente
Ja Bijdrage aan beleid? Nee
© 2025 | Public Result | Pagina
Rol gemeente
Ja Initiatief van onderop? Nee
© 2025 | Public Result | Pagina
Rol gemeente
Ja Huidige voorzieningen voldoende? Nee
© 2025 | Public Result | Pagina