Presentatie 1 - Inhaalslag Energietransitie - 3 november 2026
Tekst van het document
© Arcadis 2026 13 november 2026 Plan van Aanpak Inhaalslag Energietransitie 3 november 2026
Inhoud 2 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 Aanleiding, opgave & aanpak Wat is haalbaar voor 2030? Van analyse naar uitvoering Afronding Hoe vullen we het resterende tekort? Conclusie © Arcadis 2026 Onderzoeken en uitkomsten Aanleiding: ons energiegebruik van fossiel naar hernieuwbaar 3 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 1 DE VRAAG Energievraag groeit (weer): Wereld 1,3%, EU+NL 0,4% 2 DE BRON Onze energie krijgen we nog veel uit fossiele bronnen: Wereld 67%, EU 58%, NL 49% en dat wringt, want: 3 CONFRONTATIE Onze energiebehoefte botst met vervuilende, eindige bronnen 4 DE UITWEG Overschakelen op bronnen die schoner zijn, lokaal beschikbaar én oneindig beschikbaar zijn Luchtvervuiling -> gezondheid Eindig Duur Afhankelijk GROTE ENERGIE-BEHOEFTE versus VERVUILENDE BRONNEN DIE EINDIG ZIJN EN AFHANKELIJK MAKEN Dat vraagt om actie ZON, WIND, WATERKRACHT, GEOTHERMIE, etc. Energietransitie GEEN LUXE OF KEUZE, MAAR NOODZAAK 3 november 2026© Arcadis 2026 Van wereldwijd naar lokaal: klimaatverandering én een vol stroomnet 4 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026© Arcadis 2026
Inzet van de gemeente Boxtel © Arcadis 2026 5 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 Gecommitteerd aan RES-doelstelling Inzet op zonne-energie middels vier zonnevelden Afwijzing door gemeenteraad (2025) van drie locaties Gemeente Boxtel: wat nu? Oplossing: ‘Inhaalslag Energietransitie – Plan B, naar de wereld van B’ Op zoek naar de realistische potentie van opwek van zonne-energie, windenergie en biogas → Plan van Aanpak voor de realisatie van 80 GWh in 2030 Opdracht College vanuit de Raad: ga op zoek naar de realistische potentie Opgave: 80 GWh hernieuwbare energie voor 2030 © Arcadis 2026 6 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 Wat? RES-opgave realiseren: RES-regio Noordoost-Brabant: 1.600 GWh 5% Gemeente Boxtel: 80 GWh Het verwachte stroomgebruik van de huishoudens en bedrijven in Boxtel Hoe? Zelf regie houden of de Provincie... Boxtel bepaalt zelf ✓ Wáár locaties voor zon en wind komen ✓ Hóe het wordt ingepast ✓ Onder welke voorwaarden: landschap, omwonenden, lokaal eigendom,... Of de Provincie neemt bevoegd gezag over ! Dus: de vraag is niet of de opwek gerealiseert wordt, maar of de gemeente Boxtel de regie houdt.
Projectopdracht: Inhaalslag energietransitie gemeente Boxtel © Arcadis 2026 7 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 Het proces — in drie stappen 1. Data-onderzoek Plan van Aanpak: wat is haalbaar voor opwek van zonne- en windenergie, wat daarvoor nodig is en welke keuzes gemaakt moeten worden. 2. Energiedialogen 3. Plan van aanpak Inzicht in de realistische potentie voor Zon, Wind, Biomassa Een samenhangende aanpak voor Zon en Wind Inzicht in belemmeringen en randvoorwaarden Concrete activiteiten en prioriteiten Wat heeft het opgeleverd? Aanpak en uitkomsten onderzoek potentie zonne-energie © Arcadis 2026 8 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 Meer voorkeur Trede 1 – Zon op daken en gevels Geen extra ruimtebeslag; de stroom wordt vaak direct bij het gebouw gebruikt. Trede 2 – Onbenut terrein binnen bebouwd gebied Parkeerterreinen, braakliggende locaties en geluidswallen: zorgvuldig ruimtegebruik. Trede 3 – Zon in landelijk gebied, gecombineerd met bestaand gebruik Langs weg en spoor, op water, voormalige stortplaatsen en RWZI-terreinen. Trede 4 – Zon op landbouw- en natuurgronden Laagste voorkeur: alleen bij uitzondering: Agri-PV, Congestieverzachter, Transitiegronden. 1 2 3 4
Aanpak en uitkomsten onderzoek potentie zonne-energie © Arcadis 2026 9 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 Per onderdeel dezelfde route: landelijke data → GIS-analyse → realistische correctie Zon-PV op dak Solar carports als parkeerplaatsen Zon-PV parken op restgronden 31 GWh realistisch potentieel op daken + 16,2 GWh wat er al ligt 2,6 GWh potentieel op parkeerplaatsen 9,4 GWh realistische benuttingsgraad van restgronden © Arcadis 2026 10 BOXTEL · ENERGIEDIALOGEN Aanpak en uitkomsten onderzoek potentie windenergie Het proces - Windonderzoek Bos en Van Rijn (2024) - Diverse zoekgebieden - Overicht van belemmeringen - Detailanalyse belemmeringen - Aandeel in realistische potentie - Bestuurlijke ruimte - Minst onwenselijke zoekgebieden - Gelet op mitigatie van de belemmeringen - Kans op breder gedragen acceptatie © Arcadis 2026 11 Er zijn enkele locaties binnen de gemeente Boxtel waar windturbines mogelijk zijn: • Mogelijke locaties met de minste, ‘zachte’ belemmeringen (radar 500ft, regionale waterberging, groen/blauwe mantel,...) • In het noord-oosten van Boxtel: ruimte voor maximaal 13 middelgrote turbines (150m tiphoogte) • Minimaal 5 turbines nodig → levert circa 25 GWh • Maximaal 13 turbines realistisch → levert circa 65 GWh • Idem ruimte voor één grote turbine (255m tiphoogte): • Minimaal 1 turbine nodig → levert circa 25 GWh • Ivm
Provinciale cluster-eis, combi met 2 middelgrote turbines → levert circa 35 GWh BOXTEL · ENERGIEDIALOGEN Aanpak en uitkomsten onderzoek potentie windenergie © Arcadis 2026 12 BOXTEL · ENERGIEDIALOGEN En wat is dan de realistische opwekpotentie in 2030? Rekening houden met: - Beschikbaarheid - Belemmeringen weg te nemen? - Kansrijk resultaat in de aanpak! Grote daken: van potentie naar projecten © Arcadis 2026 13 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 Startpunt 78 daken met GV-aansluiting waar ‘netcongestie’ de enige geïdentificeerde belemmering is. Samen circa 21 GWh technisch potentieel. 1 Selecteren Start met de 25 grootste en meest kansrijke daken. 2 Benaderen Ga in gesprek met eigenaar én gebruiker. 3 Integraal uitwerken Koppel opwek aan eigen verbruik, opslag en EMS. 4 Besluiten Begeleid naar investeringsbesluit en monitor. Waarom integraal? Zonder terugleverruimte is een standaard zonproject vaak niet haalbaar. De kans ontstaat door de installatie te ontwerpen op lokaal verbruik en dit te combineren met batterijopslag, energiemanagement, laadinfra en waar mogelijk samenwerking tussen bedrijven.
7,5 GWh Extra opwek vóór 2030 Doel: circa 24 positieve investeringsbesluiten BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE Carports en restgronden: aanvullend, niet genoeg Solar carports | Restgronden 0,9 GWh | 3 GWh Indicatief realiseerbaar vóór 2030 | Indicatief realiseerbaar vóór 2030 Van 40 geïdentificeerde locaties: 10 onbelemmerde | locaties → | 47 locaties ( > 1Ha) uitde GIS-verkenning: 3 locaties 2,6 GWh technisch | potentieel | 9,4 GWh scenario bij 10% benutting • Alleen kansrijk bij combinatie met laden, lokaal verbruik en | • Eerst toetsen op feitelijk gebruik, eigendom, ecologie, gemeentelijk eigendom. | landschap, net en businesscase. Deze sporen verbreden de projectenpijplijn, maar dekken het tekort niet af © Arcadis 2026 | 3 november 2026 | 14 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE Trede 4 en wind: parallel voorbereiden Trede 4: in | 2030 | Wind: vooral na 2030 circa 16 GWh | 25 – 65 GWh per jaar Mogelijke bijdragevan zonnepark | Renbaan–Esschebaan | Theoretische bandbreedte Verken nu aanvullende locaties en voorwaarden. | Zoekgebieden 7 en 8 langs de A2 zijn het vertrekpunt. Landschappelijke inpassing, meervoudig ruimtegebruik en lokaal | Bereidheid van eigenaren grond, netaansluiting en businesscase eigenaarschap zijn uitgangspunten. | moeten nog worden onderzocht. Plan eind 2027 een bestuurlijk beslismoment.
| Realisatie vóór 2030 lijkt niet realistisch. Verkennen is nog geen locatiebesluit. | Nú opstarten en | onderzoeken | voorkomt | nieuw | tijdverlies. © Arcadis 2026 | 3 november 2026 | 15 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE De hoofdconclusie in één beeld 16.2 GWh | 7.5 GWh | 16 GWh | 36.4 GWh 80 GWh Al gerealiseerd | 16.2 GWh Wat betekent dit? Grote daken | 7.5 GWh Carports | 0.9 GWh | Trede 1 tot en met 3 leveren naar verwachting 35% van de RES-opgave. Ook met Renbaan–Esschebaan komt Boxtel Restgronden | 3 GWh | uit op circa 55%. Er blijft dus ongeveer 36 GWh tekort. Zonnepark Renbaan–Esschebaan | 16 GWh Resterend tekort | circa 36.4 GWh Er is zicht | op 55%: door nu te handelen realiseert Boxtel ruim de helft van de RES-opgave vóór 2030 © Arcadis 2026 | 3 november 2026 | 16 De hoofdconclusie in één blik © Arcadis 2026 17 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 36.4 GWh 80 GWh Hoe lossen vullen we dit tekort op? 1. Méér zon op land (trede 4) 2. Wind op land 3 November 2026© Arcadis 2022 18 Verwachte hernieuwbare opwek toename tot 2030
Zonder randvoorwaarden komt opwek niet tot realisatie © Arcadis 2026 19 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 1 Lokale benutting Ontwerp op eigen verbruik en toekomstige elektrificatie. 2 Opslag & flexibiliteit Vlak pieken af en benut opgewekte stroom later. 3 Energiehubs Verbind bedrijven en flexibiliteit gebiedsgericht. 4 Participatie & bewustwording Betrek inwoners en ondernemers vroeg en zorg voor zichtbaarheid. Voorgestelde prioritering © Arcadis 2026 20 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 NU STARTEN Grote daken activeren · shortlists carports en restgronden · participatieaanpak PARALLEL VOORBEREIDEN Trede 4 verkennen · windzoekgebieden 7 en 8 toetsen · energiehub Ladonk beslismoment uiterlijk Q4 2027 BESTUURLIJK BEWAKEN Projectenpijplijn monitoren · capaciteit organiseren Richting: eerst maximaal benutten, maar aanvullende routes niet uitstellen Wat vraagt dit van de gemeente? © Arcadis 2026 21 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 Regie Eén herkenbare gemeentelijke trekker, duidelijke eigenaars per spoor en een actuele projectenpijplijn.
Capaciteit 2 – 4 FTE Middelen Vertaal de gekozen prioriteiten naar uitvoeringsbudget, externe expertise en monitoring.Gezamenlijke inzet van diverse disciplines Circa 1,5 tot 2 jaar voorbereiding De gemeente hoeft niet alles zelf te ontwikkelen, maar moet wel organiseren en richting geven Richting voor bestuurlijke besluitvorming © Arcadis 2026 22 BOXTEL · PLAN VAN AANPAK INHAALSLAG ENERGIETRANSITIE 3 november 2026 ✓ Maximaal inzetten op trede 1 tot en met 3 ✓ Trede 4 openhouden en tijdig verkennen ✓ Windonderzoek in zoekgebieden 7 en 8 voortzetten ✓ Opslag, flexibiliteit en participatie integraal meenemen ✓ Capaciteit en middelen organiseren voor uitvoering De kern: Eerst maximaal benutten wat kansrijk is. Tegelijk voorbereiden wat noodzakelijk is. Zó houdt Boxtel regie op de route naar fossielvrije energie-opwek rond 2030 en daarna.