PPA - Betoog begroting 2025

Dank u voorzitter, Allereerst wil de PPA de ambtelijke organisatie bedanken voor het geleverde werk. Het heeft geresulteerd in een mooie nieuwe opzet van de begroting die daardoor makkelijker leesbaar is. En die het werk van de raad makkelijker maakt door een vertaling vanuit het bestuursakkoord naar beleid. Dank daarvoor! De PPA hoopt dat deze ‘jas’ van dermate kwaliteit is dat deze nog jaren mee kan. En is deze ook flexibel? We worden alsmaar volumineuzer ondanks dat de broekriem flink aangetrokken wordt. Terugblik Terugkijkend refereert de PPA graag nogmaals aan de Infographic die het college voor de zomer publiceerde met de behaalde resultaten. Veel doelen uit het bestuursakkoord zijn behaald. Zo merken we dat het centrummanagement heeft geleid tot sfeervolle braderieën, worden plannen voor de scholen de Fonkel, het Elde College en de Bolster concreet, is het restafval afgenomen en hebben we de verbinding gelegd tussen natuur en met inwoners. Enkele voorbeelden, voorzitter. U hoorde het al eerder tijdens de kadernota, de PPA pleit ervoor om op de behaalde resultaten door te bouwen. Doorbouwen vraagt echter ook om een gezonde financiële basis. Donkere wolken Het is al enige het gesprek binnen gemeentes van Nederland: “het ravijnjaar”. Door het vooruitschuiven van keuzes door de landelijke overheid worden gemeenten gegijzeld door de gevolgen.

Het structureel organiseren van maatschappelijke opgaven wordt bemoeilijkt. In reactie op dit perspectief vroeg de PPA tijdens de kadernota opnieuw om deze financiële beperkingen te vertalen in de begroting. Met de voorliggende begroting zien we dat er invulling gegeven is aan die oproep. Door het aanspreken van de financiële reserves laat het meerjarenperspectief in overeenstemming met de regels nog zwarte cijfers zien, maar het toont ook dat alle spaarpotten worden opengebroken en leegvloeien. Aandacht: De PPA maakt zich grote zorgen om de sobere financiële doorkijk voor gemeente SintMichielsgestel met het ravijnjaar in 2026. Argument: De grote kans dat we in 2026 bezuinigingsmaatregelen moeten treffen en vraagt om focus. De PPA heeft drie prioriteiten, zoals reeds benoemd bij de behandeling van de kadernota en daar voegen we er één aan toe. Appel: de PPA pleit voor: -

Terugdringen toenemende ongelijkheid Aanpak woningnood Versterken gemeenschap

En daar voegen we een gezonde financiële basis aan toe. Gezonde financiële exploitatie Het voornemen van wethouder Raaijmakers om tijdig te beginnen aan gesprek om begroting komend jaar in te vullen stemt de PPA positief. Daarbij maken we direct van het moment gebruik om het college alvast een paar verbetersuggesties mee te geven. De PPA vindt dat er nog creatiever dient gekeken te worden naar het drukken van uitgaven, door bijvoorbeeld meer functies op een locatie bijeen te brengen en gebouwen meer multifunctioneel inzetbaar te maken. Daardoor kunnen

exploitaties worden gedrukt. Wat de PPA betreft neemt het college deze suggestie ten harte bij de doorontwikkeling van de Meander. Ook aan de inkomstenkant kan nog gesleuteld worden. De PPA op roept op om meer inkomsten te genereren uit eigen gronden en vastgoed. De PPA zag en ziet Heidelust, de Blauwe Scholk, Roald Dahl school, de Run en Dommeloevers als locaties om extra woningen te realiseren. Dan de OZB verhoging: rechtvaardig volgens de PPA. De lastenverhoging betreft een inhaalslag op voorgaande jaren. De teruggave op de afvalkosten zorgen dat de lastendruk gelijk blijft. Aandachtspunt -

We roepen het college op om duidelijk uit te leggen waarom de OZB verhoogd wordt en hoe dit geld wordt besteed. Transparantie hierover is essentieel voor begrip en draagvlak onder inwoners.

Terugdringen toenemende ongelijkheid De PPA ziet een toename van de sociale ongelijkheid ontstaan. Het tekort aan woningen is momenteel de grootste ongelijkmaker wat een leidt grote sociaal-maatschappelijke effecten. Jongeren blijven noodgedwongen langer thuis wonen. Dit remt de ontwikkeling op een zelfstandig leven en leidt tot meer psychische klachten onder jongeren. Ik kom er zo nog op terug, voorzitter. De PPA wil ook nadrukkelijk de minima blijven ondersteunen. Zeker in een tijd met alleen maar oplopende inflatie en daarmee gepaard gaande kostenstijgingen voor het levensonderhoud, vraagt ondersteuning extra aandacht. De PPA steunt daarom de verhoging van de minimaregeling naar 125%. Een optrekking in de in de toekomst bij voldoende begrotingsruimte en correcte dekking extra uitgaven wordt gevonden is voor de PPA goed mogelijk. Terugdringen woningnood De aanpak van de woningnood blijft een hoge prioriteit. We zien in de aanpak van de gemeente een wil om de huisvestingsproblematiek aan te passen, maar missen de urgentie die de PPA wel proeft in de samenleving. We hebben een programma aangenomen in Q3 2023, waarna een uitvoeringsagenda volgt eind Q1 2025, waarna deel voor deel voor de raad wordt gebracht ter goedkeuring. Zoals de PPA eerder benoemde, meer focus op uitvoering is nodig.

Onorthodoxe maatregelen zijn nodig en de PPA riep deze periode al vaker op tot lef en creativiteit en dat doen we opnieuw. Daarom dient de PPA een motie in waarin we oproepen de maximale ruimte op te zoeken bij de interpretatie van wet- en regelgeving. Ga daarbij nog meer uit te gaan van de bedoeling van die regels dan sec te kijken naar de letter daarvan. De PPA wil namelijk mogelijkheden om meer woningbouw realiseren aan de buitenranden van de kernen, overeenkomstig het bestuursakkoord. Ook verwacht de PPA-fractie dat het toekomstige VAB-beleid allerlei mogelijkheden biedt voor CPO-initiatieven, het realiseren van seniorenhofjes/ in combinatie met starterswoningen en zorgboerderijen. En daar waar permanente bouw niet mogelijk is tijdelijke woningen te realiseren. En wat de PPA betreft zijn creatieve oplossingen voor tijdelijke bewoning ook wenselijk bij ontwikkelingen. Bewoning heeft namelijk een bewezen preventieve werking tegen kraken, vernielingen en brandstichting. Regels, procedures en toetsingswijzen moeten voor wat betreft de PPA vereenvoudigd worden en/of versnelling in afhandelingstijd geven. Ook daarvan zijn mooie voorbeelden in den lande, zoals ontheffing van vergunningsplicht bij woningsplitsing en in plaats daarvan een meldingsplicht.

Daarnaast kan er met woningbouwcorporaties meer gekeken worden naar prestatieafspraken rond het splitsen van grote eengezinswoningen. Investeren in de gemeenschap De PPA fractie kijkt uit naar de aangekondigde visies en plannen op het vlak van Wmo/welzijn, accommodatiebeleid, subsidiebeleid en andere plannen op het sociaal domein. Voor de PPA gaat versterking van de gemeenschap niet alleen over (1) een gevarieerd basisvoorzieningenaanbod, maar ook over (2) stimulering/ondersteuning van krachtige maatschappelijke initiatieven en (3) burgers betrekken en invloed geven (met name ervaringsdeskundigen) bij beleidsvorming en uitvoering. M.a.w. versterking van eigenaarschap, zeggenschap en eigen regie. De PPA zullen de plannen daaraan toetsen. Tot zover, Voorzitter