Bijlage 2.23 - Verkennend onderzoek flora en fauna
Tekst van het document
VERKENNEND FLORA- EN FAUNAONDERZOEK WOONLOCATIE CHRISTINASTRAAT MIDDELRODE
Opdrachtgever: Projectnr: Datum:
Ruimte voor ruimte CV RVR002 5 augustus 2022
VERKENNEND FLORA- EN FAUNAONDERZOEK WOONLOCATIE CHRISTINASTRAAT MIDDELRODE
Opdrachtgever: Projectnr: Rapportnr: Status: Datum:
Ruimte voor ruimte CV RVR002 20220805-RVR002-RAP-FF-3.0 Definitief 5 augustus 2022
Opsteller: -+C0NH+-
T 088 - 33 66 333 F 088 - 33 66 099 E info@kragten.nl
Verificatie: -+R0RJA+-
Validatie: -+V0SR+-
© 2021Kragten Niets uit dit rapport mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder voorafgaande toestemming van Kragten. Het is tevens verboden informatie en kennis verwerkt in dit rapport ter beschikking te stellen aan derden of op andere wijze toe te passen dan waaraan in de overeenkomst toestemming wordt verleend.
INHOUDSOPGAVE 1
INLEIDING.............................................................................................................................................................. 6
1.1 1.2 1.3
Aanleiding ................................................................................................................................................................ 6 Doelstelling ............................................................................................................................................................... 6 Leeswijzer ................................................................................................................................................................ 6
2
PROJECTGEGEVENS ................................................................................................................................................ 7
2.1 2.2
Beschrijving onderzoeksgebied...................................................................................................................................... 7 Voorgenomen plan ................................................................................................................................................... 10
3
BESCHERMDE SOORTEN........................................................................................................................................ 13
3.1 3.1.1 3.1.2 3.2 3.2.1 3.2.2 3.2.2.1 3.2.2.2 3.2.2.3 3.2.3 3.2.4 3.2.4.1 3.2.4.2 3.2.4.3 3.2.4.4 3.2.4.5 3.2.5 3.2.6 3.2.7 3.2.8
Inventarisatie .......................................................................................................................................................... 13 Literatuuronderzoek.................................................................................................................................................. 13 Veldbezoek............................................................................................................................................................. 14 Interpretatie ............................................................................................................................................................ 15 Flora ..................................................................................................................................................................... 15 Vogels ................................................................................................................................................................... 15 Vogels – jaarrond beschermde nesten .......................................................................................................................... 15 Vogels – Omgevingsscansoorten .................................................................................................................................
16 Vogels – algemeen voorkomende broedvogelsoorten ...................................................................................................... 17 Vleermuizen............................................................................................................................................................ 17 Grondgebonden zoogdieren........................................................................................................................................ 18 Haasachtigen, egel, mol en vos .................................................................................................................................. 18 Ware muizen, woelmuizen, spitsmuizen en slaapmuizen ................................................................................................. 18 Knaagdieren............................................................................................................................................................ 19 Marterachtigen ........................................................................................................................................................ 19 Overige zoogdieren ..................................................................................................................................................
20 Amfibieën ............................................................................................................................................................... 21 Reptielen................................................................................................................................................................ 21 Vissen.................................................................................................................................................................... 21 Overige ongewervelden ............................................................................................................................................. 22
4
BESCHERMDE GEBIEDEN ...................................................................................................................................... 23
4.1 4.2 4.3
Natura 2000-gebieden .............................................................................................................................................. 23 Provinciale gebiedsbescherming .................................................................................................................................. 23 Houtopstanden ........................................................................................................................................................ 24
5
EFFECTEN VOORGENOMEN INGREPEN .................................................................................................................. 25
5.1 5.1.1 5.1.2 5.1.3 5.1.3.1 5.1.3.2 5.1.3.3 5.1.3.4 5.1.4 5.2 5.2.1 5.2.2 5.2.3
Beschermde soorten ................................................................................................................................................. 25 Vogels ................................................................................................................................................................... 25 Vleermuizen............................................................................................................................................................ 26 Grondgebonden zoogdieren........................................................................................................................................ 26 Das ....................................................................................................................................................................... 26 Steenmarter............................................................................................................................................................ 26 Kleine marterachtigen ............................................................................................................................................... 27 Egel, haasachtigen en algemeen voorkomende muizensoorten ..........................................................................................
27 Amfibieën ............................................................................................................................................................... 27 Beschermde gebieden ............................................................................................................................................... 28 Natura 2000-gebieden .............................................................................................................................................. 28 Provinciale gebiedsbescherming .................................................................................................................................. 28 Houtopstanden ........................................................................................................................................................ 28
3
6
CONCLUSIES ......................................................................................................................................................... 29
6.1 6.1.1 6.1.2 6.1.2.1 6.1.2.2 6.1.3 6.1.4 6.1.5 6.1.6 6.1.7 6.1.8 6.2 6.2.1 6.2.2 6.2.3 6.3
Beschermde soorten ................................................................................................................................................. 29 Huismus – aanvullend onderzoek................................................................................................................................ 29 Steenuil ................................................................................................................................................................. 29 Steenuil Zandstraat 37 – aanvullend onderzoek Christinastraat ......................................................................................... 29 Steenuil Christinastraat – mitigatie en compensatie ........................................................................................................ 29 Omgevingsscansoorten en algemene broedvogels – rekening houden met het broedseizoen ................................................... 29 Vleermuizen – aanvullend onderzoek verblijfplaatsen en rekening houden met verlichting ...................................................... 30 Das – voor locatie Christianstraat compensatie- en mitigatieplan opstellen en ontheffingsaanvraag ...........................................
30 Steenmarter – vervolgonderzoek ................................................................................................................................ 30 Kleine marterachtigen – vervolgonderzoek .................................................................................................................... 30 Algemeen voorkomende zoogdier- en amfibiesoorten – rekening houden met de zorgplicht .................................................... 30 Beschermde gebieden ............................................................................................................................................... 31 Natura 2000-gebieden – stikstofdepositieonderzoek....................................................................................................... 31 Provinciale gebiedsbescherming – negatieve effecten uitgesloten ...................................................................................... 31 Houtopstanden – negatieve effecten uitgesloten ............................................................................................................ 31 Conclusies samengevat.............................................................................................................................................. 32
7
GERAADPLEEGDE LITERATUUR ............................................................................................................................. 33
BIJLAGEN B1
NATUURBESCHERMING
B1.1 B1.1.1 B1.1.2 B1.1.3 B1.2
Wet natuurbescherming Bescherming planten- en diersoorten Bescherming natuurgebieden Bescherming houtopstanden Provinciale gebiedsbescherming
B2
JAARROND BESCHERMDE VOGELNESTEN
B3
PROVINCIALE VRIJSTELLING
TABELLEN Tabel 1 Waargenomen beschermde soorten binnen een straal van ongeveer 1,5 kilometer van het onderzoeksgebied in de NDFF (2016 – 2021)..................... 13 Tabel 2. Natura 2000-gebieden en de afstand van deze gebieden tot het onderzoeksgebied. ............................................................................................. 23 Tabel 3. Samenvattende tabel flora en fauna onderzoeken........................................................................................................................................... 32
AFBEELDINGEN Afbeelding 1. Onderzoeksgebied (rode kader). Bron PDOK-viewer. .................................................................................................................................. 7 Afbeelding 2. Zuidkant van onderzoeksgebied t.h.v. Diepven. ......................................................................................................................................... 8 Afbeelding 3. Houtsingel midden in het onderzoeksgebied.............................................................................................................................................. 8 Afbeelding 4. Bosschage aan de westkant van het onderzoeksgebied............................................................................................................................... 8 Afbeelding 5. Ruigtestrook aan de westkant onderzoeksgebied. ...................................................................................................................................... 8 Afbeelding 6. Zuidgrens onderzoeksgebied, met aan de rand (links) kastanjeboom met steenuilnestkast. ...............................................................................8 Afbeelding 7. Paardenweide en stallen westelijk van het onderzoeksgebied.......................................................................................................................8 Afbeelding 8.
Impressie tussen stallen Zandstraat 37..................................................................................................................................................... 9 Afbeelding 9. Binnenzijde van de westelijke stal........................................................................................................................................................... 9 Afbeelding 10. Paardenstap molen Zandstraat 37......................................................................................................................................................... 9 Afbeelding 11. Woonhuis aan de Zandstraat 37. .......................................................................................................................................................... 9 Afbeelding 12. Houtsingel aan de oostkant onderzoeksgebied t.h.v Zandstraat 37. ............................................................................................................ 9 Afbeelding 13. Weiland met paarden aan de Zandstraat 37. .......................................................................................................................................... 9 Afbeelding 14. Locaties van waaruit de foto’s zijn genomen binnen onderzoeksgebied. ..................................................................................................... 10
4
Afbeelding 15. Concept ontwerp woonlocatie Christinastraat. ........................................................................................................................................ 11 Afbeelding 16. Verbeelding Zandstraat 37................................................................................................................................................................. 12 Afbeelding 17. Waarnemingen van steenuil binnen een deel het onderzoeksgebied. Bron Sweco, 2021............................................................................... 15 Afbeelding 18. Nestkast steenuil binnen het onderzoeksgebied. .................................................................................................................................... 16 Afbeelding 19. Geschikte gebouwen voor gebouwbewonende vleermuizen...................................................................................................................... 17 Afbeelding 20. Waarnemingen van das binnen een deel het onderzoeksgebied (rode lijn). Bron Sweco, 2021. ..................................................................... 19 Afbeelding 21. Ligging van het onderzoeksgebied (rode cirkel) ten opzichte van Natura 2000-gebieden (bron: Natura 2000 Network Viewer)...........................
23 Afbeelding 22 Ligging van het onderzoeksgebied (rood omlijnd), ten opzichte van het NNB (Bron: Provincie Noord-Brabant, Kaartbank Viewer). ...................... 24
5
1
INLEIDING
1.1
Aanleiding De voorgenomen ontwikkeling betreft de realisatie van een woonlocatie met een divers programma van ongeveer 110-120 woningen, aangrenzend aan de kern Middelrode. Daarnaast betreft dit initiatief de herinrichting van het agrarisch bedrijf aan de Zandstraat 37, met de daarbij behorende planologische aanpassingen. Als onderdeel van deze ingreep is onderzoek uitgevoerd naar het eventuele voorkomen van beschermde flora en fauna en is een eerste inschatting gemaakt van de effecten op beschermde gebieden (Natura 2000 en Natuurnetwerk Brabant (NNB)). Daarbij kan het voor een ingreep in sommige gevallen verplicht zijn om melding te doen van het kappen van houtopstanden.
1.2
Doelstelling Het doel van het verkennend flora- en faunaonderzoek is om inzichtelijk te krijgen welke beschermde flora en fauna onder de Wet natuurbescherming potentieel voorkomen in het onderzoeksgebied en om de ligging van het onderzoeksgebied ten opzichte van beschermde gebieden (Natura 2000 en NNN) volgens de wet- en regelgeving vast te stellen. Hieruit volgt of de ingreep mogelijk een effect heeft op beschermde flora en fauna en beschermde gebieden. Daarbij wordt bepaald of de ingreep betrekking heeft op houtopstanden die onder de Wet natuurbescherming beschermd zijn. Als blijkt dat de ingreep leidt tot een mogelijke overtreding van de Wet natuurbescherming, wordt bepaald naar welke soorten en voor deze soorten belangrijke functies eventueel aanvullend onderzoek nodig is en/of nadere toetsing in het kader van beschermde gebieden nodig is.
1.3
Leeswijzer De rapportage van dit verkennend flora- en faunaonderzoek is als volgt opgebouwd: -
-
-
-
Hoofdstuk 2 beschrijft de geografische ligging en het huidige gebruik van en de voorgenomen ingrepen binnen het onderzoeksgebied. In hoofdstuk 3 zijn de verzamelde resultaten van het veld- en literatuuronderzoek ten aanzien van beschermde planten- en diersoorten en beschermde functies binnen en nabij het onderzoeksgebied uiteengezet. In hoofdstuk 4 wordt toegelicht of het onderzoeksgebied binnen of in de nabijheid van beschermde gebieden gelegen is (Natura 2000 en NNN). Ook wordt aangegeven of binnen het onderzoeksgebied beschermde houtopstanden aanwezig zijn die vallen onder de bescherming van de Wet natuurbescherming. Hoofdstuk 5 beschrijft per soortgroep welke effecten tijdens de realisatiefase en de gebruiksfase van het project kunnen worden verwacht op beschermde soorten. Daarnaast wordt aangegeven of effecten op beschermde gebieden te verwachten zijn. In hoofdstuk 6 zijn de conclusies en aanbevelingen opgenomen. Ten slotte zijn enkele bijlagen bijgevoegd, betreffende soortenbescherming, een korte toelichting op de voor dit project relevante natuurbescherming.
6
2
PROJECTGEGEVENS In dit hoofdstuk worden de belangrijkste gegevens ten aanzien van de voorgenomen ingrepen binnen het onderzoeksgebied weergegeven. Allereerst wordt ingegaan op de geografische ligging en het huidig gebruik van het onderzoeksgebied. Vervolgens worden de voorgenomen ingrepen en het toekomstig gebruik binnen het onderzoeksgebied kort beschreven.
2.1
Beschrijving onderzoeksgebied Het onderzoeksgebied is gelegen aan de noordkant van de kern van Middelrode binnen de gemeente Sint Michelsgestel. Het onderzoeksgebied is weergegevens op afbeelding 1. Het onderzoeksgebied bestaat uit twee deelgebieden: de locatie aan de Christinastraat en een locatie aan de Zandstraat 37. De locatie de Christinastraat is gelegen tegen de noordelijke dorpsrand van Middelrode. Het bestaat hoofdzakelijk uit agrarische gronden (akkerland). Zuidelijk tegen zuidgrens is een grote woonboerderij en een grote tuin gelegen. Het perceel aan de Zandstraat 37 ligt aan de noordwestkant van het onderzoeksgebied en bestaat uit een voormalige veehouderij die momenteel wordt gebruikt door paardenstalling en deels bedrijfsruimte. Het perceel bestaat uit een woonboerderij en daaromheen meerdere stallen en opslagloodsen. Aan de noordkant van de stallen zijn enkele weilanden die worden begraasd door enkele paarden. Het zuidelijke deel van deze weilanden liggen binnen het onderzoeksgebied. De perceel afscheiding tussen de Christinastraat en de Zandstraat bestaat uit een houtsingel. Rondom de bebouwing is grotendeels afgeschermd middels bomenrijen.
Afbeelding 1. Onderzoeksgebied (rode kader). Bron PDOK-viewer. In afbeelding 2 - 13 is een impressie van het onderzoeksgebied opgenomen. In afbeelding 14 is een afbeelding bijgevoegd met de locaties van de afbeeldingen binnen het onderzoeksgebied.
7
Afbeelding 2. Zuidkant van onderzoeksgebied t.h.v. Diepven.
Afbeelding 3. Houtsingel midden in het onderzoeksgebied.
Afbeelding 4. Bosschage aan de westkant van het onderzoeksgebied.
Afbeelding 5. Ruigtestrook aan de westkant onderzoeksgebied.
Afbeelding 6. Zuidgrens onderzoeksgebied, met aan de rand (links) kastanjeboom met steenuilnestkast.
Afbeelding 7. Paardenweide en stallen westelijk van het onderzoeksgebied.
8
Afbeelding 8. Impressie tussen stallen Zandstraat 37.
Afbeelding 9. Binnenzijde van de westelijke stal.
Afbeelding 10. Paardenstap molen Zandstraat 37
Afbeelding 11. Woonhuis aan de Zandstraat 37.
Afbeelding 12. Houtsingel aan de oostkant onderzoeksgebied t.h.v Zandstraat 37.
Afbeelding 13. Weiland met paarden aan de Zandstraat 37.
9
Afbeelding 14. Locaties van waaruit de foto’s zijn genomen binnen onderzoeksgebied. Binnen het onderzoeksgebied zijn de volgende biotopen aanwezig: Christinastraat Woonboerderij met stallen opgetrokken uit een stenen muur en met een dakpannen dak met een grote tuin met veel solitaire bomen Grasland perceel met enkele solitaire struiken Agrarisch graslandperceel met aan de perceelsgrenzen greppels met kruidenbegroeiing. Centraal in het gebied een houtsingel van zomereiken aanwezig Aan de Christinastraat zijn laanbomen aanwezig. Zandstraat 37 Woonboerderij opgetrokken uit een stenen muur en met een dakpannen dak Meerdere stallen en bijgebouwen die grotendeels opgetrokken uit bakstenen en/of damwand met golfplaten daken. Agrarische graspercelen met deel een afscheiding met een greppel en ruigtebegroeiing Paardenrijbaak en paardenstapmolen Opslag van zand en materialen Bomenrijen en houtsingels met oude bomen aan de randen van onderzoeksgebied
2.2
Voorgenomen plan De voorgenomen ontwikkeling betreft de realisatie van een woonlocatie met een divers programma van ongeveer 110-120 woningen, aangrenzend aan de kern Middelrode (afbeelding 15). Daarnaast betreft dit initiatief de herinrichting van het agrarisch bedrijf aan de Zandstraat 37, met de daarbij behorende planologische aanpassingen (afbeelding 16).
10
Afbeelding 15. Stedenbouwkundig ontwerp woonlocatie Christinastraat. Planbeschrijving Zandstraat 37 In de toekomstige situatie wordt het perceel ter plaatse van Zandstraat 37 heringericht. Hierbij krijgt het westelijke deel van het perceel een woonbestemming. Het oostelijke deel van het perceel behoudt de agrarische bestemming, deze wordt echter gespecificeerd richting een paardenhouderij met als hoofdactiviteit een paardenfokkerij met mogelijkheden tot het verrichten van passende ondergeschikte nevenactiviteiten: opslag en de verwerking van rubber materialen. Wonen Het voornemen bestaat om de agrarische bestemming ter plaatse van het westelijk deel van het perceel, naar een woonbestemming te veranderen, waarbij de huidige bedrijfswoning naar een reguliere burgerwoning wordt omgezet en waarbij aanwezige stallen gesloopt worden. In de regels van voorliggend bestemmingsplan is hiervoor een voorwaardelijke verplichting opgenomen. Binnen de woonbestemming wordt een bijgebouw met een oppervlakte van maximaal 400 m² mogelijk gemaakt. Daarnaast wordt de paardenrijbak en trainingsmolen verplaatst omdat deze niet passen binnen de beoogde woonbestemming. Agrarisch - Paardenhouderij Voor het oostelijk deel van het perceel van Zandstraat 37 bestaat het voornemen om, ten behoeve van een duurzame doorontwikkeling van het bedrijf, het perceel opnieuw in te richten.
Met voorliggend initiatief wordt de bestemming Agrarisch naar Agrarisch - Paardenhouderij veranderd, waar als hoofdactiviteit het houden, fokken en opleiden van springpaarden is, met mogelijkheden tot het verrichten van passende ondergeschikte nevenactiviteiten. Deze hoofdactiviteit en passende ondergeschikte nevenactiviteiten zijn complementair aan elkaar. Binnen de bestemming Agrarisch - Paardenhouderij blijven de twee agrarische bedrijfsgebouwen behouden en worden de overige agrarische opstallen gesloopt. In de zuidoostkant wordt met voorliggend plan een bedrijfswoning mogelijk gemaakt en wordt nieuwbouw ten behoeve van dierverblijven tussen de beoogde reguliere woning en
11
bedrijfswoning uitgesloten. Daarnaast wordt met dit plan bebouwing ter plaatse van de strook in het noorden van het perceel uitgesloten. Hier worden de paardenrijbak en trainingsmolen mogelijk gemaakt.
Afbeelding 16. Inrichtingsplan Zandstraat 37.
12
3
BESCHERMDE SOORTEN Om een indruk te verkrijgen van de (mogelijk) aanwezige beschermde planten- en diersoorten binnen het onderzoeksgebied is literatuuronderzoek en een verkennend veldbezoek uitgevoerd. Op basis van de verzamelde gegevens is beoordeeld of en zo ja, welke functie het onderzoeksgebied heeft voor beschermde soorten. In bijlage 1 is een korte toelichting van de Wet natuurbescherming opgenomen.
3.1
Inventarisatie
3.1.1
Literatuuronderzoek De NDFF (Nationale Databank Flora en Fauna) is een natuurdatabank van Nederland waarmee online natuurinformatie opgevraagd kan worden. De databank geeft gevalideerde informatie over waarnemingen van beschermde en zeldzame planten en dieren. De NDFF bundelt ruim 100 databanken zoals de gegevens van het FLORON, De Vlinderstichting, RAVON, Sovon Vogelonderzoek Nederland en de Zoogdiervereniging. De NDFFgegevens zijn geraadpleegd voor de periode 2016 – 2021 (maximaal 5 jaar oud). Aan de hand van de verspreidingsgegevens is bekeken welke soorten binnen en in de omgeving van de projectlocatie zijn waargenomen. Deze soorten zijn weergegeven in tabel 1. Alle beschermde soorten in de beschermingscategorieën Habitatrichtlijn en Andere soorten, rode lijst soort en invasieve exoten worden in het overzicht getoond. Van de soorten in de beschermingscategorie Vogelrichtlijn worden alleen de soorten met jaarrond beschermde nesten weergegeven. De waarnemingen betreffen alle waarnemingen in de nabijheid van het onderzoeksgebied. Dit betreffen o.a. waarnemingen van nesten en holen, maar ook van aangetroffen exemplaren, graafsporen, jagende en overvliegende soorten. Uit de gegevens zijn 441 records waargenomen met de aangetroffen soorten binnen de afgelopen 5 jaar.
Of de in tabel 1 opgenomen soorten binnen het onderzoeksgebied kunnen worden verwacht, wordt behandeld in paragraaf 3.2. In 2020 zijn door Sweco onderzoeken uitgevoerd naar das en steenuil aan het zuidelijk deel van het onderzoeksgebied. Deze resultaten van het onderzoek zijn meegenomen in het verkennende flora en faunaonderzoek. Tabel 1 Waargenomen beschermde soorten binnen een straal van ongeveer 1,5 kilometer van het onderzoeksgebied in de NDFF (2016 – 2021). Soort Nederlands Soort wetenschappelijk Bescherming* Rode lijst Broedvogels – jaarrond beschermd nest Bosuil Strix aluco
Wnb-vrl
Buizerd Huismus Gierzwaluw
Buteo buteo Passer domesticus Apus apus
Wnb-vrl Wnb-vrl Wnb-vrl
Gevoelig
Steenuil
Athene noctua
Wnb-vrl
Kwetsbaar
Broedvogels – omgevingsscansoorten Boomkruiper Certhia brachydactyla
Wnb-vrl
Boerenzwaluw
Hirundo rustica
Wnb-vrl
Ekster Groene specht Grote bonte specht
Pica pica Picus viridis Dendrocopos major
Wnb-vrl Wnb-vrl Wnb-vrl
IJsvogel Koolmees
Alcedo athis Parus major
Wnb-vrl Wnb-vrl
Pimpelmees Spreeuw
Cyanistes caeruleus Sturnus vulgaris
Wnb-vrl Wnb-vrl
Zwarte kraai Zwarte roodstaart
Corvus corone Phoenicurus ochruros
Wnb-vrl Wnb-vrl
Gevoelig
13
Soort Nederlands Soort wetenschappelijk Broedvogels – algemene broedvogels
Bescherming*
Fits Gaai
Phylloscopus trochilus Garrulus glandarius
Wnb-vrl Wnb-vrl
Grauwe gans Grasmus
Anser anser Sylvia communis
Wnb-vrl Wnb-vrl
Groenling Heggemus Holenduif
Chloris chloris Prunella modularis Columba oenas
Wnb-vrl Wnb-vrl Wnb-vrl
Houtduif Kauw
Columba palumbus Corvus monedula
Wnb-vrl Wnb-vrl
Kleine karekiet
Acrocephalus scirpaceus
Wnb-vrl
Koekoek Kievit
Cuculus canorus Vanellus vanellus
Wnb-vrl Wnb-vrl
Krakeend
Anas strepera
Wnb-vrl
Meerkoet
Fulica atra
Wnb-vrl
Merel Rietgors
Turdus merula Emberiza schoeniclus
Wnb-vrl Wnb-vrl
Roodborst Scholekster Spotvogel Tjiftjaf Tuinfluiter Turkse tortel
Erithacus rubecula Haematopus ostralegus Hippolais icterina Phylloscopus collybita Sylvia borin Streptopelia decaocto
Wnb-vrl Wnb-vrl Wnb-vrl Wnb-vrl Wnb-vrl Wnb-vrl
Vink Wilde eend Winterkoning
Fringilla coelebs Anas platyrhynchos Troglodytes troglodytes
Wnb-vrl Wnb-vrl Wnb-vrl
Witte kwikstaart
Motacilla alba
Wnb-vrl
Zanglijster Turdus philomelos Zwartkop Sylvia atricapilla Grondgebonden zoogdieren
Wnb-vrl Wnb-vrl
Das Eekhoorn Egel
Meles meles Sciurus vulgaris Erinaceus europaeus
Wnb-andere soorten Wnb-andere soorten Wnb-andere soorten
Steenmarter Vos Vleermuizen
Martes foina Vulpes vulpes
Wnb-andere soorten Wnb-andere soorten
Gewone dwergvleermuis
Pipistrellus pipistrellus
Wnb-hrl
Laatvlieger
Eptesicus serotinus
Wnb-hrl
Rode lijst
Gevoelig
Kwetsbaar
* Bescherming: Wnb = Wet natuurbescherming; hrl = Habitatrichtlijnsoort; vrl = Vogelrichtlijnsoort
3.1.2
Veldbezoek Op 26 augustus 2021 is een verkennend veldonderzoek uitgevoerd in het onderzoeksgebied door N. Hulsbosch, ecoloog bij Kragten. De weersomstandigheden waren hierbij licht bewolkt, droog, een temperatuur van 22 ˚C en windkracht 2 Bft. Hierbij is gekeken naar de aanwezige biotopen en de daarbij te verwachten soorten in het gebied. Eventuele waarnemingen van (beschermde) planten- en diersoorten zijn genoteerd. Op basis van deze gegevens is het gebied op geschiktheid voor beschermde planten- en diersoorten beoordeeld.
14
3.2
Interpretatie In deze paragraaf wordt op basis van het literatuuronderzoek en het veldbezoek beschreven welke soorten voorkomen of te verwachten zijn binnen het onderzoeksgebied en welke functie het onderzoeksgebied mogelijk vervult voor deze soorten.
3.2.1
Flora Binnen de data van de NDFF zijn geen waarnemingen bekend van beschermde vaatplanten in de directe omgeving van het onderzoeksgebied. Ook tijdens het veldbezoek zijn geen beschermde vaatplanten aangetroffen. Het gehele onderzoeksgebied bestaat uit een agrarisch bedrijf met intensief beheerde weilanden. De graslanden en de akkerranden bestaan uit voedselrijke vegetaties, zoals weilanden met dominantie van voornamelijk Engels raaigras. Tussen de percelen en aan de randen van het onderzoeksgebied zijn plaatselijk bloemrijke matige tot voedselrijke vegetaties aanwezig. Hier groeien soorten als kruipende boterbloem, witte klaver, grote wederik, Sint Janskruid, hondsdraf, vlasbekje, akkerdistel en Canadese fijnstraal (exoot). Daarbij zijn ook groeiplaatsen aanwezig van bramen en riet aanwezig in de greppel centraal binnen het onderzoeksgebied. Binnen het onderzoeksgebied zijn geen beschermde soorten aangetroffen. Voorkomen beschermde plantensoorten Beschermde plantensoorten zijn afwezig binnen het onderzoeksgebied.
3.2.2
Vogels
3.2.2.1
Vogels – jaarrond beschermde nesten Uit het literatuuronderzoek komen diverse vogelsoorten naar voren, waarvan het nest jaarrond is beschermd. Dit betreffen soorten die hoofdzakelijk nestelen in bebouwing (gierzwaluw, steenuil en huismus) of in grote bomen of bossen (bosuil en buizerd). Geschikte bebouwing als nestlocatie is binnen het onderzoeksgebied aanwezig voor huismus en steenuil. Jaarrond beschermde nesten van vogelsoorten die broeden in bomen (o.a. buizerd en sperwer) zijn ter plaatste van het onderzoeksgebied niet aanwezig. Bomen met geschikte holten en spleten die kunnen dienen als nestgelegenheden voor bosuil zijn binnen het onderzoeksgebied evenmin aanwezig. Aan de zuidrand van het onderzoeksgebied is een steenuil nestkast aanwezig, die momenteel in gebruik is. In 2021 is door Sweco vervolgonderzoek uitgevoerd naar de steenuil. Zie ook de onderstaande figuur 17 en 18 voor de waarnemingen. van de steenuil tijdens het onderzoek (rode ster: nestplaats; rode stip: waarnemingen van foeragerende steenuilen).
Afbeelding 17. Waarnemingen van steenuil binnen een deel het onderzoeksgebied. Bron Sweco, 2021.
15
Afbeelding 18. Nestkast steenuil binnen het onderzoeksgebied. Grote ruimtes onder de dak beschoeiing, hooizolders en andere spleten zijn in de bebouwing niet aangetroffen. Ook is tijdens het veldbezoek geen braakballen, poepsporen en/of ruiveren aangetroffen van kerkuil, waardoor een vaste rust- en verblijfsplaats van kerkuil binnen het onderzoeksgebied redelijkerwijs kan worden uitgesloten. In de directe omgeving (dorpskern van Middelrode) van het onderzoeksgebied komen meerdere waarnemingen naar voren uit de NDFF. Voor gierzwaluw is het plangebied ongeschikt door het ontbreken van geschikte nestplaatsen, zoals kapotte hoekpannen en veel begroeiing rondom de gebouwen. In het onderzoeksgebied zijn echter wel zeer geschikte nestlocaties aanwezig voor huismus ter plaatse van het woonhuis en de bijgebouwen aan de Christinastraat 1A en het woonhuis en stallen op het perceel van de Zandstraat 37. De bebouwing is geschikt voor huismussen, doordat in de stallen voldoende ruimtes aanwezig zijn in de dakranden en ruimtes tussen het dak en de isolatie. Verder zijn voldoende bomen en struiken aanwezig die gebruikt kunnen worden als vaste rust- en verblijfplaatsen en foerageergebied voor huismussen. Gedurende het veldbezoek zijn geen huismussen waargenomen binnen het onderzoeksgebied. Andere jaarrond beschermde vogelnesten worden niet binnen het onderzoeksgebied verwacht.
3.2.2.2
Vogels – Omgevingsscansoorten Uit het literatuuronderzoek (NDFF) komen diverse omgevingsscansoorten naar voren zoals, zwarte roodstaart, boerenzwaluw, ekster, zwarte kraai, enz. Ook is in de NDFF een waarneming gemeld van een zingende hop in de directe omgeving van het onderzoeksgebied. Dit betreffen soorten die weliswaar vaak terugkeren naar de plaats waar zij het jaar daarvoor hebben gebroed of de directe omgeving daarvan, maar die wel over voldoende flexibiliteit beschikken om, als de broedplaats verloren is gegaan, zich elders te vestigen. De nesten van deze soorten zijn wel jaarrond beschermd wanneer de ingreep leidt tot het verdwijnen van de nestplaats en de omgeving onvoldoende alternatief leefgebied biedt en hiermee de gunstige staat van instandhouding van de soort in gevaar komt. Voor al deze omgevingsscansoorten kan geschikt nestbiotoop binnen het onderzoeksgebied niet worden uitgesloten. Tijdens het veldbezoek zijn nestelende boerenzwaluwen waargenomen in de stal aan de Christinastraat 1A en er is een oud nest waargenomen van boerenzwaluw de stal aan de Zandstraat 37 De aangetroffen soorten zijn soorten die in de directe omgeving algemeen voorkomen en waarvan de gunstige staat van instandhouding niet in gevaar komt. Deze soorten kunnen dan ook verder worden beschouwd als algemene broedvogels.
16
3.2.2.3
Vogels – algemeen voorkomende broedvogelsoorten Naast soorten met een jaarrond beschermd nest en omgevingsscansoorten, werden tijdens het veldbezoek de volgende algemeen voorkomende vogelsoorten waargenomen: merel, witte kwikstaart en holenduif. Voor algemeen voorkomende broedvogelsoorten zijn de stal en de aanwezige begroeiing (bomen en struiken) binnen het onderzoeksgebied geschikte nestlocaties. Voorkomen beschermde vogelsoorten binnen onderzoeksgebied Het onderzoeksgebied is geschikt als nest- en foerageergebied van steenuil De bebouwing binnen het onderzoeksgebied is geschikt broedgebied voor huismus Voor omgevingsscansoorten en algemene broedvogels is geschikt broedgebied aanwezig in de begroeiing en bebouwing ter plaatse.
3.2.3
Vleermuizen Uit het literatuuronderzoek (NDFF) zijn alleen waarnemingen van gewone dwergvleermuis bekend in de directe omgeving van het onderzoeksgebied. Kijkend naar de aanwezige biotopen binnen en in de omgeving van het onderzoeksgebied, kunnen de volgende soorten ook niet op aanwezigheid worden uitgesloten: laatvlieger, ruige dwergvleermuis en gewone grootoorvleermuis. Verblijfplaatsen De keuze voor een verblijfplaats wordt door vleermuizen vooral ingegeven vanuit het energetische belang. Gedurende het jaar gebruiken vleermuizen seizoensgebonden verblijfplaatsen met verschillende microklimaten. Belangrijk hierbij is dat er sprake is van een stabiel klimaat. De aanwezige bebouwing binnen het onderzoeksgebied is potentieel geschikt voor verblijfplaatsen voor vleermuizen. De gebouwen binnen het onderzoeksgebied zijn op te splitsen in het woonhuis en de stal aan de Christinastraat 1A en het huis en de bijbehorende stallen aan de Zandstraat 37. De huizen op beide percelen betreffen gemetselde gebouwen met een dakpannen dak. De stallen rondom de Christinastraat 1A en de meeste westelijke stal bestaat uit metselwerk met een dak van golfplaten, met hiertussen vele wegkruipmogelijkheden.
De twee oostelijk gelegen groenen stallen/loodsen aan de Zandstraat bestaan uit stallen die opgebouwd zijn met damwanden hierin zijn geen wegkruipmogelijkheden aanwezig, waarbij potentiële verblijfplaatsen voor vleermuizen redelijkerwijs worden uitgesloten. Ook zijn dit halfopen stallen, waarbij snel tochtvorming optreedt. In de bebouwing, met uitzondering van de twee meest oostelijk gelegen groene stallen/loodsen zijn vele wegkruipmogelijkheden aanwezig in de vorm van spleten, dakranden en dakpannen en in de open stallen. Hiermee valt daarom op voorhand niet uit te sluiten dat er in alle gebouwen potentiële verblijfplaatsen van vleermuizen aanwezig zijn (afbeelding19). Er staan binnen het onderzoeksgebied geen bomen met holtes/spleten/loszittende bast, die kunnen dienen als vaste rust- en verblijfplaats voor vleermuizen.
Afbeelding 19. Geschikte gebouwen voor gebouwbewonende vleermuizen.
17
Foerageergebieden Het gehele onderzoeksgebied is geschikt als foerageergebied voor meerdere soorten vleermuizen. Dit zijn naar verwachting de bomenrijen langs de Zandstraat en de houtsingel tussen de percelen van de Zandstraat en Christinastraat 1A. Vliegroutes Vleermuizen gebruiken over het algemeen lijnvormige elementen als bomenrijen en houtwallen als baken voor de vliegroutes. Verschillende vaak laagvliegende soorten als grootoorvleermuis en watervleermuis kunnen ook greppels of sloten en oevers als geleiding gebruiken. Binnen het onderzoeksgebied zijn doorlopende lijnvormige elementen aanwezig aan de doorgaande weg van de Zandstraat en er zijn laanbomen aanwezig aan de Christinastraat die kunnen fungeren als vliegroutes. De bomen liggen echter buiten het onderzoeksgebied. Deze bomen liggen buiten de invloedsfeer van de werkzaamheden en blijven gehandhaafd. Een vliegroute binnen de begrenzing van het onderzoeksgebied is uitgesloten. Voorkomen beschermde vleermuissoorten Binnen het onderzoeksgebied kan de aanwezigheid van eventuele vaste rust- en verblijfplaatsen voor vleermuizen in de te slopen bebouwing niet worden uitgesloten. Op voorhand valt de aanwezigheid van (essentieel) foerageergebied binnen het onderzoeksgebied niet uit te sluiten.
3.2.4
Grondgebonden zoogdieren Op basis van het literatuuronderzoek komen enkele algemeen voorkomende grondgebonden zoogdiersoorten voor in de ruime omgeving van het onderzoeksgebied. Het betreffen egel, haas, konijn, woel- en spitsmuizen en ware muizen en vos. Daarbij komen in de omgeving van het onderzoeksgebied ook das, eekhoorn en steenmarter voor.
3.2.4.1
Haasachtigen, egel, mol en vos Binnen de NDFF zijn waarnemingen van konijn, haas, egel, mol en vos aanwezig in de directe omgeving van het onderzoeksgebied. Sporen egel (uitwerpselen en prenten) haas en vos werden tijdens het veldonderzoek niet aangetroffen binnen het onderzoeksgebied. Aanwezigheid van haas kan niet worden uitgesloten binnen het onderzoeksgebied (weilanden). Tevens zijn er tijdens het veldbezoek geen sporen (uitwerpselen en legers) van deze soort aangetroffen binnen en direct grenzend aan het onderzoeksgebied. In de directe omgeving van het gronddepot zijn sporen van konijn aangetroffen. Grote holen en/of sporen die gebruikt kunnen worden door vos zijn tijdens het veldbezoek niet aangetroffen, waardoor verblijfplaatsen op voorhand worden uitgesloten. Aanwezigheid van deze egel kan op basis van dit verkennend onderzoek echter niet op voorhand worden uitgesloten. Binnen het onderzoeksgebied zijn molshopen aanwezig rond de graspercelen.
3.2.4.2
Ware muizen, woelmuizen, spitsmuizen en slaapmuizen Het verspreidingsgebied van grote bosmuis ligt ver buiten het onderzoeksgebied (NDFF). Voor de overige ware muizensoorten geldt dat zij door de provincie Noord-Brabant voor ruimtelijke ingrepen zijn vrijgesteld van de Wet natuurbescherming. Het verspreidingsgebied van veldspitsmuis ver ligt buiten het onderzoeksgebied (in Overijssel en Drenthe, en in Zeeuws-Vlaanderen). Het onderzoeksgebied ligt buiten het verspreidingsgebied van waterspitsmuis. De waterspitsmuis komt voor in en langs schoon, niet te voedselrijk, vrij snel stromend tot stilstaand water met een behoorlijk ontwikkelde watervegetatie en ruig begroeide oevers. Binnen het onderzoeksgebied zijn watergangen aanwezig, maar deze waren ten tijde het veldbezoek niet watervoerend. Hiermee kan de aanwezigheid van de waterspitsmuis binnen het onderzoeksgebied redelijkerwijs worden uitgesloten. Voor alle andere spitsmuissoorten (zoals dwergspitsmuis, gewone bosspitsmuis, huisspitsmuis en tweekleurige bosspitsmuis) geldt dat zij door de provincie Noord-Brabant voor ruimtelijke ingrepen zijn vrijgesteld van de Wet natuurbescherming (bijlage 3).
18
Voor noordse woelmuis geldt dat de verspreiding zich beperkt tot de lage, natte delen van Nederland. Voor alle andere woelmuissoorten (zoals bosmuis, dwergmuis, rosse woelmuis en veldmuis) geldt dat zij door de provincie Noord-Brabant voor ruimtelijke ingrepen zijn vrijgesteld van de Wet natuurbescherming.
3.2.4.3
Knaagdieren Eekhoorn Binnen het onderzoeksgebied bevinden zich geen biotopen die geschikt zijn als leefgebied voor eekhoorn. Direct grenzend aan het onderzoeksgebied is wel geschikt biotoop aanwezig in de bomen. In de omgeving van het onderzoeksgebied zijn waarnemingen bekend van eekhoorn (NDFF). Nesten van eekhoorns direct grenzend aan het onderzoeksgebied en in de bomen binnen het onderzoeksgebied zijn niet aangetroffen. Aanwezigheid van essentieel leefgebied van eekhoorn binnen en direct grenzend aan het onderzoeksgebied voor eekhoorn kan hiermee worden uitgesloten.
3.2.4.4
Marterachtigen Das Binnen het onderzoeksgebied zijn waarnemingen bekend van de das. In een onderzoek dat is uitgevoerd is in 2021 is een hol aangetroffen binnen het perceel aan de Christinastraat. Dit betreft een vluchtpijp in de aanwezige greppen met struiken. Ten westen buiten het onderzoeksgebied zijn meerdere burchtlocaties aanwezig. Uit het uitgevoerde dassenonderzoek (Sweco, 2021) zijn westelijk van het onderzoeksgebied meerdere actieve burchten waargenomen (afbeelding 20, rode ster en stippen). Uit de conclusie van het onderzoek kan worden aangenomen dat het onderzoeksgebied onderdeel vormt van het territorium van de das. Buiten de aanwezige vluchtpijp in het zuidelijke deel van het onderzoeksgebied zijn binnen het overige deel van het onderzoeksgebied geen verblijfssporen van das waargenomen. Volgens het uitgevoerde onderzoek (Sweco, 2021) valt de maisakker (Christianastraat) onder het foerageergebied van de das. De paardenweide (Zandstraat 37) valt volgens het onderzoek ook onder mogelijk foerageergebied van de das.
Afbeelding 20. Waarnemingen van das binnen een deel het onderzoeksgebied (rode lijn). Bron Sweco, 2021.
19
Steenmarter en boommarter Aangenomen mag worden dat het onderzoeksgebied deel uitmaakt van het leefgebied van een of enkele steenmarters. Deze soort is nachtactief en heeft een leefgebied van 10-700 ha. Bovengrondse dag-rustplaatsen (of legers) kunnen zich in takkenhopen, dichte doornstruwelen en/of holle oevers bevinden. Mogelijke geschikte rustplaatsen zijn binnen het onderzoeksgebied mogelijk aanwezig in de aanwezige bebouwing. Voornamelijk de aanwezige stallen zijn mogelijke verblijfplaatsen aanwezig. Er zijn geen uitwerpselen en/of andere sporen van steenmarter waargenomen. Verblijfplaatsen van vrouwtjes met jongen bevinden zich voornamelijk in gebouwen, maar kunnen ook in boomholtes worden gevonden. De aanwezige stallen bevatten vele openingen en ruimtes waarbij steenmarters gemakkelijk het gebouw kunnen binnendringen. Hierdoor kan de aanwezigheid van een steenmarter niet worden uitgesloten. Het onderzoeksgebied ligt buiten het verspreidingsgebied van boommarter. Voor deze soort zijn geen geschikte biotopen aanwezig binnen het onderzoeksgebied, waarmee de aanwezigheid van de soort op voorhand kan worden uitgesloten. Bunzing, hermelijn en wezel In de NDFF zijn geen waarnemingen bekend uit de directe omgeving van het onderzoeksgebied.
De bunzing komt voor in allerlei verschillende landschapstypen, maar zijn voorkeur gaat uit naar een kleinschalig landschap met voldoende schuilmogelijkheden en water in de buurt. Dit kunnen oeverbegroeiingen, droge sloten, heggen, houtwallen, bosranden en akkerranden zijn. Binnen het onderzoeksgebied zijn deze elementen aanwezig verspreid over het gehele onderzoeksgebied. Hermelijn en wezel komen in alle habitats voor, van open plekken, in bossen, houtwallen, duinen, akkers en ook vochtig terrein. De enige voorwaarden zijn dat er voldoende schuilmogelijkheden zijn en voedsel aanwezig is. Binnen het onderzoeksgebied is geschikt habitat aanwezig in de vorm van greppels, opslagmateriaal en rondom de houtsingels. Deze locatie zijn voornamelijk aanwezig aan de randen van het onderzoeksgebied. Hiermee kan niet worden uitgesloten dat een verblijfplaats van een van de desbetreffende soorten aanwezig is op de onderzoekslocatie. Met de afwezigheid van deze soorten binnen het onderzoeksgebied, gaat er met het met de voorgenomen ontwikkeling binnen het onderzoeksgebied mogelijk een deel van het leefgebied van de des betreffende soorten verloren. Verstoring ten aanzien van kleine marterachtigen als gevolg van de voorgenomen plannen is dan ook niet uitgesloten.
3.2.4.5
Overige zoogdieren De wilde kat komt in Nederland enkel voor in het zuiden van Limburg. De overige onder de Habitatrichtlijn vallende in Nederland voorkomende zoogdieren betreffen of zeezoogdieren of slechts zelden in Limburgse bossen waargenomen soorten. Hieronder vallen de lynx en de in Nederland slechts zwervend aangetroffen wolf en met een vastgesteld leefgebied op De Hoge Veluwe. Derhalve kan worden gesteld dat binnen het onderzoeksgebied geen onder deze beschermingsregimes vallende overige zoogdieren voorkomen. Van de onder het beschermingsregime ‘andere soorten’ vallende soorten zijn in de NDFF gegevens van het ree aanwezig die zijn waargenomen nabij het onderzoeksgebied. Sporen van deze soort zijn binnen het onderzoeksgebied niet aangetroffen. Voor deze soort geldt verder een vrijstelling bij ruimtelijke ingrepen. Het wild zwijn komt voor in droge en natte voedselrijke loofbossen en gemengde bossen. Hij heeft een duidelijke voorkeur voor eiken- en beukenbossen aangezien daar in de herfst veel eikels en beukennootjes (de zogenaamde ‘mast’) te vinden zijn. Een voorwaarde die wilde zwijnen aan een bos stellen is de aanwezigheid van natte/moerassige plaatsen, waar ze in zogenaamde 'zoelen' (ondiepe poelen) modderbaden kunnen nemen. Tijdens het veldonderzoek zijn geen sporen van wild zwijn aangetroffen in het onderzoeksgebied.
De aanwezigheid van wilde zwijnen binnen het onderzoeksgebied kan derhalve worden uitgesloten. Andere overige onder het beschermingsregime ‘andere soorten’ vallende zoogdieren betreffen ofwel zeezoogdieren of er zijn geen waarnemingen bekend van deze soorten in en rondom het onderzoeksgebied. Daarom kan redelijkerwijs worden gesteld dat binnen het onderzoeksgebied geen onder dit beschermingsregime vallende overige zoogdieren voorkomen.
20
Voorkomen beschermde grondgebonden zoogdiersoorten De bebouwing binnen het onderzoeksgebied is mogelijk essentieel leefgebied voor steenmarter De aanwezigheid van essentieel leefgebied voor kleine marterachtigen (bunzing, hermelijn en wezel) is aan de randen van het onderzoeksgebied niet uit te sluiten. Het onderzoeksgebied is onderdeel van het leefgebied van de das Het onderzoeksgebied biedt geschikt leefgebied voor de vrijgestelde soorten zoals, haas, egel, konijn, ree en algemeen voorkomende muizensoorten.
3.2.5
Amfibieën Populaties van boomkikker, geelbuikvuurpad, knoflookpad, vroedmeesterpad en vuursalamander bevinden zich op ruime afstand van het onderzoeksgebied (NDFF). De aanwezigheid van de hiervoor genoemde soorten in het onderzoeksgebied kan op basis van bekende verspreiding redelijkerwijs worden uitgesloten. Verder zijn binnen de data van de NDFF geen strikt beschermde amfibieën bekend binnen de directe omgeving van het onderzoeksgebied. Binnen het onderzoeksgebied ontbreken geschikte watervoerende watergangen, waardoor voortplantingsplaatsen van beschermde amfibiesoorten zijn in de directe omgeving uit te sluiten. Er zijn wel binnen en in de omgeving van het onderzoeksgebied waarnemingen bekend van gewone pad, bruine kikker en kleine watersalamander. Deze algemeen voorkomende soorten kunnen binnen het onderzoeksgebied beschutting vinden tussen de ruigten en tussen de bebouwing. Het plangebied vormt derhalve wel geschikt landbiotoop voor algemeen voorkomende amfibiesoorten. Voorkomen beschermde amfibiesoorten Het onderzoeksgebied is potentieel geschikt als landhabitat voor de vrijgestelde soorten, zoals groene kikker/bastaardkikker, bruine kikker, gewone pad en kleine watersalamander.
3.2.6
Reptielen Het onderzoeksgebied ligt op ruime afstand van het bekende verspreidingsgebied van adder, muurhagedis en ringslang. Aangezien de vegetatie ter plaatse dicht en relatief gesloten van structuur is (afwezigheid van open en zandige plekken op een enkele plaats na) en de bodem vochtig tot nat is, kan het voorkomen van gladde slang en zandhagedis redelijkerwijs worden uitgesloten. Daarbij zijn er geen verspreidingsgegevens in de omgeving van het onderzoeksgebied bekend van deze soorten. Het onderzoeksgebied ligt op ruime afstand tot het verspreidingsgebied van levendbarende hagedis. Levendbarende hagedis komt ook voor in open bossen en ruige graslanden, in structuurrijke bermen van (spoor)wegen en maken daarnaast gebruik van tal van verschillende habitattypes. De levendbarende hagedis is een vochtminnende soort die in de genoemde landschapstypen veel wordt aangetroffen op oevers en vochtige terreindelen. Met de afwezigheid van voldoende rustige en open zonplekken, betreft het onderzoeksgebied in ongeschikt leefgebied voor deze soort. Voorkomen beschermde reptielensoorten Beschermde reptielensoorten zijn op voorhand uit te sluiten op aanwezigheid binnen het onderzoeksgebied.
3.2.7
Vissen Binnen het onderzoeksgebied ontbreken waterhoudende watergangen. Hierdoor kunnen vissen worden uitgesloten binnen het onderzoeksgebied. Voorkomen beschermde vissensoorten Beschermde vissoorten zijn niet aanwezig binnen het onderzoeksgebied.
21
3.2.8
Overige ongewervelden In verband met het ontbreken van voor overige ongewervelden geschikte ecotopen (oude eiken, veensloten, vennen, voedselarmen en bloemrijke grasvegetaties) binnen het onderzoeksgebied, kan het voorkomen van beschermde overige ongewervelden onder beschermingsregimes redelijkerwijs worden uitgesloten. Ook zijn er geen waarnemingen van beschermde overige ongewervelden bekend uit het onderzoeksgebied of de directe omgeving hiervan (NDFF). Voorkomen beschermde overige ongewervelden De aanwezigheid van beschermde overige ongewervelden kan binnen het onderzoeksgebied worden uitgesloten.
22
4
BESCHERMDE GEBIEDEN In dit hoofdstuk is aangegeven of het onderzoeksgebied binnen of in de nabijheid van beschermde natuurgebieden gelegen is. Ook is nagegaan of binnen het onderzoeksgebied houtopstanden aanwezig zijn die vallen onder de bescherming van de Wet natuurbescherming. Daarbij is gebruik gemaakt van gegevens van het Ministerie van Economische Zaken, provincie Noord-Brabant en gemeente Boxmeer. In bijlage 1 is een korte toelichting van de Wet natuurbescherming opgenomen.
4.1
Natura 2000-gebieden Het onderzoeksgebied is niet gelegen binnen de grenzen van een Natura 2000-gebied (zie afbeelding 21). De meest nabijgelegen Natura 2000-gebieden zijn weergeven in tabel 2. Tabel 2. Natura 2000-gebieden en de afstand van deze gebieden tot het onderzoeksgebied. Natura 2000-gebied Afstand tot onderzoeksgebied Vlijmens Ven, Moerputten & Bossche Broek Circa 7,9 km Loonse en Drunense Duinen & Leemkuilen Circa 14,1 km Kampina & Oisterwijkse Vennen Circa 13,3 km Langstraat Circa 26,2 km
Afbeelding 21. Ligging van het onderzoeksgebied (rode cirkel) ten opzichte van Natura 2000-gebieden (bron: Natura 2000 Network Viewer).
4.2
Provinciale gebiedsbescherming In afbeelding 22 is te zien dat het onderzoeksgebied niet binnen de begrenzing van het Natuurnetwerk Brabant (NNB) valt. Het meest nabij gelegen gebied dat is aangewezen als NNB ligt op enkele honderd meter ten zuiden van het onderzoeksgebied.
23
Afbeelding 22 Ligging van het onderzoeksgebied (rood omlijnd), ten opzichte van het NNB (Bron: Provincie Noord-Brabant, Kaartbank Viewer).
4.3
Houtopstanden Er worden geen bomen en houtopstanden gekapt die vallen onder artikel 4.2 Houtopstanden van de Wet natuurbescherming en/of de bomenlijst van de gemeente Sint-Michielsgestel.
24
5
EFFECTEN VOORGENOMEN INGREPEN Dit hoofdstuk beschrijft de effecten van de voorgenomen ingrepen en het toekomstig gebruik in het onderzoeksgebied op de (mogelijk) voorkomende beschermde soorten. Ook wordt aandacht besteed aan de gevolgen van de voorgenomen ingrepen op beschermde gebieden.
5.1
Beschermde soorten Uit hoofdstuk 3 is gebleken, dat binnen het onderzoeksgebied beschermde soorten voorkomen of voor kunnen komen. Per soortgroep worden de (mogelijke) effecten van de voorgenomen ingreep aangegeven.
5.1.1
Vogels Aan de rand van het onderzoeksgebied zijn ten tijde van het veldonderzoek huismussen waargenomen. In de bebouwing binnen het onderzoeksgebied zijn geschikte nestlocaties waargenomen, met in het bijzonder de koeienstal aan de Zandstraat 37, waarom potentiële nestplaatsen verloren gaan. Binnen het onderzoeksgebied hangt een bewoonde steenuil nestkast, die momenteel is bewoond door een steenuil. Door Sweco is in 2021 vervolgonderzoek uitgevoerd en hierbij is aangetoond dat het grasperceel aan de zuidkant van het onderzoeksgebied (Christinastraat) onderdeel is van het foerageergebied van de steenuil. Gedurende het onderzoek is ook een roepende steenuil waargenomen aan de noordkant van het onderzoeksgebied, op ongeveer 400 meter (Sweco, 2021). Hierbij kan worden aangenomen dat in de directe omgeving van het plangebied mogelijk meerdere territoria van steenuil bevinden. Met het aanvullend onderzoek van Sweco is niet het perceel aan de Zandstraat 37 beoordeeld op het voorkomen van steenuil. Ook de graspercelen kunnen worden gebruikt als foerageergebied door de beide steenuil territoria in de directe omgeving. De bebouwing binnen het onderzoeksgebied (Zandstraat 37) bevatten voldoende wegkruipmogelijkheden en ook zijn meerdere ruimtes aanwezig tussen het dak en de muur die als vaste rust- en verblijfplaats kunne fungeren.
Hiermee kunnen de sloopwerkzaamheden van bebouwing mogelijk leiden tot negatieve effecten op broedvogels, zoals het vernielen van het nest of de eieren (Wnb artikel 3.1 lid 2). Het is hiernaast mogelijk dat als gevolg van de werkzaamheden vogels verstoord worden (Wnb artikel 3.1 lid 4). Uit het uitgevoerde literatuuronderzoek blijkt verder het voorkomen van enkele omgevingsscansoorten (o.a. boerenzwaluw en spreeuw) in de omgeving. In het kader van het planvoornemen, biedt de omgeving ruim voldoende alternatief leefgebied voor deze soorten. Met de aanwezigheid van voldoende alternatief leefgebied voor deze soorten, behoeven deze soorten niet als jaarrond beschermd beschouwd te worden, maar als algemene broedvogel. Binnen het onderzoeksgebied zijn verder geen nesten van algemene broedvogels aangetroffen. Het is niet ondenkbaar dat deze vogels in het broedseizoen tot broeden komen in het aanwezige groen en rondom de bebouwing. In gebruik zijnde nesten van algemene broedvogels zijn beschermd en mogen niet worden vernield ten behoeve van ruimtelijke ontwikkelingen. Hiervoor is geen ontheffing van de Wet natuurbescherming mogelijk. Er dient daarom voorkomen te worden dat nesten van algemene broedvogels vernield worden bij de werkzaamheden binnen het onderzoeksgebied tijdens het broedseizoen.
Het verwijderen van de opslag van bomen en overige begroeiing dient derhalve uitgevoerd te worden buiten het broedseizoen. Het broedseizoen duurt globaal van half maart tot half juli, afhankelijk van de weersomstandigheden en de betreffende vogelsoort kan het broedseizoen eerder aanvang nemen en/of langer doorlopen.
25
5.1.2
Vleermuizen Verblijfplaatsen De aanwezige bebouwing binnen het onderzoeksgebied bestaat grotendeels uit bakstenen gebouwen met een golfplaten dak. Ook zitten enkele diepe scheuren in de muren en zijn er ruimtes aanwezig tussen het dakbeschot en de gevel. Beide woningen binnen het onderzoeksgebied zijn is opgetrokken uit baksteen en heeft een dakpannen dak. Hiermee valt daarom op voorhand niet uit te sluiten dat er in alle gebouwen potentiële verblijfplaatsen van vleermuizen aanwezig zijn. Door de werkzaamheden worden enkele stallen gesloopt. Met uitzondering van de twee meest oostelijk gelegen stallen/loodsen (groen) zijn vaste rust- en verblijfplaatsen van vleermuizen niet worden uitgesloten, indien men deze bebouwing gesloopt wordt. Bomen met holtes/spleten en loszittende bast zijn grenzend aan het onderzoeksgebied niet aangetroffen, waardoor verblijfplaatsen in bomen kunnen worden uitgesloten. Verblijfplaatsen en de functionele leefomgeving van vleermuizen zijn jaarrond beschermd conform artikel 3.5 van de Wet natuurbescherming en de Europese Habitatrichtlijn, Bijlage IV. Verblijfplaatsen van vleermuizen mogen zonder ontheffing niet opzettelijk beschadigd, verstoord of vernield worden. Omdat door de ingreep meerdere potentiële verblijfsplaatsen verdwijnen, leidt de ingreep mogelijk tot een overtreding van artikel 3.5, lid 4.
Foerageergebieden en vliegroutes Het onderzoeksgebied is geschikt als foerageergebied voor meerdere soorten vleermuizen. Door de ontwikkelingen blijft de foerageerfunctie behouden, doordat de begroeiing die voornamelijk aan de randen bevindt behouden. Binnen het onderzoeksgebied wordt naar verwachting geen aantasting van belangrijk foerageerhabitat verwacht. Daarnaast blijft buiten het onderzoeksgebied volop kwalitatief foerageergebied aanwezig. Binnen het onderzoeksgebied kan de aanwezigheid van essentiële vliegroutes niet worden uitgesloten aan de randen het onderzoeksgebied. dit betreffen voornamelijk de laanbeplanting aan de zuidwestkant van het onderzoeksgebied en de oostkant van het perceel Zandstraat 37. Met de geplande ingreep blijven alle lijnvormige elementen aanwezig. Hierbij dient wel opgemerkt te worden dat het van belang is dat er tijdens de uitvoer van de werkzaamheden geen toename van verlichting plaatsvindt ter plaatse van de naastgelegen houtsingels en bomenrijen. Ook is belangrijk dat in de toekomstige situatie rekening dient worden gehouden met verlichting. Indien dit niet mogelijk is dient vervolgonderzoek uitsluitsel te bieden.