Agendabundel
Tekst van het document
Bundel - Informatie-/uitwisselingsbijeenkomst raad Boxtel van 19 november 2024 Agenda bijlagen Geluidsopnamen onderdeel Arbeidsmigranten 19 november 2024 Geluidsopnamen onderdeel Migratieopgave 19 november 2024 0 Informatie-/uitwisselingsbijeenkomst Arbeidsmigranten en Migratieopgaven Programma 19.15 uur Inloop met koffie en thee 19.30 – 20.15 uur Arbeidsmigranten 20.15 – 20.30 uur Pauze 20.30 – 22.15 uur Migratieopgaven Boxtel Uitnodiging Informatie- uitwisselingsbijeenkomst Arbeidsmigranten en Migratie 1 Arbeidsmigranten (19.30 - 20.15 uur) Inleiding U wordt geïnformeerd op welke wijze het thema arbeidsmigranten momenteel in de organisatie belegd is. Daarbij stippen we kort het project complexgewijze huisvesting arbeidsmigranten (de aanleiding en huidige status) aan, en vertellen we over de rollen die vervuld worden door de teams Burgerzaken, Vergunningen, Toezicht en Handhaving en team Economie. Ook zal er gesproken worden over de bevoegdheden van de gemeente omtrent dit onderwerp. Programma Arbeidsmigranten 19.30 uur: Opening door de voorzitter van de avond, Gerlof Roubos 19.35 uur: Arbeidsmigranten, Mark Compter, MGD 20.15 uur: Afsluiting Informatie Zie hier het antwoord op de schriftelijke vragen die zijn gesteld door een raadsfractie over dakloze arbeidsmigranten en het sociaal convenant.
20241119 - presentatie arbeidsmigranten 1.1 Pauze (20.15 - 20.30 uur) 2 Migratieopgave Boxtel (20.30 - 22.15 uur) Inleiding De gemeente Boxtel heeft meerdere migratieopgaven. Deze opgaven bevatten: · Taakstelling statushouders · Opvang asielzoekers, AMV-ers · Opvang Oekraïense vluchtelingen In regionaal verband zijn er nadere afspraken gemaakt over de invulling van de opgaven en mogelijke uitruil van deze opgaven tussen gemeenten. Deze afspraken zijn neergelegd in een regioplan migratie voor de regio Noordoost-Brabant. Periodiek wordt het regioplan geactualiseerd. In september 2024 is een nieuw regioplan migratie vastgesteld, waarover we u willen informeren. Ook willen we u bijpraten over de huidige stand van zaken met betrekking tot onze opgaven en onze plannen voor de toekomst. Wij werken daarnaast aan de totstandkoming van een programma migratie om te komen tot een toekomstbestendig programmaplan rondom migratie, waarin we zijn voorbereid op toekomstige ontwikkelingen. We werken aan een organisatie die strategisch is en in samenhang aan het vraagstuk van migratie werkt. Graag wil het college u hierover informeren. Programma Migratieopgaven Boxtel 20.30 uur: Presentatie door Luc Wilms, projectleider Migratie MGD. 22:15 uur: Afsluiting.
Informatie Bijgesloten vindt u het geactualiseerd Regioplan voor de Regio Noordoost- Brabant 2024 Geactualiseerd Regioplan - Regio Noordoost-Brabant 2024 Presentatie Migratie 19 november 2024
Kon document Geluidsopnamen onderdeel Arbeidsmigranten 19 november 2024 niet opnemen in de bundel
Kon document Geluidsopnamen onderdeel Migratieopgave 19 november 2024 niet opnemen in de bundel
Informatie-/uitwisselingsbijeenkomst Arbeidsmigranten én Migratieopgaven Van: Aan: Datum: Telnr.:
Griffie Raads- en steunfractieleden gemeente Boxtel 13 november 2024 (0411) 65 59 11
Dinsdag 19 november 2024, 19.30 uur in de Raadzaal. Ontvangst vanaf 19.15 uur Programma 19.15 uur 19.30 – 20.15 uur 20.15 – 20.30 uur 20.30 – 22.15 uur
Inloop met koffie en thee Arbeidsmigranten Pauze Migratieopgaven Boxtel
Arbeidsmigranten Inleiding U wordt geïnformeerd op welke wijze het thema arbeidsmigranten momenteel in de organisatie belegd is. Daarbij stippen we kort het project complexgewijze huisvesting arbeidsmigranten (de aanleiding en huidige status) aan, en vertellen we over de rollen die vervuld worden door de teams Burgerzaken, Vergunningen, Toezicht en Handhaving en team Economie. Ook zal er gesproken worden over de bevoegdheden van de gemeente omtrent dit onderwerp. Programma Arbeidsmigranten 19.30 uur: Opening door de voorzitter van de avond, Gerlof Roubos 19.35 uur: Arbeidsmigranten, Mark Compter, MGD 20.15 uur: Afsluiting Informatie Zie hier het antwoord op de schriftelijke vragen die zijn gesteld door een raadsfractie over dakloze arbeidsmigranten en het sociaal convenant. 20.15 – 20.30 korte pauze
Migratieopgave Boxtel Inleiding De gemeente Boxtel heeft meerdere migratieopgaven. Deze opgaven bevatten: • Taakstelling statushouders • Opvang asielzoekers, AMV-ers • Opvang Oekraïense vluchtelingen In regionaal verband zijn er nadere afspraken gemaakt over de invulling van de opgaven en mogelijke uitruil van deze opgaven tussen gemeenten. Deze afspraken zijn neergelegd in een regioplan migratie voor de regio Noordoost-Brabant. Periodiek wordt het regioplan geactualiseerd. In september 2024 is een nieuw regioplan migratie vastgesteld, waarover we u willen informeren. Ook willen we u bijpraten over de huidige stand van zaken met betrekking tot onze opgaven en onze plannen voor de toekomst. Wij werken daarnaast aan de totstandkoming van een programma migratie om te komen tot een toekomstbestendig programmaplan rondom migratie, waarin we zijn voorbereid op toekomstige ontwikkelingen. We werken aan een organisatie die strategisch is en in samenhang aan het vraagstuk van migratie werkt. Graag wil het college u hierover informeren.
Programma Migratieopgaven Boxtel 20.30 uur: Presentatie door Luc Wilms, projectleider Migratie MGD. 22:15 uur: Afsluiting. Informatie Bijgesloten vindt u het geactualiseerd Regioplan voor de Regio Noordoost- Brabant 2024. Voor wie zijn deze bijeenkomsten bedoeld? Deze bijeenkomsten worden georganiseerd voor raads- en steunfractieleden. Overige geïnteresseerden zijn welkom om als toehoorder aanwezig te zijn. Wilt u als toehoorder aanwezig zijn dan dient u zich aan te melden. Meld u aan door een bericht te sturen aan griffie@boxtel.nl. Heeft u nog vragen? Neem dan contact op met de griffie Boxtel. Telefonisch op 0411- 65 59 11 of via de e-mail: griffie@boxtel.nl.
Arbeidsmigranten Informatie-/uitwisselingsbijeenkomst raad Boxtel
Wat is de rol van de gemeente?
1. 2. 3. 4. 5.
Vergunningverlening, toezicht en handhaving Grootschalige huisvesting Basisregistratie Personen Sociaal convenant Brabants Migratie Informatie Punt
Vergunningverlening, toezicht en handhaving
- Toezicht en handhaving op woonsituatie arbeidsmigranten - Toezicht en handhaving op overlast veroorzaakt door arbeidsmigranten - Toezicht en handhaving op naleving toegestaan aantal arbeidsmigranten per woning
Grootschalige huisvesting (sheet 1) Doelen van het beleid: 1. Nieuwe huisvestingsvorm 2. Handhaving 3. Zachte landing en commitment
Grootschalige huisvesting (sheet 2)
Stand van zaken
- Arbeidsmigrantenhuisvestingsvergunning verleend - Getoetst en akkoord bevonden door rechtbank - Hoger beroep aangetekend bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State - Omgevingsvergunning voor het afwijken van het omgevingsplan en het bouwen is nog niet aangevraagd (maar kan al wel worden aangevraagd)
Basisregistratie Personen
Verantwoordelijkheid voor in- en uitschrijven van arbeidsmigranten in Basisregistratie Personen Landelijke Aanpak Adreskwaliteit Signaleren misstanden
Sociaal convenant
Convenant met grote werkgever om alle kwetsbare medewerkers beter te ondersteunen Nu vooral gericht op taal, participatie en inburgering Indien succesvol kunnen we in de toekomst hopelijk met meer werkgevers een sociaal convenant sluiten
Brabants Migratie Informatie Punt
Pilot vanuit het Rijk om informatievoorziening richting migranten te verbeteren. Arbeidsmigranten kunnen terecht voor praktische vragen over zaken zoals loon, werk, huisvesting en zorg en het melden van misstanden bij: Informatiepunt Markt 3 5461 JJ Veghel informatiepuntrnob@meierijstad.nl Daarnaast op aanvraag twee keer per week fysiek aanwezig op locatie in Boxtel
Vragen?
Bedankt voor uw aandacht
Geactualiseerd Regioplan Regio Noordoost-Brabant 2024 Een afstemmingsdocument om tot samenwerkingsafspraken komen op het gebied van migratie
te
1
Inhoud Onderdeel Voorwoord 1. Inleiding 2. De verwachting voor 2024 3. Bestuurlijke uitgangspunten
Pagina
Nieuwe governance Bijlage 1: Vluchtelingenstroom in 2022 Bijlage 2: Het Regioplan 2023 en ontwikkelingen - Conclusie 2023
3 4 5 8 8 10 11 13
Bijlage 3: Nieuwe opgave asiel onder spreidingswet
14
4.
2
Voorwoord Uitvoeringskracht Gemeenten
in Noordoost-Brabant
maakten
in 2022
afspraken om samen de uitdagingen ten aanzien van Oekraïne-opvang en asielopvang aan te gaan. Daarbij lag de regie bij de Veiligheidsregio als crisisorganisatie. In dit
geactualiseerde ‘regioplan opvang vluchtelingen 2024’ is te lezen dat we voor een groot deel zijn geslaagd in het realiseren van de afgesproken opvang. Vertraging in het bereiken van de doelstellingen is vooral veroorzaakt door democratische rechten van bezwaar en beroep. De vertraagde realisatie geldt ook voor de huisvesting van statushouders. 2024-2025 De gezamenlijke
uitvoeringskracht zullen
dit jaar hard nodig hebben om de verhoogde doelstellingen voor 2024-2025 te realiseren. We gaan landelijk uit de crisismodus en de colleges van B&W worden verantwoordelijk voor de realisatie van de Oekraïne- en vluchtelingenopvang. De provincie (PRT) krijgt een belangrijke coördinerende rol. De Spreidingswet en de Tijdelijke Wet Opvang Oekraïners helpen daarbij. De uitgangspunten zoals we die samen in 2022/2023 hebben vastgesteld herijken en bevestigen we in dit regioplan. Dit regioplan is vooral een we
afstemmingsdocument. We streven naar normalisatie in het verblijf van Oekraïense vluchtelingen en asielzoekers in onze regio: we zien hen als onze nieuwe inwoners. Daarbij hoort ook werken, het leren van de Nederlandse taal, participeren en bijdragen in de kosten voor wonen en levensonderhoud: vraagstukken waar we in het komende jaar over zullen spreken en nieuwe stappen in gaan zetten. Kortom onze uitdagingen ten aanzien van het asiel- en vluchtelingenvraagstuk in 2024 zijn zeker niet minder geworden. Laten we elkaar collegiaal helpen om onze opgaves te realiseren.
(geanonimiseerd)
(geanonimiseerd)
1. Inleiding In navolging van het Regioplan 2023 is voor de regio een actualisatie voor 2024 opgesteld. Hierin zijn de opgaven voor de opvang van asielzoekers en Oekraïners opgenomen en is de taakstelling voor vergunninghouders verwerkt, zoals het Ministerie J&V deze eind heeft aangekondigd voor 2024-2025. Deze gegevens zijn per gemeente aangeleverd en opgenomen. De input van het Regioplan 2023 is geleverd door de gemeenten van de regio. Uitgaande van de opgaven en taakstelling hebben de gemeenten een verdeling van de realisatie gemaakt op basis van mogelijkheden, capaciteit en bestuurlijke keuzes. Daarbij waren de vooraf vastgestelde uitgangspunten cruciaal. Voor het geactualiseerde Regioplan van 2024 is gekozen voor een cijfermatige update maar zijn tussen de gemeenten in de regio nog geen uitwisselingsafspraken gemaakt. Waar in 2023 de burgemeesters verantwoordelijk waren voor de migratie-opgaven, zijn dat in 2024 de colleges. Het is aan de lokale besturen om de bestuurlijke uitgangspunten vast te stellen. Nu blijkt dat de opgaven voor de opvang van mensen hoger worden en mensen langer blijven is een lange termijnvisie noodzakelijk waarbij aandacht is voor dilemma’s zoals integratie, toekomstgerichte opvang en begeleiding en zorg. De VNG heeft het initiatief genomen om hier een visie voor op te stellen. Deze wordt in 2024 verwacht.
4
2. De verwachtingen voor 2024 Hieronder volgt een overzicht van de gerealiseerde plekken op het gebied van Oekraïne opvang, asielopvang en huisvesting van statushouders. Hiernaast wordt de verwachting van de opgaven voor 2024 weergegeven. Dit zijn de opgaven op basis van inwonersaantallen zonder het doortrekken van gemaakte afspraken in 2023. Deze afspraken kunnen doorgetrokken worden maar dan zullen gemeenten onderling weer deze afspraak dienen te maken. De afspraken voor 2023 zijn gemaakt in de verschillende subregio’s. Het voorstel is om deze afspraken weer te bespreken in deze zelfde subregio’s om te kijken of ze doorgetrokken kunnen worden naar 2024-2025. De Spreidingswet biedt ook de mogelijkheid voor gemeenten om de opgave van statushouders met asiel uit te ruilen. Er dient de kanttekening gemaakt te worden dat de weergegeven opgaven altijd nog kunnen wijzigen
bij gewijzigd Kabinetsbeleid of bijstelling van de landelijke verwachtingen. Oekraïne-opvang De tweede kolom laat de opgaves zien op basis van gemaakte afspraken in 2023 en de derde kolom de realisatie van het aantal plekken voor Oekraïners in 2023. Het aantal gerealiseerde plekken is inclusief snijverlies en daarmee dus niet de werkelijke bezetting (deze is ook zeer fluctuerend). Per 1 februari waren er landelijk 97. 000 plekken nodig. De staatssecretaris heeft aangekondigd dat aan het einde van het jaar naar verwachting 120. 000 plekken nodig zijn. Wanneer wordt uitgegaan van verdeling op basis van inwonersaantallen voor de aanvullende benodigde opvangplekken is onderstaande verdeling van toepassing. De laatste kolom laat het aantal opvangplekken zien waarvan de gemeenten de intentie hebben om te realiseren. Gemeente
Bernheze Boekel Boxtel Heusden Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss
Sint-Michielsgestel ’s-Hertogenbosch Vught Totaal *)
Afgesproken verdeling 2023
Realisatie 2023 (op 31-12-2023)
Opgave o. b. v. 97000 (1-2-2024)
Opgave o. b. v. 120000 (1-1-
143 86 340 364 500 312 450 250
346*
-
-
900 174 3519
863 228 3678 (+159)
186 63 194 269 534 318 484 479 174 959 187 3847
231 79 240 333 661 393 600 593 216 1188 232 4766
142 251 355 589 187 479 272
2025)
Intentie aantal
opvangplekken OEK 231 142 240 488 661 393 600 250 216 1188 232 4641
De CNO in Bernheze met een capaciteit van 200 bedden zal op 1 april sluiten.
Naarmate de Oekraïners langer blijven is de kans groter dat zij zich permanent zullen vestigen en graag bijdragen aan onze samenleving. Daarmee is er ook behoefte aan duurzamere huisvesting met meer privacy voor het waarborgen van de rust en veiligheid op de locaties.
5
Net als bij asiel, hebben gemeenten in 2023 ook bij Oekraïne-vluchtelingen elkaar geholpen bij het huisvesten door uitruil. Dit heeft plaatsgevonden tussen Boxtel en Sint-Michielsgestel. Voor 2023 hebben Heusden, Vught en Boekel aangegeven geen asielopvang te kunnen realiseren en hebben daarom extra Oekraïners opgevangen.
Asiel-opvang Onderstaande tabel laat zien hoe de opgave van 2023 eruitzag en wat er in 2023 aan asielplekken is gerealiseerd. Het aantal gerealiseerde plekken is inclusief snijverlies en daarmee dus niet de werkelijke bezetting. De regionale opgave is in 2023 niet behaald. Met de komst van de Spreidingswet staan alle gemeenten zelf aan de lat voor de gemeentelijke opgave in 2024-2025 waarbij collegiaal uitruilen wel mogelijk is. Kolom 4 geef de opgave opvang asielzoekers weer van 3908 regionaal, te realiseren vóór 1 juli 2025, gebaseerd op 96. 000 plekken landelijk. Hierbij is er door het ministerie van J&V een verdeling gemaakt op basis van de inwonersaantallen per gemeente en op basis van de welvarendheid van een gemeente (SES-WOA Score). De opgave voor 2024-2025 is fors hoger dan waar we allemaal op hadden gerekend voor onze regio. De asielopgave is inclusief de opgave Alleenstaande Minderjarige Vreemdelingen (AMV) die in kolom 5 is te vinden. De laatste kolom laat het aantal opvangplekken zien waarvan de gemeenten de intentie hebben om te realiseren voor zowel asiel als AMV. Gemeente
Opgave 2023
Bernheze Boekel Boxtel Heusden Land van Cuijk Maashorst Meierijstad
116 40 121 166 331 213 301 340 571 108 117 2424
Realisatie 2023 (op 31-12-2023)
Opgave 2024 2025
0
201 71 192 272 536 341 507 507 879 196 206 3908
–
(Spreidingswet)
Waarvan AMV
(inclusief)
17 6 0* 16 0* 23 0* 600 45 200* 29 350 43 Oss 290 43 440* 75 ’s-Hertogenbosch 0* 17 Sint-Michielsgestel Vught 0* 17 Totaal 1990 (-434) 331 Met de komst van de spreidingswet is er een nieuwe opgave asiel ontstaan. Zie ook bijlage 3.
Intentie
Asiel (AMV) 250 (17) 71 (6) 192 (16) 106 (23) 600 (50) 341 (29) 507 (80) 250 (0) 600 (75) 196 (17) 117 (17) 3230 (330)
*) In Maashorst is er capaciteit voor 300 asielplekken ’s-Hertogenbosch heeft aangegeven 600 AZC plekken te willen realiseren in 2024
Sint-Michielsgestel en Boxtel hebben Oekraïne-opvang en asielopvang uitgeruild in 2023. Sint-Michielsgestel heeft aangegeven in 2024 een AZC met een capaciteit van 250 te willen realiseren Vught, Heusden en Boekel hebben in 2023 geen asielopvang gerealiseerd maar daarvoor in de plaats extra Oekraïne-opvang gecreëerd. Onderstaande grafiek geeft het aantal asielplekken gedurende het jaar 2023 weer per gemeente die asielopvang heeft gerealiseerd. 6
Asielplekken 2023 700 600 500 400 300 200 100 0
1e kwartaal
2e kwartaal
Land van Cuijk Oss
3e kwartaal
Maashorst s-Hertogenbosch
4e kwartaal
Meierijstad Boxtel
De verdeling van AMV-ers in 2024 over de gemeenten is gebaseerd op het aantal inwoners per gemeente en de SES-WOA Score. AMV-ers worden in kleinere groepen gehuisvest en direct begeleid door het COA. Het aantal AMV-ers maakt onderdeel uit van de totale opgave asiel. Gemeenten kunnen onderling verdere afspraken met elkaar maken over de verdeling van AMV-ers.
Huisvesting vergunninghouders De taakstelling voor de eerste helft van 2024 is eind 2023 naar beneden bijgesteld doordat er in 2023 minder vergunningen zijn afgegeven en omdat er minder nareizigers zijn gekomen dan verwacht. In aanmeldcentrum Ter Apel, de AZC’s en Noodopvanglocaties verdeeld over het land worden nu veel vergunninghouders opgevangen die in afwachting zijn van een woning. Het huisvesten van deze vergunninghouders is derhalve de sleutel voor het ontlasten van de druk op het aanmeldcentrum.
Onderstaande tabel geeft de taakstelling 2023-II weer en de realisatie hiervan. De laatste kolom laat zien wat de opgave is voor de 1 e helft van 2024 per gemeente inclusief de opgelopen achterstand of voorsprong in 2023.
Gemeente
Bernheze Boekel Boxtel Heusden Land van Cuijk Maashorst Meierijstad Oss
’s-Hertogenbosch Sint-Michielsgestel Vught Totaal
Taakstelling vergunninghouders 2023-II (incl. achterstand/voorsprong per 1/7/23)
Realisatie vergunningshouders 2023-II
Taakstelling vergunninghouders 2024I ((incl. achterstand/voorsprong per 1/1/24)
29 3 26 77 110 61 93 135 151 26 42 753
25 11 20 29 93 48 80 158 179 28 42 691
38 4 42 96 113 75 95 76 138 30 56 763
De taakstelling 2024-II is nog niet bekend.
7
3. Bestuurlijke uitgangspunten In 2023 heeft het bestuur van de Veiligheidsregio Brabant Noord een aantal bestuurlijke uitgangspunten geformuleerd die gebruikt worden bij de uitvoering van de opgaven. Deze maakten het maken van afspraken tussen gemeenten binnen de regio over het uitruilen van doelgroepen mogelijk. De structuur van de bestuurlijke overleggen (Provinciale Regietafel en Regionale Regietafel), alsook de intensieve en laagdrempelige afstemming op bestuurlijk en ambtelijk niveau hebben geleid tot een actueel en transparant beeld van de ontwikkelingen landelijk en regionaal, open gesprekken over dilemma’s in de uitvoeringen en onderlinge solidariteit. De colleges van Burgemeester en Wethouders kunnen de bestuurlijke uitgangspunten voor hun gemeente vaststellen.
Bestuurlijke uitgangspunten in 2023, gericht op de opgave, verdeling en huisvesting/locaties blijven overeind. In hoofdlijn: Het is een collectieve opgave (Oek, asiel en vergunninghouders) Met daadkracht korte termijn opgave realiseren De lange termijn strategie in het vizier houden Gemeenten zijn individueel aanspreekbaar op de realisatie Gemeenten trekken (sub)regionaal op om de opvangcapaciteit te leveren We ruilen indien gewenst onderlinge opgaven uit We benutten hiervoor de PRT en RRT en spreken elkaar zo nodig aan Gemeenten betrekken de gemeenteraad actief In regio stemmen we de gezamenlijke communicatieve lijn af De druk op bestaande woningvoorraad wordt niet onevenredig belast
Actief zoeken naar (tijdelijke) uitbreiding van de woningvoorraad De lokale opgave betrekken bij het bepalen van de benodigde capaciteit Oplossingen zijn niet enkel binnenstedelijk, ook kernrandzones worden verkend We zijn creatief in het vinden van vormen van opvang en huisvesting We wisselen kennis en ervaring uit waardoor we leren en realiseren Regionaal aandachtspunt Spreidingswet Tot nu toe werd de opvang van asielzoekers regionaal en provinciaal over het gebied verdeeld. Doordat een aantal gemeenten extra veel asielzoekers opvingen (AZC of grotere Noodopvanglocatie), hoefden andere gemeenten geen invulling te geven aan de opvang van asielzoekers. De Spreidingswet verplicht alle gemeenten op basis van hun inwonersaantal en welvarendheid asielzoekers op te vangen. Deze staan onder beheer van het COA, tenzij aanvullende of afwijkende afspraken worden gemaakt.
4. Nieuwe governance Nu, ruim anderhalf jaar nadat de oorlog in Oekraïne uitbrak, heeft Nederland nog steeds te maken met ontheemden die naar Nederland komen. Omdat de hiertoe volgens de wet aangewezen organisatie (COA) deze toestroom niet aankon, hebben gemeenten zich toen, na verzoek van het kabinet, bereid verklaard de opvangtaak voor ontheemden uit Oekraïne op zich te nemen. Onder de
8
verantwoordelijkheid van de burgemeesters vond de uitvoering plaats door de veiligheidsregio’s of door de samenwerkende gemeenten. Gemeenten voeren deze taak tot invoering van de Tijdelijke wet ontheemden uit Oekraïne (Tw Oek) uit op basis van het Staatsnoodrecht. Wanneer het Staatsnoodrecht vervangen wordt door de Tw Oek verschuift de verantwoordelijkheid voor de opvangtaak van de burgemeester naar het college van burgemeester en wethouders. In lijn met de uitgangspunten van de Tijdelijke wet Opvang Oekraïense ontheemden zullen veiligheidsregio’s de uitvoerende taken in deze fase dan niet meer vervullen, hetgeen moet leiden tot een herziening van de taakverdeling zowel wat betreft de bestuurlijke coördinatie als wat betreft de uitvoering. Maar bij een forse stijging in korte tijd van de instroom van vluchtelingen kan de inzet van de veiligheidsregio’s aan de orde zijn. Vóór 15 december 2023 moesten de veiligheidsregio’s laten weten welk nieuw samenwerkingsverband de coördinatie en uitvoering ging overnemen per 1 januari 2024. Op 30 november heeft het Algemeen Bestuur hierover besloten. Het nieuwe samenwerkingsverband wordt gevormd door de gemeenten in de regio, waarbij de gemeente Meierijstad de centrumgemeente is. De burgemeester van de gemeente Meierijstad is voorzitter van de Regionale Regietafel (RRT) en ziet toe op de coördinatie.
Het RRT is geen sturingsinstrument maar een afstemmingsorgaan. de uitvoering van de plaatsing van Oekraïners over de regio wordt verzorgd door een plaatsingsbureau. Zodra de Tijdelijke Wet opvang ontheemden Oekraïne wordt aangenomen vervalt het Staatsnoodrecht. De verwachting is dat de weg eind februari 2024 wordt besproken in de Tweede Kamer. Op dat moment valt de verantwoordelijkheid voor de opvang van Oekraïners niet meer onder de burgemeester maar onder het college van B&W. Het voorstel is daarmee ook om eens in de twee maanden samen te komen met alle portefeuillehouders van de 11 gemeenten om ontwikkelingen te bespreken en zaken af te stemmen op het gebied van migratie. Het RRT zal hiermee niet worden vervangen. Voor 2024 wordt onderstaande informatie- en escalatielijn aangehouden. Dit is conform de uitgangspunten van het Bestuurlijk Afstemmingskader (BAK).
v-RRT: voorbereidend Regionale Regietafel: gemeentelijke adviseurs migratie; ter voorbereiding op RRT RRT: Regionale Regietafel: burgemeester Meierijstad (vz); burgemeester Sint-Michielsgestel; wethouder gemeente Oss; vertegenwoordigend wethouder namens regionaal PoHo Wonen; wethouder gemeente Bernheze; coördinerend gemeentesecretaris; COA (op verzoek); regionaal adviseur migratie; secretariële ondersteuning. HPRT Hoogambtelijke Provinciale Regietafel (ter voorbereiding op de PRT): coördinerend gemeentesecretaris; regionaal adviseur migratie. PRT: Provinciale Regietafel: voorzitter RRT en vertegenwoordigend wethouder namens regionaal PoHo Wonen LRT: Landelijke Regietafel: CdK
9
(geanonimise rd) Oekraïne-opvang
e
Gemeente
Opgave obv
Realisatie
Opgave obv
Verwachte
75000
d.d 21-12-
90000
realisatie
2022
Bernheze
144
143
173
143
Boekel Boxtel
49
51
59
86
150
199
180
340
Heusden
209
189
250
364
414
339
496
500
Maashorst
242
187
295
312
Meierijstad
375
392
450
450
Oss
361
282
445
250
135
90
162
750
740
891
900
145
118
174
174
2974
2833
3574
3519
Land
Cuijk
van
Sint-Michielsgestel ‘s-Hertogenbosch Vught
Totaal:
|
-
Realisatie
Op 19 december 2023
opvangplekken gerealiseerd. Dit aantal is ruim boven de gevraagde capaciteit mede dankzij de extra locaties in Vught en de tijdelijke (crisis)noodopvang in Bernheze (200 Oekraïners). Deze laatste locatie sluit op 1 april 2024. De bewoners moeten dan opgevangen worden in andere
zij n 3678
locaties in de regio. 12
Welkom Boxtel
Informatieavond Migratie Gemeenteraad Boxtel 19 november 2024
Agenda • • • • • • • •
Aanleiding Begrippen Onze opgaven Taakstelling statushouders Inburgering Asiel Oekraïne opvang Programma migratie
pagina pagina pagina pagina pagina pagina pagina pagina
3 5 7 8 15 21 23 40
Aanleiding en doel van deze informatiebijeenkomst Migratie is een complex en urgent thema dat onze gemeente diepgaand raakt. De afgelopen jaren hebben we te maken gehad met een toename van het aantal vluchtelingen. Deze ontwikkelingen vragen om een zorgvuldige afweging van onze verantwoordelijkheden en mogelijkheden. In deze presentatie willen we graag met u in gesprek over de huidige situatie, de uitdagingen waar we voor staan en onze plannen voor de toekomst.
Aanleiding en doel van deze informatiebijeenkomst Citaat van onze website: De gemeente Boxtel en de Boxtelaren staan bekend om hun sociale inborst en gastvrijheid. Een reden om samen met de gemeente Sint-Michielsgestel mee te werken aan de opvang van vluchtelingen en asielzoekers.
Begrippen -
Asielzoeker: Iemand die asiel heeft aangevraagd in Ter Apel of Budel. Wacht op een beslissing van de IND. Verblijft meestal in een AZC.
-
Statushouder of vergunninghouder: Dit is een asielzoeker die als vluchteling is erkend. Een statushouder mag werken en is inburgeringsplichtig.
Begrippen
-
AMV-er: Alleenstaande Minderjarige Vreemdeling. Voogd is Nidos.
-
Oekraïense ontheemde: Een Oekraïner die onder de bescherming van de RTB (Europese Richtlijn Tijdelijke Bescherming - tot 4 maart 2026) valt en recht heeft op onze bescherming.
Onze opgaven
1. Statushouders. Taakstelling door het Rijk. Iedere gemeente krijgt 2x per jaar een aantal statushouders toegewezen.
2. Asiel. Opgave door het Rijk: de spreidingswet regelt de verdeling. 3. Oekraïne-opvang. Opgave door het Rijk, verdeeld over de provincies en onderverdeeld over de regio’s.
Taakstelling statushouders
De gemeente heeft de taak om deze mensen regulier te huisvesten. Voor de uitvoering maken we prestatieafspraken met de woningcorporatie. (Woonstichting JOOST). Gemiddeld werd in de laatste jaren 9% van de vrijgekomen sociale woningen toegewezen aan statushouders. (prestatie-afspraken) Taakstelling Taakstelling Taakstelling 2023 -2, Taakstelling 2024-1, incl. Taakstelling 2024-2, incl. incl. voorstand (-7) Gerealiseerd Achterstand Gerealiseerd Achterstand 2024-1 achterstand 2024-2 achterstand vorige periode vorige periode vorige periode Boxtel
26
20
6
36
42
31
11
32
43
Taakstelling statushouders Belangrijkste oorzaken van de achterstand in de taakstelling:
• Hoge taakstelling. • Te weinig sociale huurwoningen. • Lage mutatiegraad bij woningen van de woningcorporaties. • Eenzijdige samenstelling van de taakstelling. – Woningcorporaties kunnen niet passend toewijzen.
Taakstelling statushouders Toezicht door de provincie
• De toezichthouder heeft geoordeeld dat op peildatum 1 juli 2024 de gemeente Boxtel “niet voldeed”. • Een volgende trede op de escalatieladder dreigt per 1 januari 2025 Plan van aanpak. • Is het plan van aanpak, of de realisatie daarvan onvoldoende, dan volgt een actieve ondertoezichtstelling.
Taakstelling statushouders Achterstand op taakstelling
• Samen met de wooncorporaties in mei 2024 een brainstorm georganiseerd. Resultaat: er zijn geen “quick wins”.
• Het ministerie van Justitie & Veiligheid heeft ons gevraagd om HAR-locaties te onderzoeken. (Hotel Accommodatieregeling).
Taakstelling statushouders • Het bouwen van nieuwe woningen kost tijd en biedt geen oplossing voor de korte termijn. Flexwoningen?
• Doorstroomlocaties: een nieuwe vorm van opvang voor vergunninghouders kan bijdragen aan onze taakstelling.
Taakstelling statushouders Doorstroomlocaties
• Huisvesting voor statushouders van onze taakstellingslijst, voor maximaal 1 jaar.
• Na 1 jaar moet de statushouder doorstromen naar een reguliere woning. (Afspraken met de wooncorporaties).
• De doorstroomlocatie moet ten minste bestaan uit een eigen slaapkamer, met gemeenschappelijke keuken en sanitair.
Taakstelling statushouders Doorstroomlocaties Voordelen: • De doorstromers tellen mee voor onze taakstelling. • Direct beginnen met de inburgering / taal leren / werken. • Doorstroming vanuit de centrale opvanglocaties bevorderen - druk op Ter Apel verminderen. • Het ministerie financiert transitiekosten + een normbedrag van € 57,70 pp/ per dag. • Met deze additionele financiering kan de gemeente voldoende begeleiding en beveiliging inzetten.
Inburgering
Inburgering Team inburgering:
• Casusregisseur: Zorgt voor een goede basis. Contact met ketenpartners. • Consulent Participatie-inburgering: inzetten en bewaken inburgering en participatie • Ondersteund door administratieve en beleidsondersteuning • Totaal: 3 fte (5 personen) • M.i.v. 2025: onderzoeken mogelijkheid Accounthouder Werk (via dividend WSD)
Inburgering Participatie vanaf dag 1
• Doel: starten in AZC (kennis maken, verwachtingen, stimuleren participatie) • Reden: wachttijd AZC ↑, kans op meedoen ↓ • Maar…. : AZC’s verspreid over het land, wisselingen tussen AZC’s, onduidelijk perspectief op woonruimte demotiveert.
Inburgering
Inburgering Nieuwe taken • Basis is op orde -> inwoner is in beeld • Samenwerking met ketenpartners loopt goed (korte lijntjes) • Geen kansen naar werk onbenut laten: – deelname regionale pilots – pilot WSD “Taal op de Werkvloer”, – eigen sollicitatietraining met “LaDonk route”
Inburgering Nieuwe taken Uitdagingen
• Wachttijd op reguliere woning • Overgang maatschappelijke begeleiding naar reguliere ondersteuning is hoogdrempelig • Combineren inburgeren en werk is ingewikkeld • Doorlopende lijn in onderwijs (ISK -> inburgering -> regulier onderwijs) • Wachtlijst kinderopvang
Asiel De spreidingswet regelt dat gemeenten een wettelijke taak hebben voor de opvang van asielzoekers. In regionaal verband hebben Boxtel en Sint-Michielsgestel afspraken gemaakt over de verdeling en uitruil van de opgaven op het gebied van asiel en Oekraïne-opvang: Regioplan migratie 2024.
Asiel Sint-Michielsgestel vult de gehele opgave in, die beide gemeenten volgens de spreidingswet hebben gekregen. Op dit moment werkt Sint-Michielsgestel aan een opvanglocatie voor vluchtelingen van buiten de EU en statushouders die nog geen eigen woning hebben.
Oekraïne opvang In het regioplan migratie 2024 is vastgelegd dat Boxtel de gehele opgave van de Oekraïne opvang van 456 personen per 1-1-2025 van de beide gemeenten Boxtel en Sint-Michielsgestel voor zijn rekening neemt. Uitzondering: 70 opvangplekken in Sint-Michielsgestel. (Gebouw “De Schakel” op het Kentalis-terrein.)
Oekraïne opvang Onze opgave (386) is nog niet gerealiseerd. Zie onderstaande tabel. Naam locatie
Adres
aantal
Rabobankgebouw
Stationsstraat 32
150
Jan Kruijssenstraat
Jan Kruijssenstraat 15
37
Heesemanshoeve
Luissel 10
45
Van Coothhoeve
De Munsel 25
7
Rechterstraat
Rechterstraat 32
6
Molengraafseweg
Molengraafseweg 1
10
Lennisheuvel
Lennisheuvel 68
10 265
Oekraïne opvang Nieuwe locaties Naast de bestaande locaties zijn we voortdurend op zoek naar nieuwe geschikte locaties:
• Tijdelijkheid. Niet alle huidige locaties zijn onbeperkt te gebruiken. De gemeente is huurder en sommige eigenaren willen andere plannen realiseren. We moeten hierop anticiperen.
Oekraïne opvang
• Kwaliteit van wonen. Meerdere locaties zijn tijdelijk in gebruik genomen in de crisissituatie van begin 2022. De oorlog in Oekraïne duurt voort en we streven nu naar een kwalitatief betere opvang. Sober, maar met meer privacy en persoonlijke leefruimte voor de bewoners. • Noodzaak. De druk vanuit het Rijk om Oekraïense vluchtelingen op te vangen blijft onverminderd groot. Op dit moment is 99,8% van alle opvangplekken in Nederland bezet.
Oekraïne opvang Nieuwe locaties
• Stationsstraat 47 in Boxtel – Plekken voor 86 Oekraïense vluchtelingen. – Maximale duur: 5 jaar. Daarna krijgt het pand zijn oorspronkelijke bestemming terug. – Zodra de benodigde vergunningen zijn verleend, wordt gestart met de verbouwingswerkzaamheden – 24/7 beveiliging-toezicht.
Oekraïne opvang
Kastanjelaan 2, 4 en 6 in Boxtel
• Opvangplekken voor (in totaal) 120 Oekraïense vluchtelingen. • Kastanjelaan nr. 6 is nu nog in gebruik door “De Kindertuin”: 60 opvangplekken. • Omwonenden zijn op het vroegst mogelijke moment geïnformeerd; start omgevingsdialoog. • De volgende stap is de aanvraag voor de vergunning, waarbij mensen zienswijzen kunnen indienen.
Oekraïne opvang De Oekraïense populatie in de gemeentelijke opvang bestaat uit:
• 30% alleenstaande mannen • 31% alleenstaande vrouwen • 25% gezinnen • 14% kinderen Particuliere opvang is < 10 mensen
Oekraïne opvang
Van alle Oekraïense vluchtelingen zijn 40 mensen doof. Samenwonend in het Rabobankgebouw. De bewoners vinden dat prettig en het maakt de (specialistische) hulp en begeleiding gemakkelijker. Ongeveer 80% van alle volwassen bewoners heeft een betaalde baan. Voor de dove bewoners zijn we een speciaal traject gestart met Kentalis om hen te begeleiden naar werk. (Pilot met 3 mensen.)
Oekraïne opvang Uit de ZRM-interviews (Zelfredzaamheid matrix) en de dagelijkse praktijk zijn de volgende problemen naar voren gekomen: Onzekerheid • Over familie en vrienden die nog in Oekraïne wonen. “Zien we ze ooit terug”? • Over hun status - verblijf in Nederland. Hoe lang nog? En stel dat ze langer mogen blijven: hoe dan?
Oekraïne opvang Eenzaamheid
• Mede door verlies van dierbaren of door fysieke beperkingen. (doofheid) Als gevolg van de bovenstaande punten is er regelmatig wrijving tussen bewoners. Ook overmatig gebruik van alcohol is problematisch. (Novadic Kentron?). Maar dit leidt nooit tot overlast of klachten uit de buurt. Een opsteker: we zien de zelfredzaamheid met sprongen toenemen!
Oekraïne opvang De projectorganisatie:
• De Projectleider Oekraïne, • Ondersteund door 2 locatiemanagers die het eerste aanspreekpunt zijn op de verschillende locaties. Zij zorgen voor huisregels en een goede orde. • 2 Woonbegeleiders, die verantwoordelijk zijn voor het wel en wee van de bewoners. • 1 gebouwenbeheerder
Oekraïne opvang Taken van de woonbegeleiders o.a.:
• De zelfredzaamheid matrix voor alle bewoners opstellen en (individuele) acties uitzetten. • Zelfredzaamheid bevorderen en voorbereiden op een langdurig verblijf. • Psychosociale problematiek signaleren en gepaste hulp organiseren. • Een sociaal jaarplan opstellen en uitvoeren, samen met bewoners. • Bewonersavonden en thema-avonden organiseren.
Oekraïne opvang Welke externe partijen spelen een rol?
• Beveiligers: 24/7 in het Rabobankgebouw 2 mensen. Ook toezicht op andere locaties. • GGMD - ondersteuning voor doven (1 dagdeel per week) • Swedoro - Oekraïense gebarentaal en ondersteuning voor doven (2 dagdelen per week) • 1 Oekraïense, Nederlands sprekende psycholoog, 2 dagen per week (i.s.m. Oss) • Vluchtelingenwerk: juridische hulp (status), taal-coaching en 3 e-landers. • 4 Vrijwilligers actief. Voornamelijk met taalonderwijs.
Oekraïne opvang Welke externe partijen spelen een rol?
• De regiogemeenten. We hebben een intensieve samenwerking en regelmatig overleg met alle gemeenten in onze regio. Zowel op bestuurlijk en beleidsniveau als uitvoerend. • Het regionaal ambulant ondersteuningsteam: op afroep indien nodig. • Empatia en LOOP: beiden psychosociale hulp en training.
Oekraïne opvang Eigen bijdrage Het Rijk heeft een verplichte eigen bijdrage geïntroduceerd voor Oekraïense vluchtelingen in een gemeentelijke opvang met een inkomen. Deze bedraagt per maand. € 105,- voor een alleenstaande en € 210,- voor een gezin. We starten hiermee vanaf 1 januari 2025. We voldoen hiermee aan de wet en volgen de richtlijnen van de VNG. Uitgaande van de huidige populatie zullen ongeveer 130 mensen een eigen bijdrage moeten gaan betalen, voor een totaalbedrag van ruim € 20.000,- per maand.
Oekraïne opvang Hoe betalen we dat allemaal? Het Ministerie van Justitie & Veiligheid heeft een bekostigingsregeling voor de gemeentelijke opvang van Oekraïense vluchtelingen.
-
Transitiekosten worden door het ministerie gefinancierd. Het ministerie betaalt een normbedrag van (oud) € 61,- per opvangplek per dag. - Huur en energie, - inventaris, - beveiliging, - begeleiding, - interne (personele) kosten.
Oekraïne opvang Het normbedrag gaat per 1 januari 2025 naar € 44,- p.p. per dag. We voorzien hierdoor geen negatieve impact op de begroting, mede door:
• Prudent uitgavenbeleid. • Eventuele tekorten uit de Oekraïne opvang kunnen bij het ministerie worden gedeclareerd. • De opgebouwde reserve bedraagt € 2 Mio.
Programma migratie Doel: een programmastructuur te ontwikkelen en te verankeren. Het is noodzaak om te komen van een crisisgerichte organisatie naar een organisatie die strategisch is en in samenhang aan het vraagstuk van migratie werkt.
• Versterken van de structurele inbedding, rolduidelijkheid en procesinrichting binnen management, beleid en uitvoering.
• Versterken van de onderlinge samenwerking en verbinding met gedeelde normen en waarden, om te komen tot één programmaorganisatie en gedrag en handelen.
Programma migratie Resultaat: een toekomstbestendig programmaplan rondom migratie, waarin we zijn voorbereid op toekomstige ontwikkelingen en transformeren van reactief handelen naar proactief handelen. Handboek migratie met werkprocessen, draaiboeken, rollen, structuur, visie. Oplevering Q2 van 2025.
Vragen?
Dank voor uw aandacht Luc Wilms Programmamanager Migratie