Agendabundel

Indiener doet een tekstvoorstel, dit is onderstreept: De gemeente is aantrekkelijk om in te wonen en daarom is er ook een strijd om ruimte te zien. Bovendien wordt het verschil tussen het stedelijk gebied en het buitengebied steeds kleiner. Algemene trend om te verdichten bij bestaande bebouwde omgeving en het groen karakter van huidige groen/landschappelijke/ buiten gebieden te versterken. Er is scheefgroei waarbij huishoudens goedkoper of duurder wonen dan bij hun inkomen past en ouderen wonen langer thuis. Antwoord: Het verdichten van bestaand stedelijk gebied (inbreiding, herstructurering en transformatie van bestaande gebouwen) en het versterken van het landschap zijn onderdeel van deze Omgevingsvisie 2040. Wij verwijzen onder visie naar 'Uitgangspunten aangenaam leven' de bullets 1 en 2 en 'Inclusieve duurzaamheid'. We handhaven de oorspronkelijke tekst.

14

Trends en ontwikkelingen krachtige economie Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345994

Indiener reageert op de volgende passage: Bladzijde 19 t.a.v. Krachtige economie. Er wordt gesteld dat ‘Het aantal arbeidsmigranten binnen de gemeente neemt toe door de aanwezigheid van werkzaamheden waar geen werknemers meer voor te vinden zijn.’ Indiener vindt dat dit een stelling is die discutabel is, omdat is gebleken dat de gemeente zelf niet kan voorkomen dat arbeidsmigranten ook buiten de gemeente Boxtel werkzaam kunnen én mogen zijn. Volgens indiener zou het goed zijn als de ontwerpvisie hier iets meer diepgang aan geeft door te specificeren in welke industrietakken deze arbeidsmigranten worden ingezet en of zij deze industrietakken überhaupt niet willen stimuleren of faciliteren. Indiener doelt hier op geuroverlastveroorzakende bedrijven uit de vleesverwerkende industrie, evenals andere vervuilende en overdadig energie-consumerende bedrijven in Boxtel. Indiener benoemd dat de arbeidsmigranten vaak uitvoerders van ongeschoold en zwaar intensief werk zijn en bijvoorbeeld niet werkzaam voor de kennis- of duurzaamheidsindustrie. De bedrijven waar de arbeidsmigranten werken die binnen én buiten Boxtel gehuisvest zijn, zullen niet ‘vanzelf’ de ontwerpvisie 2040 zullen gaan nastreven, aldus indiener.

Door de huisvesting van arbeidsmigranten te faciliteren, werkt de gemeente (zij het indirect) actief mee aan het minder snel of niet behalen van de eigen doelstellingen van 2040, aldus indiener. Volgens indiener is het realistischer het ontwerp hierop bij te stellen door te benoemen dat zowel grootschaligheid van de huisvesting als ook de industrietakken waarvoor de arbeidsmigranten werken, beide niet meewerken aan het behalen van de doelstellingen van de omgevingsvisie 2040. Het welzijn in het leefgebied van de Boxtelaren is alleen te behouden door op kleine schaal huisvesting voor arbeidsmigranten toe te staan, mits zij werkzaam zijn binnen de gemeente Boxtel vindt de indiener. Antwoord: De door indiener aangehaalde zin uit de Omgevingsvisie heeft geen betrekking op de exacte werklocatie van arbeidsmigranten. Onder de derde bullet van 'Uitgangspunten Krachtige economie' is aangegeven hoe de gemeente Boxtel invulling wil geven aan werken en ondernemen. De Omgevingsvisie 2040 is een visie op hoofdlijnen. De afweging van ontwikkelingen zal op meerdere schaalniveaus plaatsvinden. Bijvoorbeeld in deze visie, maar ook in programma's, bij het omgevingsplan en de omgevingsvergunning.

De door indiener aangehaalde punten zijn onderdeel van meerdere beleidsterreinen, zoals bijvoorbeeld het door de gemeenteraad (10 november 2020) vastgestelde beleid "Huisvesting Arbeidsmigranten Boxtel". Dit valt buiten het kader van deze omgevingsvisie en blijft buiten beschouwing. Onder 'Doorwerking' zijn de nog op te stellen programma's opgenomen, die nodig zijn om de door de gemeenteraad in 2022 vastgestelde ambities te realiseren. De door u genoemde onderwerpen zijn relevant voor de nog op te stellen programma's, zoals Economie, Mobiliteit en Vitaal Landelijk gebied. Uw zienswijze leidt niet tot wijzigingen in de Omgevingsvisie. Trends en ontwikkelingen inclusieve duurzaamheid Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346050

Indiener (ZLTO) vraagt wat er wordt verstaan onder circulaire landbouw (pagina 19). En hoe dit zich uit binnen de gemeente Boxtel. Volgens indiener zal er breed gekeken moeten worden naar oplossingen (bijvoorbeeld ook ruimte voor mono-mestvergisting) om in 2050 energieneutraal te kunnen zijn. Indiener vraagt zich af of de gemeente dit voor zich ziet als ontwikkelrichting? Antwoord: We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1.

15

3.1.4 Scenario’s In paragraaf 2.1 is een algemene toelichting gegeven over hoe om is gegaan met de scenario's. Participatie bij scenario's Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346050

Indiener (ZLTO) benoemt dat op pagina 21 staat dat de scenario’s aangescherpt zijn door maatschappelijke partijen. Indiener vraagt wanneer dit met ZLTO is gebeurd en wat er toen is aangegeven? Antwoord: Er zijn werksessies geweest waar maatschappelijke partijen voor uitgenodigd waren. Bijeenkomsten zijn gebruikt om te checken of we de uitersten opgezocht hadden. Scenario 1, veilige fietsverbinding Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345864

Indiener geeft aan dat het gewenst is dat er een veilige fietsverbinding komt, zoals aangegeven op de kaart van scenario 1. Indiener geeft aan dat uit veiligheidsoogpunt, bij voorkeur, voetpad en de autoweg van elkaar gescheiden worden. Indiener geeft aan dat het niet gewenst en niet nodig is dat er een fietsverbinding komt met het pad 'de Lange Loop' richting Liempde (zie kaart scenario 1 met 'inzetten op kwalitatieve fietsverbindingen'). Antwoord: De twee scenario's zijn 'slechts' een hulpmiddel geweest om te komen tot de uiteindelijke omgevingsvisie. De scenario's hebben op zichzelf geen status en worden niet meer aangepast. In de uiteindelijke omgevingsvisie zijn meerdere nieuwe fietsverbindingen opgenomen. De opmerking ten aanzien van het scheiden van voetpaden en autowegen wordt onderschreven en meegenomen bij de uitwerking in projecten. Scenario 1, natuurinclusieve landbouw Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346050

Indiener (ZLTO) reageert op scenario 1, krachtige economie en vraagt om een uitwerking van de definitie van natuurinclusieve landbouw en wat dit per sector betekent. Antwoord: We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's. Scenario 1, vruchtbare bodems Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346050

Indiener (ZLTO) reageert op scenario 1 en geeft aan dat de natte en vruchtbare bodems juist geschikt zijn voor het telen van landbouwgewassen en dat het zaak is dat deze ingezet kunnen blijven worden voor de landbouw. Indiener geeft daarbij aan dat verschillende beekdalen een open karakter hebben wat niet strookt met het voornemen om hier juist biomassa en hout te telen. Indiener vraagt wat de gemeente hiermee wil doen. Antwoord: We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's.

16

Scenario 1, windenergie Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346053

Indiener benoemd dat in ‘Scenario 1: Boxtel als het groene hart van de stedendriehoek’ windmolens ontbreken. Indiener vraagt zich af waarom dit is. Indiener is van mening dat windmolens qua ruimtebeslag een stuk gunstiger zijn dan zonneparken. We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's. Aanvullende merken wij op dat onderzoek uitwijst dat er in Boxtel door de ruimtelijke belemmeringen en luchtvaartbeperkingen zeer beperkt mogelijkheden zijn voor grootschalige windenergie, waarvan de clusters bovendien moeilijk inpasbaar zijn in het landschap. Scenario 1, prognose opwekking Er zijn meerdere zienswijzen binnengekomen over prognose van opwekking in scenario 1. Onder ‘antwoord’ is per zienswijze beschreven hoe de gemeente Boxtel hier tegen aankijkt. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345966

Indiener vraagt zich af of zeker kan worden gesteld dat de prognose (eerste scenario, opwekken 143TJ) gemaakt is op basis van recente cijfers over de capaciteit van zonnepanelen en het aantal vierkante meter dak en gevel van gebouwen in de gemeente Boxtel. Antwoord: Die prognose is gemaakt bij de RES NOB 1.0 in 2021, maar zal niet veel afwijken van de potentie op dit moment, omdat enerzijds het rendement iets is toegenomen, maar anderzijds belemmeringen (netcongestie, eisen verzekeraars) zijn toegenomen. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346053

Indiener benoemd dat op pagina 23 bij Scenario 1 m.b.t. benodigde zonne-energie staat: ‘De inschatting is dat hiermee 143 TJ (Terajoule) kan worden opgewekt. Dan is nog 145 TJ nodig waarvoor zon op land wordt toegepast.’ Indiener heeft hierover de volgende vragen: 1. 2. 3. 4.

5. 6.

7. 8. 9.

Hoe zijn deze cijfers tot stand gekomen? Waar komen deze cijfers vandaan? Indiener neemt aan dat dit de zonne-energiebehoefte in 2040 is. Is deze aanname correct? Heeft men bij het bepalen van deze energiebehoefte rekening gehouden met ‘van het gas af’ en het ‘overgaan van koolwaterstoffen’ naar elektriciteit voor het verkeer en industrie, landbouw en bouwmachines? Hoe verhoudt deze energiebehoefte uit zonne-energie zich t.o.v. de totale elektriciteitsbehoefte van de gemeente Boxtel? Hoe verhoudt deze energiebehoefte uit zonne-energie zich t.o.v. de totale energiebehoefte van de gemeente Boxtel? D.w.z. als men rekening houdt met de transitie van gas naar elektriciteit, de transitie van benzine, diesel etc. naar elektriciteit? Hoe denkt men het zomer- winter probleem op te lossen met zonne- en windenergie? Bij Scenario 2 niets over de energiebehoefte in termen van TJ. Wat is in scenario 2 de energiebehoefte? Bij het scenario van de Ontwerp Omgevingsvisie gemeente Boxtel ook niets over de energiebehoefte in termen van TJ. a. Wat is in dit scenario de energiebehoefte? b. Hoe ontwikkelt die energiebehoefte zich in de loop van de tijd? 17

c. Wat is het huidig energieverbruik, zowel elektrisch als fossiel? 10. Indiener neemt aan dat de verschillende scenario’s verschillende energiebehoeftes hebben. Klopt deze aanname? 11. Hoe wordt energieverbruik toegerekend? (Bijvoorbeeld energiegebruik (doorgaand) verkeer op A2)" Antwoord: Deze vragen gaan over de opgestelde scenario's 1 en 2. We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's. Aanvullend in reactie op de vragen ten aanzien van de onderzoeken en gegevens: 1. De voor dat scenario opgestelde prognose is gemaakt bij de RES NOB 1.0 in 2021 (wat gaat over 2030), maar zal niet veel afwijken van de potentie op dit moment (voor de visie richting 2040), omdat enerzijds het rendement iets is toegenomen, maar anderzijds belemmeringen (netcongestie, eisen verzekeraars) zijn toegenomen. 2. Zie vorig antwoord. 3. De Regionale Energie Strategie (RES) opgave aan hernieuw op te wekken elektriciteit uit zon bedraagt 290 TJ (=0,08 TWh). De verwachting is dat door alle ontwikkelingen zoals elektrificatie (aardgasvrij, elektrisch rijden en het en de toepassing van koolwaterstoffen ) dat de vraag naar elektriciteit in bepaalde maten kan toenemen. De zonne-energiebehoefte voor de periode 20302040 wordt op een later moment bepaald. 4. Zie vorig antwoord. 5.

Gemeente Boxtel zal in de huidige plannen de energievraag voornamelijk met zon invullen op basis van technisch haalbaarheid. De uitwerking van de verdere electriciteitsbehoefte vindt plaats in een programma. Hierop wordt nader ingegaan onder 'Doorwerking'. 6. Boxtel zal in de huidige plannen de energievraag voornamelijk met zon invullen op basis van technisch haalbaarheid. 7. Hier kunnen we momenteel nog geen antwoord op geven. Dit wordt later uitgewerkt in een programma. 8. De uitganspunten bij scenario 2 gaan vooral over dubbelgebruik van ruimte dat zegt niets over de energiebehoefte anders dan een eventuele andere verdeling. Maar de RES-doelstelling vanuit de RES 1.0 NOB, 0,08 TWh hernieuwbare elektriciteit blijft voor nu hetzelfde. 9. Zie onderstaande antwoorden a. De uitganspunten van het scenario ontwerp omgevingsvisie gaan vooral over dubbelgebruik van ruimte. De omgevingsvisie 2040 is een visie op hoofdlijnen. Om die reden is het aantal TJ niet genoemd. Dit wordt uitgewerkt in een programma. dat zegt niets over de energiebehoefte anders dan een eventuele andere verdeling. Maar de RESdoelstelling vanuit de RES 1.0 NOB, 0,08 TWh hernieuwbare elektriciteit blijft voor nu hetzelfde. b. Ook hier geldt dat de vraag naar elektriciteit door ontwikkelingen kan of toe- of afnemen. Dit hoort thuis in een programma. c. Dit valt buiten het kader van deze omgevingsvisie.

Voor meer informatie verwijzen wij u naar bijlage 2, RES 1.0 NOB. 10. De scenario’s maken gebruik van verschillende invalshoeken. Bij de verschillende scenario’s zijn andere ontwikkelingen/gebruiksfuncties van toepassing (woningbouw/ natuur etc) en dus eventueel ook een andere energiebehoefte. De energiebehoefte wordt bepaald door meerdere factoren, waaronder ruimtelijke keuzes maar ook energiebesparing. 11. Dat valt buiten het kader van de Omgevingsvisie en is onderdeel van de RES.

18

Scenario 2, krachtige economie Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345994

Indiener reageert op de volgende passage: Bladzijde 25: t.a.v. Krachtigere economie: Er wordt gesteld dat het landelijk gebied de functie ‘uitloopgebied’ en ‘landschapspark’ heeft. Indiener benoemd dat als dit wordt nagestreefd, het ook vanzelfsprekend is dat het bestemmingsplan ‘buitengebied 2016’ wordt gevolgd met duidelijke regels voor gebruik en bebouwing. Indiener is van mening dat de gemeente Boxtel het eigen voorgenomen beleid t.a.v. het verlenen van ontheffing voor een periode van 15 jaar (tot 2039) voor het bouwen van een grootschalig huisvestingscomplex voor arbeidsmigranten moet bijstellen. Antwoord: We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's. Het landelijk gebied heeft een veelheid aan functies. Ook vele andere functies komen in de Omgevingsvisie aan bod, zoals wonen, (agrarische)bedrijvigheid en water. Deze vindt u terug onder de ambities, uitgangspunten en de deelgebieden. Het aanpassen van eerder door de raad vastgesteld beleid valt buiten het kader van de omgevingsvisie. Scenario 2, industrie bij de Koppenhoefstraat Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 134955

Indiener benoemd dat in scenario 2 aan de Koppenhoefstraat een blokje industrieterrein ingetekend is. Dit blokje komt niet meer terug in het ontwerp. Dat vindt de indiener jammer. Indiener wil er voor pleiten toch een rood blok in te tekenen. De reden hiervoor is dat de gemeente Boxtel structureel kampt met te weinig budget voor wegenaanleg. Wat indiener zich voorstelt is dat de Koppenhoefstraat een fietsstraat wordt waarbij je richting omleidingskanaal, groen hebt. Achter dit groen zit bebouwing van kleinschalige industrie, groot- en detailhandel en woningen. Deze woningen horen bij de kleinschalige industrie op het terrein. Het streven zou gericht moeten zijn op duurzame industrie mooi ingepast in het landschap, aldus indiener. Indiener vindt Veroude en Classic Park daar een voorbeeld van. Aan de westzijde van de Koppenhoefstraat dus een groene aanblik. Vanaf de oostzijde van het omleidingskanaal en de nieuwe ontsluitingsweg zie je dan allerlei typen van bedrijvigheid, aldus indiener. Een verstandig ingepast bedrijvig terrein kan volgens indiener innoverend en als voorbeeldfunctie werken voor Boxtel. Indiener vindt dat in het blokje industrieterrein aan de Koppenhoefstraat uit scenario 2 ook een aantal woningen een plaats kunnen vinden. Voor het maken van een nieuwe ontsluitingsweg langs het kanaal is het niet ondenkbaar dat een aantal woningen worden gesloopt.

Die mensen moeten ergens blijven op een mooie plek. Die plek kan aan de Koppenhoefstraat worden gevonden, aldus indiener Antwoord: In het proces om te komen tot een omgevingsvisie zijn twee scenario's opgesteld en onderzocht in een omgevingseffectrapportage, zie ook de beantwoording in paragraaf 2.1. Scenario 1: Boxtel als het groene hart van de stedendriehoek en scenario 2. Boxtel als werk- en woongemeente van de regio. In dat laatste scenario zat inderdaad een zoekgebied extra bedrijventerrein oostzijde A2. Een bedrijventerrein aan de oostzijde van de A2 is alleen een optie als er ook een passende ontsluitingsstructuur te realiseren is. Op dit moment ontbreekt deze. In de omgevingsvisie is ter plaatse 'een onderzoek naar een ontsluitingsfunctie' opgenomen, die deels samenvalt met de aanduiding 'Beekdal'. Op het moment dat een dergelijk onderzoek start wordt de optie van een bedrijventerrein daarbij betrokken. Als het onderzoek start kan ook het punt van eventueel noodzakelijke woningbouw worden betrokken.

19

Scenario 2 tekstvoorstel Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345868

Indiener doet een tekstvoorstel, dit is onderstreept: De locaties ten noordoosten van Boxtel en ten zuiden van Boxtel komen in aanmerking voor een meer grootschalige uitbreiding van enkele honderden tot enkele duizenden woningen. Hiermee wordt rekening gehouden met ruimtelijke zorg voor de groene ring rondom Esch, het versterken van het dorpse karakter van dit dorp, en volgend het principe: Esch is eind bestemming voor auto verkeer. Daarnaast zijn meer kleinschalige uitbreidingen mogelijk aan de randen van de dorpskernen van Liempde, Esch en Lennisheuvel. Het uitgangspunt is een toevoeging van maximaal 3000 nieuwe woningen met een mix van woningtypen. De uitwerking van ruimtelijk zorgvuldig ingepaste uitbreidingen is richtinggevend en gaat voor het aantal woningen. Indiener doet een tekstvoorstel, dit is onderstreept: De ligging nabij de A2 wordt goed benut voor werken en bedrijvigheid. Door de nieuwe woonwijken zal de vraag naar mobiliteit toenemen. De ontwikkeling van Boxtel Noordwest zal samen gaan met de ontwikkeling van een nieuwe randweg. Deze nieuwe randweg houdt rekening met het principe, Esch is eind bestemming voor auto verkeer vanuit alle richtingen. De ontwikkeling van het gebied ten zuiden van Boxtel zal samen gaan met een aanpassing van de Keulsebaan. Antwoord: De teksten van de scenario's worden niet achteraf aangepast.

We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's. Duurzame energie in de scenario's Er zijn meerdere zienswijzen binnengekomen over de manier waarop duurzame energie is meegenomen in de scenario's. Onder ‘antwoord’ is beschreven hoe de gemeente Boxtel hier tegen aankijkt. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345981, 1345905, 1345941, 1345966

Indieners benoemen dat beide scenario’s uitgaan van energieneutraliteit in Boxtel, door in te zetten op zonne-energie. De zon schijnt vooral overdag en niet in de winter. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345981

Alleen zonne-energie is geen duurzame oplossing, aldus de indiener. In het eerste scenario staat dat met zon op daken beperkt kan worden opgewekt. Volgens de indiener klopt dat als men met verouderde technologie en gegevens werkt. In de huidige markt kan op zonnige dagen via panelen op daken zoveel worden opgewekt dat afschakelen van omvormers al noodzakelijk is. Toekomstige overtollige energie (op zonnige dagen) kan makkelijk opgevangen worden met daken die nog niet van panelen zijn voorzien, aldus indiener. Antwoord: We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's en ten aanzien van de opwek van duurzame energie. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345905, 1345941, 1345966

Indieners vragen hoe een scenario eruit ziet waarin de rijksoverheid gevolgd wordt en 2/3 van de energie die Boxtel gebruikt uit Wind op zee gehaald wordt. Antwoord: We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's en ten aanzien van de opwek van duurzame energie. 20

Bebouwing langs Liempdseweg in de scenario's Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345864

Indiener geeft aan dat het niet gewenst is dat er bebouwing komt langs de Liempdseweg, zoals aangegeven op de kaarten van scenario 1 en 2. Antwoord: We verwijzen naar de beantwoording in paragraaf 2.1 ten aanzien van de scenario's Verbinding Omleidingskanaal in de scenario's Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345864

Indiener geeft aan dat het niet gewenst is dat er een weg komt zoals aangegeven op de kaart 'Scenario 1' en 'Scenario 2'. Dat geldt ook voor het aangegeven deel van deze route langs het Omleidingskanaal, aldus de indiener. Het Omleidingskanaal en de stroken zijn namelijk zeer belangrijke ecologische verbindingszones. De twee scenario's zijn 'slechts' een hulpmiddel geweest om te komen tot de uiteindelijke omgevingsvisie. De scenario's hebben op zichzelf geen status en worden niet meer aangepast. In de uiteindelijke omgevingsvisie is aangegeven 'onderzoek naar ontsluitingsfunctie'. In het onderzoek naar de haalbaarheid zullen de mogelijke effecten op ecologische verbindingszones worden meegenomen.

21

3.1.5 Ontwerp Omgevingsvisie inleiding en omgevingsvisiekaart Woningbouwplannen op de omgevingsvisiekaart Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1347012

Indiener mist, o.a. op het kaartje (pagina 27, Omgevingseffectrapportage (OER)) de plannen die indiener ingediend heeft bij de gemeente omtrent woningbouw. Indiener ziet hier graag een aanpassing op. Antwoord: We vermoeden dat indiener het kaartje op pagina 27 van de omgevingsvisie bedoeld, in plaats van de Omgevingseffectrapportage (daar staat namelijk geen kaartje op pagina 27). Het door indiener bedoelde gebied maakt onderdeel uit van de Noordwesthoek. Dit gebied is op de kaart aangeduid als een zoekgebied voor “Duurzame en passende woonuitbreiding”. Voor dat gebied loopt een onderzoek naar o.a. woningbouwmogelijkheden. Tekstvoorstel Ontwerp Omgevingsvisie inleiding Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345868

Indiener doet een tekstvoorstel, dit is onderstreept: De gemeente heeft een rijke cultuurhistorie, prachtige natuurgebieden en een landelijk gebied met karakteristieke lintdorpen, die grotendeels met elkaar verbonden zijn door de meanderende Dommel, de Essche Stroom en de Beerze. Elk dorp met eigen karakter en identiteit. Deze diversiteit wordt als goud beschouwd voor de toekomst. Ook zorgt het rijke en diverse verenigingsleven met bijhorende voorzieningen voor veel saamhorigheid. Deze belangrijke kwaliteiten willen we in de toekomst behouden en versterken. Tegelijkertijd bieden we ruimte aan belangrijke trends en ontwikkelingen die op ons afkomen. De uitstekende ligging van de gemeente midden in de stedendriehoek Den Bosch, Tilburg en Eindhoven willen we hierbij nog beter benutten en tegelijkertijd de groen-blauwe structuur, waardoor onze gemeente zo waardevol wordt bevonden, zoveel mogelijk versterken. Het ondernemershart van de gemeente Boxtel moet ook in de toekomst blijven kloppen. We beschrijven de algemene uitgangspunten per hoofdthema voor de omgevingsvisie 2040. De algemene uitgangspunten gelden voor heel de gemeente Boxtel. Hiermee dient rekening te worden gehouden met het versterken van de diversiteit van de verschillende onderdelen waar de huidige gemeente uit bestaat. Kleine kernen in een groenrijke omgeving en een meer stedelijke kern (voormalige Boxtel).

Antwoord: Alternatief tekstvoorstel voor de eerste suggestie. Het volgende tekstvoorstel wordt overgenomen: Na Beerze en voor Ook toevoegen: Elk dorp heeft een eigen identiteit met bijbehorende voorzieningen. Het tweede tekstvoorstel over de groen-blauwe structuur staat al in andere bewoordingen in de inleiding, namelijk 'De gemeente heeft een rijke cultuurhistorie, prachtige natuurgebieden en een landelijk gebied met karakteristieke lintdorpen, die grotendeels met elkaar verbonden zijn door de meanderende Dommel, de Essche Stroom en de Beerze'. Het versterken van die kwaliteit komt in de Omgevingsvisie 2040 terug onder 'Uitgangspunten aangenaam leven' bullet 1. Het derde tekstvoorstel over het versterken van de diversiteit komt inhoudelijk terug in de visie terug onder 'Uitgangspunten aangenaam leven', bullet 2.

22

Omgevingsvisiekaart leidend Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345918

Indiener (Stichting Rond Kerk en Orion werkgroep CROLL) vraagt zich af of de omgevingsvisiekaart op pagina 27 voor de gemeente leidend is? Zo ja, dan kunnen de andere kaarten beter geschrapt worden om onduidelijkheid en verwarring te voorkomen, aldus indiener. Antwoord: De tekst van de omgevingsvisie is leidend, de kaart is ondersteunend. De overige kaarten handhaven we. Ze geven inzicht hoe de visie tot stand is gekomen. Leesbaarheid Omgevingsvisiekaart Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345918

Indiener (Stichting Rond Kerk en Orion werkgroep CROLL) vindt de resolutie van de omgevingsvisiekaart matig, waardoor de kaart niet goed leesbaar is. Volgens indiener is het formaat van de kaart niet passend bij de omgeving van het gebied dat het beschrijft. Indiener vraagt zich af waarom de kaart geen A3-formaat is. Op basis van het huidige formaat en resolutie is geen goed oordeel te vormen over de inhoud van de visiekaart, aldus indiener. Antwoord: De vormgeving van de omgevingsvisie is vormvrij. Er is gekozen voor een digitale versie met een interactieve kaart, de digitale kaart kan worden uitvergroot waardoor deze goed leesbaar is. Zie: Ontwerp Omgevingsvisie | gemeente Boxtel | Omgevingsvisie Boxtel (ireporting.nl) De omgevingsvisie is via de speciale website ook als PDF document te downloaden en het is mogelijk om deze op A3 af te drukken. Sportclusters op de kaart Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346053

Indiener benoemd dat op de kaart de sportclusters ingetekend staan. Deze kaart geeft de visie voor 2040 weer. Voor zover indiener kan zien, zijn de sportclusters op de huidige locatie gepositioneerd. Indiener vraagt of dit klopt. Indiener is van mening dat, gezien de perikelen rond De Braken, dit niet correct is. Indiener vraagt zich af of het de visie van de gemeente is dat dit ook de gewenste locaties in 2040 zijn. Antwoord: Het klopt dat de huidige sportclusters op de kaart ingetekend zijn. Als een sportcluster op termijn verplaatst / verdwijnt is dit een aanleiding om de omgevingsvisie op dat punt te actualiseren. Met sportclusters bedoelen we verschillende terreinen van sportverenigingen en niet één enkele voorziening zoals de Braken of het Dommelbad. Symbool zoekgebied windmolens op de Omgevingsvisiekaart Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346053

Indiener benoemd dat op de kaart van pagina 27 een ander symbool voor ‘zoekgebied windmolens' staat dan op de kaart op pagina 23 bij ‘Scenario 2: Boxtel als werk- en woongemeente van de regio’. Dit is volgens indiener inconsistent. Het op pagina 23 gehanteerde symbool is volgens indiener duidelijker en heeft de voorkeur. Indiener verzoekt dit consistent te maken.

23

Antwoord: Voor het zoekgebied voor windenergie is op de kaart van de scenario’s inderdaad een ander symbool gebruikt. Er is bewust gekozen voor een ander symbool op de kaart van de ontwerp omgevingsvisie. Zo wordt meer het gebied geaccentueerd. Tekst leidend, t.o.v. de kaart Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346053

Indiener benoemd dat op pagina 27 van OOB staat: ‘Een deel van de uitgangspunten is uitgewerkt in ruimtelijke keuzes die voor een groot deel op de kaart zijn ingetekend. Hoewel de tekst leidend is, laat de kaart in één oogopslag zien wat we willen met onze omgeving op de lange termijn.’ Indiener vraagt zich af welke betekenis toe te kennen aan de ‘de tekst is leidend’ in bovenstaand citaat: 1. In het geval tekst en kaart niet met elkaar in overeenstemming zijn, dan is de tekst leidend, en/of 2. Indien iets op kaart vermeld staat, waar in de tekst niets over gezegd wordt, dan is datgene wat op de kaart staat: a. rechtsgeldig en bindend; b. alleen illustratief en verder niet bindend of rechtsgeldig; c. niet relevant. 3. In het WBL (Woningbouwlocaties Liempde 2025-2025, gepubliceerd mei 2015) werd op pagina 17 m.b.t. Locatie Kerkheiseweg-Boxtelseweg (het huidige plan Kerkweide-Oost en -West) vermeld ‘Zo kunnen 15-20 woningen worden gerealiseerd’. De bijbehorende schetsen/kaarten toonden een woningaantal, dat varieerde tussen 24 en 38 woningen. Uiteindelijk werd de inhoud van dit visieachtige document op dit punt volledig terzijde geschoven. Er komen bijna 60 woningen op dit terrein. a. Kan dit in de toekomst met de Omgevingswet ook zo gebeuren? b.

Hoe moet een WBL-achtig document in de Omgevingswet gepositioneerd worden?" Antwoord: Met de tekst is leidend wordt bedoeld dat in de tekst de omgevingsvisie wordt beschreven. Een aantal zaken die in de tekst benoemd worden zijn visueel gemaakt op de kaart. Niet alles is visueel duidelijk vorm te geven, vandaar tekst is leidend. U vraagt of in de toekomst uiteindelijke aantallen te bouwen woningen op een specifieke locatie af kunnen wijken van eerdere documenten, zoals een visie. Het antwoord daarop is ja. In visies en voorbereidende stukken voor concrete woningbouwlocaties wordt vaak een eerste inschatting gemaakt van het aantal te realiseren woningen. Bij de verdere uitwerking ontstaat meer gedetailleerd inzicht in de mogelijkheden. Dat hangt bijvoorbeeld ook samen met het type te bouwen woningen. Vrijstaande woningen, appartementen en/of rijwoningen kennen bijvoorbeeld allemaal een ander ruimtebeslag. Het uiteindelijke aantal te bouwen woningen ligt vast in een omgevingsplan en/of omgevingsvergunning (voor 1 januari 2024 een bestemmingsplan).

24

3.2 Aangenaam leven Eén van de vier hoofdthema’s zoals behandeld in de omgevingsvisie is ‘aangenaam leven’. Dit hoofdthema heeft betrekking op wonen en alles wat samenhangt met een aangename woonomgeving. Hieronder vallen onderwerpen zoals het landschap, natuur, voorzieningen, gezondheid en veiligheid. Bijbehorende uitgangspunten hebben betrekking op de groene kwaliteit van de gemeente Boxtel, de identiteit van de plek, duurzame verstedelijking, passende voorzieningen, een gezonde leefomgeving en tot slot een veilige leefomgeving. De zienswijzen zijn in de volgende sub-hoofdstukken gecategoriseerd aan de hand van deze uitgangspunten.

3.2.1 Groene kwaliteit Boxtel Onderhoud van bestaande en nieuwe natuur Er zijn meerdere zienswijzen binnengekomen over de bekostiging en onderhoud van bestaande en nieuwe natuur. Onder ‘antwoord’ is beschreven hoe de gemeente Boxtel hier tegen aankijkt. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345902, 1345937, 1346043, 1346039, 1345899

Indieners zijn van mening dat er geen onderbouwing is van verdienmodellen die het onderhoud van de bestaande en gewenste nieuwe natuur kunnen bekostigen. Indieners vinden dat het onderhoud van de bestaande natuur nu al achterstallig is. Antwoord: De gemeente onderschrijft het belang van agrarisch natuurbeheer (zowel van bestaande als de gewenste nieuwe natuur). Agrarisch natuurbeheer kan een goede alternatieve inkomstenbron zijn voor de landgoederen en agrariërs die op zoek zijn naar een andere bedrijfsvoering. Het gaat te ver om in de omgevingsvisie in detail in te gaan op hoe het verdienmodel eruit ziet. Dit kan worden uitgewerkt in het Programma Vitaal landelijk gebied, zie ook de toelichting in paragraaf 2.1. Te denken valt o.a. aan subsidies bij SKNL (Kwaliteitsimpuls natuur en landschap) en aan subsidies bij ANLB (Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer). Herkomst nieuw groen in woonwijken Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346050

Indiener (ZLTO) benoemd dat de gemeente geen teelten wil welke een watervraag behoeven, maar wel groen toe wil voegen aan de woonwijken. Indiener vraagt waar de gemeente het groen vandaan wil halen. Antwoord: Waar het groen (struiken, planten, bomen) uiteindelijk vandaan wordt gehaald, is geen onderwerp van de omgevingsvisie. Aanvullend wordt opgemerkt dat de omgevingsvisie niet stelt dat er helemaal geen sprake van een watervraag voor teelten mag zijn.

25

Scherpe keuzes natuur en groene kwaliteit Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345918

Indiener (Stichting Rond Kerk en Orion werkgroep CROLL) heeft een aanvulling op het hoofdstuk ‘uitgangspunten’. Hier staat de passage “Natuur en groene kwaliteit van Boxtel moet behouden blijven […] dit gaat om het groen binnen de dorpen, het groen buiten de dorpen en de verbinding daartussen”. Bij dit uitgangspunt past niet het omzomen van dorpen met zonneparken. Indiener vraagt het gemeentebestuur en de gemeenteraad daar dan ook scherpere keuzes in te maken die daadwerkelijk passen bij dit uitgangspunt. Antwoord: ten aanzien van de zonneparken en het geldende beleid wordt verwezen naar de beantwoording in paragraaf 2.1.

3.2.2 Identiteit van de plek Identiteit van Lennisheuvel Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345918

Indiener (Stichting Rond Kerk en Orion werkgroep CROLL) heeft een aanvulling op de passage ‘Nieuwe ontwikkelingen houden rekening met de identiteit van de plek’. Indiener vindt dat als wordt uitgegaan van de identiteit van de plek, dan is het van belang de identiteit van de plek/een dorp/een kern vooraf te definiëren. Voor Lennisheuvel wil de indiener dat doen met een nieuwe dorpsvisie die indiener samen met bewoners en de gemeente wil opstellen. De nieuwe dorpsvisie moet daarmee een specifiek afwegingskader voor de toekomstige ontwikkeling van Lennisheuvel worden, aldus indiener. Indiener wil dat de dorpsvisie t.z.t. toevoegt wordt aan de Omgevingsvisie als nadere uitwerking. Indiener verwacht dat de Omgevingsvisie in de tekst en de visiekaart wordt aangepast, bijvoorbeeld door nog geen keuzes voor uitbreiding, inbreiding of andere ontwikkelingen op te nemen. Antwoord: Of nieuwe ontwikkelingen rekening houden met de identiteit van de plek kan vanuit verschillende invalshoeken worden beoordeeld. Denk aan welstand, stedenbouw, (landschaps)architectuur, heemkunde, natuur en natuurlijk de beleving van bewoners. Een dorpsvisie heeft een ander schaalniveau dan deze omgevingsvisie. In de omgevingsvisie zijn er op hoofdlijnen onderbouwde keuzes gemaakt. Deze zijn vertaald in ambities en geven antwoord op de maatschappelijke opgaven.

Deze gaan niet altijd op alle details in op het niveau van een dorpsvisie. Voor wat betreft de keuzes voor inbreiding, uitbreiding en overige ontwikkelingen. De maatschappelijke opgaven onder andere op het gebied van wonen zijn groot. Dit betekent ook, dat wij op kaart en in de tekst de aanduidingen en teksten over deze onderwerpen handhaven. Bij concrete planvorming heeft u de mogelijkheid in het kader van de burgerparticipatie mee te denken over o.a. de identiteit van de plek. Beschrijving van identiteit van de dropen Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345918

Indiener (Stichting Rond Kerk en Orion werkgroep CROLL) benoemd dat het woord ‘identiteit’ slechts twee keer voorkomt in de Omgevingsvisie. En dan niet als beschrijving van de identiteit van de afzonderlijke kernen/dorpen, maar als beschrijving van Boxtel als geheel. Als de gemeente het zo belangrijk vindt dat nieuwe ontwikkelingen rekening houden met de identiteit van een plek, dan is het van belang die identiteit zo precies mogelijk te beschrijven, aldus de indiener. Volgens indiener is het 26

anders geen referentiekader om toekomstige ontwikkelingen te beoordelen. Dit is volgens indiener een essentiële omissie in de Omgevingsvisie. Indiener verzoekt de Omgevingsvisie aan te vullen en opnieuw ter inzage te leggen. Antwoord: Naar aanleiding van o.a. deze zienswijze voegen we op een tweetal plaatsen tekst toe over de identiteit van de dorpen. Onder kernkwaliteiten: Elk dorp heeft een eigen identiteit met bijbehorende voorzieningen en een rijk verenigingsleven. Deze verscheidenheid kenmerkt de gemeente als geheel. Onder vitale kernen Esch, Lennisheuvel en Liempde: Het eigen karakter van elk dorp is waardevol. We kozen voor een globale kaderstellende visie richting 2040. Een precieze beschrijving van de identiteit van de afzonderlijke dorpen past niet binnen de opzet van deze visie, die bewust betrekking heeft op de gemeente Boxtel als geheel. Dit is in lijn met de kaders van de Omgevingswet die vraagt om 1 overkoepelende visie voor het gehele grondgebied van de gemeente. Bij concrete planvorming heeft u de mogelijkheid in het kader van de burgerparticipatie mee te denken over o.a. de identiteit van de plek. Zonnevelden niet passend bij koesteren bestaande waarden Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345918

Indiener (Stichting Rond Kerk en Orion werkgroep CROLL) reageert op de zin: ‘Voor andere gebieden kan ontwikkeling juist leiden tot nieuwe kwaliteiten zoals woningen of zonnevelden in combinatie met de ontwikkeling van nieuwe natuur of de aanleg van waterberging’. Indiener geeft aan dat de manier waarop de zin is verwoord niet passend is voor het onderdeel ‘uitgangspunten’. Als het uitgangspunt is dat bestaande waarden worden gekoesterd en nieuwe ontwikkelingen in dienst van het behoud van de cultuurhistorische waarde staat, dan kun je niet in de daaropvolgende zin beweren dat woningen of zonnevelden als nieuwe kwaliteiten kunnen worden gezien, aldus de indiener. Bij woningen kan indiener zich daar nog iets van voorstellen, omdat je woonbuurten op een landschappelijke manier kan inrichten en de leefkwaliteit voor mens en dier kan borgen. Voor zonnevelden die omringd worden met hekken en geen bijdrage leveren aan de leefkwaliteit kun je dat niet beweren volgens de indiener. Antwoord: ten aanzien van de zonneparken en het geldende beleid wordt verwezen naar de beantwoording in paragraaf 2.1. Combineren van economische activiteiten en landschapsimpulsen Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346036

Indiener benoemt het volgende: om blauwe en groene ontwikkelingen te kunnen realiseren is het noodzaak dat er ook mogelijkheden zijn om ondersteunende rode ontwikkelingen te realiseren (economische activiteiten). Uit de omgevingsvisie blijkt volgens indiener onvoldoende dat deze mogelijkheden er zijn of dat de ambitie aanwezig is om bijvoorbeeld op landgoederen het realiseren van (cultuurhistorisch)bebouwing te faciliteren. Hierbij ligt het volgens indiener voor de hand om de voorwaarde op te nemen dat, bij het realiseren van bebouwing maatwerk geleverd kan en moet worden ten aanzien van historische context, beeldkwaliteit en ruimtelijke kwaliteitsverbetering ten aanzien van natuur, landschap en water. Indiener zou graag zien dat in de omgevingsvisie wordt opgenomen dat er ruimte is voor een combinatie van economische activiteiten en realisatie natuur- en landschapsimpulsen (rood voor groen/blauw) binnen in ieder geval het landgoederencluster.

27

Antwoord: Onder 'Uitgangspunten aangenaam leven' is onder de tweede bullet opgenomen, dat nieuwe ontwikkelingen rekening houden met de identiteit van de plek. Er zijn veel plaatsen met een rijke cultuurhistorie, zoals de landgoederen. Deze worden gekoesterd en een nieuwe ontwikkeling staat in dienst van het behoud van de cultuurhistorische waarde. De Omgevingsvisie 2040 is een visie op hoofdlijnen. Verdere uitwerking dient dan ook plaats te vinden in op te stellen programma's, zoals Natuur, Landschap en Biodiversiteit en Vitaal Landelijk gebied. De Omgevingsvisie blijft ongewijzigd.

3.2.3 Duurzame verstedelijking Woningbouwlocatie Boxtel Noordwest minder geschikt Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345564

De indiener (Inveniam) is van mening dat de locatie Boxtel Zuid, ten opzichte van Boxtel Noordwest, beter geschikt is voor woningbouw op de korte tot middellange termijn. Boxtel Noordwest betreft namelijk een gecompliceerde woningbouwontwikkeling met veel knelpunten zoals bereikbaarheid, het spoor en de gewenste nieuwe rondweg, aldus de indiener. Antwoord: ongeacht de locatie is een -grootschalige- woningbouwontwikkeling altijd complex door locatie specifieke factoren. Die specifieke factoren zijn er ook voor Boxtel-Zuid. Denk aan o.a. de ligging ten opzichte van de Dommel (Beekdal), de Rijksweg A2, Ladonk, het spoor en aanwezige waarden. Er is geen aanleiding nu te komen tot een andere keuze. We ronden het lopende onderzoek naar de Noordwesthoek af en handhaven de keuze voor deze locatie voor de korte en middellange termijn. Dit volgt onder meer uit: • Structuurvisie Verfrissend Boxtel (2011): Bij de totstandkoming van die visie lag de keuze voor de Oksel en Selissen als eerstvolgende uitbreidingslocatie voor de kern Boxtel voor. Toen is door de gemeenteraad de keuze gemaakt voor wat inmiddels Heem van Selis is. Boxtel-Zuid was toen niet in beeld. • In de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant (2023-0801) is voor wat betreft Boxtel-Zuid alleen het gebied ten noorden van de Dommel aangeduid als Verstedelijking afweegbaar en niet het gebied ten zuiden van de Dommel.

Voor de Noordwesthoek geldt, dat een veel ruimer gebied de aanduiding verstedelijking afweegbaar heeft. • Verstedelijkingsopgave Stedelijke regio 's-Hertogenbosch: Bij de woningbouwopgave van Brabant en de regio's wordt nadrukkelijk gekeken naar woningbouwmogelijkheden bij knooppunten van openbaar vervoer. Boxtel kent een uitstekende ligging aan het spoor met station en verbindingen in de richting van Brainport Eindhoven, Hart van Brabant (Tilburg) en de Stedelijke Regio 's-Hertogenbosch. Binnen het traject van de verstedelijkingsopgave zijn de kansen voor de Noordwesthoek nadrukkelijk in beeld gebracht. Ook maakt de Noordwesthoek onderdeel uit van de regionale woondeal. Woonuitbreiding Boxtel-Zuid Er zijn meerdere zienswijzen binnengekomen over het zoekgebied wonen en werken bij Boxtel-Zuid. Onder ‘antwoord’ is per zienswijze beschreven hoe de gemeente Boxtel hier tegen aankijkt. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345864

Indiener is van mening dat het belangrijk is dat de nieuwe bebouwing ten noorden van de Keulsebaan beperkt blijft tot het gearceerde gebied van de pijl (zie 'Omgevingsvisiekaart Boxtel') en dat er geen bebouwing bijkomt in het gebied. Indiener benoemd de hoge waarde van het Dommeldal ten zuiden 28

van de Dommel en het aansluitend landelijk gebied tussen de A2 en Eindhovenseweg tot aan de Keulsebaan. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345986

Indiener (Waterschap de Dommel) benoemd dat er twee mogelijke locaties voor nieuwe woonwijken benoemd worden: Boxtel Noord-West en het gebied ten zuiden van Boxtel tussen Dommeldal en A2. Indiener gaat ervanuit dat het uitgangspunt ‘dat het beekdal niet geschikt is voor woningbouw’ hier wordt toegepast. Antwoord: De bedoelde pijl in het gebied Boxtel-Zuid is een globale aanduiding van het 'zoekgebied wonen en werken'. De pijl op de kaart vormt geen exacte begrenzing van het zoekgebied. Zoals in de Omgevingsvisie is opgenomen is de tekst leidend. Boxtel-Zuid is in beeld voor een nieuwe woonwijk inclusief werken en voorzieningen op de langere termijn. Voorafgaand aan de ontwikkeling van een gebied wordt een gebiedsvisie opgesteld. Deze geeft gedetailleerder inzicht in de waarden en welke delen voor welke functie geschikt zijn. Er vindt nog een nadere afweging plaats. Een gebiedsvisie stellen we onder de Omgevingswet vast in de vorm van een Programma. Burgerparticipatie maakt daarvan onderdeel uit. De eerder door de raad vastgestelde ambities (2022) en de algemene uitgangspunten zoals genoemd in de omgevingsvisie zijn onverkort van toepassing bij het opstellen van een Programma. Dit betekent water en bodem sturend voor het gebruik van gronden en voor nieuwe ontwikkelingen en de beekdalen zelf niet in aanmerking komen voor ontwikkeling, zoals woningbouw.

De provincie geeft geen specifieke zienswijze op het zoekgebied Boxtel-Zuid (zie 1345457). Wel vragen zij om de uitwerking van de Omgevingsvisie en locaties op te pakken via werkateliers samen met provincie en waterschap. Hier gaat de gemeente graag op in. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345934

Indiener spreekt grote bezorgdheid uit over de mogelijke woongebied-uitbreiding in zuidelijke richting. Het oevergedeelte ten zuiden van de Dommel met zijn bolle akkers heeft grote natuurhistorische en belevingswaarde. Realisering van een woonwijk daar zou, volgens de indiener al een bedreiging vormen voor de natuur in dat Dommeldal gedeelte, zelfs als het oevergedeelte tussen de Liempdseweg en de Dommel niet voor bebouwing zou worden aangewezen. Ook de zichtlijnen vanuit de noordkant van de Dommel vanaf de Lange Loop zouden onherstelbaar worden ontsierd. Die bedreiging wordt nog versterkt indien de in voornoemde schets groen gestreepte ontsluitingsweg vanuit Boxtel-oost over de Dommel naar die toekomstige woonomgeving zou worden gerealiseerd, aldus de indiener. Dit plan heeft een al jarenlang sluimerend bestaan. De waarschijnlijkheid van deze ongewenste verstoring van de rust en de natuur in het Dommel oevergebied wordt volgens indiener door realisatie van deze woningbouwplannen verder vergroot. Indiener is van mening dat het ontwikkelen van een woongebied ten zuiden van de Keulsebaan in een driehoek Keulsebaan-A2-Eindhovenseweg mogelijk meer ruimte biedt om ook voor de lange termijn uitbreiding met de nodige voorzieningen en mogelijk economische activiteiten te realiseren.

De ruimte, de rust en de natuurhistorische waarden die thans nog aanwezig zijn in het Dommeldalgedeelte worden daarmee in stand gehouden en mogelijk versterkt indien de in dit gebied nog liggende boerenbedrijven de gelegenheid wordt geboden hun activiteiten op een milieuvriendelijke manier voort te zetten. Antwoord: De bedoelde pijlen zijn indicatief en hebben ook betrekking op het gebied tussen Keulsebaan-A2 en Eindhovenseweg. Dit gebied is inderdaad in beeld als zoekgebied voor een nieuwe woonwijk inclusief werken en voorzieningen op de langere termijn. De algemene uitgangspunten 29

zoals genoemd in de omgevingsvisie zijn echter onverkort van toepassing. Dit betekent water en bodem sturend voor het gebruik van gronden en voor nieuwe ontwikkelingen en de beekdalen zelf niet in aanmerking komen voor ontwikkeling, zoals woningbouw. Ook zijn klimaatadaptieve maatregelen, zoals het beter vasthouden van water en vergroening randvoorwaarden voor ontwikkeling. Deze gaan gepaard met maatregelen om de biodiversiteit te verbeteren. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345950

Indiener ziet plannen in de Omgevingsvisie die met elkaar botsen. Het gaat om het op lange termijn realiseren van een grootschalige woonwijk in het zuidelijke deel van Boxtel. Het betreffende gebied is op dit moment buitengebied met cultuurhistorische bolle akkers en is stroomgebied van de Dommel. Het vormt de groene zuidelijke entree van Boxtel en is de landelijke verbinding tussen de kern en omliggende landbouw- en natuurgebieden. De vruchtbare grond wordt grotendeels gebruikt voor agrarische doeleinden, aldus de indiener. Indiener benoemd dat meerdere passages uit de omgevingsvisie pleiten voor behoud van dit gebied in de huidige vorm in plaats van ontwikkeling tot grootschalige woonwijk. Indiener ziet daarom graag dat een ander gebied wordt aangewezen voor het bouwen van woningen. Antwoord: Ongeacht de locatie is een -grootschalige- woningbouwontwikkeling altijd complex door locatiespecifieke factoren. De mogelijkheden voor grootschalige uitbreidingslocaties bij de kern Boxtel zijn beperkt door o.a. de ligging tegen de A2, bedrijventerrein Ladonk en meerdere spoorlijnen. Met de Noordwesthoek en Boxtel-Zuid zijn die locaties gekozen die het meeste aansluiten bij de bestaande bebouwing en de bereikbaarheid van voorzieningen. Bij de ontwikkeling van die locaties stellen we een gebiedsvisie op.

De gebiedsvisie geeft gedetailleerder inzicht in de waarden en welke delen voor welke functie geschikt zijn. Er vindt een nadere afweging plaats tussen die waarden en de beoogde functies. Een gebiedsvisie stellen we onder de Omgevingswet vast in de vorm van een Programma. De algemene uitgangspunten zoals genoemd in de omgevingsvisie zijn onverkort van toepassing. Dit betekent water en bodem sturend voor het gebruik van gronden en voor nieuwe ontwikkelingen en de beekdalen zelf niet in aanmerking komen voor ontwikkeling, zoals woningbouw. Ook zijn klimaatadaptieve maatregelen, zoals het beter vasthouden van water en vergroening randvoorwaarden voor ontwikkeling. Deze gaan gepaard met maatregelen om de biodiversiteit te verbeteren. De eerder door de raad vastgestelde ambities (2022) en de algemene uitgangspunten zoals genoemd in de omgevingsvisie zijn onverkort van toepassing bij het opstellen van een Programma. Burgerparticipatie maakt daarvan onderdeel uit. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1346508

Indiener maakt bezwaar tegen de plannen zoals gepubliceerd in het Ontwerp Omgevingsvisie gemeente Boxtel en in het Brabants Centrum en Brabants Dagblad. Indiener verwijst in deze naar het telefoongesprek van 20 februari jl. met wethouder de heer Wim van der Zanden. De ontwerpplannen, waarvan bewoners, zoals indiener, niet persoonlijk over zijn geïnformeerd, maken duidelijk dat de gemeente in het gebied Keulsebaan-Dommel woningen wil bouwen. Ook wil de gemeente industriële bedrijven toe laten zich te vestigen in dit gebied. Het verbaast indiener dat in het telefonisch overleg met de Provinciale Staten bleek dat ook zij verwonderd waren. De bestaande bestemmingsplannen staan niet toe dat er in dit gebied gebouwd gaat worden.

30

Indiener maakt bezwaar tegen deze plannen en wel om de volgende redenen: 1. Indiener is van mening dat het leefgenot van de indiener zelf en ook andere bewoners wiens woning grenst aan dit gebied, gigantisch wordt beperkt. Immers het prachtige uitzicht, de Dommel en haar weilanden, is waarom indiener dit huis dertig jaar geleden heeft gekocht. 2. Makelaars geven aan dat de waarde van het huis van indiener aanzienlijk zal gaan dalen. 3. Als gevolg van de publicaties in het Brabants Centrum en Brabants Dagblad is er zelfs nu al sprake van de duidelijke waardedaling. 'Het spreekt vanzelf dat ik daarvoor de Gemeente Boxtel aansprakelijkheid zal houden', aldus indiener. Antwoord: De bedoelde pijl in het gebied Boxtel-Zuid is een globale aanduiding van het 'zoekgebied wonen en werken'. De pijl op de kaart vormt geen exacte begrenzing van het zoekgebied. Zoals in de Omgevingsvisie is opgenomen is de tekst leidend. Boxtel-Zuid is in beeld voor een nieuwe woonwijk inclusief werken en voorzieningen op de langere termijn. Voorafgaand aan de ontwikkeling van een gebied wordt een gebiedsvisie opgesteld. Deze geeft gedetailleerder inzicht in de waarden en welke delen voor welke functie geschikt zijn. Er vindt een nadere afweging plaats. Een gebiedsvisie stellen we onder de Omgevingswet vast in de vorm van een Programma. Burgerparticipatie maakt daarvan onderdeel uit.

De eerder door de raad vastgestelde ambities (2022) en de algemene uitgangspunten zoals genoemd in de omgevingsvisie zijn onverkort van toepassing bij het opstellen van een Programma. De provincie geeft geen specifieke zienswijze op het zoekgebied Boxtel-Zuid (zie nr 1345457). Wel vragen zij om de uitwerking van de Omgevingsvisie en locaties op te pakken via werkateliers samen met provincie en waterschap. Hier gaat de gemeente graag op in. De Omgevingswet regelt wanneer sprake is van nadeelcompensatie (voorheen planschade). Verdichting in het centrum Er zijn meerdere zienswijzen binnengekomen over verdichting met woningbouw in het centrum. Onder ‘antwoord’ is beschreven hoe de gemeente Boxtel hier tegen aankijkt. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345934

Indiener reageert op de visie betreffende toekomstige woonlocaties, samenhangend met de ambitie om tot 2027 een 1300-tal woningen te bouwen en daarna in de periode 2027-2032 nog 985 woningen. Indiener is van mening dat, behalve renovatie van bestaande woonbuurten in het centrum, geen duidelijk voornemen bestaat tot verdichting van woonlocaties in het centrum. Deze verdichting leidt indirect tot grotere behoefte aan winkelaanbod, waarmee ook de economische centrumfunctie gebaat zou zijn, aldus de indiener. Verdichting van de woningdichtheid in het bestaande centrum zou tevens een vermindering van de uitbreidingsbehoefte naar de twee toekomstige bouwlocaties kunnen opleveren, aldus indiener. Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345933

Indiener is van mening dat er gestreefd moet worden naar het zoveel mogelijk sparen van de lege natuurlijke ruimte voor de dieren, om deze zo vrij te laten leven. De vogels, reeën, vossen, konijnen, steenmarters enzovoorts, hebben dit nodig, anders sterven ze uit, aldus de indiener. Als er woningbouw nodig is zou de Gemeente volgens indiener zoveel mogelijk de lege plekken in de stad moeten bebouwen. Antwoord: De omgevingsvisie stelt dat het toevoegen van woningen door inbreiding, herstructurering en transformatie (indiener noemt dit 'lege plekken in de stad') de voorkeur heeft. Het toevoegen van woningen komt aan bod in de deelgebieden robuuste woonwijken en in het bijzonder het centrum. In omgevingsvisie is opgenomen dat kansen worden benut om woningen voor 31

met name senioren dicht bij de voorzieningen toe te voegen. Deze kansen spelen in het centrum vooral in de stationsomgeving van Boxtel en bij vrijkomende winkels of bedrijven aan de randen van het centrum. Met het oog op een aantrekkelijk en compact centrum worden de winkels en horeca zoveel mogelijk in het centrum geconcentreerd. Gemeente Boxtel is van mening dat de visie (onder ambitie Aangenaam Leven en onder deelgebieden Robuuste Woonwijken en Stedelijk Centrum Boxtel) voldoende aan bod komt dat het toevoegen van woningen ook gepaard gaat met extra voorzieningen (zoals winkels) maar ook groen en ontmoeten. Om de ambities voor een passend woningaanbod te kunnen behalen zijn echter ook uitbreidingslocaties (deels op langere termijn) nodig. Geen bebouwing in natuurgebied Onderstaande heeft betrekking op zienswijze 1345864

Indiener reageert op 'ontwerp Omgevingsvisie gemeente Boxtel en de Omgevingsvisiekaart Boxtel'. Indiener vindt het belangrijk dat er geen bebouwing bijkomt en er ook geen mogelijkheid is tot toename van motorvoertuigen. Het gaat hierbij om het gebied ten zuiden van de Dommel tussen de Eindhovenseweg en de A2, tot tenminste 100 meter ten zuiden van de Liempdseweg. Ook het gebied ten zuiden van het Leemputtenpad en de Gemondesestraat, tussen de A2 en de Molendijk, tot aan de Boxtelseweg. En, het gebied langs het Omleidingskanaal van de A2 tot en met een strook van 50 meter ten noordoosten van het Omleidingskanaal. Antwoord: De gemeente Boxtel levert haar bijdrage aan de woningmarkt (en dus het woningbehoeftevraagstuk) door woningen te realiseren. Gelet op de ambities voor een passend woningaanbod is het wenselijk/nodig om naast de herontwikkeling van bestaande wijken nieuwe woonwijken te realiseren. Nieuwe woningen toevoegen betekent inderdaad extra mensen en daarmee extra mobiliteit/verkeersbewegingen. De gemeente heeft de ambitie volop in te zetten op deelmobiliteit, het (openbaar) vervoer, de fiets en wandelen. Uitbreiding bij Esch Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345973

In de uitgangspunten onder Aangenaam Leven is aandacht gegeven aan de wijze waarop Boxtel invulling wenst te geven aan de nodige woningbouw opgave. Indiener (Beraad de verborgen Buitens) is verheugd te lezen dat primair wordt ingezet op inbreiding, herstructurering en transformatie. Volgens indiener is het een goede insteek om nou juist daar op in te zetten. Ook wordt aangegeven dat kleinschalige uitbreidingen nodig zijn aan de randen van de kern van Esch. Indiener vraagt de gemeente dit goed af te wegen en voorzichtig te zijn met steeds een klein beetje uitbreiden, velen kleine uitbreidingen hebben uiteindelijk ook een grote impact. Indiener vraagt een duidelijk begrenzing tussen kern en het buitengebied te koesteren en zuinig te zijn met het resterende buitengebied (landbouw/ natuur)" Antwoord: De gemeente onderschrijft de zienswijze. Kleinschalige uitbreiding worden gedaan alleen indien nodig en moeten zorgvuldig gebeuren in lijn met de uitgangspunten van de omgevingsvisie.

32

Woonruimte in Lennisheuvel Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345916

Indiener oppert om van de ‘bedroevende en ongewenste Vorst B en C’ snel ‘Vorst Woonruimte te maken. Indiener geeft aan dat de kern Lennisheuvel inmiddels al decennia smeekt om meer woonruimte. De lokale bevolking is druk bezig om op eigen initiatief nieuwe bouwlocaties te opperen en bouwplannen te ontplooien. De ervaring leert dat in beide gevallen men van de gemeente niet op bijval of andere ondersteuning hoeft te rekenen, aldus indiener. Indiener is van mening niks terug te zien over hoe Lennisheuvel beter kan overgaan in buur ‘de Kampina’. Het enige dat er volgens indiener op sommige pagina's en niet consequent in staat, is ‘Vorst C". Volgens indiener is dit nog een bedrijventerrein dat Lennisheuvel verder afzondert van Boxtel, de bestaande kernwaarde van Lennisheuvel omgeving nog verder kapot maakt, om nog maar te zwijgen over het negatieve effect op relatie tussen de gemeente en de dorpsgenoten. Antwoord: Voor de gemeente Boxtel zijn na een participatieproces de kernkwaliteiten geformuleerd. Die zijn 'Groen, verbonden en ondernemend Boxtel'. Naast een woongemeente is Boxtel ook een werkgemeente. Het beschikbaar zijn van voldoende woon- en werklocaties is daarvoor een randvoorwaarde. Om die reden zijn zowel toekomstige woon- en/of werklocaties opgenomen in de Omgevingsvisie. Vorst C is opgenomen als mogelijke werklocatie voor de lange termijn.

Dit gebied kan ook een rol spelen in de energietransitie, met tijdelijke zonnevelden, en als zoekgebied voor een waterstof-hub. De omgevingsvisie blijft op dit onderdeel ongewijzigd. Het toevoegen van woningen door inbreiding, herstructurering en transformatie heeft de voorkeur. We voerden voor alle kernen, waaronder Lennisheuvel, onderzoek uit naar mogelijke inbreidingslocaties. Vorst B is in het verleden al aangewezen als bedrijventerrein (GreenTech Park Brabant). Hier wordt in de Omgevingsvisie niet vanaf geweken. Woningbouwlocatie Selissen Noord Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345564

Indiener zou graag zien dat de locatie Selissen Noord specifiek wordt aangewezen als woningbouwlocatie. Ondanks dat Selissen Noord in alle gemeentelijke beleidsstukken wordt aangewezen als woningbouwlocatie is dit, volgens de indiener, nergens terug te vinden is in de concept omgevingsvisie van Boxtel. In de concept omgevingsvisie wordt de locatie aangeduid als onderdeel van de robuuste woonwijken. Antwoord: De locatie Selissen Noord is opgenomen in het deelgebied robuuste woonwijk en maakt daarmee deel uit van het stedelijk gebied. Op het abstractieniveau van de Omgevingsvisie duiden we daarbinnen geen concrete -toekomstige- woningbouwlocaties aan. De beoordeling of en in welke mate een locatie geschikt is voor woningbouw vindt binnen de kaders van deze Omgevingsvisie plaats en wordt mede bepaald door locatiespecifieke kenmerken. De Omgevingsvisie blijft op dit punt ongewijzigd. Duurzame herstructurering Oost Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345864

Indiener geeft aan de aanduiding 'duurzame herstructurering woonwijken (inbreiding)' voor de wijk Oost, zorgelijk te vinden. Bij de opzet van de wijk was gepland om de strook waarin nu het

33

winkelcentrum Oost ligt groen te houden. Daar is helaas niet veel van terecht gekomen, aldus de indiener. De wijk Oost is een vrij nieuwe wijk en de indiener vindt dat deze behoefte heeft aan groen. Antwoord: De gemeente Boxtel vindt groen in de robuuste woonwijken een belangrijk punt. Bij de duurzame herstructurering van woonwijken spelen echter meerdere opgaven zoals inbreiding (toevoegen van woningen), transformatie, klimaatadaptatie en biodiversiteit. De concrete uitwerking hiervan is maatwerk per gebied. Op het niveau van de omgevingsvisie worden geen concrete uitspraken over (winkelcentrum)Oost gedaan. Het betreffende winkelcentrum is overigens al gerenoveerd. Tekstvoorstel duurzame verstedelijking Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345868

Indiener doet een tekstvoorstel, dit is onderstreept: Tussen 2023 en 2027 willen we maximaal 1.300 woningen toevoegen; in lijn met de trend van de afgelopen jaren. Leidend boven het aantal woningen is de toevoeging van ruimtelijke kwaliteit. Van 2028 tot en met 2032 zetten we in op maximaal 985 woningen. Antwoord: De maatschappelijke opgaven zijn groot en divers. Dat maakt planvorming een grote uitdaging. Meerdere ambities en onderdelen van de omgevingsvisie zien toe op identiteit, kwaliteit en zorgvuldig ruimtegebruik. Bij concrete locaties is het de opgave om de ambities en uitgangspunten samen te laten komen tot een zo optimaal geheel, dat uitvoerbaar is. Een 100% score op alle relevante aspecten is niet haalbaar. Om die reden maken we op voorhand niet een keuze over wat leidend is ruimtelijke kwaliteit of het aantal woningen. Onderscheid tussen uitgangspunten en ambities Onderstaande zienswijze heeft betrekking op 1345918