19-09-2024 - Inspreektekst P. Louwers namens Natuurgroep Gestel - werkgroep Landschap over Omgevingsvisie

AANTEKENINGEN t.b.v. OORDEELSVORMENDE COMMISSIE Ontwerp Omgevingsvisie Sint-Michielsgestel 19 september 2024 1. Biodiversiteit als leidend principe Wij zijn bezorgd over de plaats die de biodiversiteit gaat krijgen binnen het beleid van onze gemeente, want biodiversiteit ontbreekt als centrale, eigenstandige en richtinggevende waarde in de Visie. Wij zien dat als een systeemfout die zal doorwerken in de Programma’s en Plannen. Kijk naar de ontwerp Omgevingsvisie: biodiversiteit is daarin steeds aan de orde als een secundaire waarde, als een effect van bepaalde maatregelen, en niet als bepalende kernwaarde. Dat terwijl biodiversiteit allesbepalend is voor de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. En laat dat nou net het belangrijkste doel zijn van de Omgevingsvisie! Twee voorbeelden om duidelijk te maken wat ik bedoel: p. 7 “Het groen zorgt voor een fijne leefomgeving, biodiversiteit, het vasthouden van regenwater en koelte in de zomer.” Pagina 1 van 3

p. 11 “We gaan zorgvuldig om met de beken en de beekdalen, zodat ze schoon en rustig zijn. De natuur en de biodiversiteit zijn daardoor toegenomen.” Dat is echt niet goed genoeg. Ook al omdat op die manier de biodiversiteits-ambitie alleen geldt voor de benoemde voorbeelden. Dat kan niet de bedoeling zijn, want er zullen zich veel onvoorziene situaties voordoen. Als biodiversiteit niet is benoemd als algemene, overkoepelende waarde staat de gemeente dan met lege handen. Het alarmerende verlies aan biodiversiteit in Nederland en de diepingrijpende gevolgen daarvan voor alles en iedereen, inclusief de gezondheid en veiligheid van de inwoners van Sint-Michielsgestel, dwingen ertoe de biodiversiteit als een van de bepalende factoren steeds mede tot uitgangspunt te nemen. Schrijf dat dan op, in de algemene paragraaf van de Visie. Onze aanbeveling aan uw Raad is dus, de bescherming en verbetering van de biodiversiteit aan de Visie toe te voegen als een van de leidende, overkoepelende uitgangspunten.

2. Bevorderen van doorvoering van de ambities De vaak erg algemene formuleringen maken dat de daadwerkelijke doorvoering van het beoogde beleid onzeker is. Dan gaat het over aanwijzingen/principes in de Visie die bepaalde zaken bevorderen of juist beperken. Wij zien slechts sporadische voorbeelden, waaronder ambities voor “natuurinclusieve landbouw”, “kringloop landbouw”, “minder waterverbruik”, “minder pesticiden”, “niet of nauwelijks kunstmest”. Het opnemen van beperkingen/voorschriften in het Omgevingsplan en in Omgevingsvergunningen, nodig om ambities waar te maken, vereist een deugdelijke onderbouwing, en een grondslag in beleid. Ook daarom is het wenselijk bescherming en verbetering van de biodiversiteit op te nemen in de Visie als leidend principe. Denk bijvoorbeeld aan een instrument dat het mogelijk maakt om op vrijkomende erven méér toe te staan dan volgens algemene principes zou mogen. Dat voegt waarde toe aan het erf en daartegenover kan de eigenaar dan concessies doen die ten goede komen van de biodiversiteit, bijvoorbeeld in de vorm van bepaalde gebruiksbeperkingen voor de omliggende agrarische gronden. Daarvoor zou in de Visie een kapstok moeten bestaan. Ook die flexibiliteit zou dus bepaald worden door het Leitmotiv van de biodiversiteit.

En daarmee is onze cirkel rond.

Peter Louwers, Jan van der Eerden Contact: landschap@natuurgroepgestel.nl