14.c - Adviesrapport Businesscases toekomstige afvalinzameling Sint-Michielsgestel

Rapportnummer

21..

In opdracht van

Gemeente Sint-Michielsgestel

Opgesteld door

De Bries

Eindhoven

maart 2021

Adviesrapport Businesscases toekomstige afvalinzameling In opdracht van Gemeente Sint-Michielsgestel

Inleiding De gemeente St Michielsgestel heeft zich geconformeerd aan de VANG doelstellingen: de eerste doelstelling is 100 kg per inwoner en het einddoelstelling is 30 kg restafval per inwoner in 2025. Daarnaast heeft de gemeente St. Michielsgestel het Manifest “Energiek met afval van de Vijf van de Meijerij” onderschreven. Hierbij is de einddoelstelling 5 kg per inwoner in 2030. Het huidige resultaat van 140 kg per inwoner laat zien dat er voor de komende jaren nog interventies nodig zijn om de doelstelling te realiseren. De gemeente St. Michielsgestel heeft DeBries gevraagd om naar aanleiding van de raadsdiscussie over afval en het grondstoffenbeleid van 2020 een 5 -tal opgestelde businesscases uit te werken. Waarbij het uitgangspunt is dat er wordt vastgehouden aan de huidige werkwijze, kort samengevat:  Het huidige Diftar –systeem functioneert goed;  Het geboden serviceniveau is goed;  De kosten voor de inwoners is een aandachtspunt;  Het principe: De vervuiler betaalt blijft van belang;  De VANG-doelstellingen blijven van belang. Bestaand beleid wordt dan ook in 2022 voortgezet. Dit kan echter aangevuld worden met één van de hieronder voorgestelde uitgewerkte businesscases. De uitgewerkte businesscases zijn toepasbaar binnen een te overzien tijdsbestek, zijn flexibel en kunnen aangepast worden bij landelijke ontwikkelingen.

Daarnaast hebben de businesscases een direct effect op de gewenste grondstoffengedachte en zijn de kosten aanvaardbaar. De interventies van de uitgewerkte businesscases kunnen los van elkaar toegepast worden of gecombineerd worden om een nog beter resultaat te behalen. De uitgewerkte businesscases: 1. Geen diftar tarief op GFT 2. Wijzigen inzamelfrequentie restafval en seizoen inzameling GFT. 3. Ondergrondse containers bij hoogbouw 4. Stimuleren containers omwisselen naar een kleiner formaat 5. Tarievenbeleid milieustraten. Voor de uitwerking van de Businesscases heeft DeBries aan Van Kaathoven gevraagd om een tarief te delen voor de Een tarief per lediging wanneer er wordt gekozen voor de afschaffing van Diftar op GFT. Gezien de complexiteit (inzameling met duowagens en grensoverschrijdende inzameling i.c.m. de gemeente Boxtel) heeft Van Kaathoven voor deze beide businesscases geen tarieven kunnen delen. Om een inschatting te kunnen maken van het effect van de interventies op de tonnages zijn er aannames gemaakt welke gebaseerd zijn op actuele cijfers welke zijn verkregen via de Gemeente als ook de ervaringscijfers via de NVRD (gemeente Drimmelen en de Rova gemeenten) en inzamelaar RD4 (gemeenten Kerkrade en Heerlen). De ervaringen zijn gebruikt als Benchmark en geven een indicatie voor een potentieel effect.

2

Voor de inzamelkosten van de overige interventies in de businesscases worden de tarieven van de inschrijving aangehouden, met als kanttekening dat deze zijn geïndexeerd. Disclaimer: De businesscases zijn uitgewerkt op basis van grove (hoogover) berekening waarbij gerichte aannames zijn gedaan om een verwacht resultaat te kunnen aanbieden. Daar waar er geen ervaringscijfers vanuit de benchmarkgemeenten beschikbaar zijn, zijn er aannames gedaan op basis van een logische inschatting. De mogelijkheid bestaat dat de resultaten kunnen afwijken op basis van daadwerkelijke cijfers. De aannames zijn op basis van ervaringscijfers van andere gemeenten, het is niet te voorspellen of de inwoners van St. Michielsgestel hetzelfde aanbied gedrag aanhouden. Op basis van ervaring (o.a. de gemeente Best) adviseert De Bries de Gemeente St. Michielsgestel om de Businesscases trapsgewijs te implementeren, dit enerzijds om het effect per interventie te kunnen meten als ook dat het voor de inwoner overzichtelijk blijft. In de bijlage zijn de volgende stukken terug te vinden:  Huidige situatie schets en onderbouwing aannames op basis van huidige- en ervaringscijfers  Bronnen  Rekenmodules

3

Uitwerking per businesscase In deze paragraaf worden de 5 uitgewerkte businesscases uitgewerkt waarbij er gekeken is naar de kosten en baten als gevolg van een interventie. Allen zijn bij benadering berekend en gebaseerd op aannames vanuit ervaringen van andere gemeenten of gemeentelijke inzamelaars. 1

Geen diftar tarief op GFT

De sorteeranalyse van 2020 laat zien dat er gemiddeld nog 43% GFT wordt aangeboden in de restafvalcontainer. Met de visie “meer grondstoffen en minder afval” is het verlagen van het GFT aandeel in de restafvalcontainer een realistische keuze. Een effectieve interventie is het stopzetten van Diftar op GFT, zo is gebleken bij een 9tal gemeenten in de provincie Limburg. Rd4 (inzameldienst Limburg) heeft voor haar gemeenten dit proces begeleid en de volgende resultaten gedeeld:  een toename van 40% GFT  een afname 43% naar 25% grondstoffen in de restafvalcontainer (sorteeranalyse) Hierbij wel de kanttekening dat er ook andere interventies (restafval naar 1 x per 4 weken, GFT inzameling bij hoogbouw en PMD inzameling) zijn toegepast. Als gevolg van de afschaffing is er geen sprake geweest van extra vervuiling (lees geen afkeur). 1.1 Duurzaam effect Op basis van de ervaring van Rd4 en de vertaling naar de actuele cijfers (aanbiedpercentage en sorteeranalyse) is de onderstaande verwachting de volgende waar het de tonnages betreft:  dat er een 20% toename zal zijn in de GFT tonnages  er een afname zal zijn van 10% GFT in de Rest tonnages De verwachting is ook dat er meer tuinafval aangeboden zal worden welke anders op een andere wijze (milieustraat of niet) werd aangeboden.

Dit verklaart dat er een verschil is tussen de toename van de GFT tonnages en dat deze niet evenredig dalen in het restafval. Daarnaast is het landelijk gemiddelde aandeel van GFT in het restafval 30%, bij een afname van 20% zou er nog maar 23% overblijven, dit is niet realistisch. 1.2 Aanname kosten/ baten effect Om een beeld te kunnen schetsen wat het financiële effect is, zijn zowel de kosten als de baten in beeld gebracht. In de huidige situatie zijn er inkomsten door het aanbod van de GFT container 26 x per jaar, deze inkomsten komen te vervallen bij de afschaffing van Diftar.

4

Verwachte (meer) kosten worden berekend door de verwachte toename van 20% op de GFT tonnages. Bij het ontbreken van een aangepast tarief voor de inzameling is de aanname dat de kosten voor de inzameling met 15% stijgen. Gemiste inkomsten Aantal Tarief ledigingen 60L 14.381 € 1,23 140L 45.290 € 2,80 Totaal 59.671

Huidige inkomsten € 17.689 € 126.812 € 144.501

Prijspeil 2019 inclusief indexatie

Verwachte kosten Toename Kosten huidige inzameling Kosten nieuwe inzameling Verschil

Verwachte kosten € 123.780 € 142.347 € 18.567 -

Prijspeil 2019 inclusief indexatie

Verwachte Baten Afname verwerkingskosten Rest (10%)

€ 27.294 -

Toename verwerkingskosten GFT (20%)

€13.869

Verschil

€ 13.425

Prijspeil Rest 2021

Prijspeil GFT 2020

Totaal Gemiste inkomsten Extra inzamelkosten Baten verwerkingskosten

€ 144.501€ 18.567 € 13.425

Totaal

€ -149.643

Op al deze berekeningen is de disclaimer van toepassing.

5

1.3

Verdeling over de tarieven vast en variabel

Het resultaat laat zien dat er een negatief kosteneffect is, dit effect kan opgevangen worden door de meerkosten te verrekenen in het vast tarief of het variabele resttarief. DeBries adviseert om de meerkosten te verrekenen in het variabele resttarief. En hiermee worden de inwoners die hun afval goed scheiden, niet extra benadeeld. Meerkosten Aantal ledigingen Meerprijs per lediging

€ 132.705 59.671 €2

1.4 Doorlooptijd De doorlooptijd om deze businesscase te realiseren is afhankelijk van een aantal te nemen stappen:  Mocht er bij een nadere uitwerking blijken dat de routes zodanig uitgebreid worden en er een extra voertuig nodig is, dan betekent dit een doorlooptijd van 9 tot 12 maanden.  Stopzetten diftar betalingen GFT Het advies is om dit te wijzigen per 01 januari van een nieuw jaar. Dit houdt het overzichtelijk en mocht de keuze voor deze businesscase gemaakt worden is er nog ruim de tijd voor gerichte communicatie.  Communicatie nieuwe route & stopzetten diftar Afhankelijk of er nog andere uitgewerkte businesscases worden toegepast kunnen deze samen of kan deze businesscase individueel gecommuniceerd worden.

6

2

Wijzigen inzamelfrequentie restafval en seizoen inzameling GFT

Bij een groot aantal gemeenten is gebleken dat het verlagen van de inzamelfrequentie een gunstig effect heeft op de daling van het restafval. Voor deze businesscase zijn de ervaringscijfers van de gemeente Drimmelen en een aantal Rova gemeenten gebruikt. Voor deze businesscase wordt uitgegaan van een wijziging van de huidige situatie van 1 x per 2 weken naar 1 x per 4 weken. Hierbij met de kanttekening dat wanneer er voor deze businesscase wordt gekozen, DeBries adviseert om Businesscase 4 (stimuleren kleiner formaat container) niet gelijktijdig te starten. Het effect van Businesscase 4 zal dan minimaal zijn gezien een grotere container als opslagmiddel kan dienen. Naast een kostenvoordeel om Businesscase 1& 2 te combineren ziet de DeBries ook een verhoogd effect op de afvalscheiding. De Rd4 gemeenten hebben beiden uitgewerkte businesscases tegelijk toegepast en zien dat er ook een positief effect is voor de overige fracties. 2.1

Indicatie effect tonnages – inzameling rest 1 x per 4 weken

Effect restafval Effect GFT Effect PMD

Tonnages 2020

Afname/ toename

-30%

3.399

- 1.020

+ 42% +22%

1.070 368

449 81

Nieuwe tonnages 2.379

Kosten/ Baten

1.519 448

€ 36.086 € 19.835 -

€ 66.086 -

(opbrengst)

Verschil

€ 49.835

Prijspeil 2019 (inclusief indexatie) Aanname op basis van ervaringscijfers ROVA gemeenten. Zie bijlage voor het rapport

7

2.2 Kostenindicatie – inzameling rest 1 x per 4 weken Onderstaande kostenberekening is een aanbieding welke destijds door van Kaathoven is aangeboden bij inschrijving op het bestek, ter volledigheid is de indexatie hierin verrekend. Bij een inzamelfrequentie van 1 x per 4 weken is er een voordeel op inzamelkosten van € 66.096 per jaar. Inclusief het voordeel van de verwerking op de tonnages is dit € 115.931

1 x per 2 weken 1 x per 4 weken Verschil huidig & nieuw

Aantal 118.827

Prijs per € 2,59

Totaal € 308.043

Huisaansluitingen 11.500

€ 21,04

€ 241.947

Ledigingen

€ 66.096

Prijspeil 2019 (inclusief indexatie) Van Kaathoven gaat uit van 11.755 aantal huisaansluiting – voor deze businesscase wordt standaard 11.550 aantal huisaansluitingen aangehouden.

2.3

Kostenindicatie – verwerkingskosten & inzamelkosten rest 1 x per 4 weken

Effect inzameling 1 x per 4 weken Tonnages € 49.835 Inzameling € 66.096 Totaal

€ 115.931

Prijspeil 2019 (inclusief indexatie)

2.4 Gemiste en extra inkomsten Door de frequentiewijziging ontstaat er een verschil in de diftar inkomsten op rest en GFT inkomsten (difatr op GFT is hierbij van toepassing). Omdat het niet van te voren ingeschat kan worden hoeveel meer of minder een container wordt aangeboden worden de cijfers van de verwachte daling van het restafval aangehouden als ook de verwachte stijging voor het GFT. Huidige Toename/ Toenameinkomsten afname afname Rest € 364.000 -30% € 109.200GFT € 144.501 + 45% € 65.025 Totaal € 44.175 2.5 Verdeling afvalstoffenheffing Vastrecht (65%) € 75.355 Variabel (35%) € 40.575

8

2.6 Wijzigen inzamelfrequentie GFT De landelijke trend laat zien dat er een seizoenspatroon te herkennen is in het aanbod van GFT. Waarbij er een piek is in de lente en zomermaanden en een dal in de wintermaanden. Uit serviceoogpunt naar de bewoner en om de pieken in de inzameling af te vlakken kan er gekozen worden voor een aangepaste GFT inzameling: 1 april tot 1 november 1 x per week 1 november tot 1 april 1 x per 2 weken 2.7 Kostenindicatie - GFT seizoen inzameling Onderstaande kostenberekening is een aanbieding welke destijds door van Kaathoven is aangeboden bij inschrijving op het bestek, ter volledigheid is de indexatie hierin verrekend. Bij GFT inzameling met een seizoensinvloed is er een voordeel van € 122.232 op de inzameling per jaar. Aantal 50.680

Prijs per € 2,44

Totaal € 123.780

Seizoensinzameling Huisaansluitingen 11.500 Verschil huidig & nieuw

€ 21,39

€ 246.012 € 122.232

1 x per 2 weken

Ledigingen

Prijspeil 2019 (inclusief indexatie) Van Kaathoven gaat uit van 11.755 aantal huisaansluiting – voor deze businesscase wordt standaard 11.550 aantal huisaansluitingen aangehouden.

2.8 Verdeling afvalstoffenheffing Vastrecht (65%) € 79.450 Variabel (35%) € 42.781 Op al deze berekeningen is de disclaimer van toepassing.

9

3

Ondergrondse containers bij Hoogbouw

Op dit moment kent de gemeente St Michielsgestel geen uniforme inzamelwijze bij haar hoogbouw locaties. In deze businesscase wordt de optie uitgewerkt waarin bewoners van hoogbouw hun restafval en GFT aan kunnen aanbieden op een Ondergrondse Container (OC) c.q. verzamelcontainer. Dit betreft geen omgekeerd inzamelen maar een serviceverlening voor de bewoners en uniforme inzamelmethodiek. Het uitgangspunt is dat er 4 OC`s geplaatst worden bij de 3 bestaande hoogbouwlocaties (Mercuriusplein in Berlicum, Petrus Dondersplein en Adrianusplein in Sint-Michielsgestel) voor het restafval en 3 GFT verzamelcontainers. Om het GFT te kunnen opslaan in huis is het idee om kleine GFT containers aan te bieden. De prijs is op basis van 2.500 bakjes, deze kunnen ook aangeboden worden voor de laagbouw om het inzamelen van de GFE (Groente, Fruit & Etensresten) te stimuleren. In de berekening worden twee alternatieven aangeboden, namelijk het ombouwen van de bestaande OC voor textiel (deze worden kosteloos vervangen door bovengrondse containers) en het plaatsen van nieuwe containers. In een aantal gemeenten is het gebruikelijk dat de woningbouwcoöperatie meedeelt in de kosten voor het plaatsen van ondergrondse containers. Dit is ook voor de gemeente St Michielsgestel een optie om te onderzoeken. 3.1

Locaties en systemen

Aantal

Systeem

Locaties

Aansluitingen

4

3 haak

Adrianusplein/Petrus Dondersplein in Sint-Michielsgestel en het Mercuriusplein in Berlicum

150 per container

3.2 Kostenindicatie containers Onderstaande kosten zijn per container, muv de afvalbakjes. Rest Kosten ombouw

Kosten nieuw € 10.000

€ 550

Kosten Registratie systeem € 1.000 € 1.000

Onderhoudskosten Totaal eenmalige kosten € 75 per container

€ 44.000 € 6.200

Prijspeil 2021

10

GFT Kosten GFT cocon € 3.500

Kosten Kosten Totaal registratiesysteem afvalbakjes huis aan huis € 1.000 € 3.000 € 7.500

Prijspeil 2021

3.3 Kostenindicatie inzameling Bij deze berekening is rekening gehouden met grensoverschrijdend inzamelen voor het restafval. Voor Van Kaathoven is dit technisch mogelijk en de gemeente ziet hier mogelijkheden voor. Het GFT kan mee in de reguliere inzamelroute. Rest Inzamelkosten per jaar Extra kosten ledigen 4 € 10.000 locaties – 1 x per week GFT Extra kosten ledigen 3 locaties – 1 x per week

Inzamelkosten per jaar € 1.000

Prijspeil 2021 Op al deze berekeningen is de disclaimer van toepassing.

3.4 Wat is nodig om dit neer te leggen bij ontwikkelaars? Voor het plaatsen van een ondergrondse container zijn de volgende stappen van toepassing. 1. Concept Locatieplan Per gebied wordt aan de hand van een aantal op te stellen toetsingscriteriums een voorlopig locatieplan opgesteld. Het locatieplan bevat ten minste een overzichtsplattegrond, een detailplattegrond per locatie, een lijst van aangesloten percelen, een situatiefoto en een beschrijving van de noodzakelijke aanpassingen aan de openbare ruimte. Onderstaande criteriakunnen van toepassing zijn;  Containers mogen geen gevaar veroorzaken voor de verkeersveiligheid;  Containerlocaties moeten goed bereikbaar zijn voor het ledigingsvoertuig;  Containerlocaties moeten goed bereikbaar zijn voor voetgangers, mindervaliden en fietsers;  De afstand tussen de container (rand van het voetgangersplateau) en de gevel is minimaal 2 m1  Het opofferen van parkeerplaatsen wordt zoveel mogelijk voorkomen  Bomen en groen worden zoveel mogelijk ontzien. Er worden in principe geen bomen gekapt  Plaats controleren op kabels en leidingen in de grond

11

2. Informatietraject De bewoner dient tijdig en juist geïnformeerd te worden als ook het college van B&W, de te nemen stappen zijn de volgende: 1. Het besluit wordt gepubliceerd en gedurende 6 weken ter inzage gelegd op het gemeentehuis. Een goed werkend concept is het organiseren van inloopbijeenkomsten waar de mogelijkheid wordt geboden om vragen te stellen. Indien een burger het niet eens is met een voorgenomen locatie van een ondergrondse container dan kan deze een zienswijze indienen bij de gemeente. De gemeente handelt de zienswijze af door het locatieplan hierop aan te passen of door de zienswijze gemotiveerd af te wijzen. 3. Definitief locatieplan Wanneer alle zienswijzen zijn behandeld wordt het definitieve locatieplan opgesteld en samen met de inspraakreacties en een aanwijzingsbesluit ter vaststelling voorgelegd aan B&W. Na vaststelling worden de indieners van een zienswijze geïnformeerd per brief, waarin ook de mogelijkheid wordt toegelicht om in beroep te gaan. Het besluit wordt gepubliceerd, waarna bewoners 6 weken de tijd hebben om in beroep te gaan 3.5 Plaatsen en ingebruikname Voordat de containers geplaatst worden, worden bewoners via brieven geïnformeerd over de implementatie en ingebruikname.

Praktische informatie die hierin opgenomen kan worden :  Graven van het gat (ruim 3 meter diep), het plaatsen van de betonput en tenslotte het plaatsen van de container zelf  De graafwerkzaamheden duren ongeveer 1 dagdeel per ondergrondse container.  Plaatsen van de container duurt ca 1 dagdeel  Pasjes geeft toegang tot de container, deze registreert het aantal stortingen voor de verrekening van het variabele deel van de afvalstoffenheffing. 3.6

Doorlooptijd

Informatietraject Levertijd Containers (incl. registratie systeem) Plaatsen Aanpassen route

Nieuw 12 weken 6 maanden

Bestaand 12 weken 6 maanden

Bijzonderheden

1 maand

1 maand

Op basis van 4 containers

1 maand

1 maand

12

4 Stimuleren ruilen containers naar een kleiner formaat Door de drempel van het in rekening brengen van het ruilen van een minicontainer weg te nemen kan gestimuleerd worden dat er meer 140 liter restafvalcontainers gebruikt gaan worden. Het advies is om deze businesscase niet toe te passen wanneer er voor de Businesscase 1 of 2 gekozen wordt. Verwachting is dat er eerder gekozen wordt voor een groter formaat container. Het advies is dan ook om voor de fractie GFT ook de mogelijkheid aan te bieden van een 240 liter container. 4.1 Aanname aantal containers naar een kleiner formaat. Vanuit Sulo (partner containerbeheer) zijn onderstaande cijfers aangeleverd, welke inzicht geven in het aantal containers per formaat en hoe vaak deze worden aangeboden. Rest 60 liter 140 liter 240 liter Totaal

Aantal actieve containers 967 5.973 4.929 11.869

Aandeel t.o.v. totaal Gemiddeld aantal aantal containers ledigingen 8% 7,8 50% 9,98 42% 11,68

Wat opvalt is dat het aandeel 140 liters al groter is dan het aantal 240 liter containers. Een grote marge bij een omwisselactie is dan ook niet verwachten. Dit mede ook ingegeven door het hogere aantal ledigingen van de 240 liter containers. Het gemiddeld aantal ledigingen laat zien dat er meer 240 liters worden aangeboden, aanname kan zijn dat deze dan ook vol zijn en de inhoud een noodzaak is. 4.2 Eenmalig of doorlopend? Advies is om deze businesscase eenmalig uit te voeren (zie onderstaande argumenten), bij succes kan de actie periodiek herhaald worden om inwoners met een gewijzigde gezinsgrootte ook de kans te geven om te wisselen. Eenmalig  Zichtbaar effect bij grote aantallen op de afvalhoeveelheden  Eenmalig (project) kosten – geen wijziging op begroting  Ophangen aan campagne – exposure en bewustwording voor duurzaamheid/ circulair Doorlopend  Verandering in gezinsgrote is stimulans om te wijzigen  Vrijblijvendheid om te wisselen en foutkans groter waardoor beschikbaarheid over meerdere containers op een adres

13

4.3 Indicatie kosten en gemiste inkomsten Om een indicatie te geven van de kosten is er in onderstaande figuur met een staffel gewerkt. DeBries schat in dat er bij een eenmalige actie tussen de 10 en 20% van de inwoners gebruik zal maken van het omruilen naar een kleinere container. Hierbij wel de kanttekening dat een goede onderbouwing en dus communicatie vereist is. Het omwisselen brengt eenmalige kosten met zich mee, de baten zijn terug te verdienen door het lagere aanbod restafval. Dit is verrekend door het verschil in gewicht (10 kilo) tussen een 140 en 240 liter container. De 10 kilo is gebaseerd op het standaard gewicht dat aangehouden wordt bij inzamelaars in het land. Staffel Aantallen Nieuwe afname afname container aantallen 10% 20% 30%

493 986 1.479

Kosten eenmalig vervangen (incl prijs container

4.436 3.943 3.450

€ 17.991 € 35.982 € 48.074

Kosten eenmalig vervangen (excl prijs container) € 1.972 € 3.943 € 5.915

Afname Baten kilo`s tonnages

4.929 9.858 14.787

€ 739 € 1.479 € 2.218

Prijspeil 2021 Op al deze berekeningen is de disclaimer van toepassing.

4.4 Restafval kleiner en GFT groter Het advies is om deze optie te onderzoeken wanneer de keuze is gemaakt voor afschaffing diftar op GFT en/of een eventuele seizoensinzameling. Deze twee opties zijn van invloed op de keuze die een bewoner zal maken voor het formaat van de container. 4.5 Doorlooptijd De inventarisatie welke bewoner een kleinere container wil zal de meeste tijd in beslag nemen. Tip hierbij kan zijn om alleen de huishoudens met een 240 liter container aan te schrijven. Er zijn diverse partijen die ervaring hebben met het omwisselen van minicontainers welke ook de administratie uit handen kunnen nemen. Voorbereiding & Mailing Wisseldag(en)

4 maanden 2 weken (inclusief uitloop)

14

5

Tarievenbeleid milieustraten

De tarieven die gehanteerd worden op de verschillende milieustraten kunnen van invloed zijn op de afvalscheiding en het afvalaanbod. Om inzicht te verkrijgen in de gevolgen van aanpassingen milieustraat, eigen milieustraten, en overeenkomsten met ’sHertogenbosch en Meierijstad omvat deze businesscase een weergave van de huidige situatie en een overzicht aan welke eisen de huidige milieustraat moet voldoen bij een eventuele uitbreiding van (betaalde) stromen. 5.1

Contactgegevens

Samenwerkingspartner Adres

Rij afstanden

Registratie

-

Geen

St Michelsgestel

Bedrijvenweg 21, 5272 PA Sint-Michielsgestel

Berlicum

Runweg 25, 5258 BK Berlicum 10 km

Geen

Vliertwijksestraat 38, 5249 RJ Rosmalen 13 km

Milieupas

Bogaard 2, 5482 WL Schijndel 9 km

Handmatig

Den Bosch/ Rosmalen

Meijerijstad/ Schijndel

Afvalstoffendienst Den Bosch

15

5.2

Tarieven – vergelijking verschillende milieustraten

Stromen betaald St Michelsgestel

Geen betaalde stromen

Berlicum

Geen betaalde stromen

Den Bosch/ Rosmalen

Aarde&Grond, Bielzen&Hout, Dakleer,Gips,Graszoden,Rest,Harde Plastics,Matrassen,Puin, B&S,Vloerbedekking

Meijerijstad/ Schijndel

Tarieven

Tarieven

Tarieven

€ 0,25 per kilo

Autoband zonder velg autoband met velg huisvuilzak (ongesorteerd afval) Matras Gips, grond, hout (onbehandeld, geverfd, gelakt, verlijmd of geïmpregneerd) kunststof, schoon puin, tapijt, vlakglas

€ 2,50 ps € 5,00 ps € 5,00 ps € 10,00 ps

0,5m3 € 5,00

0,51,5m3 € 15,00

Asbest, dakleer, vuil puin (ongesorteerd bouw- en sloopafval)

0,5m3 € 10,00

0,51,5m3 € 35,00

>1,5m3 € 15,- + € 40,- per extra m3 >1,5m3 € 35,- + € 60,- per extra m3

In totaal € 60,00

>1,5m3 € 60,- + € 100,- per extra m3

Grofvuil (ongesorteerd afval)

0,5m3 € 20,00

16

5.3

Facts vereiste voor een milieustraat

Facts wetgeving

Algemeen

Activiteitenbesluit Milieu Beheer (ABM)

In deze wet zijn de richtlijnen opgenomen voor: Adequaat voorzieningen niveau - gescheiden deponeren van soorten afval en scheidingsbeleid - uitzondering voor milieustraat van het mengverbod van afvalstoffen. Artikelen: § 3.8.1. Gemeentelijke milieustraat

Landelijk afvalbeheerplan (LAP)

Op milieustraten moeten in principe gescheiden opslagvoorzieningen aanwezig zijn voor 18 afvalstoffen die worden aangemerkt als grof huishoudelijk afval Wanneer Bron en wanneer nascheiding Artikelen: B.3.5.2.3

Wet milieubeheer (WM)

Op grond van artikel 8.1 van de wet milieubeheer is een vergunning vereist voor de oprichting en het in werking hebben van een milieustraat. Vergunning wordt afgegeven door het College van gedeputeerde staten van de provincie.

Waterschap

Er is ook een een vergunning nodig voor de lozing van regenwater via een gescheiden stelsel. Zie hoofdstuk 14 WM paragraaf 8.1.3.2. Deze vergunning wordt afgegeven door het Waterschap.

Bouwvergunning

Voor de bouw is een bouwvergunning vereist deze wordt verleend door de gemeente. De WM vergunning is pas van kracht wanneer de bouwvergunning is verleend.

KCA depot

Voor KCA dept zijn CPR-15-1 richtlijnen van toepassing en is het verplicht dat er een aparte sorteerruimte is.

Vloeistofdichte vloer

Bij containeropstelpaatsen geldt meestal de verplichting van vloeistofdichtheid. De vloer moet gecertificeerd zijn met een CUR-PBV verklaring

17

Bijlage

1

Tips om uitgewerkte businesscases te laten slagen

1 Goede communicatie + ophangen aan een campagne (duwtje) De interventie levert 50% van het resultaat, communicatie en herhaling van de communicatie de andere 50%. Voor welke Businesscase er ook gekozen wordt, in alle gevallen is een campagne of communicatie uiting noodzakelijk. Het advies is om de interventies binnen de uitgewerkte businesscases te koppelen aan een campagne. Voor de gemeente St Michielsgestel kan dit de campagne “duwtje” zijn. Onderstaand per Businesscase een doorkijk welke communicatie uitingen per interventie toegepast kunnen worden. Bij een soortgelijke campagne kan de gemeente rekenen op een kostprijs tussen de € 10.000 en € 20.000. Businesscase 1 – afschaffing Diftar Interventie  Doel – grondstoffen ipv afval  Afschaffing GFT  Wijziging inzamelroute container

Actie Website – Abri`s- brief (alle WHA) Website – brief WHA Afval kalender – website – brief (beperkt WHA) – sticker op

Businesscase 2 – Wijzigen inzamelfrequentie Interventie Actie  Doel – grondstoffen ipv afval Website – Abri`s- brief (alle WHA)  Wijziging inzamelroute Afval kalender – website – brief (alle WHA) – sticker op container Businesscase 3 – Plaatsen OC Interventie  Doel – grondstoffen ipv afval  Informeren  Vervangen container

Actie Website – Abri`s- brief (alle WHA) Website – brief (alle WHA) – sticker op container Brief (select WHA)

Businesscase 4 - Vervangen minicontainer Interventie Actie  Doel – grondstoffen ipv afval Website – Abri`s- brief (alleen 240 L WHA)  Inventarisatie Brief (select WHA) Businesscase 5 – Milieustraat Interventie  Doel – grondstoffen ipv afval  Wijzigen tarief

Actie Website – Abri`s- brief (alle WHA Website – afvalkalender- (digi) bord milieustraat - verordening

18

2. Afvalcoach Bij een grote verandering waar weerstand verwacht kan worden is het zinvol om een afvalcoach in te zetten. Deze kan betrokkenen motiveren maar ook vragen beantwoorden. Een afvalcoach kan ingezet worden bij een fysieke wijziging (vervangen containers) of rondom de datum van een inzamelwijziging. Denk hierbij aan winkelcentra, wijkhuizen of deur aan deur. 3. Meten is weten Om het succes te kunnen meten en te delen met de betrokkenen (raad, bewoners, etc) is het zinvol om tussentijds de voortgang van de interventies te meten. Door successen te delen raken betrokkenen enthousiast en zal het effect mogelijk nog groter zijn. De eerste stap is het houden van een 0-meting, waarbij per kwartaal de voortgang vastgelegd kan worden in een kwartaalrapportage. Parameters waarop gemeten kan worden:  aantal tonnen per fractie  kg per inwoner  Aanbiedpercentage rest en GFT  Scheidingspercentage huis aan huis (tonnages rest wegzetten tegen de grondstoffen)  Sorteergegevens (na een jaar)  Huidige kosten ( na minimaal een half jaar, ivm opstartkosten)

19

Bijlage 2 benchmark

Aannames berekeningen uitgewerkte businesscases

Businesscase 1 Diftar afschaffen op GFT Voor het opmaken van dit rapport zijn de ervaringscijfers van de Rd4 gemeenten aangehouden. Deze hebben medio 2020 diftar op GFT afgeschaft, waarbij het resultaat op het GFT een toename is van 40% meer aanbod. Hierbij met de kanttekening dat dit in combinatie is met een gewijzigde restinzameling van 1 x per 2 weken naar 1 x per 4 weken. Daarnaast is het huidige aanbod 49% GFT in de restafvalcontainer en de ervaring leert dat er gemiddeld 10 tot 15% GFE in het restafval aanwezig blijft. Om deze reden is er een aanname gedaan van 20% toename op de tonnages GFT 10% toename op de tonnages Rest Businesscase 2 Restafval 1 x per 4 weken Voor het opmaken van dit rapport zijn de ervaringscijfers van de ROVA gemeenten, de gemeente Drimmelen en Boxtel aangehouden. Deze hebben allen de restafvalinzameling naar 1 x per 4 weken gewijzigd en GFT is gratis. Onderstaand is een kopie van de resultaten zoals omschreven in de rapporten. De rapporten zijn terug te vinden onder het kopje bronnen (pagina 20) Drimmelen Van Twist: ‘De eerste resultaten mogen er zijn. We haalden maar liefst 285.000 kilo minder restafval op in het eerste kwartaal van 2018, in vergelijking met dezelfde periode in 2017. Dat is een daling van ruim 30 procent.

Daarnaast is er ruim 42 procent (ruim 167 ton) meer gft-afval opgehaald en 22 procent (ruim 32 ton) meer plastic, metaal en drinkverpakkingen (PMD). Geweldig. Daarnaast is de kwaliteit van het ingezamelde afval in orde. Zo zijn er nog geen afvalstromen geweigerd vanwege vervuiling.’ ROVA Staphorst, Steenwijkerland en Olst-Wijhe hebben een vergelijkbare daling in het restafval (respectievelijk een daling van 27%, 31% en 29 %). De maatregelen in fase 1 van omgekeerd inzamelen leiden tot 30% minder restafval en tot meer dan een verdubbeling van de hoeveelheid gescheiden ingezameld GFT. Boxtel Het verwachte effect van de afvalpilot was een daling van het restafval in pilotgebied. De bewoners van het pilotgebied hebben een daling van 7% in het restafval gerealiseerd (week 1 t/m 35 in 2018 ten opzichte van week 1 t/m 35 in 2017). Dit terwijl in de rest van de gemeente de hoeveelheid restafval was gestegen met 1% in diezelfde periode. Daarnaast is er 7% meer Groente-, Fruit- en Tuinafval (GFT) aangeboden en ruim drie keer meer Plastic, Metalen verpakkingen en Drankkartons (PMD) dan in dezelfde periode vorig jaar.

20

Op basis van bovenstaande rapporten en de vergelijkbare stedelijkheidsklasse met de gemeente Drimmelen zijn voor Businesscase 2 dan ook de resultaten van Drimmelen aangehouden voor het doorrekenen van een potentieel effect.

Bijlage        

3

Bronnen

Ruim 30 procent minder restafval in Drimmelen - VANG Huishoudelijk afval (vang-hha.nl) rapportage_omgekeerd_inzamelen_2012_rova_2013 (2).pdf Sorteerresultaten St. Michielgestel Beleidsnotitie gemeentelijke inzameling afval en grondstoffen: ‘zo hoog mogelijk serviceniveau tegen zo laag mogelijke kosten’ 2021-2025 Nadere invulling van het grondstoffenplan voor gemeente Sint-Michielsgestel Vergelijking inzake gemeentelijke inzameling grondstoffen en afval ToekomstBusinesscase’s voor een nadere invulling van een grondstoffenplan voor gemeente Boxtel en gemeente Sint-Michielsgestel Nadere invulling Grondstoffenplan Vervolg op raadsdiscussie afval en grondstoffenbeleid. Excel – uitwerking businesscases – DeBries Interview Rd4 – Bram van Roon

21