13.a - Raadsvoorstel Doordecentralisatie Beschermd Wonen

Raadsvoorstel Registratienr.:

12726

Openbaar

Portefeuillehouder: Peter Raaijmakers Steller:

Ariënne Heesters

Onderwerp 1272664 - doordecentralisatie Beschermd Wonen

Status Besluitvormend

Voorstel De raad voor te stellen: 1. Het Regioplan Doordecentralisatie Beschermd Wonen vast te stellen; 2. De centrumregeling Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en aanverwante Taken voor regio Meierij en regio Bommelerwaard 2022-2025 vast te stellen;

Inleiding Het Rijk heeft, op basis van de doordecentralisatie Beschermd Wonen besloten dat alle gemeenten per 1 januari 2022 zelf inhoudelijk verantwoordelijk worden voor nieuwe cliënten die in aanmerking komen voor beschermd wonen binnen de Wmo. Vanaf het jaar 2023 is dat zowel inhoudelijk als financieel. Voorheen lag deze verantwoordelijkheid volledig bij onze centrumgemeente ’s-Hertogenbosch. Op basis daarvan is in de raadsvergadering van 9 januari 2020 de Regiovisie Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang 2020 e.v. vastgesteld met hierin de ambities op dit beleidsterrein. Om deze doordecentralisatie goed te kunnen uitvoeren is in de regio een Regioplan (zie bijlage 1) opgesteld. Daarnaast komt de regio met een centrumregeling (zie bijlage 2) waarin afspraken tussen centrum- en regiogemeenten over Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en andere taken zijn vastgelegd. In het regionale portefeuillehouderoverleg Maatschappelijke Zaken (MZ) hebben portefeuillehouders een voorgenomen besluit genomen. Nu worden beide stukken ter besluitvorming aan de gemeenteraden voorgelegd.

Beoogd resultaat 1. Het vaststellen van het Regioplan Doorcentralisatie Beschermd Wonen en de centrumregeling Beschermd Wonen Maatschappelijke Opvang en aanverwante taken regio Meierij en regio Bommelerwaard 2022-2025. 2. Goede afspraken tussen de centrumgemeente en de regiogemeenten om de doordecentralisatie van beschermd wonen naar beschermd thuis de komende jaren goed uit voeren.

Argumenten 1.1 De doordecentralisatie Beschermd Wonen is door het Rijk ingezet op basis van gedegen onderzoek, advies en een op basis daarvan geschreven toekomstvisie ‘Van beschermd wonen

Raadsvoorstel Registratienr.:

12726

Openbaar

Portefeuillehouder: Peter Raaijmakers Steller: Ariënne Heesters naar beschermd thuis’ van commissie Dannenberg. Deze visie is opgezet vanuit een herstelbenadering en houdt in dat inwoners zoveel mogelijk in hun eigen wijk, woning en sociale omgeving geholpen moeten worden. Voor veel van deze mensen is een veilige en vertrouwde thuisomgeving daarbij essentieel. 1.2 Het rijk verplicht iedere regio om deze doordecentralisatie per 1-1-2022 goed uit te voeren. Volgens de commissie Dannenberg en de Norm voor Opdrachtgeverschap (NvO) moet elke gemeente aan het eind van 2021 een vastgesteld Regioplan hebben, waarin afspraken staan over de inhoud, samenwerking en financiën na de doordecentralisatie. Met het Regioplan dat nu voorligt, voldoet de regio aan deze verplichting.. 1.3 Het Regioplan is een uitwerking van de vastgestelde regiovisie Beschermd Wonen. In deze Regiovisie is de ambitie opgenomen dat mensen die een beroep doen op Beschermd Wonen zo zelfstandig mogelijk kunnen blijven wonen. 1.4 De kern en de visie van het Regioplan wordt gedragen door de Adviesraad Sociaal Domein. De Adviesraad heeft gevraagd advies gegeven op het Regioplan en heeft nog een aantal punten ter versterking / bewaking genoemd om tot een goede uitvoering te komen, welke wij meenemen in de uitvoering. In bijlage 3 is de input van onze adviesraad en die van de andere adviesraden te lezen.

2.1 De Centrumregeling is een uitwerking van de governance die aansluit bij de eisen van het NvO (Norm voor Opdrachtgeverschap). Op dit moment heeft de regio alleen een centrumregeling voor jeugdzorg en Wmo. Voor Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en andere taken waren regionale afspraken nog niet vastgelegd. Regionaal is afgesproken dat er een centrumregeling komt die in hoofdlijnen gebaseerd is op die van Wmo en Jeugd. In deze centrumregeling moeten o.a. afspraken staan over de inkoop, het verminderen van administratieve lasten en governance. Met deze centrumregeling voldoet de regio aan de eisen die het Rijk hieraan stelt. 2.2 De Centrumregeling zorgt voor stabiliteit op het gebied van governance, samenwerking en financiën. De regio legt in de centrumregeling afspraken met elkaar vast. Hiermee wordt duidelijk welke taken en verantwoordelijkheden de centrumgemeente en de regiogemeenten hebben. Ook is vastgelegd hoe regionale besluitvorming plaatsvindt. De bekostiging van deze taken komen ten laste van het regionale budget.

Kanttekeningen 1.1 De beweging van ‘beschermd wonen naar thuis in de wijk’ kan zorgen voor sociale onrust onder inwoners door onwetendheid en onbegrip en mogelijke overlast. Buurtbewoners kunnen het lastig vinden/moeten wennen aan het omgaan met de leefwijze, de houding en het gedrag van mensen die een indicatie Beschermd Wonen hebben of mogelijk gaan krijgen. In het lokale Uitvoeringsplan zullen we opnemen hoe we daar me om zullen gaan en wat te doen in welke situatie.

1.2 Het is lastig in te schatten wat het aantal nieuwe indicaties Beschermd Wonen binnen de Wmo voor onze gemeente daadwerkelijk zal zijn de komende jaren. Landelijk en in de regio zien we een groei in het aantal indicaties Beschermd Wonen. We zien daarbij wel dat het aantal zware indicaties afneemt ten opzichte van het aantal lichte indicaties.

Raadsvoorstel Registratienr.:

12726

Openbaar

Portefeuillehouder: Peter Raaijmakers Steller: Ariënne Heesters Deze ontwikkeling vraagt om een goede sturing op het indiceren van de aanvragen voor Beschermd Wonen. Zowel bestuurlijk als ambtelijk zien we hierop toe in de regio. 1.3 De doordecentralisatie naar Beschermd Thuis wonen, is gericht op een inclusieve samenleving waarbij ‘goed wonen’ een basisvoorwaarde is. Goed wonen betekent een (betaalbaar) dak, een thuis, je veilig en geborgd weten. Als gemeente zullen we het komende jaar ervaring op doen met de instroom van nieuwe cliënten beschermd wonen en de aantallen om vraag en aanbod zo goed mogelijk op elkaar af te kunnen stemmen. 2.1 Op dit moment zijn de budgetten voor de integratie-uitkering beschermd wonen nog niet definitief. Het Rijk is nog bezig met de uitwerking van een nieuw objectief verdeelmodel voor het sociaal domein, waaronder beschermd wonen. Het nieuwe kabinet moet nog hierover nog besluiten. Wij nemen de toekomstige rijksbijdragen 1 op 1 over voor de decentralisatie van beschermd wonen. Dit is dus geen openeindregeling. Op het moment dat de bedragen definitief bekend zijn in de mei- of septembercirculaire, dan verwerken wij deze in de begrotingswijziging bij één van de bestuursrapportages.

Financiën Financiën 2022-2025 Met de decentralisatie van Beschermd Wonen zal vanaf 2023 ook een verschuiving op financieel gebied gaan plaats vinden. Niet langer ontvangen de centrumgemeenten (zoals ’sHertogenbosch) dan alle financiële middelen voor Beschermd Wonen voor de regio waarvan zij centrumgemeente zijn. In een periode van 10 jaar ontvangen regiogemeenten (zoals SintMichielsgestel) stap voor stap zelf financiële middelen om de kosten voor Beschermd Wonen in de eigen gemeente op te vangen. Dit is de financiële doordecentralisatie. De hoogte van het uiteindelijke bedrag dat elke gemeente ontvangt in 2033, alsook de hoogte van elke stap (jaar op jaar), is gebaseerd op landelijke gemiddelden en verwachtingen. In het regioplan over de doordecentralisatie wordt voorgesteld in de periode 2022-2025 aanvullende financiële afspraken te maken in onze regio. In de basis stellen we voor net als nu te blijven werken met één regionaal budget waaruit de kosten voor Beschermd Wonen zorg en ondersteuning wordt bekostigd. Dat betekend dat we de middelen die we in deze jaren ontvangen in de regionale pot blijven storten. Hiermee kiezen we de komende jaren voor stabiliteit, risicospreiding en regionale solidariteit. Wel behoudt elke gemeente een bedrag dat vrij besteedbaar is om de ambities uit het lokale uitvoeringsprogramma uit te voeren. Na 4 jaar evalueren we deze werkwijze.

Financiën 2026 en verder Aan het eind van de fase 2022-2025 zal gekeken gaat worden naar een eigen regionaal objectief verdeelmodel. We gaan dan vooruitlopend op het ingroeipad van het Rijk – conform duidelijke afspraken en verdeelsleutel – het totale regionale budget met elkaar verdelen. In de tweede fase vanaf 2026 en verder, is het wenselijk dat we gaan werken vanuit een lokaal budget.

Raadsvoorstel Registratienr.:

12726

Openbaar

Portefeuillehouder: Peter Raaijmakers Steller: Ariënne Heesters We dragen vanaf dan onze financiën af voor het in stand houden en ontwikkelen van: 1. de regionale voorzieningen en 2. een regionale bedrijfsvoering (daar waar dat gewenst is).

Uitvoering In de centrumregeling is vastgelegd dat de gemeente elk jaar, met ingang van het jaar 2022, een uitvoeringsplan opstelt (vormvrij). Uiteraard betrekt de gemeente ook samenwerkingspartners als woningcorporatie en zorgaanbieder(s) daarbij. Op deze wijze kunnen verantwoordelijkheden gericht opgepakt en uitgevoerd worden.

Communicatie Om een succesvolle doordecentralisatie te realiseren, is goede periodieke communicatie en afstemming met de centrum- en regiogemeenten alsmede integraal met de zorgpartners, woningcorporaties, wijkagenten en de inwoners van groot belang. We borgen dit in het lokale jaarlijkse uitvoeringsplan. Het plan voor 2022 is uiterlijk 1 januari 2022 gereed en is een levend document dat periodiek wordt aangepast en geactualiseerd met de afgeronde en nog benodigde acties.

Sint-Michielsgestel, 5 oktober 2021 Burgemeester en wethouders van Sint-Michielsgestel, de secretaris,

de burgemeester,

G.A.A. van Rijswijk-van Mook

H.J. Looijen

Bijlagen 1- Regioplan Doordecentralisatie Beschermd Wonen 2- Centrumregeling 2022-2025 3- Advies adviesraden regio Meierij en Bommelerwaard 4- Regionale reactie op adviesraden

Contactpersoon Mw. I. van der Linden, teammanager SO-Sociale Beleidsontwikkeling, i.vd.linden@mijngemeentedichtbij.nl, 0411-655224.

Raadsbesluit Registratienr.: 1272664

Aanhef De raad van de gemeente Sint-Michielsgestel; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 5 oktober 2021;

Besluit 1. Het Regioplan Doordecentralisatie Beschermd Wonen vast te stellen. 2. De centrumregeling Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en aanverwante taken regio Meierij en regio Bommelerwaard 2022-2025 vast te stellen.

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 11 november 2021. De gemeenteraad van Sint-Michielsgestel, de griffier,

de voorzitter,

N.A. Hoogerbrug-van de Ven

H.J. Looijen