2021-R-495 Beantwoording schriftelijke vragen raadsvoorstel herindeling Land van Cuijk - Grave

Beantwoording schriftelijke vragen m.b.t. het raadsvoorstel Herindeling gemeente Land van Cuijk - gemeente Grave Fractie: ABC Gemeente: Cuijk Raadsvoorstel Nr. Vraag 1

Wij zien op verschillende plekken (raadsvoorstel voor de 4 gemeenten, raadsvoorstel gemeente Grave, brief aan de minister) staan dat er GEEN draagvlak is om de herindeling uit te stellen tot 1 januari 2023. Heeft de stuurgroep bepaald dat er geen draagvlak voor is? Zo ja, heeft de stuurgroep hier een mandaat voor of ligt die verantwoording bij de 4 gemeenteraden? Antwoord: De definitieve besluitvorming over de herindeling is de verantwoordelijkheid van de wetgever. De wetgever biedt de gelegenheid om Grave, via een novelle, op te nemen in het wetsvoorstel. Om de start van de nieuwe gemeente per 1 januari 2022 te waarborgen moet het aangepaste wetsvoorstel dan nog wel voor de zomer voor advies langs de Raad van State en vervolgens door de Tweede en Eerste Kamer worden behandeld. De verantwoordelijkheid voor de realisatie van deze planning ligt bij de wetgever. Het wetsvoorstel treedt in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip. Met de opmerking dat ‘er geen draagvlak is om de herindeling uit te stellen tot 1 januari 2023’ willen we onze maximale invloed aanwenden voor inwerkingtreding van de wet per 1 januari 2022. Het door uw raden vastgestelde herindelingsadvies gaat immers ook uit van 1 januari 2022. Dat is het kader. Het herindelingsproces is volledig gericht op 2022.

2

Afgelopen woensdag in de bijeenkomst werd gesteld dat als er ergens een kink in de kabel van dit Novelle proces zou komen dan zou de aansluiting van Grave “losgeknipt” kunnen worden zodat er geen vertraging op zou treden voor de andere 4 gemeenten: is de stuurgroep van mening dat, mocht deze kink in de kabel komen, het dan belangrijker is om toch te starten op 1 januari 2022 zonder Grave dan uit te stellen tot 1 januari 2023? Waarom wordt deze vraag niet voorgelegd aan de 4 gemeenteraden? Antwoord: Met verwijzing naar de beantwoording van de eerste vraag. Wij als gemeenten hebben niet de bevoegdheid om in het wetgevingsproces te bepalen wat de datum van inwerkingtreding van het aangepaste wetsvoorstel moet worden. Dat is de bevoegdheid van de wetgever. Het is voor alle duidelijkheid wel aan de raden (via raadsbesluiten) om de Minister te bewegen de novelle procedure te starten.

3

1

Wij zien in het raadsvoorstel van de 4 gemeenten een passage staan waarin wordt gesteld dat Grave op een rijdende trein stapt en dat Grave zich moet committeren aan de gemaakte afspraken door onvoorwaardelijk aan te sluiten. Waarom is deze passage niet expliciet opgenomen in het raadsvoorstel van Grave? Zo kan er bij Grave de indruk ontstaan dat ze nog invloed kunnen uitoefenen op reeds gemaakte afspraken terwijl in het andere raadsvoorstel dit expliciet is benoemd: dit kan verwarring en discussie teweeg brengen!

Antwoord: Deze herindeling is aanvankelijk gestart met drie gemeentes. Vanaf de start is ruimte geboden aan zowel Grave als Mill en Sint Hubert om aan sluiten bij de herindeling. Voorwaarde was en is dat eerdere stappen in het herindelingsproces worden gerespecteerd Het raadsvoorstel van de 4 gemeenten met daarin de passage is als bijlage toegevoegd aan het raadsvoorstel van Grave.

Fractie: SAN Gemeente: Sint Anthonis Raadsvoorstel Nr. Vraag 1

Frictiekosten worden ook in 2026 betaald? Antwoord: Bij iedere herindeling wordt een vergoeding voor frictiekosten betaald, dus ook indien de herindeling in 2026 zal plaatsvinden.

2

Zouden de huidige inspanningen ook gedaan worden als de motie Grave niet had gesteld ‘’of zoveel eerder als mogelijk’’? Antwoord: De Minister brengt alleen dan een aangepast wetsvoorstel in procedure als hiervoor in alle vijf gemeenten (en de provincie) de uitdrukkelijke wil bestaat (middels raadsbesluiten). Als die uitdrukkelijke wil bij één van de vijf zou ontbreken, dan zouden de huidige inspanningen niet gedaan worden. De behandeling in de Tweede Kamer heeft bovendien deze inspanningen een impuls gegeven.

3

Het oorspronkelijke herindelingsvoorstel kon op unanimiteit rekenen van alle 4 de gemeenteraden. Wat betekent het voor de stuurgroep, en de minister als nu raadsfracties tegen een vervroegde invoeging van Grave stemt? Wat doet dit met het gevoel? Antwoord: Het streven van de stuurgroep is steeds gericht om besluiten te nemen die kunnen rekenen op de grootst mogelijke steun. Neem het voorbeeld van de huisvestingsvisie. Ook bij het nu voorliggende voorstel is dat het streven.

4

Hoe wordt voorkomen dat de burgers (Cuijk, Boxmeer, Sint Anthonis, Mill en Sint Hubert) het gevoel krijgen de financiële problemen van Grave in de schoenen geschoven krijgen. Wat wordt de OZB met en zonder Grave? Antwoord: In de communicatie aan de inwoners zal voldoende aandacht worden besteed aan het verstrekken van inzicht in de feitelijke situatie.

2

In de begroting Land van Cuijk 2022 zal de OZB opnieuw worden berekend. Ter indicatie is becijferd wat de effecten zijn van toetreding tot Grave tot LvC op de gemiddelde OZB-aanslagen. De huishoudens in de gemeenten Boxmeer, Cuijk, Mill en Sint Hubert en Sint Anthonis zijn op basis van de OZB-tarieven 2021 en gemiddelde WOZ-waarden 2021 gemiddeld € 16,00 duurder uit per jaar dan in een gemeente LvC zonder Grave. 5

Zijn er ook voordelen als Grave in 2023 of in 2026 kan aansluiten zowel bestuurlijk als voor de inwoners of zijn er enkel nadelen? Antwoord: Wij zien enkel de nadelen. Uitstel leidt ontegenzeggelijk tot vertraging in de realisatie van de ambities die we hebben met de gemeente Land van Cuijk. En de positie in de regio. Werkt ook nadelig voor de organisatie.

6

Waarom is het niet mogelijk gebleken om uitstel te vragen en 1 of 2 weken later dit besluit te nemen i.v.m. de zorgvuldigheid van besluitvorming? Antwoord: Het aangepaste wetsvoorstel moet nog voor de zomer voor advies langs de Raad van State en vervolgens door de Tweede en Eerste Kamer worden behandeld. De doorlooptijd van deze procedure duldt volgens BZK geen uitstel met 1 of 2 weken.

7

Is er voor de burgers in Grave nog een manier om te participeren/zienswijze in te dienen? Antwoord: Ja, bij behandeling van het aangepaste wetsvoorstel in het parlement wordt door de Kamerleden informatie verzameld. Belanghebbenden kunnen binnen een bepaalde periode een schriftelijke reactie op het wetsvoorstel geven.

8

In het herindelingsontwerp staat Grave niet opgenomen als herindelingspartner, sterker nog, op pagina 13 staat dat de herindelingsdeur voor Grave voorlopig dicht is. Wat betekent dit inhoudelijk als Grave alsnog toetreed? Wordt het hele herindelingsontwerp dan herzien? Is daar opnieuw besluitvorming voor nodig? Antwoord: Nee, het herindelingsontwerp wordt niet herzien, noch is er opnieuw besluitvorming nodig. De Minister brengt na uw raadsbesluiten wel/niet een aangepast wetsvoorstel in procedure.

3

Fractie: VKP Gemeente: Mill en Sint Hubert Raadsvoorstel Nr. Vraag 1

“De bevolking heeft zich in alle vijf de gemeenten ondubbelzinnig uitgesproken om op te gaan in de gemeente Land van Cuijk”. In de gemeente Mill en Sint Hubert en de gemeente Grave hebben de gemeenteraden dit besloten op basis van een volksraadpleging. Waar is dit op gebaseerd in de gemeenten Cuijk, Boxmeer en Sint Anthonis? Antwoord: Op het logboek waarin draagvlak bevorderende activiteiten zijn opgenomen (verplichte bijlage bij het herindelingsontwerp) en de ingediende zienswijzen inclusief reacties (in geval van het herindelingsadvies).

2

Voor het toevoegen van de gemeente Grave aan de gemeente Land van Cuijk komt er ongeveer 6 miljoen euro extra aan Arhi gelden beschikbaar. We hebben begrepen dat van dit bedrag 1 miljoen euro nog dit jaar gestort zal worden op de bankrekening van de gemeente Grave (zoals bij de andere gemeenten het geval is). Op welke wijze is/of gaat er vastgelegd worden dat de gemeente Grave deze 1 miljoen euro per direct beschikbaar stelt voor de gemeente Land van Cuijk i.o. overeenkomstig de werkwijze van de andere vier gemeenten? Antwoord: Dit dient te worden opgenomen in een vervolg raadsbesluit wat door de raad van Grave moet worden vastgesteld.

3

“Sinds in juni 2021 het raadsvoorstel is vastgelegd”. Bedoeld men hier niet juni 2020? Antwoord: Correct, dat moet inderdaad juni 2020 zijn.

4

“Alleen al op het gebied van ICT levert het een voordeel op van € 165.000,-- “. Kunnen we hieruit de conclusie trekken dat we bij het “bestuurlijk zelfstandig blijven van de gemeente Grave” met een dienstverlening conform de DVO met de gemeente Land van Cuijk wij nog meer geld bij moeten leggen als ons van te voren is medegedeeld? Antwoord: Nee, hiermee worden kostenbesparing in de bedrijfsvoering bedoeld op het moment dat we niet twee gemeenten maar één gemeente zijn.

4

Bijlage financiële positie gemeente Grave Nr. Vraag 1

Onder financieel toezicht van de Provincie zijn de begroting(en) van de gemeente Grave drastisch aangepast om structureel in de zwarte cijfers te blijven. Dit middels een forse OZB verhoging voor met name de jaren 2022, 2023 enz. Wanneer Grave samengaat met de andere vier gemeenten in het Land van Cuijk per 1-1-2022. Vervallen daarmee dan de “ombuigingen / bezuinigingen” en “lastenverzwaring voor de inwoners van de gemeente Grave” welke Grave toe heeft moeten passen om de begroting(en) structureel sluitend te krijgen? Antwoord: Indien Grave per 1 januari 2022 deel uit gaat maken van de gemeente LvC zal de herstelbegroting 2021 van de gemeente Grave, samen met de begrotingen 2021 van de andere vier gemeenten, de basis zijn voor de begroting 2022. Hierin zijn de gepresenteerde ombuigingen en bezuinigingen dus meegenomen. Het beleid voor de vijf gemeentes zal in 2022 en 2023 geharmoniseerd worden, de financiële gevolgen hiervan zullen in de daarop volgende begrotingen worden meegenomen. De OZB voor de gemeente LvC wordt jaarlijks o.b.v. de voorliggende begroting berekend.

2

Welke besluiten heeft de gemeente Grave de afgelopen jaren genomen met financiële consequenties voor de nieuwe gemeente Land van Cuijk? (o.a. realisatie nieuwe sportpark). Graag ontvangen wij hier een specificatie van. Antwoord: Alle financiële gevolgen van besluiten zijn opgenomen in de (herstel)begroting die per 9 maart 2021 is vastgesteld. In de periode tussen 9 maart 2021 en 6 april 2021 zijn geen andere besluiten met financiële consequenties genomen door de gemeenteraad van Grave.

Algemeen Nr. Vraag 1

GR-afvalinzameling Land van Cuijk en Boekel We hebben begrepen dat het reeds genomen besluit door de gemeente Grave om per 1-1-2021 uit de GR-Afvalinzameling Land van Cuijk en Boekel te treden teruggedraaid zal worden terwijl binnenkort gestart zal worden met de nieuwe aanbestedingen. Welke financiële consequenties brengt dit voor de gemeente Land van Cuijk i.o. met zich mee? Antwoord: Grave heeft reeds aangegeven dat zij, bij toetreding tot LvC per 1-1-2022, in de GR afvalinzameling Land van Cuijk en Boekel blijven, waardoor er geen financiële consequenties meer zijn.

5

2

Liquidatieplan CGM Het Liquidatieplan CGM is inmiddels door de colleges van de gemeenten Cuijk, Grave en Mill en Sint Hubert vastgesteld. Komt het liquidatieplan CGM (incl. de financiële gevolgen) bij een toetreding van de gemeente Grave per 1-1-2022 geheel te vervallen? Antwoord: De liquidatie van CGM zal gewoon voortgezet worden. De financiële afwikkeling loopt dan volledig via de gemeente LvC. De verwachting is dat er wel positieve consequenties zijn. Er zijn namelijk activa in bezit.

3

Verwachtingsmanagement gemeenteraad Grave Mocht de gemeenteraad van Grave het aan hen voorgelegde raadsbesluit ongewijzigd vaststellen, op welke wijze en wanneer gaat de Stuurgroep dan samen met de kwartiermaker griffier een infoavond houden om de raads- en commissieleden van de gemeente Grave bij te praten? Dit om op de "rijdende trein" van de gemeente Land van Cuijk i.o. te stappen en hiermede de verwachtingen die men hierbij heeft te managen. Antwoord: Na een positief besluit van uw raden over het voorliggende raadsvoorstel. Uw suggestie om een infoavond te organiseren nemen we in overweging en stemmen we t.z.t. af met de raad/griffie van Grave.

Fractie: LOF Gemeente: Boxmeer Raadsvoorstel Nr. Vraag 1

Vanuit efficiency redenen en voor de rust in de organisatie is het een voordeel om maar een keer i.p.v. twee keer te herindelen. Daarom vinden wij wanneer 1 januari 2022 niet lukt dat ook 1 januari 2023 een optie zou moeten zijn i.p.v. een tweede herindeling op 1 januari 2026. Waarom is dit bij voorbaat uitgesloten. Wat zijn de voor- en nadelen van de diverse scenario’s? Antwoord: Wij als gemeenten hebben niet de bevoegdheid om in het wetgevingsproces te bepalen wat de datum van inwerkingtreding van het aangepaste wetsvoorstel moet worden. Dat is de bevoegdheid van de wetgever. De stuurgroep ziet twee scenario’s; het voorkeursscenario waarbij Grave per 1-1-2022 aansluit bij de gemeente Land van Cuijk en het scenario dat Grave aansluit per 1-1-2026.

6

Voor en nadelen scenario’s: Grave treedt met een herindeling op 1 januari 2026 toe tot de gemeente Land van Cuijk. Voordelen:  Continuïteit in de planning: start nieuwe gemeente per 1-1-2022 is geborgd. Nadelen:  De nieuwe gemeente Land van Cuijk is voor langere tijd ‘incompleet’.  Eén organisatie die (na herindeling) twee gemeentebesturen moet bedienen.  Onzekerheid over de variant van ‘lichte samenvoeging’. Grave wordt door een ‘novelle’ toegevoegd aan de herindelingswet Land van Cuijk per 1-1-2022 Voordelen:  Er ontstaat duidelijkheid op korte termijn voor Land van Cuijk en Grave.  Eén ‘complete’ nieuwe gemeente per 1 januari 2022.  ‘Kortste pijn’. Nadelen:  Het is geen standaardprocedure; de haalbaarheid van de planning betreft een risico.  Het huidige herindelingsproces is ‘een lopende trein’, instappen van Grave vraagt om extra inspanningen van de totale projectorganisatie. 2

Door het voorstel toegelicht op 31 maart jl. en het nemen van een besluit op 7 april as hebben wij het gevoel dat er nu overhaast besluiten moeten worden genomen met onvolledige informatie. Met een raadsvergadering en Pasen in deze tussenliggende periode is het haast onmogelijk om het voorstel goed te bestuderen en de consequenties te overzien laat staan ruggespraak te houden met achterban en stakeholders. Is het niet mogelijk om hier toch nog wat meer tijd aan te besteden? Antwoord: Het aangepaste wetsvoorstel moet nog voor de zomer voor advies langs de Raad van State en vervolgens door de Tweede en Eerste Kamer worden behandeld. De doorlooptijd van deze procedure duldt volgens BZK geen uitstel met 1 of 2 weken.

3

7

Als we in een keer herindelen met Grave komt er 6 miljoen euro aan frictiekosten beschikbaar. Hoeveel zijn de frictiekosten bij een herindeling in 2026?

Antwoord: Berekend met de variabelen van nu, die in 2026 mogelijk anders zullen zijn, is dat nagenoeg hetzefde bedrag als wat er nu extra beschikbaar komt. 4

In het raadsbesluit van de gemeente Grave zijn geen besluiten opgenomen over de frictiekosten en de verdeling daarvan. Ook zijn in het raadsvoorstel noch in het raadsbesluit voorwaarden opgenomen over het opstappen op een rijdende trein met onvoorwaardelijke aansluiting en commitment aan de reeds gemaakte afspraken. Waaruit blijkt dat Grave deze voorwaarden accepteert? Antwoord: Deze herindeling is aanvankelijk gestart met drie gemeentes. Vanaf de start is ruimte geboden aan zowel Grave als Mill en Sint Hubert om aan sluiten bij de herindeling. Voorwaarde was en is dat eerdere stappen in het herindelingsproces worden gerespecteerd Het raadsvoorstel van de 4 gemeenten met daarin de passage is als bijlage toegevoegd aan het raadsvoorstel van Grave.

5

Door de huidige coronamaatregelen verloopt het fusieproces met de huidige 4 gemeenten reeds moeizaam en is consultatie van de burgers en overige stakeholders welhaast onmogelijk. Wat is de consequentie van de toevoeging van Grave op 1 januari 2022 en wat betekent dit voor de zorgvuldigheid van het proces? Antwoord: Het aangepaste wetsvoorstel (met Grave) zal door de Eerste en Tweede Kamer langs dezelfde ‘meetlat’ gelegd worden als het huidige wetsvoorstel (zonder Grave). Maatschappelijk draagvlak is één van de criteria uit het beleidskader herindeling waar op getoetst wordt. Het is voorts de verantwoordelijkheid van de betrokken gemeentebesturen om in het maatschappelijk draagvlak voor de herindeling te investeren (externe communicatie, kernendemocratie, etc.).

Bijlage financiële positie gemeente Grave Nr. Vraag 1

Welke uitvoeringen en/of projecten zijn of worden vertraagd vanwege de huidige financiële situatie en wat zijn de consequenties daar van? Antwoord: Het is niet mogelijk om dit overzicht op korte termijn op te stellen.

2

De provincie verwacht eind 2021 4 miljoen algemene reserve en Deloitte heeft het over 7,8 miljoen financiële buffers. Graag uitleg. Antwoord: Deloitte hanteert in haar berekening andere uitgangspunten dan de provincie. De financiële buffers zijn breder dan enkel de algemene reserve die de provincie noemt.

8

3

Is de provincie Noord Brabant akkoord met de herstelbegroting 2021? Antwoord: In de notitie van de provincie (ambtelijk) zoals bijgevoegd bij het raadsvoorstel van 7 april 2021 staat het volgende genoemd: Naar het oordeel van GS is gemeente Grave binnen de termijn van de meerjarenraming in staat het structurele tekort op de begroting zelf op te lossen. Daartoe heeft de gemeente een herstelbegroting 2021vastgesteld, waarbij in extra dekkingsmiddelen wordt voorzien met ingang van 2022, waardoor het structureel en reëel evenwicht wordt hersteld vanaf 2023. Deze herstelbegroting behoeft de goedkeuring van GS. Wij zullen GS voorstellen om de (herstel)begroting 2021 van gemeente Grave goed te keuren. GS besluiten hierover voor 10 mei 2021.

4

Kan er een concept analyse voor de samenvoeging van de 5 gemeenten worden gemaakt om een beter gevoel voor de financiële consequenties te krijgen? Antwoord: Als bijlage zijn de financiële kaarten per gemeente toegevoegd. Deze financiële kaarten zijn opgesteld door Deloitte accountants en geven inzicht in de financiële situatie per gemeente o.b.v. de jaarstukken 2019.

5

Kan er een onafhankelijk oordeel worden gegeven over de financiële consequenties van de werf. Niet alleen het faillissement tekort maar ook de gevolgschade? Antwoord: Het is niet mogelijk dit onafhankelijk oordeel op korte termijn op te leveren, dit is tevens lastig omdat het een juridisch geschil met sterk afwijkende zienswijze bij de afzonderlijke partijen betreft.

Fractie: VDBLO Gemeente: Boxmeer Raadsvoorstel Nr. Vraag 1

Vervallen de noodzakelijke bezuinigen die Grave zou moeten toepassen om de begroting(en) sluitend te krijgen? Antwoord: Indien Grave per 1 januari 2022 deel uit gaat maken van de gemeente LvC zal de herstelbegroting 2021 van de gemeente Grave, samen met de begrotingen 2021 van de andere vier gemeenten, de basis zijn voor de begroting 2022. Hierin zijn de gepresenteerde ombuigingen en bezuinigingen dus meegenomen. Het beleid voor de vijf gemeentes zal in 2022 en 2023 geharmoniseerd worden, de financiële gevolgen hiervan

9

zullen in de daarop volgende begrotingen worden meegenomen. De OZB voor de gemeente LvC wordt jaarlijks o.b.v. de voorliggende begroting berekend. 2

Zijn er door Grave toezeggingen gedaan met mogelijk financiële gevolgen waar de nieuwe gemeente last van kan ondervinden? Antwoord: Het is niet mogelijk om dit overzicht op korte termijn op te stellen.

3

Moeten ontvangen frictiekosten achteraf verantwoord worden waardoor de mogelijkheid bestaat dat er terugbetaald moet worden? Antwoord: Frictiekosten maken deel uit van de Algemene Uitkering. Kenmerk daarvan is dat die vrij besteedbaar zijn en er geen sprake zal zijn van terugbetalingsverplichtingen.

4

Waaruit bestaan de extra frictiekosten door toetreding van Grave? Ze stappen immers op een rijdende trein en al het personeel wordt al overgenomen. Graag ontvangen wij hier vóór woensdagmiddag een specificatie van. Antwoord: De extra frictiekosten zullen nihil zijn op het moment het aangepaste wetsvoorstel tijdig wordt vastgesteld en voorziet in een inwerkingtreding per 1-1-2022. De extra frictiekosten zien dan op het ‘op gelijke vlieghoogte’ brengen van Grave met de andere gemeenten (toetreding tot de stuurgroep en raadsgroepen, bijeenkomsten van de gezamenlijke colleges, uitleg over de genomen besluiten en afspraken, Arhi regels, etc.).

5

De herindeling uitstellen met één jaar wordt als volstrekt onwenselijk gesteld door de stuurgroep. Wat zijn de concrete cruciale gevolgen als we toch hiertoe besluiten? Graag ontvangen wij daar een gedetailleerde toelichting over. Antwoord: Wij als gemeenten hebben niet de bevoegdheid om in het wetgevingsproces te bepalen wat de datum van inwerkingtreding van het aangepaste wetsvoorstel moet worden. Dat is de bevoegdheid van de wetgever. We kunnen alleen onze stem laten horen. Nadelen één jaar uitstel:  Voor Land van Cuijk betekent het uitstel dat er een vertraging in de vorming van de nieuwe gemeente komt, waardoor er materieel een beleidsarme periode ontstaat.  Geen volledige raadsperiode over een periode van vier jaar  Verstoring van de planning naar een gemeente Land van Cuijk (zekerheid personeel, onnodige verlenging van kwartiermaker periode, snelle wisselingen van bestuur, etc.).

10

Fractie: VVD Gemeente: Sint Anthonis Raadsvoorstel Nr. Vraag 1

Hoe acht u het risico dat wanneer de verschillende gemeenteraden binnen het Land van Cuijk niet unaniem dit voorstel aannemen, de huidige gemeente Grave toch per 1-1-2022 onderdeel uitmaakt van onze nieuwe gemeente Land van Cuijk? Antwoord: Het is aannemelijk dat de behandeling van het huidige wetsvoorstel in de Eerste Kamer tot de nodige kritiek zal leiden. Er zal gewezen worden op de motie Sneller: ‘als de raad van Grave − mede op basis van de inwonerspeiling − toch zou besluiten tot fusie, moet de regering er alles aan doen dat mogelijk te maken, luidt de strekking van de motie. Eerder was er al de reactie van de Afdeling advisering van de Raad van State op het huidige wetsvoorstel, dat ‘het voorstel niet ideaal is vanuit het oogpunt van regionale samenhang. Dit komt omdat de gemeente Grave op dit moment niet aansluit bij de herindeling.’ Het is met andere woorden een reëel scenario dat de Eerste Kamer de Minister zal oproepen Grave te betrekken in het wetsvoorstel. In dat scenario is een start van de nieuwe gemeente per 1-1-2022 echter niet meer mogelijk.

2

Aangezien Grave mogelijk via de novelle wordt opgenomen in het wetsvoorstel, kan de constatering dan juist zijn dat het huidige bestuur in Grave inhoudelijk en spreekwoordelijk weinig tot niets in de melk te brokkelen heeft daar waar het de inhoud van het wetsvoorstel betreft? Of heeft de gemeente Grave nog mogelijkheden om het proces te frustreren en zo ja, hoe kunnen we daarop voorbereid zijn? (N.B. de bestuurders in Grave hebben de afgelopen jaren zoveel kansen gehad om aan te sluiten en steeds maar weer standvastig gefrustreerd, dat er – zeker vanuit VVD Sint Anthonis bezien – het vertrouwen in het Graafs bestuur een deuk heeft opgelopen. Denk daarbij aan uitstelgedrag en de eerder gedane oproep vanuit LPG om de herindelingstrein een jaar te vertragen voor Grave). Antwoord: Klopt, de inhoud van het wetsvoorstel is een aangelegenheid van de wetgever.

3

Wanneer Grave niet in via deze novelle, maar op een later moment zelfstandig zou aansluiten bij onze gemeente Land van Cuijk, bij een tweede herindeling als het ware, in hoeverre kan het bestuur van Grave dan diens stempel drukken op de dan nieuw te vormen gemeente (met waarschijnlijk dezelfde naam ‘gemeente Land van Cuijk’)? Antwoord: De Wet arhi biedt de mogelijkheid van de overgang van (een deel van) een gemeente naar een gemeente die niet werd opgeheven. Dit wordt in de praktijk een lichte samenvoeging (voorheen ook wel toevoeging) genoemd. Kenmerkend voor een lichte samenvoeging is dat de ‘ontvangende’ gemeente (i.c. gemeente Land van Cuijk) niet wordt belast met de gevolgen van opheffing. De burgemeester, gemeentesecretaris, griffier en ambtelijke organisatie van de ontvangende gemeente blijven in functie en er is in deze situatie geen sprake van preventief financieel toezicht. Er moeten wel herindelingsverkiezingen georganiseerd worden. Over de toepassing van deze lichte variant moet ook overeenstemming bestaan

11

tussen de gemeenten. 4

Welke risico’s ziet u voor het uitstellen van de datum van herindeling later dan 1-1-2022? Welke mogelijkheden ziet u om dit mogelijke uitstel te voorkomen? Antwoord: Nadelen één jaar uitstel:  Voor Land van Cuijk betekent het uitstel dat er een vertraging in de vorming van de nieuwe gemeente komt, waardoor er materieel een beleidsarme periode ontstaat.  Geen volledige raadsperiode over een periode van vier jaar  Verstoring van de planning naar een gemeente Land van Cuijk (zekerheid personeel, onnodige verlenging van kwartiermaker periode, snelle wisselingen van bestuur, etc.). Gezamenlijke inspanningen vanuit het Rijk, de Provincie en de betrokken gemeenten moeten uitstel voorkomen. Mede door de motie Sneller en het advies van de Raad van State is de verwachting en het vertrouwen er dat uitstel kan worden voorkomen.

5

De bevolking van Grave heeft gekozen voor het opheffen van de gemeente Grave. Op dit moment staat het Grave dus feitelijk vrij te kijken met welke gemeente(n) men wenst te gaan herindelen. Hoe schat u het risico dat de gemeente Grave gaat herindelen met andere gemeente(n) dan die binnen het Land van Cuijk? Antwoord: De raad en het college van Grave op 26 maart jl. de stuurgroep gevraagd hebben om tot een gezamenlijk gedragen initiatief te komen richting het College van GS, de Tweede Kamer en de Eerste Kamer om namens de vijf betrokken gemeenten de wens uit te drukken zo mogelijk nog per 1 januari 2022 de nieuwe gemeente Land van Cuijk te vormen. Wij schatten het risico dat de gemeente Grave gaat herindelen met andere gemeente(n) daarom als ‘nihil’ in.

Bijlage brief aan minister Nr. Vraag 1

Kunt u een indicatie geven van de (o.a. financiële en sociale) gevolgen wanneer door het opnemen van Grave in deze herindeling per 1-1-2022 die datum uitgesteld zou worden naar bijvoorbeeld 1-1-2023? Wat zijn volgens u dan de grootste pijnpunten? Ziet u iets positiefs aan het uitstellen van de herindelingsdatum later dan 1-1-2022? Antwoord: De stuurgroep ziet twee scenario’s; het voorkeursscenario waarbij Grave per 1-1-2022 aansluit bij de gemeente Land van Cuijk en het scenario dat Grave aansluit per 1-1-2026.

12

Voor en nadelen scenario’s: Grave treedt met een herindeling op 1 januari 2026 toe tot de gemeente Land van Cuijk. Voordelen:  Continuïteit in de planning: start nieuwe gemeente per 1-1-2022 is geborgd. Nadelen:  De nieuwe gemeente Land van Cuijk is voor langere tijd ‘incompleet’.  Eén organisatie die (na herindeling) twee gemeentebesturen moet bedienen.  Onzekerheid over de variant van ‘lichte samenvoeging’. Grave wordt door een ‘novelle’ toegevoegd aan de herindelingswet Land van Cuijk Voordelen:  Er ontstaat duidelijkheid op korte termijn voor Land van Cuijk en Grave.  Eén ‘complete’ nieuwe gemeente per 1 januari 2022.  ‘Kortste pijn’. Nadelen:  Het is geen standaardprocedure; de haalbaarheid van de planning betreft een risico.  Het huidige herindelingsproces is ‘een lopende trein’, instappen van Grave vraagt om extra inspanningen van de totale projectorganisatie. 2

Te vaak wordt de term ‘zorgvuldigheid’ verward met de snelheid van een proces, terwijl de term juist gaat over aandacht en nauwkeurigheid. Bent u van mening dat door de snelheid die u zelf noemt, deze aandacht en nauwkeurigheid gewaarborgd kan zijn en blijven? Graag een toelichting op uw antwoord. Antwoord: De snelheid ziet op het besluit van de Minister om een aangepast wetsvoorstel in procedure te brengen, dat zicht houdt op onze doelstelling per 1-1-2022 te starten met de gemeente Land van Cuijk. De wetgevingsprocedure voorziet in een zorgvuldig proces, waarin behandeling van het wetsvoorstel door de Raad van State (advies) en de Eerste en Tweede Kamer aan de orde is.

13

Bijlage financiële positie gemeente Grave Nr. Vraag 1

Zouden er nog zogenaamde financiële ‘lijken in de kast’ kunnen zijn voor wat betreft de financiën in de gemeente Grave die weerslag kan hebben op de op te richten gemeente Land van Cuijk? Waar denkt u dan aan? Antwoord: Dit zal onder meer blijken uit de herindelingsscan/begrotingsscan (planning: april/mei 2021).

2

Anders dan de gemeenten Boxmeer, Cuijk, Mill & St. Hubert en Sint Anthonis, heeft de gemeente Grave zich tot nu toe niet aan de wet Arhi hoeven te houden. In hoeverre verwacht u hiervan gevolgen voor deze ‘aangepaste’ herindeling? Dient Grave nog iets te herstellen/repareren? In hoeverre kunnen we in dit stadium het toezicht van de provincie op Grave vergelijken met de wet Arhi? Wat zijn uw gedachtes rondom het speelveld in deze herindeling wetende dat Grave zich niet aan de wet Arhi heeft hoeven te houden tot nu toe? Zijn er onderwerpen in de besluitvorming van Grave van de afgelopen tijd die in dat kader wellicht opvallen en mogelijk extra aandacht nodig hebben? Antwoord: Indien besloten wordt tot samenvoeging per 1 januari 2022 is de herstelbegroting 2021 het startpunt. Normaliter gaat het preventief toezicht op grond van de wet Arhi van rechtswege in na vaststelling principebesluit en herindelingsontwerp. De vraag hoe dat in het huidige proces zal verlopen is neergelegd bij de provincie en doorgezet aan het ministerie van BZK. Hierop verwachten wij een deze dagen antwoord.

Algemeen Nr. Vraag 1

Kunt u duiden wat de voordelen zijn (o.a. financieel en sociaal gezien) van de gehele regio Land van Cuijk in 1x te herindelen? Kunt u duiden wat de nadelen zijn? Antwoord: Grave wordt door een ‘novelle’ toegevoegd aan de herindelingswet Land van Cuijk Voordelen:  Er ontstaat duidelijkheid op korte termijn voor Land van Cuijk en Grave.  Eén ‘complete’ nieuwe gemeente per 1 januari 2022.  ‘Kortste pijn’.

14

Nadelen:  Het is geen standaardprocedure; de haalbaarheid van de planning betreft een risico.  Het huidige herindelingsproces is ‘een lopende trein’, instappen van Grave vraagt om extra inspanningen van de totale projectorganisatie. 2

Kunt u duiden wat de voordelen zijn (o.a. financieel en sociaal gezien) van de gehele regio Land van Cuijk in 2x te herindelen? Kunt u duiden wat de nadelen zijn? Antwoord: De stuurgroep ziet twee scenario’s; het voorkeursscenario waarbij Grave per 1-1-2022 aansluit bij de gemeente Land van Cuijk en het scenario dat Grave aansluit per 1-1-2026. Voor en nadelen scenario aansluiten per 1-1-2026. Voordelen:  Continuïteit in de planning: start nieuwe gemeente per 1-1-2022 is geborgd. Nadelen:  De nieuwe gemeente Land van Cuijk is voor langere tijd ‘incompleet’.  Eén organisatie die (na herindeling) twee gemeentebesturen moet bedienen.  Onzekerheid over de variant van ‘lichte samenvoeging’.

3

Wanneer kan de gemeente Grave aansluiten bij de gesprekken en overleggen die in het kader van de herindeling al gaande zijn? Antwoord: Na een positief besluit van uw raden over het voorliggende raadsvoorstel.

4

De herindeling inclusief Grave is altijd de opzet geweest, ook binnen de gemeenteraad van Sint Anthonis nadat het besluit tot herindeling door een meerderheid van de gemeenteraad in Sint Anthonis werd genomen. We doen dit dus voor alle bewoners van de toekomstige gemeente Land van Cuijk, ook hen die potentieel later zouden worden opgenomen. Bent u ook van mening dat de inwoners van de gemeente Grave het beste per 1-1-2022 inwoners zijn van onze gemeente Land van Cuijk en dat dit ook zo ervaren zal worden door de inwoners van de overige gemeenten? Kunt u concreter aangeven hoe we de keuze voor 1x i.p.v. 2x herindelen zo goed mogelijk kunnen overbrengen aan alle inwoners inclusief de mogelijke vraagtekens waarom dit dan toch sneller kon dan eerdere processen en de voor- en nadelen ervan? Antwoord: Wij zijn er inderdaad van overtuigd dat één gemeente Land van Cuijk (dus incl. Grave) de beste keuze is voor de inwoners van het Land van Cuijk. Externe communicatie zal nodig zijn om te investeren in het maatschappelijk draagvlak van deze keuze.

15

Bijlage: financiële kaarten vijf gemeenten

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25