GGD Begroting 2027

Begroting 2027-2030 GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Inhoudsopgave Algemeen ................................................................................................................................................ 3 Inleiding............................................................................................................................................... 3 Wat komt er allemaal op GGD Zeeland af? ........................................................................................ 6 Ambities ............................................................................................................................................ 10 Programma's ......................................................................................................................................... 12 Publieke gezondheid ......................................................................................................................... 12 Algemene gezondheidszorg .......................................................................................................... 13 Jeugdgezondheidszorg .................................................................................................................. 17 Crisisorganisatie ............................................................................................................................

21 Veilig Thuis ........................................................................................................................................ 22 Inkooporganisatie jeugdhulp Zeeland .............................................................................................. 27 Overhead en kostentoerekening ...................................................................................................... 29 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................................ 31 Onvoorzien en Vennootschapsbelasting .......................................................................................... 36 Paragrafen............................................................................................................................................. 37 Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................................... 37 Bedrijfsvoering .................................................................................................................................. 38 Financering........................................................................................................................................

40 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ...................................................................................... 41 Verbonden partijen ........................................................................................................................... 49 Financiele begroting.............................................................................................................................. 50 Uitganspunten voor de begroting..................................................................................................... 50 Baten en lasten ................................................................................................................................. 52 Baten en lasten - toelichting verschillen .......................................................................................... 53 Balans ................................................................................................................................................ 56 Investeringsplan ................................................................................................................................ 58 Verloopoverzicht reserves en voorzieningen ...................................................................................

61 Overzicht incidentele baten/lasten per programma ........................................................................ 63 Bijlagen.................................................................................................................................................. 64 Bijlage 1 taakvelden en gemeentelijke bijdrage GGD ....................................................................... 64 Bijlage 2 taakvelden en gemeentelijke bijdrage IJZ .......................................................................... 66

2

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Algemeen Inleiding Een goede publieke gezondheid en veiligheid is van essentieel belang voor de Zeeuwse samenleving. Daarom zet de GGD, samen met de Zeeuwse gemeenten en partners, in op een sterke publieke gezondheid. Om de taken op het gebied van de publieke gezondheid en veiligheid blijvend goed te kunnen uitvoeren is een gezonde financiële organisatie noodzakelijk. Met dit document bieden we u daarom de begroting 2027-2030 aan van de Gemeenschappelijke regeling (GR) Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland. In deze begroting leest u wat wij in 2027 willen bereiken, welke activiteiten we daarvoor ondernemen, en hoe we dit financieel vormgeven. We werken intensief samen met gemeenten en partners en zetten ons elke dag in om de gezondheid en de veiligheid van Zeeuwse inwoners te bewaken, te beschermen en te bevorderen. Dit met als doel zo veel mogelijk gezondheidswinst voor de Zeeuwen te behalen. GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland In de GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland is een onderscheid te maken tussen organisatieonderdeel GGD Zeeland en organisatieonderdeel Inkoop Jeugdhulp Zeeland (IJZ). Beide onderdelen komen samen in deze begroting, maar zijn wel duidelijk van elkaar te onderscheiden organisatieonderdelen.

Tijdens het opstellen van de begroting 2027 heeft nog geen definitieve besluitvorming plaatsgevonden over de ontvlechting van IJZ uit de GR GGD Zeeland. Ditzelfde geldt voor het vormen van één gemeenschappelijke regeling voor GGD Zeeland en Veiligheidsregio Zeeland. We zijn bij het opstellen van deze begroting daarom uitgegaan van de huidige situatie. Bestuurlijke en inhoudelijke speerpunten De beweging van zorg naar gezondheid Als GGD willen we ons sterk maken voor de beweging van zorg naar gezondheid. Hiermee gaat de focus van het behandelen van ziekte naar het bevorderen van gezondheid. De druk op zorg, arbeidsmarkt en demografie vraagt om een andere manier van werken: méér preventie, gezonde leefomgevingen en integrale samenwerking tussen domeinen. GGD Zeeland speelt hierin een actieve rol. Ook binnen de Zeeuwse Zorg Coalitie (ZZC) werken we met zorgaanbieders, gemeenten en zorgverzekeraars samen aan een toekomstbestendig zorg- en gezondheidslandschap. Hierbij leggen we met nadruk op preventie en het versterken van de sociale basis. GGD Zeeland brengt hierin haar kennis over gezondheid, data, leefstijl en leefomgeving in. Daarmee zetten we ons nadrukkelijk in voor preventie en willen we aansluiten op de behoeften van Zeeuwse inwoners én bij de brede maatschappelijke opgaven.

De Zeeuwse Preventie Aanpak De Zeeuwse Preventie Aanpak (ZPA) vormt een belangrijk fundament om preventie structureel en regionaal te organiseren. Binnen deze aanpak bouwen we aan een regionale preventieinfrastructuur waarin kennis, data, effectieve interventies en domeinoverstijgende samenwerking samenkomen. Het doel is om preventie duurzaam en samen te organiseren met focus op langdurige gezondheidswinst. Deze aanpak ondersteunt gemeenten bij het – samen met zorg, welzijn, onderwijs en maatschappelijke partners – ontwikkelen en uitvoeren van toekomstbestendig gezondheidsbeleid, waarbij de GGD een coördinerende en verbindende rol vervult. Stevige Lokale Teams GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

3

Begroting 2027-2030 Op lokaal niveau krijgt de beweging van zorg naar gezondheid concreet vorm binnen de samenwerking rond de Stevige Lokale Teams. De opdracht aan gemeenten om uiterlijk in 2028 te komen tot deze teams is bedoeld om het sociaal domein te versterken en de focus nadrukkelijk te verleggen van (duurdere) zorg naar preventie , snelle, laagdrempelige hulp en het versterken van de eigen kracht van gezinnen en inwoners. Zowel de Jeugdgezondheidszorg (JGZ), Algemene Gezondheidszorg (AGZ) als Veilig Thuis (VT) kunnen hierin vanuit de GGD een belangrijke bijdrage leveren. In 2027 willen we afspraken maken met alle gemeenten over onze deelname en inzet in de Stevige Lokale Teams. Wachtlijstvrij werken bij Veilig Thuis Een belangrijke prioriteit binnen de begroting 2027 is het wachtlijstvrij werken bij Veilig Thuis. Veilig Thuis Zeeland heeft te maken met wachttijden. In maart 2024 is gestart met maximale inzet binnen Veilig Thuis Zeeland op het terugdringen van de wachtlijsten. In 2025 leidde dit al tot een duidelijke structurele daling van de wachtlijsten. In 2026 borgen we ingezette acties en werkwijzen verder om te komen tot een stabiele en beheersbare werkvoorraad, ook in tijden van aanhoudende toenemende instroom zoals in 2025 aan de orde was. Ons doel is onze diensten binnen de gestelde doorlooptijden af te ronden.

In 2027 werken we verder aan het terugdringen van de wachttijd. Er ligt focus op het wegwerken van de wachtlijsten en het voorkomen dat deze opnieuw ontstaan. De verwachting is dat dit de komende periode nog een belangrijk onderwerp blijft. Visie 2035 en strategische koers GGD Zeeland ontwikkelt samen met gemeenten, inwoners en partners een toekomstvisie 2035 en een meerjarenstrategie om tijdig en gericht in te spelen op ingrijpende ontwikkelingen in de Zeeuwse samenleving. De demografische veranderingen, toenemende klimaat- en leefomgevingsdruk en groeiende maatschappelijke kwetsbaarheid vragen om een toekomstbestendige publieke gezondheidsorganisatie. De toenemende complexiteit van gezondheid en veiligheidsvraagstukken vereist ook een wendbare GGD. De toekomstvisie en meerjarenstrategie geeft gemeenten, inwoners en ketenpartners helderheid over de richting en toegevoegde waarde van GGD Zeeland. Inkoop Jeugdhulp Zeeland (IJZ) Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen van alle vormen van jeugdhulp. De Zeeuwse gemeenten hebben de inkooptaken en -bevoegdheden volgend uit de Jeugdwet gedelegeerd aan de GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland. Het Algemeen Bestuur van deze gemeenschappelijke regeling heeft vervolgens deze inkooptaken en -bevoegdheden gedelegeerd aan de Bestuurscommissie Inkoop Jeugdhulp Zeeland.

De Bestuurscommissie wordt ambtelijk ondersteund door de Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland (IJZ). In deze begroting zijn de uitvoeringslasten en -baten van IJZ begroot. De lasten voor jeugdhulp zijn vanaf begroting 2024 opgenomen in de dertien gemeentelijke begrotingen, gebaseerd op prognoses die ze daarvoor van IJZ ontvangen.

4

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030 Vorming één gemeenschappelijke regeling met Veiligheidsregio Zeeland In 2025 hebben de AB-en van GGD en VRZ voorgenomen besluiten genomen voor het samenvoegen van bedrijfsvoering van GGD en VRZ, het oprichten van een gemeenschappelijke regeling voor de beide (gehele) organisaties en het realiseren van gezamenlijke huisvesting in Goes-West. Met de vorming van één gemeenschappelijke Regeling GGD en VRZ wordt nadrukkelijk beoogd om in de toekomst de dienstverlening aan de Zeeuwse samenleving en gemeenten op het gebied van gezondheid en veiligheid te kunnen blijven leveren zoals dat van beide organisaties mag worden verwacht. Door het creëren van één gezamenlijke bedrijfsvoering worden de organisaties robuuster en worden de publieke taken gezondheid en veiligheid voor de toekomst beter ondersteund. De ontwerp-gemeenschappelijke regeling GGD en VRZ is eind februari 2026 in beide algemeen besturen unaniem akkoord bevonden. Hiermee is instemming verleend om de ontwerpregeling aan de gemeenteraden en colleges van BenW ter toestemming en instemming voor te leggen. De beoogde ingangsdatum is 1 januari 2027. Onderbrengen IJZ in GR Sociaal Domein i.o. De Zeeuwse gemeenten werken aan een gezamenlijke governance voor het sociaal domein en richten hiervoor de GR Sociaal Domein Zeeland op met als beoogde ingangsdatum 1 januari 2027.

Definitieve besluitvorming hierover vindt plaats in 2026. Een van de onderdelen waarop verder uitwerking nodig is, is het ontvlechten van Inkoop Jeugdhulp Zeeland uit de GR GGD en het onderbrengen in de nieuwe GR Sociaal Domein Zeeland. De planning van de ontwikkelingen binnen de trajecten GR Sociaal Domein Zeeland en GR GGD en VR Zeeland worden steeds op elkaar afgestemd, zodat de ontvlechting van Inkoop Jeugdhulp Zeeland uit de GR GGD Zeeland in het juiste tempo kan verlopen. Tot slot De GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland staat bij het opstellen van deze begroting voor een bestuurswissel als gevolg van de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2026. Dit betekent dat de voorbereiding van deze begroting plaatsvindt met het ‘oude’ bestuur en besluitvorming, na zienswijzen van de gemeenteraden, plaatsvindt door het ‘nieuwe’ bestuur. In de overdracht naar het nieuwe bestuur, alsmede de nieuwe gemeenteraden, zal hier nadrukkelijk aandacht voor zijn. GGD Zeeland gaat in 2027 graag samen met gemeenten en partners aan de slag om samen te werken aan een gezonder en veiliger leven in Zeeland!

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

5

Begroting 2027-2030

Wat komt er allemaal op GGD Zeeland af? Belang van gezondheid en veiligheid van Zeeuwse inwoners Een goede gezondheid is een belangrijk goed. GGD Zeeland zet zich elke dag weer in om de gezondheid en de veiligheid van Zeeuwse inwoners te bewaken, te beschermen en te bevorderen. Dit doen wij vanuit onze verantwoordelijkheid in de publieke gezondheid en veiligheid in gezinnen, het gedachtegoed van Positieve Gezondheid en de overtuiging die wij hebben dat preventie werkt. Of het nu gaat om de bestrijding van infectieziekten, het uitvoeren van inspecties bij de kinderopvang of bij schepen, het uitvoeren van jeugdgezondheidszorg, het geven van advies en ondersteuning bij meldingen van kindermishandeling en huiselijk geweld, of één van de vele andere taken van GGD Zeeland, GGD Zeeland werkt aan de gezondheid en veiligheid van de Zeeuwse inwoners. Dit alles om zo veel mogelijk gezondheidswinst voor de Zeeuwen te behalen. Gezondheidswinst en aandacht voor gelijke kansen als overkoepelend doel De inzet van GGD Zeeland is dan ook helder: gezondheidswinst voor de Zeeuwse inwoners, met aandacht voor gelijke kansen op gezondheid voor alle inwoners. Gezondheidswinst hebben wij gedefinieerd als een verbetering van het lichamelijk, mentaal en sociaal welbevinden. Alles wat de GGD doet, staat in het teken van dit doel.

Onze visie is dat gezondheid begint bij een sterke basis in de eerste levensjaren. De eerste 1000 dagen zijn cruciaal voor een kansrijke start: gezonde voeding, veilige hechting en een stimulerende omgeving leggen de fundamenten voor later welzijn. Toch zien we dat factoren zoals armoede, beperkte toegang tot zorg, taalachterstanden en een ongezonde leefomgeving deze basis onder druk zetten. Dit leidt tot ongelijkheid in kansen en vergroot gezondheidsverschillen al op jonge leeftijd. Gezondheid en veiligheid zijn nauw met elkaar verbonden, ze beïnvloeden en versterken elkaar direct. Om gezondheidswinst te bereiken heb je dan ook een focus op gezondheid èn veiligheid nodig. Zo draagt een veilige thuissituatie en een gezonde leefomgeving bij aan een betere gezondheid, en maakt een goede gezondheid mensen weerbaarder. Gezondheid als basis voor veiligheid Fysiek en mentaal gezonde mensen zijn veerkrachtig en minder kwetsbaar, zij kunnen beter omgaan met uitdagingen, risico’s en onverwachte situaties. Een goede gezondheid vergroot de eigen regie en weerbaarheid, waardoor mensen beter in staat zijn om zichzelf te beschermen en hulp te zoeken wanneer dat nodig is. Veiligheid als voorwaarde voor gezondheid Een veilige leefomgeving voorkomt gezondheidsproblemen. Denk aan veilige woningen, verkeersveiligheid, hygiëne, bescherming tegen schadelijke stoffen en infectieziekten.

Sociale veiligheid, zoals het voorkomen van huiselijk geweld, pesten en eenzaamheid, is essentieel voor het mentaal welbevinden en het voorkomen van psychische en lichamelijke klachten. Deze samenhang tussen gezondheid en veiligheid komt ook tot uiting in de drie kerntaken van de GGD: Bewaken, beschermen en bevorderen. Wij verbinden deze kerntaken met elkaar om samen met onze partners zo veel mogelijk gezondheidswinst en gelijke kansen op gezondheid voor de Zeeuwse samenleving te behalen.

6

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030 Kerntaak bewaken. GGD Zeeland monitort de gezondheid en veiligheid van de bevolking en signaleert gezondheidsrisico’s. Wij doen dit door het uitvoeren van gezondheidsmonitors of het registreren en analyseren van meldingen van infectieziekten of meldingen van huiselijk geweld en kindermishandeling. Kerntaak beschermen Deze taak behelst het voorkomen van gezondheidsrisico’s en beperken van de schade bij bedreigingen voor de volksgezondheid of op het gebied van sociale veiligheid. Denk aan vaccinatieprogramma’s voor jong tot oud, en toezicht op hygiëne en veiligheid in kinderopvang en zorginstellingen of de taken van Veilig Thuis. Kerntaak bevorderen Hiermee zetten wij in op het verbeteren van de gezondheid en het vergroten van de veiligheid. Dit doen wij door het stimuleren van een gezonde leefstijl en het creëren van een gezonde leefomgeving. Denk aan bijvoorbeeld aan het adviseren van gemeenten over gezondheidsbeleid of het ondersteunen bij preventieprogramma’s zoals de JOGG-aanpak, ketenaanpak valpreventie voor ouderen of kansrijke start, of het geven van voorlichting over seksuele gezondheid of binnenmilieu. De leefstijl is een van de grootste invloeden op iemands gezondheid. Ongezonde gewoonten zoals roken, overmatig alcoholgebruik en onvoldoende beweging dragen bij aan chronische ziekten en verminderen de kwaliteit van leven.

Het bevorderen van gezonde keuzes vraagt niet alleen om individuele motivatie, maar ook om een omgeving die gezond gedrag ondersteunt, zoals toegankelijke sportvoorzieningen, betaalbare gezonde voeding en rookvrije zones. Het verbeteren van de gezondheid en veiligheid van de Zeeuwse inwoners of het behouden ervan is geen quick fix of iets dat snel te bereiken is. Als wij ons werk goed doen, dan levert dat veel op. Meestal niet gelijk, maar wel voor de langere termijn. Dit maakt ons werk niet altijd goed zichtbaar, maar wel heel belangrijk. Er zijn veel factoren die de gezondheid en veiligheid van inwoners tegelijk beïnvloeden. Welke uitdagingen zien wij in Zeeland? De in 2024 uitgekomen landelijke Volksgezondheid Toekomst Verkenning (RIVM) schetst de ontwikkelingen in de volksgezondheid voor de komende jaren. Dit toekomstbeeld hebben wij gecombineerd met gegevens uit verschillende monitoren en andere databronnen, zie Uitdagingen Publieke Gezondheid Zeeland - Rapportage GGD Zeeland. In Zeeland zien wij de volgende uitdagingen: Dubbele vergrijzing en hoge demografische druk De levensverwachting in Zeeland is met ruim 82 jaar, hoger dan gemiddeld in Nederland, dat is positief. Tegelijkertijd hebben we in Zeeland te maken met een dubbele vergrijzing: we worden ouder en we hebben steeds meer ouderen. Daarnaast trekken jongeren weg uit de regio voor opleiding of werk.

Dit zorgt voor een hoge demografische druk. Met het toenemen van het aantal ouderen neemt ook het aantal mensen met een chronische aandoening toe. Veel Zeeuwse ouderen kampen met chronische aandoeningen en kwetsbaarheid.

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

7

Begroting 2027-2030 Druk op zorg, mantelzorg en samenleving neemt toe Door dubbele vergrijzing en hoge demografische druk stijgt de vraag naar complexe zorg, terwijl het aantal zorgverleners en mantelzorgers daalt. De bereikbaarheid en beschikbaarheid van zorg en voorzieningen is een groeiende uitdaging, vooral voor kwetsbare groepen. Gezondheid jeugd en jongvolwassenen staat onder druk De mentale en fysieke gezondheid van Zeeuwse jongeren en jongvolwassenen staat onder druk. Overgewicht, stress, prestatiedruk en eenzaamheid nemen toe, net als ongezond gedrag en suïcidegedachten. Slechts de helft van de jongvolwassenen ervaart hun mentale gezondheid als goed. Zelfdoding is de belangrijkste doodsoorzaak in deze groep. Daarnaast zien we een toename van ongezond gedrag, zoals risicovol social media gebruik, roken en vapen. Alcoholgebruik onder Zeeuwse jongeren blijft onveranderd hoog. Andere verontrustende ontwikkelingen zijn een toename in pesten en de afname van sociale inclusie, met minder acceptatie van homoseksuele- en transjongeren. Het welbevinden van jongeren is sinds de coronaperiode niet hersteld, maar juist verder gedaald. Versterken van beschermende factoren en tijdig signaleren van problemen zijn cruciaal om deze trend te keren. Niet alle inwoners hebben dezelfde gezondheidskansen De gezondheidsverschillen zijn groot in Zeeland.

Mensen met een laag inkomen en basisonderwijs, vmbo of mbo-1 opleiding leven gemiddeld 21 jaar minder in goede gezondheid dan mensen met een hbo of universitaire opleiding en een hoog inkomen. Daarbij ervaart slechts 36% van volwassenen en 41% van ouderen met een laag inkomen de eigen gezondheid als goed. Gezondheidsachterstanden zijn maatschappelijk onwenselijk, omdat deze een negatieve impact hebben op de kwaliteit van leven en op de mogelijkheden voor mensen om te participeren in de samenleving. Investeren in bestaanszekerheid is essentieel voor een gezonder Zeeland. De (gezonde) leefomgeving staat onder druk De Zeeuwse leefomgeving beïnvloedt gezondheid via groen, water en schaduw, die uitnodigen tot bewegen en ontspannen en beschermen tegen hitte. Industrie, fijnstof en geluid zorgen voor gezondheidsrisico’s. Maar ook een lage vaccinatiegraad draagt bij aan een ongezonde leefomgeving. Zo zijn juist ouderen en kinderen kwetsbaar voor infecties en hittestress. Klimaatverandering, zoals hittegolven en zware regenval, vergroot deze risico’s. Daarbij is Zeeland het tweede risicogebied van Nederland door onder andere onze industrie en transport van gevaarlijke stoffen over de Westerschelde.

En met de opgave van de energietransitie, waaronder de mogelijke komst van twee kerncentrales komen er nog meer bedreigingen voor de gezonde leefomgeving, Bij al deze ontwikkelingen is het belangrijk om aandacht te hebben voor thema’s als fijnstof, geluid en geur, maar ook de mentale gezondheid. Dit moet helpen bij het behouden of creëren van een gezonde en veilige leefomgeving. De beweging van zorg naar gezondheid Niet alleen GGD Zeeland is bezig met het inzetten op een gezonde samenleving. De landelijke overheid en gemeenten doen dit ook. Voorbeelden zijn: Nationaal preventie akkoord, Gezond en Actief Leven Akkoord, Aanvullend Zorg en Welzijn Akkoord, Hervormingsagenda Jeugd, Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming en Pandemische Paraatheid. De GGD heeft hier wisselende rollen in: uitvoerend, agenderend of coördinerend.

8

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030 Verdere opgaven En daarnaast zien wij – door meer bewustwording, meldingsbereidheid en maatschappelijke problematiek als intiem terreur, femicide en mensenhandel – een toename van het aantal adviesaanvragen van huiselijk geweld en kindermishandeling en staat de vaccinatiegraad steeds meer onder druk. Vanuit geopolitieke druk wordt een beroep gedaan op de GGD als crisisorganisatie: wij bereiden ons hierop voor vanuit weerbaarheid en pandemische paraatheid. Dit vraagt om crisisbewustzijn binnen de eigen organisatie, bij samenwerkingspartners en bij burgers.

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

9

Begroting 2027-2030

Ambities Welke ambities hebben wij? De uitdagingen op het gebied van gezondheid en veiligheid zijn groot. Om de gezondheid en veiligheid van de Zeeuwse inwoners te beschermen, bewaken en te bevorderen en om te gaan met alle uitdagingen die op ons afkomen, hebben wij ons vier ambities gesteld. Deze zullen niet allemaal in 2027 worden afgerond, maar bieden wel de basis voor onze inspanningen die wij in 2027 zullen doen.

1. We werken samen aan gezondheidswinst "Alleen ga je sneller, samen kom je verder” is het spreekwoord. Deze gedachte omarmen wij van harte. Om gezondheidswinst te bereiken willen wij in de periode 2027 – 2030 samen met gemeenten en partners inzetten op een Zeeuwse Preventie Aanpak. Zo is de beweging van zorg naar gezondheid op veel terreinen nog vooral een beweging van zorg naar welzijn of een beweging naar het voorkomen/verminderen van zorggebruik. GGD zet zich in om samen met gemeenten en andere partners een beweging te creëren waarbij het verbeteren van de gezondheid van de Zeeuwse inwoners en het inzetten op (collectieve) preventie centraal staat. Dat vraagt om een regionale preventie-infrastructuur (RPI): geen extra laag in het zorglandschap, maar een noodzakelijke basis waarop het bereiken en behouden van een goede gezondheid duurzaam vorm krijgt. De RPI is daarmee een praktisch en samenhangend systeem waarin preventie niet versnipperd wordt opgepakt, maar regionaal wordt georganiseerd. Het gaat om afspraken over samenwerking, het delen van data, het uitvoeren van bewezen interventies en inzetten van ondersteuning die effect heeft in de dagelijkse leefomgeving.

Ook op andere terreinen zoeken we actief de samenwerking op met gemeenten, maar ook andere partners in het sociaal domein en daar buiten: zoals in Stevige Lokale Teams, bij omgevingstafels of andere relevante netwerken. We brengen onze expertise en kennis in om meer resultaat te bereiken voor de Zeeuwse inwoners.

2. Gelijke kansen op gezondheid voor alle Zeeuwse inwoners We zetten onze expertise in om gezondheidsverschillen te duiden op basis van onze gezondheidsmonitors en signalen of meldingen uit de maatschappij. GGD breed bevorderen we een samenhangende regionale preventiestrategie, waarmee gezondheidsverschillen worden verkleind. Binnen de JGZ werken wij bijvoorbeeld in volgpaden en ontwikkelen wij een collectief aanbod, met meer aandacht voor selectieve preventie. Dit is een manier om onze inzet zo te organiseren dat wij meer tijd en aandacht geven waar het nodig is en minder waar het kan. Zo willen wij alle jeugdigen en jongeren maximale kansen bieden op het gezond en veilig opgroeien. Ook GGD breed maken wij de beweging van individuele preventie naar collectieve preventie en selectieve preventie (aandacht voor specifieke groepen). Tenslotte streven wij ernaar om als organisatie gezondheidsvaardig te zijn: dat wil zeggen dat wij op een begrijpelijke en toegankelijke wijze communiceren, ook met mensen die moeite hebben met lezen en schrijven of over beperkte gezondheidsvaardigheden beschikken. Alle teams zetten hierop in.

10

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

3. Reguliere taken voeren wij professioneel en kwalitatief goed uit Wij zijn een GGD met een breed taken- en dienstenpakket. Dit vormt de basis van onze organisatie. Het is belangrijk dat wij deze taken professioneel en met hoge kwaliteit uitvoeren, zodat onze opdrachtgevers en de Zeeuwse inwoners er op kunnen vertrouwen dat het bewaken, beschermen en bevorderen van de gezondheid en veiligheid van de Zeeuwen bij ons in goede handen is. Bij nieuwe en extra taken en opdrachten zorgen wij er steeds voor dat deze goed landen in onze organisatie en duurzaam worden geborgd in en naast ons reguliere werk. Daarbij houden wij oog voor degene voor wie wij ons werk doen. Gezamenlijk met kennis en ervaring van inwoners en ervaringsdeskundigen willen wij de beweging naar de voorkant maken. Zodat de Zeeuwse inwoner ons goed weet te vinden en tevreden is over onze dienstverlening.

4. Het vergroten van veerkracht en weerbaarheid van inwoners Veerkracht is het vermogen om zich aan te passen aan veranderingen, te herstellen na tegenslagen en grip te houden op hun leven. Weerbaarheid is het vermogen om risico’s en uitdagingen – zoals gezondheidsproblemen, sociale isolatie of crises – tijdig te herkennen en hier adequaat op te reageren. Samen vormen deze eigenschappen de basis voor een gezonde, veilige en verbonden samenleving. Wij versterken veerkracht en weerbaarheid door: • • • •

Preventie en Gezondheid: Bevorderen van fysieke en mentale gezondheid via sociale verbondenheid, gezonde leefstijl en een sociaalveilige en gezonde leefomgeving. Toegankelijke en Flexibele dienstverlening: Organiseren van laagdrempelige dienstverlening, met speciale aandacht voor kwetsbare groepen. Data en Onderzoek: Inzetten van onderzoek en data-analyse om preventieve interventies met het grootste effect te identificeren en gericht te anticiperen op risico’s. Samenwerking en Crisisparaatheid: Intensieve samenwerking met gemeenten, VRZ, ketenpartners en andere GGD’en om kennis te delen en voorbereid te zijn op gezondheidscrises en infectieziekte-uitbraken.

Door deze integrale aanpak zorgen we dat inwoners niet alleen gezond zijn, maar ook beter in staat om uitdagingen het hoofd te bieden en hun kwaliteit van leven te behouden.

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

11

Begroting 2027-2030

Programma's Publieke gezondheid

12

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Algemene gezondheidszorg

Inleiding De afdeling Algemene Gezondheidszorg richt zich op het beschermen, bewaken en bevorderen van de volksgezondheid. Hierbij spelen verschillende teams een belangrijke rol. Zij zorgen voor het voorkomen van gezondheidsproblemen, het signaleren van risico’s en het ondersteunen van kwetsbare groepen. De volgende teams horen bij de afdeling: - Infectieziektebestrijding - Tuberculosebestrijding - Seksuele Gezondheid - Technische Hygiënezorg - Preventieve Maatregelen Risicogroepen & Reizigersadvisering - Milieu & Gezondheid - Toezicht Kinderopvang - Meld- en Actiepunt Bemoeizorg - Onderzoek Publieke Gezondheid - Advies Publieke Gezondheid - Beleid & Kwaliteit GGD West-Brabant verzorgt binnen de politieregio Zeeland-West Brabant de lijkschouw en forensisch medische expertise. Toekomstbeeld volksgezondheid In 2024 is de landelijke Volksgezondheid Toekomst Verkenning (RIVM) verschenen. Deze verkenning laat zien hoe de volksgezondheid zich de komende jaren ontwikkelt.

Op basis van dit toekomstbeeld heeft GGD Zeeland vijf uitdagingen voor de publieke gezondheid in Zeeland vastgesteld: • Dubbele vergrijzing en hoge demografische druk vraagt een andere kijk op gezondheid, zorg en maatschappij • Druk op zorg, mantelzorg en samenleving zal toenemen • Gezondheid jeugd en jongvolwassenen staat onder druk; zowel op mentale gezondheid als leefstijlfactoren • Niet alle inwoners hebben dezelfde gezondheidskansen • De (gezonde) leefomgeving staat onder druk

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

13

Begroting 2027-2030 Het verkleinen van deze uitdagingen vraagt langdurige inspanning. Bovendien liggen oplossingsrichtingen maar voor een klein deel in het volksgezondheidsdomein en grotendeels in andere beleidsdomeinen, zoals armoedebeleid, onderwijs, huisvesting, werk en inkomen en ruimtelijke ordening. Voor een effectieve (gezondheids-)aanpak is dus samenwerking nodig, tussen partijen uit verschillende domeinen maar bovenal ook met de mensen om wie het gaat. Aansluiten bij de leefwereld van inwoners is daarom essentieel.

Doelen Doel 1: We dragen bij aan het versterken van de sociale basis, met de nadruk op preventie, bevorderen van zelfredzaamheid en toegankelijkheid van voorzieningen. Omschrijving Dubbele vergrijzing en hoge demografische druk De resultaten van onze gezondheidsmonitors geven inzicht in de gezondheidssituatie van de Zeeuwse inwoners. Met onze duiding en expertise adviseren we gemeenten proactief over lokaal gezondheidsbeleid. We hebben een actieve inbreng in relevante netwerken en stimuleren daarmee (domein overstijgende) samenwerking. Druk op zorg, mantelzorg en samenleving We jagen de beweging van zorg naar een brede blik op gezondheid aan. Het versterken van eigenaarschap, zeggenschap en eigen regie van inwoners is de kern van onze (adviezen over) aanpakken gericht op het verstevigen van de sociale basis. We stimuleren domein overstijgende samenwerking en dragen bij aan het wegnemen van barrières. Gezondheid jeugd en jongvolwassenen staat onder druk We adviseren gemeenten over sociale verbondenheid bij jeugd en jongvolwassenen en uitvoeringsplannen die daarbij horen, die gelijktijdig op termijn bijdragen aan een gezonder gewicht en een beter ervaren mentale gezondheid. Lokale aanpak gezondheidsachterstanden We bevorderen een samenhangende regionale preventiestrategie, waarmee gezondheidsverschillen worden verkleind.

We monitoren gezondheid en preventie en maken effecten zichtbaar, zodat beleid kan worden bijgestuurd en verbeterd. Omgeving beïnvloedt gezondheid Gemeenten, welzijns- en zorgorganisaties kunnen inwoners verleiden tot gezond(er) gedrag. Zij kunnen beleid schrijven waarin de gezonde keuze het uitgangspunt is en kunnen de leefomgeving zo inrichten dat de gezonde keuze voorhanden is. Wij zien voor onszelf een rol als aanjager van deze beweging door het geven van advies, inzicht en perspectief. Indicator(en) • Aantal netwerken waarin wij deelnemen. • Aantal domeinoverstijgende samenwerkingsprojecten waaraan is deelgenomen • Kwalitatieve verantwoording over adviezen en acties

14

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Doel 2: We dragen bij aan het vergroten van veerkracht en weerbaarheid van inwoners. Veerkrachtige en weerbare inwoners zijn de basis van een gezonde samenleving Omschrijving Dubbele vergrijzing en hoge demografische druk We gaan uit van de demografische en geografische kenmerken van Zeeland. Een steeds groter deel van onze doelgroep heeft behoefte aan flexibele, laagdrempelig toegankelijke dienstverlening, dicht bij huis. Tegelijkertijd noodzaakt de krimpende arbeidsmarkt ons om onze dienstverlening slimmer te organiseren. Bijzondere casuïstiek komt door de in omvang beperkte Zeeuwse populatie slechts incidenteel voor, waardoor het op peil houden van deskundigheid op specifieke gebieden tot uitdagingen leidt. We hechten daarom aan samenwerken met andere partijen om kennis en expertise onderling uit te wisselen. Druk op zorg, mantelzorg en samenleving Door preventie, screening, surveillance en bestrijding dragen we bij aan het voorkomen en waar nodig indammen van grootschalige uitbraken van infectieziekten. We streven ernaar onze data steeds meer te benutten om het voorspellend vermogen op dit gebied te vergroten, zodat doelgericht kan worden geanticipeerd. Tegelijkertijd realiseren we ons dat landelijke ontwikkelingen, programma's en vaccinatiecampagnes een grote impact op ons werk hebben, waardoor we soms onze focus moeten verleggen.

Gezondheid jeugd en jongvolwassenen staat onder druk Wij doen (kwantitatief en kwalitatief) onderzoek naar de veerkracht en weerbaarheid van jeugd en jongvolwassenen en verrijken deze resultaten met onze ervaringen in onze spreekkamers en "op straat". Door domein overstijgende duiding van deze data geven we beleidsmakers inzicht in welke preventieve aanpakken het grootste effect op de lange termijn hebben. Lokale aanpak gezondheidsachterstanden We richten ons op de gezondheid van alle Zeeuwse inwoners. Daarbij hebben we echter in het bijzonder aandacht voor inwoners in een kwetsbare positie, bijvoorbeeld omdat zij tot een risicogroep behoren. We creëren een vangnet voor mensen die nergens anders terecht kunnen of wijzen hen de weg. We streven ernaar om onze kennis, data en inzichten toegankelijk beschikbaar te maken, ook voor mensen die hier wantrouwend tegenover staan of over beperkte gezondheidsvaardigheden beschikken. Omgeving beïnvloedt gezondheid We adviseren gemeenten en inwoners over gezondheidsrisico's van milieufactoren en de effecten van de inrichting van de leefomgeving op de gezondheid.

Indicator(en) • Aantal netwerken en overleggen met samenwerkingspartners • Aantal opgespoorde infectieziekten • Aantal vaccinaties per soort/campagne • Aantal consulten seksuele gezondheid gericht op kwetsbare groepen • Aantal keuzehulpgesprekken voor zwangere vrouwen • Aantal cliënten bemoeizorg • Kwalitatieve verantwoording over adviezen en acties • Kwalitatieve verantwoording over het toegankelijk maken van kennis, data en inzichten voor inwoners

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

15

Begroting 2027-2030

Wat mag het kosten

Personele lasten Materiële lasten Afschrijvingen Opbrengsten Totaal

16

Gewijzigd budget 2026 5.903.034 1.007.911 13.519 -4.296.151 2.628.313

Primair budget 2027 7.277.122 1.436.908 3.000 -6.045.590 2.671.440

2028

2029

2030

7.277.122 1.436.908 3.000 -6.045.590 2.671.440

7.277.122 1.436.908 3.000 -6.045.590 2.671.440

7.277.122 1.436.908 3.000 -6.045.590 2.671.440

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Jeugdgezondheidszorg

Inleiding De JGZ helpt ouders en opvoeders - door het geven van advies, voorlichting en ondersteuning - bij het gezond opvoeden en laten opgroeien van hun kinderen. Bij alle kinderen doet de JGZ preventieve onderzoeken. De JGZ begeleidt ouder en kind in de ontwikkeling van -9 maanden tot de leeftijd van 18 jaar. De JGZ vervult een belangrijke rol in het zo vroeg mogelijk signaleren van risico’s, het bieden van kortdurende ondersteuning en het doorverwijzen. Het aanbod is voor ouders gratis. Een belangrijke taak van de JGZ is de uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP). De eerste duizend dagen van een kind zijn bepalend voor de rest van het leven. Goede toegang tot de jeugdgezondheidszorg is cruciaal voor de ontwikkeling en de kansen van het kind. De JGZ heeft vrijwel alle kinderen in beeld, vaccineert kinderen en monitort de gezondheid en de ontwikkeling. Hierdoor vervult zij een preventieve en verbindende rol. Onze JGZ-professionals handelen (pro)actief en vervullen verschillende rollen, zoals die van signaleerder, begeleider, belangenbehartiger van het kind en poortwachter voor de gespecialiseerde hulp en zorg. Op basis van risico-inschatting zetten wij een gedifferentieerd aanbod in. De JGZ voert taken uit volgens het BasisTakenPakket (BTP).

Dit betreft de werkzaamheden die gemeenten beschikbaar moeten hebben en actief aan moeten bieden aan iedere jongere, volgens professionele richtlijnen en wettelijk kader. Het is een uitgebreid en uniform pakket. In de uitvoering kan echter flexibiliteit zitten. Dit is in lijn met het Landelijk Professioneel Kader (LPK). Vanaf 2025 is gestart via het programma ‘Toekomst JGZ; samen voor een gezonde jeugd’ de dienstverlening van de JGZ toekomstbestendig in te richten. Hiermee kan de JGZ blijvend een sterke bijdrage leveren aan de gezondheid van kind en jeugd, passend bij de wettelijke taken en maatschappelijke (Zeeuwse) opgaven. Wij zien namelijk de volgende noodzaak: 1. wijzigingen in de wettelijke taken 2. de veranderende maatschappij waardoor er andere onderwerpen en thema’s spelen 3. de veranderende behoeften van ouders en jeugd 4. de steeds krapper wordende arbeidsmarkt

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

17

Begroting 2027-2030 We werken aan oplossingen om de huidige dienstverlening anders, efficiënter en gerichter in te zetten. We gaan minder/anders ondersteunen waar dat kan en meer waar nodig, we sluiten beter aan bij de behoeften van de inwoner van nu én in de toekomst en maken een begin in de versterking van de positionering in het voorliggend veld. Deze opgave is omvangrijk voor de organisatie en de uitvoerende professionals en vindt daarom gefaseerd plaats over een periode van drie jaar. 2027 is het laatste jaar van deze opgave.

Doelen Doel 1: Zeeuwse jeugd en jongeren hebben gelijke kansen in gezond en veilig opgroeien Omschrijving In de JGZ praten we vaak over 'ongelijk investeren in gelijke kansen'. Dit betekent dat we niet voor iedereen hetzelfde doen, maar juist extra hulp geven aan wie dat nodig heeft. Zo willen we ervoor zorgen dat alle kinderen en jongeren dezelfde kans krijgen om gezond en veilig op te groeien. We gebruiken hiervoor verschillende volgpaden, zodat we meer tijd en aandacht geven aan kinderen, gezinnen en jongeren die dat nodig hebben, en minder aan hen die het goed redden. Naast deze volgpaden gebruiken we ook verschillende andere hulpmaatregelen om de kansen op een gezonde en veilige jeugd te vergroten.

Indicator(en) • Percentage inzet verschillende volgpaden • Aantal ingezette (bewezen effectieve) interventies

Doel 2: Wij hebben zicht op de gezondheid en ontwikkeling van de Zeeuwse jeugd en jongeren Omschrijving Dit vormt de basis van het werk van de JGZ. Door de uitvoering van het basistakenpakket (BTP) hebben wij zicht op de gezondheid en ontwikkeling van de Zeeuwse jeugd en jongeren. De ijkmomenten zijn belangrijke contactmomenten die face-to-face worden uitgevoerd. De opkomstpercentages geven dus een goed beeld van hoeveel van de jeugd en jongeren, en hun ouders, wij in beeld hebben. Aanvullend voeren wij ook periodiek (eens per 4 jaar) de gezondheidsmonitor jeugd uit. Het bereik hiervan is hoog. Dit geeft dus een goede aanvulling op het beeld dat wij vanuit de uitvoering van het BTP hebben.

Indicator(en) • Opkomstpercentages op ijkmomenten BTP • Aantal ouders die expliciet weigeren • Aantal dat gebruik maakt van JGZ in België

18

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Doel 3: Klantervaring van ouders over de JGZ is in beeld Omschrijving Het Nederlands Centrum voor Jeugd (NCJ) heeft een vragenlijst ontwikkeld waarmee we ouders vragen hun ervaring met de contacten met de JGZ met ons te delen. We zijn eind 2025 gestart met het gebruiken van deze vragenlijst. De eerste stap is dat we zicht krijgen op de huidige ervaring van ouders met de JGZ. Op basis van dit beeld kunnen we mogelijk vervolgambities formuleren.

Indicator(en) • Totaalcijfers ervaring ouder met JGZ

Doel 4: Vaccinatiegraad is blijvend verhoogd Omschrijving Het uitvoeren van het Rijksvaccinatieprogramma is een kerntaak van de JGZ. In Zeeland laten minder mensen hun kinderen vaccineren dan gemiddeld in Nederland, en het aantal ligt ruim onder de doelen van de Wereldgezondheidsorganisatie. Sinds de Covid-19 pandemie daalt het aantal gevaccineerden verder. We zien het beïnvloeden en verhogen van de vaccinatiegraad als een langetermijnopgave.

Indicator(en) • Vaccinatiegraad (RIVM) • Percentage per vaccinatie • Aantal vaccinatiecontactmomenten • Aantal gesprekken RVP met ouders • Aantal ingezette acties en interventies om vaccinatiegraad te verhogen

Doel 5: Opgave 1 van het project toekomst JGZ is geïmplementeerd in het reguliere werk Omschrijving De uitvoering van opgave 1 van het programma Toekomst JGZ loopt tot en met 2027. Opgave 1 gaat over het beter en slimmer inzetten van de hulp die we nu bieden. We geven minder ondersteuning waar dat kan, en meer waar dat nodig is. Dit doen we zo dat het past bij wat de Zeeuwse inwoner nu en in de toekomst nodig heeft. We willen ook sterker samenwerken met andere organisaties in het voorliggend veld. Daarnaast gebruiken we meer data om onze keuzes te maken. Voor onze medewerkers betekent dit dat ze anders moeten gaan werken.

Indicator(en) • Reguliere werkwijze is conform opgave 1 toekomst JGZ

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

19

Begroting 2027-2030

Doel 6: De JGZ is op een passende wijze aangesloten op de stevige lokale teams Omschrijving Gemeenten hebben de opdracht Stevige Lokale Teams in te richten. Een belangrijk doel hiervan is om beter zicht te krijgen op de problemen rond jeugdhulp. Vanuit de landelijke kaders wordt ook de JGZ als een belangrijke partner van deze SLT's gezien. Wij dragen daar dan ook graag aan bij. De ontwikkelingen verschillen per gemeente en daarmee de rol en positie van de JGZ ook. Het is hierbij zoeken naar de balans tussen uitvoerbaarheid en maatwerk. De Stevige Lokale Teams moeten vanaf 1 januari 2028 operationeel zijn. Wij zetten dan ook in om uiterlijk in 2027 met alle dertien Zeeuwse gemeenten passende afspraken te hebben gemaakt over de inzet en bijdrage van de JGZ.

Indicator(en) • Aantal gemeenten waar wij afspraken mee hebben gemaakt over de deelname/bijdrage aan het Stevige Lokale Team

Wat mag het kosten

Personele lasten Materiële lasten Afschrijvingen Opbrengsten Mutatie reserves Totaal

20

Gewijzigd Primair 2028 2029 2030 budget budget 2026 2027 10.807.243 11.618.264 11.618.264 11.618.264 11.618.264 1.566.706 1.723.516 1.435.316 1.435.316 1.435.316 68.474 137.000 137.000 137.000 137.000 -946.837 -1.365.034 -1.365.034 -1.365.034 -1.365.034 -275.800 -288.200 0 0 0 11.219.786 11.825.546 11.825.546 11.825.546 11.825.546

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Crisisorganisatie

Inleiding GGD Zeeland heeft op basis van de Wet Publieke Gezondheid en Wet Veiligheidsregio’s als taak crisissituaties te bestrijden, met name op het gebied van Infectieziektebestrijding, Medische Milieukunde, Psychosociale Hulpverlening en Gezondheidsonderzoek na Rampen. De medewerkers van de crisisorganisatie treffen samen met de betrokken teams de noodzakelijke voorbereidingen voor deze crisisbestrijding.

Doelen Doel 1: We zijn voorbereid op crises Omschrijving Door planvorming, oefening en intensieve samenwerking met ketenpartners en andere GGDen, bevorderen we onze paraatheid voor de uitvoering van onze wettelijke crisistaken. Indicator(en) • Kwalitatieve verantwoording over planvorming • Bezetting flexibele schil • Bezetting crisispiketten conform onze norm • Bezetting in oefening conform onze norm • Aantal crisis-oefeningen

Wat mag het kosten

Personele lasten Materiële lasten Opbrengsten Totaal

Gewijzigd budget 2026 175.900 71.018 -37.000 209.918

Primair budget 2027 155.815 81.494 -47.231 190.078

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

2028

2029

2030

155.815 81.494 -47.231 190.078

155.815 81.494 -47.231 190.078

155.815 81.494 -47.231 190.078

21

Begroting 2027-2030

Veilig Thuis

Inleiding Veilig Thuis (VT) is er voor iedereen, professionals en particulieren, die te maken hebben met huiselijk geweld en/of kindermishandeling. VT vervult Zeeuws breed een belangrijke functie in het signaleren, aanpakken en doorbreken van (patronen van) huiselijk geweld en kindermishandeling. Op basis van het toenemende instroom binnen VT Zeeland alsmede de toenemende complexiteit en multiproblematiek is blijvende aandacht voor voldoende formatie noodzakelijk. Het Advies- en Meldingen Team (AMT) en het Ondersteuning- en Onderzoek Team (OOT) hebben een radar- en monitoringsfunctie. Samen voeren zij, op basis van het landelijk vastgestelde handelingsprotocol, de taken uit. Een team van procesondersteuners is direct betrokken bij het primaire proces. Daarnaast is team Beleid en Kwaliteit betrokken. Hierin is specialistische kennis aanwezig in de functies van onder andere gedragswetenschappers, vertrouwensarts, forensisch verpleegkundigen en een beleidsmedewerker. Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling De Wet meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling Veilig Thuis heeft een wettelijke taak voor wat betreft het geven van voorlichting over de Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling. Veilig Thuis Zeeland beschikt over trainers die in de provincie voorlichting verzorgen en daarnaast maatwerktrainingen aanbieden.

Deze trainingen zijn bedoeld voor zowel medewerkers van Veilig Thuis als voor ketenpartners. In 2027 vindt interne en externe training op het gebied van de meldcode plaats alsook vakinhoudelijke trainingen. In het jaar 2025 had VT opnieuw te maken met een forse toename in de instroom. Het aantal ontvangen adviesvragen is in 2025 gestegen met 35%. Wachtlijstbeheer blijft dus een voortdurend speerpunt binnen VT. Hiervoor is inzet van voldoende medewerkers in het primaire proces noodzakelijk.

22

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030 Ontwikkelingen binnen de keten Tevens spelen er landelijk en regionaal ontwikkelingen om samenwerking in de keten te versterken. Denk bijvoorbeeld aan de ontwikkeling van Stevige Lokale Teams. VT Zeeland levert in 2027 hierin binnen Zeeland een actieve bijdrage door haar kennis en expertise te delen. Dit betreft kennis op het gebied van: - Herkennen, onderzoeken en beoordelen van onveiligheid. - Specialistische vaardigheden in risicotaxatie en veiligheidsplanning. - Multidisciplinaire kennis (medisch, gedragswetenschappelijk, en juridisch. - Grondige kennis van wetgeving en beschermingsmaatregelen. - Inzicht in -en toegang tot hulpverleningsmogelijkheden en interventies. - Een centrale rol als schakel in de samenwerkingsketen. - Een radarfunctie voor het duiden van signalen uit verschillende bronnen. Inzet op samenwerking binnen de keten, o.a. binnen de Stevige Lokale Teams, is een belangrijk focuspunt voor 2027. Samenvattend Voor de programmabegroting voor 2027 zijn wachtlijstvrij werken, kwaliteit van onze dienstverlening verder verbeteren belangrijk. Ook de aansluiting op -en het innoveren van de samenwerking binnen de keten is een speerpunt.

Doelen Doel 1: Veilig Thuis heeft geen wachtlijsten en voert diensten uit binnen de wettelijke termijnen Omschrijving Dit doel richt zich op het reguliere werk van VT. Al geruime tijd kent VT (ook landelijk) wachtlijsten bij de uitvoering van de taken van zowel bij het Advies en Meldingenteam (AMT) als het Ondersteunings -en Onderzoeksteam (OOT). De wachtlijst ontstaat onder andere door een toename in het aantal adviesvragen, meldingen en toenemende complexiteit in casuïstiek. Veilig Thuis Zeeland kent feitelijk 2 wachtmomenten: 1 Bij ontvangst van een melding bij het AMT wordt elke melding consequent geprioriteerd. (regulier - voorrang - crisis). In geval van voorrang wordt de melding eerder is bij een medewerker belegd en wordt een besluit genomen over het vervolg. Voor crises geldt geen wachttijd. 2 Wanneer het AMT besluit dat er actieve betrokkenheid vanuit het OOT nodig is, komt de melding op de uitdeellijst van het OOT. Wanneer een medewerker ruimte heeft voor een nieuwe casus wordt de casus opgepakt. Crises worden altijd direct opgepakt. Ons doel is onze diensten binnen de gestelde doorlooptijden af te ronden en alle casussen zonder wachttijd op te pakken. In 2027 werken we verder aan het terugdringen van de wachttijd en het komen tot een structureel beheersbare werkvoorraad.

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

23

Begroting 2027-2030 Er ligt daarom focus op het wegwerken van deze wachtlijsten en het voorkomen dat deze opnieuw ontstaan. De verwachting is dat dit de komende periode nog een belangrijk onderwerp blijft. Pas als er meerdere maanden geen wachtlijsten zijn en er ook geen risico is dat deze opnieuw ontstaan, kan dit doel meer naar de achtergrond verdwijnen. In maart 2024 is gestart met maximale inzet binnen Veilig Thuis Zeeland op het terugdringen van de wachtlijsten. VT heeft in dit proces gebruik gemaakt van inzet een onafhankelijk bureau genaamd TOC Resultants. Een tweetal consultants hebben VT ondersteund bij de implementatie van een methodiek om wachtlijstvrij te werken. TOC Resultants is hierin gespecialiseerd en wordt binnen meer VT organisaties en andere organisaties binnen het sociaal domein ingezet voor het komen tot wachtlijstvrij werken. De methodiek is inmiddels vast onderdeel van de werkwijze van VT. In 2025 leidde dit al tot een duidelijke structurele daling van de wachtlijsten. In 2026 borgen we ingezette acties en werkwijzen verder om te komen tot een stabiele en beheersbare werkvoorraad, ook in tijden van aanhoudende toenemende instroom zoals in 2025 aan de orde was. Het voltallige VT team heeft vanaf juni 2024 tot op heden gefocust op het primaire proces, namelijk casuïstiek behandeling.

Alle andere taken zoals deskundigheidsbevordering, samenwerking met de 13 Zeeuwse lokale teams, samenwerking met de zorg -en strafketen, het delen van expertise met ketenpartners en deelname aan multidisciplinaire externe overlegtafels is aangehouden en beperkt tot wat wettelijk minimaal van VT gevraagd wordt. In 2025 werd VT opnieuw geconfronteerd met een hogere instroom. Het aantal adviezen is ten opzichte van 2024 gestegen met 35%. Deze trend is zichtbaar binnen meer VT organisaties in ons land. In de eerste drie kwartalen van 2025 is de wachtlijst daardoor verdubbeld. In de eerste maanden van 2026 zien we opnieuw een toename van het aantal adviesvragen. Er is dus opnieuw sprake van autonome groei binnen VT. Deze ontwikkeling is overigens in het algemeen positief te noemen. Burgers en professionals weten VT beter te vinden en vragen eerder advies en ondersteuning om onveiligheid te beperken en voorkomen. Wettelijke termijnen van de diensten van VT zijn vastgelegd in het Handelingsprotocol. VT heeft daarnaast normbewerkingstijden vastgesteld voor elke dienst die zij levert. Daarnaast is de jaarproductienorm per fulltime medewerker vastgesteld op 1352 uur. Dit is in vergelijking met andere (semi) overheidsorganisaties hoog te noemen. De aanhoudende toenemende instroom en tegelijkertijd een gelijkblijvende formatie binnen VT, specifiek het AMT, brengt risico's met zich mee.

De kans op het opnieuw ontstaan van wachtlijsten, en daarmee kans op incidenten, neemt toe. Indicator(en) • Percentage meldingen binnen termijn opgepakt (5dgn) • Percentage adviezen binnen termijn afgerond (2wkn) • Alle adviesaanvragen worden op dezelfde dag verwerkt en administratief afgehandeld • Gemiddelde wachtlijst AMT is maximaal 25 casussen • Gemiddelde wachtlijst OOT is maximaal 25 casussen

24

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Doel 2: Kwaliteit van de dienstverlening wordt continu verbeterd Omschrijving Veilig thuis streeft naar een kwalitatief zo goed mogelijke dienstverlening. We zetten daarom continu in op kwaliteitsverbetering op diverse vlakken. Of het nu gaat over dossiervorming, het voorkomen van (gegronde) klachten of inhoudelijke verbeteringen zoals het inzetten van ervaringsdeskundigen en het gebruik van wetenschappelijk onderzoek, of het voorkomen van inzetten van vervolgdiensten, wij zetten in op de verbetering van de kwaliteit van ons werk. Daarnaast speelt Veilig Thuis graag een actieve rol binnen de Stevige Lokale Teams (SLT) van de 13 Zeeuwse gemeentes. Brede samenwerking in de keten is eveneens belangrijk om te komen tot kwalitatief goede dienstverlening. VT voert in 2026 en in 2027 graag het gesprek met de 13 gemeentes over de vormgeving en inhoud van deze samenwerking. Vanwege een beperkte formatie in relatie tot de verhoogde instroom is inzet van medewerkers binnen de keten in 2027 beperkt mogelijk. Tevens stapt VT in 2027 over op een nieuw Clientvolgsysteem, Clavis 2.0. Dit zal ervoor zorgen dat processen sneller verlopen, kwaliteit van dossiers wordt verbeterd en dat risico's op datalekken wordt beperkt. Voor de voorbereiding, migratie, implementatie en borging zijn aanvullende financiële middelen nodig.

Het betreft een landelijke ontwikkeling die is ingezet en begeleidt door het Landelijk Netwerk Veilig Thuis (LNVT). In Nederland zijn 25 VT organisaties actief. Twintig VT organisaties werken met het clientvolgsysteem Clavis. Vijf organisaties werken met een ander systeem. In 2026 is een deel van de VT organisaties overgestapt naar Clavis 2.0 In 2027 stappen de laatste 10 VT organisaties over naar Clavis 2.0. Indicator(en) • 0 gegronde klachten • Aantal vervolgdiensten • Aantal her-meldingen neemt met 50% af • Inzet wetenschappelijk onderzoek bij beleidsontwikkeling op het gebied van o.a. dwingende controle • Clavis 2.0 is geïmplementeerd

Doel 3. Landelijke -en regionale ontwikkelingen zijn vertaald naar Veilig Thuis Zeeland Omschrijving Dit doel richt zich op aansluiting van Veilig Thuis Zeeland op landelijke en regionale ontwikkelingen en betreft daarom nieuw beleid. Vanuit bijvoorbeeld het Landelijk Netwerk Veilig Thuis, Landelijk Netwerk Zorg en Straf, Regionaal Netwerk Zorg en Straf, de Zeeuwse Kerngroep Huiselijk Geweld en Kindermishandeling en Domeinoverstijgend samenwerken binnen Zeeland komen externe ontwikkelingen op ons pad. Deze vragen om vertaling middels beleidsontwikkeling naar Veilig Thuis Zeeland.

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

25

Begroting 2027-2030 Denk bijvoorbeeld aan het uitvoeren van forensisch medische expertise bij kinderen en kwetsbaren (FMEKK) als er een vermoeden is van fysiek letsel. Wanneer Veilig Thuis in 2027 niet actief inzet op aansluiting bij regionale en landelijke ontwikkelingen en vastgesteld beleid kunnen we niet voldoen aan samenwerkingsafspraken in de keten, kunnen we niet mee innoveren binnen de keten en de juiste inzet en interventies plegen in gezinnen. Dit is nodig om problematiek adequaat en tijdig in samenhang op alle leefgebieden samen met ketenpartners te kunnen aanpakken. Voor een aantal onderwerpen, zoals bijvoorbeeld inzet van FMEKK, werken met een crisisteam of verregaande samenwerking met politie en justitie betreft het in deze nieuw beleid voor Veilig Thuis Zeeland en partners in regio Zeeland. Vanuit de landelijke ambitie om de kwaliteit van de dienstverlening van alle VT's verder te verbeteren is een besluit genomen als het gaat om het voeren van kindgesprekken. In geval van (vermoedens van) strafbare kindermishandeling spreken de medewerkers van VT altijd de betrokken kinderen en jongeren. Binnen het Landelijk Netwerk Veilig Thuis (LNVT) is gekozen voor de methode NICHD. NICHD staat voor: National Institute of Child Health and Human Development.

Een NICHDgesprek is een gestructureerd, wetenschappelijk onderbouwd interview protocol voor gesprekken met kinderen bij vermoedens van mishandeling, misbruik of andere vormen van onveiligheid. Het doel is om zo betrouwbaar mogelijk informatie te verkrijgen, zonder het kind te beïnvloeden. In 2027 dienen alle medewerkers van het OOT geschoold te zijn in deze methodiek. Tevens ziet Veilig Thuis voor zichzelf een belangrijke rol in de aansluiting bij de 13 Zeeuwse Stevige Lokale Teams (SLT). Door proactief kennis te delen, voorlichting te geven op inhoudelijke thema's en in casuïstiekoverleg te participeren binnen de SLT sluiten we aan op de ambities vanuit het Toekomstscenario Kind -en gezinsbescherming.

Indicator(en) • Het aantal onderwerpen/diensten dat is aangesloten op landelijk beleid. • Opgesteld beleid en werkinstructie(s) met kwalitatieve beschrijving zijn aanwezig voor o.a. FMEKK, routekaart strafbare kindermishandeling, VT op ZSM. • Aantal SLT's waarin VT actief is/participeert.

Wat mag het kosten

Personele lasten Materiële lasten Opbrengsten Mutatie reserves Totaal

26

Gewijzigd budget 2026 3.787.101 142.243 -1.723.983 0 2.205.361

Primair budget 2027 3.847.847 273.405 -1.833.043 -104.000 2.184.209

2028

2029

2030

3.847.847 169.405 -1.833.043 0 2.184.209

3.847.847 169.405 -1.833.043 0 2.184.209

3.847.847 169.405 -1.833.043 0 2.184.209

GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland

Begroting 2027-2030

Inkooporganisatie jeugdhulp Zeeland

Inleiding Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen van alle vormen van jeugdhulp. De Zeeuwse gemeenten hebben de inkooptaken en -bevoegdheden volgend uit de Jeugdwet gedelegeerd aan de GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland. Het Algemeen Bestuur van deze gemeenschappelijke regeling heeft vervolgens deze inkooptaken en -bevoegdheden gedelegeerd aan de Bestuurscommissie Inkoop Jeugdhulp Zeeland. De Bestuurscommissie wordt ambtelijk ondersteund door de Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland (IJZ). IJZ is een uitvoeringsorganisatie. In deze begroting zijn de uitvoeringslasten en -baten van IJZ begroot. De lasten voor jeugdhulp zijn opgenomen in de dertien gemeentelijke begrotingen, gebaseerd op prognoses die ze daarvoor van IJZ ontvangen. In 2026 wordt het proces van de ontvlechting van IJZ uit de GR GGD vervolgd. Definitieve besluitvorming over de vorming van een gemeenschappelijke regeling sociaal domein jeugdregio Zeeland (GR SDJZ) is voorzien na het opstellen van deze begroting 2027 van de GR GGD. De uitvoeringslasten en -baten van IJZ voor 2027 zijn daarom meegenomen in deze begroting van de GR GGD. De doelstelling van de Bestuurscommissie is, in de breedste zin van het woord, het contracteren van een dekkend jeugdhulpaanbod in Zeeland.